Publishing House of the National University of Uzbekistan
Not a member yet
5333 research outputs found
Sort by
LOGISTIKA XIZMAT KO‘RSATISH KORXONALARI RESURSLARIDAN FOYDALANISHNING HUDUDIY IQTISODIY RIVOJLANISHGA TA’SIRI
Maqolada globallashuv va raqamli transformatsiya sharoitida mintaqaviy iqtisodiyot raqobatbardoshligini oshirishda logistik xizmat korxonalari resurslaridan oqilona foydalanish tahlil qilingan. Tadqiqotda moddiy, moliyaviy, mehnat, axborot va tashkiliy resurslar hamda “input–process–output” modeli asosidagi samaradorlik ko‘rsatkichlari baholangan. Transport, ombor va IT-infratuzilmalar, raqamli boshqaruv platformalari (ERP, WMS, GPS) va investitsion qaytish ko‘rsatkichlari (ROI, ROE) o‘rganilgan
QADRIYATLAR FENOMENI VA IJTIMOIY ONG: IJTIMOIY-FALSAFIY TAHLIL
The article examines the relationship between values and social consciousness from a socio-philosophical perspective. It analyzes the role of values in shaping social consciousness, their reinterpretation in contemporary society, and qualitative changes in social consciousness. The study argues that the link between values and social consciousness constitutes a spiritual foundation of social developmentВ статье с социально-философских позиций рассматривается взаимосвязь ценностей и общественного сознания. Анализируются роль ценностей в формировании общественного сознания, их переосмысление в условиях современного общества и качественные изменения общественного сознания. Обосновывается положение о том, что связь ценностей и общественного сознания является духовной основой общественного развитияMaqolada qadriyatlar fenomeni va ijtimoiy ong o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlik ijtimoiy-falsafiy nuqtai nazardan tahlil qilingan. Qadriyatlarning ijtimoiy ong shakllanishidagi o‘rni, ularning zamonaviy jamiyat sharoitida qayta talqin qilinishi hamda qadriyatlar transformatsiyasining ijtimoiy ongdagi sifat o‘zgarishlari bilan bog‘liq jihatlari yoritilgan. Tadqiqot qadriyatlar va ijtimoiy ong o‘rtasidagi uzviy bog‘liqlik jamiyat rivojining ma’naviy asosi ekanini ko‘rsatad
BADIIY MATN VA TARJIMA TUSHUNCHASI
The article reflects on the concept of artistic text and translation, the meanings of the term translation, the translated text, theprocess, the act of preparing translation, the presence of several types and directions in translation theory, the main issues thatlanguage and culture should be solved in the process of translating works of art.В статье рассматриваются понятие художественного текста и перевода, значения термина перевод, переводимый текст,процесс, акт подготовки перевода, наличие нескольких видов и направлений в теории перевода, основные вопросы,которые язык и культура должны решаться в процессе перевода художественных произведений.Maqolada badiiy matn va tarjima tushunchasi, tarjima atamasining ma’nolari, tarjima qilingan matn, jarayon, tarjimani tayyorlashharakati, tarjima nazariyasida bir nechta tur va yo‘nalishlar mavjudligi, badiiy asarlarni tarjima qilish jarayonida til va madaniyathal qilinishi kerak bo‘lgan asosiy masalalar haqida fikr yuritilgan
MUSTAQILLIKDAN AVVALGI DAVRDA HINDISTON YARIMOROLI VA MIRZO G‘OLIB ASARLARIDA UNING AKS ETTIRILISHI
This article analyzes the representation of the history of the Indian subcontinent in pre-independence literature of the nineteenth and twentieth centuries, with particular emphasis on the works of Mirza Ghalib. The social and spiritual decline that emerged during the period of British colonial rule is expressed in the poet’s oeuvre through historical memory and spiritual resistance. Ghalib’s works call the Muslim community to draw lessons from the past, to spiritual awakening, and to the awareness of cultural and historical identity.