Teologia i Moralność
Not a member yet
618 research outputs found
Sort by
Kryzys tożsamości ojca w rodzinie i postulaty jego przezwyciężenia. Amoris laetitia w odpowiedzi na znaki czasu
Get PDFThe existing family crisis is largely connected with questioning the role that husband and father should play in the family. The ideal of masculinity does not function today, at the center of which would be the belief that the man would fulfill his fatherhood. Referring to the social consequences of the father\u27s identity crisis, contemporary society is sometimes referred to as „a non-paternal society”, a society without a father. This is pointed out in the exhortation Amoris laettia by Pope Francis, who believes that fathers are in a serious crisis. This study is about trying to outline the paternity crisis and show ways to overcome this worrying state of affairs. To this end, the issue of the father\u27s mission should be discussed in the context of the integral vision of marriage and the family. Then you need to pay attention to the manifestations of the paternity crisis and the reasons for the incorrect development of the father\u27s pattern in the family. In the end, it is about pointing out the postulates to overcome the paternity crisis and the need to prepare for fulfilling the function of father in the family.Istniejący kryzys rodziny łączy się w znacznej mierze z zakwestionowaniem roli, jaką powinien w rodzinie odgrywać mąż i ojciec. Nie funkcjonuje dziś ideał męskości, w którego centrum byłoby przekonanie o spełnieniu się mężczyzny w ojcostwie. Odnosząc się do społecznych konsekwencji kryzysu tożsamości ojca, określa się niekiedy współczesne społeczeństwo jako „społeczeństwo bezojcowskie”, społeczeństwo pozbawione ojca. Zwraca na to uwagę w adhortacji Amoris laetitia papież Franciszek, który uważa, że ojcowie znaleźli się w poważnym kryzysie. W niniejszym opracowaniu chodzi o próbę zarysowania kryzysu ojcostwa i wskazania sposobów przezwyciężenia tego niepokojącego stanu rzeczy. W tym celu należy omówić zagadnienie posłannictwa ojca w kontekście integralnej wizji małżeństwa i rodziny. Następnie trzeba zwrócić uwagę na przejawy kryzysu ojcostwa i na przyczyny nieprawidłowego rozwoju wzoru ojca w rodzinie. W końcu chodzi o wskazanie postulatów służących przezwyciężeniu kryzysu ojcostwa oraz konieczności przygotowania do spełnienia funkcji ojca w rodzinie
Przemiany roli ojca we współczesnej kulturze. Implikacje pedagogiczne
Get PDFThe aim of the article is to reflect on the changes in the role of the father in the context of socio-cultural changes. The role of the father is associated with specific tasks, norms and expectations that are changing. The article deals with the issue of fatherhood in a traditional approach, to present in this way a contemporary perception of the father\u27s role in child development and the role of functions and tasks related. The issue of modern fatherhood is analysed in terms of committed paternity. The author\u27s attention is also focused on the transmission of value by the father.Celem artykułu jest refleksja nad przemianami roli ojca w kontekście zachodzących zmian społeczno-kulturowych. Rola ojca wiąże się z określonym zespołem zadań, norm i oczekiwań, które ulegają zmianie. W artykule podjęta została problematyka ojcostwa w tradycyjnym ujęciu, by na jego kanwie zaprezentować współczesne postrzeganie: roli ojca w rozwoju dziecka, wpisanych w rolę funkcji i zadań. Problematyka współczesnego ojcostwa analizowana jest w kategoriach ojcostwa zaangażowanego. Uwaga autorki koncentruje się również na przekazie wartości przez ojca
Zachowania samobójcze w rodzinach. Społeczne konsekwencje zjawiska
No full textIn 2017, 5276 people committed suicide in Poland, while suicide attempts were reported by at least 50-75 thousand people in Poland. Mourning for a close deceased each year affects 100,000 members of our society. Suicidal behavior causes numerous changes in the functioning of families. A significant part of these changes brings conflicts and deconstruction of families. This is confirmed by research conducted among 146 students of Poznań universities who have experienced suicide of a family member
Społeczno-wychowawcza rola seniorów (dziadków) w rodzinie
No full textThe article deals with the educational role of seniors (grandparents) in the family. The aim is to show a specific educative and socializing role in the areas of family upbringing, cultural and social education, religious-moral upbringing and analysis of their rationalized intellectual capital as the wisdom of an old man. The analysis shows that the roles of seniors still have an important educative impact on adolescent grandchildren. Good contacts with grandparents teach teens love and care for each other, learn about family history, traditions and faith at home. They are still the guards of collective memory, family ties, chronicles of history, wisdom of faith, morality and cultural heritage. It is noticed, however, that advice given to the young generation is not for everyone a universal recipe for a happy life.Artykuł podejmuje tematykę wychowawczej roli seniorów(dziadków) w rodzinie. Celem jest ukazanie konkretnie wychowawczej i socjalizacyjnej roli w obszarach: wychowanie w rodzinie, wychowanie kulturowe, wychowanie społeczne, wychowanie religijno-moralne oraz analiza ich kapitału intelektualnego racjonalizowanego, jako mądrość starca. Z analizy wynika, że role seniorów nadal mają ważny wpływ wychowawczy na dorastających wnuków. Dobre kontakty z dziadkami uczą nastolatków miłości i troski o drugiego człowieka, poznania historii rodziny, tradycji i wiary w domu. Wciąż są jeszcze strażnikami: pamięci zbiorowej, więzi rodzinnych, kronikarzami historii, mądrością wiary, moralności i dziedzictwa kulturowego. Zauważa się jednak, iż rady udzielane młodemu pokoleniu nie dla wszystkich stanowią uniwersalną receptę na szczęśliwe życie