В данной статье анализируется отражение истории Индийского субконтинента в литературе периода до обретения независимости в XIX–XX веках, с особым акцентом на творчестве Mirza Ghalib. Социальный и духовный упадок, возникший в эпоху британского колониального господства, находит выражение в поэтическом наследии автора через призму исторической памяти и духовного сопротивления. Произведения Галиба призывают мусульманское сообщество извлекать уроки из прошлого, к духовному пробуждению и осознанию культурной и исторической идентичности.Ushbu maqolada mustaqillikdan avvalgi Hindiston yarimoroli tarixining 19–20-asr adabiyotida, xususan Mirzo G‘olib asarlarida aks etishi tahlil qilinadi. Ingliz mustamlakachiligi davrida yuzaga kelgan ijtimoiy va ma’naviy tanazzul shoir ijodida tarixiy xotira va ruhiy qarshilik orqali ifodalanadi. G‘olib asarlari musulmon jamiyatini o‘tmishidan saboq olishga, ma’naviy uyg‘onishga va o‘zligini anglashga chorlayd
SHARQ ADABIY AN’ANALARI KONTEKSTIDA O‘ZBEK VA KOREYS ADABIY ALOQALARI
This article analyzes the historical roots, stages of development, and characteristics of the contemporary period of literary relationsbetween Uzbekistan and Korea. The study examines the creative cooperation of writers and translators from both countries,processes of cultural exchange, and modern communication opportunities. The findings indicate that the historical foundationswere formed between the 16th and 20th centuries, while in the 21st century these relations entered a new stage, elevating scholarly,cultural, and literary cooperation to a higher level.В данной статье анализируются исторические корни, этапы развития и особенности современного периода литературныхсвязей между Узбекистаном и Кореей. В исследовании рассматриваются творческое сотрудничество писателей ипереводчиков двух стран, процессы культурного обмена, а также современные коммуникационные возможности.Результаты показывают, что исторические основы сформировались в XVI–XX веках, а в XXI веке литературные связивступили в новый этап, выведя научное, культурное и литературное сотрудничество на более высокий уровень.Ushbu maqolada O‘zbekiston va Koreya adabiy aloqalarining tarixiy ildizlari, rivojlanish bosqichlari va zamonaviy davrdagixususiyatlari tahlil qilinadi. Tadqiqotda ikki mamlakat yozuvchilari va tarjimonlarining ijodiy hamkorligi, madaniy almashinuvjarayonlari va zamonaviy kommunikatsion imkoniyatlar ko‘rib chiqiladi. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, tarixiy ildizlar XVI-XXasrlarda shakllangan bo‘lsa, XXI asrda yangi davr aloqalari ilmiy, madaniy va adabiy hamkorlikni yangi bosqichga olib chiqdi
RAQAMLI TEXNOLOGIYALAR VOSITASIDA OTMLARIDA INGLIZ TILINI OʻQITISH METODIKASINI TAKOMILLASHTIRISH - PEDAGOGIK MUAMMO SIFATIDA
This article analyzes the improvement of English language teaching methods in higher education institutions using digital technologies as a pedagogical problem. The main problem of the research is the inadequacy of traditional teaching methods andthe need to form 21st century competencies in students along with language skills. The article highlights the role of Artificial Intelligence (AI)-based tools, learning platforms, and multimedia resources in ensuring interactive learning. Moreover, it focuses on the new role of teachers and the issue of improving their digital competencies. In conclusion, it is emphasized that the integration of digital technologies is an important strategic direction for improving the quality of higher education and preparing future generations to be competitive in the global worldВ данной статье анализируется совершенствование методов преподавания английского языка в высших учебных заведениях с использованием цифровых технологий как педагогическая проблема. Основная проблема исследования заключается в неадекватности традиционных методов обучения и необходимости формирования у студентов компетенций XXI века наряду с языковыми навыками. В статье подчеркивается роль инструментов на основе искусственного интеллекта (ИИ), учебных платформ и мультимедийных ресурсов в обеспечении интерактивного обучения. Также рассматривается новая роль преподавателей и вопрос повышения их цифровой компетентности. В заключение подчеркивается, что интеграция цифровых технологий является важным стратегическим направлением для повышения качества высшего образования и подготовки будущих поколений к конкурентоспособности в глобальном мире.Ushbu maqola Oliy taʼlim muassasalarida ingliz tilini oʻqitish metodikasini raqamli texnologiyalar vositasida takomillashtirishni pedagogik muammo sifatida tahlil qiladi. Anʼanaviy oʻqitish usullarining zamonaviy talablarga javob bermasligi, talabalarda til koʻnikmalari bilan birga XXI asr kompetensiyalarini shakllantirish zarurati tadqiqotning asosiy muammosidir. Maqolada Sunʼiy intellekt (AI) asosidagi vositalar, oʻquv platformalari va multimedia resurslarining interfaol oʻrganishni taʼminlashdagi roli yoritilgan. Shuningdek, oʻqituvchining yangi roli va ularning raqamli kompetensiyalarini oshirish masalasiga eʼtibor qaratilgan. Xulosa qilib aytganda, raqamli texnologiyalarni integratsiya qilish oliy taʼlim sifatini oshirish va kelajak avlodlarni global dunyoda raqobatbardosh qilib shakllantirish uchun muhim strategik yoʻnalish ekanligi taʼkidlanad
INGLIZ XALQ ERTAKLARIDA SEHRLI MAVJUDOTLAR VA BUYUMLAR - MAJOZIY OBRAZLAR SIFATIDA
The main task of magical creatures and objects used in fairy tales is not only to attract readers, but also to have an educationaleffect on the minds and worldview of young readers through figurative meanings. Magical creatures include fairies, gnomes,dragons, and animals with supernatural powers. The most commonly used magical objects are mirrors, wardrobes, swords,goblets, and rings. Through them, writers figuratively expressed the struggle between good and evil, human morality, the ideas offaith and hope, sacrifice and salvation, and human and moral concepts such as power and responsibility, ego and loyalty.Главная задача волшебных существ и предметов, используемых в сказках, заключается не только в привлечениичитателей, но и в оказании воспитательного воздействия на умы и мировоззрение юных читателей посредствомобразного смысла. К волшебным существам относятся феи, гномы, драконы и животные со сверхъестественнымиспособностями. Наиболее часто используемые волшебные предметы — это зеркала, шкафы, мечи, кубки и кольца. С ихпомощью писатели образно выражали борьбу добра и зла, человеческую мораль, идеи веры и надежды, жертвенности испасения, человеческие и моральные понятия, такие как власть и ответственность, похоть и верностьErtaklarda foydalanilayotgan sehrli mavjudotlar va buyumlarning asosiy vazifasi nafaqat o‘quvchilarni jalb qilish, balki majoziyma’nolar orqali yosh kitobxonlar ongida va dunyoqarashida tarbiyaviy ta’sir uyg‘otish. Sehrli mavjudotlarda qatoriga parilar,gnomlar, ajdarlar va g‘ayritabiiy kuchga ega hayvonlar ham kiradi. Sehrli buyumlardan eng ko‘p ishlatiladiganlari esa ko‘zgu,shkaf, qilich, jom va uzuk kabilarni misol keltirish mumkin. Ular orqali yozuvchilar yaxshilik va yomonlik kurashini, insonaxloqini, iymon va umid, qurbonlik va najot g‘oyalarini, kuch va mas’uliyat, nafs va sadoqat kabi insoniy va axloqiytushunchalarni majoziy shaklda ifodalagan
EPISTEMOLOGIK FAOLLIKNI RIVOJLANTIRISHGA YO‘NALTIRILGAN TEXNOLOGIK TA’LIMDA TAKOMILLASHTIRILGAN METODIK MEXANIZMLAR
This article presents improved methodological mechanisms for enhancing students’ epistemological activity in technological education and experimentally validates their effectiveness. The findings demonstrate the development of conscious attitudes toward knowledge, independent thinking, reflection, and problem-solving skills. The proposed didactic model promotes an epistemological orientation in technological education.В статье представлены усовершенствованные методические механизмы повышения эпистемологической активности учащихся в технологическом образовании и экспериментально обоснована их эффективность. Результаты исследования показали развитие осознанного отношения к знаниям, самостоятельного мышления, рефлексии и умений решения проблем. Разработанная дидактическая модель ориентирует технологическое образование на эпистемологический подход.Mazkur maqolada texnologik ta’lim jarayonida o‘quvchilarning epistemologik faolligini oshirishga yo‘naltirilgan takomillashtirilgan metodik mexanizmlar ishlab chiqildi va tajriba-sinov ishlari orqali ularning samaradorligi asoslandi. Tadqiqot natijalari ushbu mexanizmlar o‘quvchilarda bilimga ongli munosabat, mustaqil fikrlash, refleksiya va muammo yechish ko‘nikmalarini rivojlantirishini ko‘rsatdi. Ishlab chiqilgan didaktik model texnologik ta’limni epistemologik yo‘naltirishga xizmat qilad
O‘QITUVCHILARNING ELEKTRON VA INTERNET RESURSLARIDAN FOYDALANISHGA TAYYORLIGINI TA’MINLASHDA AXBOROT ALMASHINUVI TUZILMASI
The article analyzes the pedagogical and technological significance of the information exchange structure in ensuring teachers’readiness for the effective use of electronic and internet resources. In the modern educational environment, the use of digitalresources is considered an integral part of teachers’ professional competence. The study highlights the issues of forming effectivemodels of information exchange among teachers, improving their digital literacy, and organizing methodological experiencesharing.В статье проанализировано педагогическое и технологическое значение структуры информационного обмена в процессеобеспечения готовности преподавателей к эффективному использованию электронных и интернет-ресурсов. В условияхсовременной образовательной среды использование цифровых ресурсов рассматривается как неотъемлемая частьпрофессиональной компетентности преподавателей. В исследовании освещаются вопросы формирования эффективныхмоделей информационного обмена между преподавателями, повышения их цифровой грамотности, а также организацииметодического обмена опытом.Maqolada o‘qituvchilarning elektron va internet resurslaridan samarali foydalanishga tayyorgarligini ta’minlash jarayonida axborotalmashinuv tuzilmasining pedagogik va texnologik ahamiyati tahlil qilingan. Zamonaviy ta’lim muhitida raqamli resurslardanfoydalanish o‘qituvchilarning kasbiy kompetensiyasining ajralmas qismi sifatida qaraladi. Tadqiqotda o‘qituvchilar o‘rtasidaaxborot almashinuvining samarali modellarini shakllantirish, ularning raqamli savodxonligini oshirish hamda metodik tajribaalmashuvini yo‘lga qo‘yish masalalari yoritilgan
1991 – 2010-YILLARDA FARG‘ONA VILOYATI SOG‘LIQNI SAQLASH TIZIMIDA AMALGA OSHIRILGAN ISLOHOTLAR
This article provides a scientific and analytical overview of the reforms implemented in the healthcare system of Fergana region during 1991-2010. The state of the healthcare system in the early years of independence, its organizational, legal, and material and technical problems are analyzed. Also, measures aimed at developing primary health care, establishing rural medical centers, and improving the quality of medical services since the 2000s are described.В данной стате представлен научно-аналитический обзор реформ, проведенных в системе здравоохранения Ферганской области в период с 1991 по 2010 год. Анализируется состояние системы здравоохранения в первые годы независимости, ее организатсионные, правовые, материално-технические проблемы. Также описываются меры, направленные на развитие первичной медико-санитарной помощи, создание селских медитсинских сентров и повышение качества медитсинских услуг с 2000-х годов.Ushbu maqolada 1991 – 2010-yillar mobaynida Farg‘ona viloyati sog‘liqni saqlash tizimida amalga oshirilgan islohotlar ilmiy-tahliliy jihatdan yoritilgan. Mustaqillikning dastlabki yillarida sog‘liqni saqlash tizimining holati, uning tashkiliy-huquqiy va moddiy-texnik muammolari tahlil qilingan. Shuningdek, 2000-yillardan boshlab birlamchi tibbiy-sanitariya yordamini rivojlantirish, qishloq vrachlik punktlarini tashkil etish, tibbiy xizmat sifatini oshirishga qaratilgan chora-tadbirlar bayon etilgan