O adekwatną teologię moralną na nasze czasy
Get PDFThe present state of moral theology in Poland bears some signs of a crisis, as the number of students of theological sciences is shrinking and the faith, which can give wings to the testimony of theologians, is weakening. The progressive process of secularization becomes at the same time a challenge to a deeper interpretation of contemporary culture and to find a new way and language of conveying the Gospel content. Pope Francis emphasized that theological studies "constitute a kind of providential cultural laboratory in which the Church performs a performative interpretation of the reality that flows from the event of Jesus Christ and which is nourished by the gifts of wisdom and knowledge which the Holy Spirit enriches in various forms the whole people of God." Proper identification of the addressees of the Church\u27s moral message will allow for a better adjustment of the forms of teaching. Theology is to serve the People of God in a deeper experience of faith and to contribute to the ongoing public debate in order to explain the Church\u27s position and to argue moral truths. For this purpose, you also need to use new media that will allow you to reach a wider audience.Obecny stan teologii moralnej w Polsce nosi pewne znamiona kryzysu, gdyż zimniejsza się liczba studentów nauk teologicznych i słabnie wiara, która może uskrzydlać czytelne świadectwo teologów. Postępujący proces sekularyzacji staje się zarazem wyzwaniem do głębszej interpretacji współczesnej kultury i znajdowania nowego sposobu i języka przekazu treści ewangelicznych. Papież Franciszek podkreślił, że studia teologiczne „stanowią rodzaj opatrznościowego laboratorium kulturowego, w którym Kościół dokonuje performatywnej interpretacji rzeczywistości, która wypływa z wydarzenia Jezusa Chrystusa i która karmi się darami mądrości i wiedzy, jakimi Duch Święty ubogaca w różnych formach cały lud Boży”. Właściwe zidentyfikowanie adresatów orędzia moralnego Kościoła pozwoli na lepsze dostosowanie form nauczania. Teologia ma służyć Ludowi Bożemu w głębszym przeżywaniu wiary i zabierać glos w toczącej się debacie publicznej w celu wyjaśniania stanowiska Kościoła i argumentowania prawd moralnych. W tym celu trzeba też używać nowych mediów, które pozwoli dotrzeć do szerszej grupy odbiorców
Biblijne fundamenty encykliki Humanae vitae
Get PDFThe problems presented in Humanae vitae have become the object of harsh disagreement even in the Church some fifty years after the encyclical\u27s publication. The dispute has been extended to the possibility that the Magisterium of the Church should give lay people some direction in their lives. Moreover, the disagreement has also concerned the boundaries of freedom of choice for a person who wants to live by their accepted rules. The document in question is a testimony to the pope\u27s responsibility to Christ and the world for the immutability of truths taught by the Church. It is also a courageous testament to the issue of sexual intercourse of spouses in the age of a general slackening or negation of morals which guard the indissolubility of marriage. It comes as no surprise that the pope referred to the few – yet important – biblical texts in order to justify the rightness and significance of the undertaken issues, as well as their permanence in the lives of particular people of faith. The present paper attempts to prove that the choice of the biblical texts was not random; moreover, this paper fully justifies the truths touched upon in the encyclical which are difficult to accept in the contemporary mentality. Due to the limited character of this research, it will only deal with those quotations that show the depth of the encyclical\u27s anchorage in the truths resulting from the infallible Scripture, which has a strong bearing on the justification of the encyclical\u27s sanctity in the moral issues of widely understood human sexuality in the light of the Church teachings.50 lat po opublikowaniu encykliki Humanae vitae, nawet w łonie samego Kościoła wybuchł ostry spór o jej zasadność. Został on następnie rozszerzony o możliwość kierowania życiem wierzących przez magisterium Kościoła oraz granice wolności wyboru człowieka życia według uznanych przez niego zasad. Dokument jest świadectwem zarówno odpowiedzialności papieża wobec Chrystusa i świata za niezmienność prawd nauczanych przez Kościół, jak i odważnego podjęcia tematów seksualnego pożycia małżonków w dobie ogólnego rozluźnienia lub zanegowania kryteriów moralnych stojących na straży nierozerwalności związku małżeńskiego. Nie dziwi, że papież sięgnął po nieliczne wprawdzie, lecz znamienne teksty biblijne, by uzasadnić wagę podejmowanych zagadnień oraz ich trwałość w odniesieniu do życia poszczególnych wierzących. Poniższy artykuł próbuje wykazać, że dobór tekstów Pisma Świętego nie tylko nie był przypadkowy, lecz całkowicie uzasadnia trudne do zaakceptowania przez współczesną mentalność prawdy poruszane w encyklice. Ze względu na ograniczone rozmiary pracy poruszone zostaną tylko te cytaty, które ukazują głębię zakotwiczenia tekstu encykliki w prawdach wynikających z nieomylnego słowa Bożego, co posiada niemały wpływ na uzasadnienie jej nienaruszalności w kwestiach moralnych szeroko pojmowanej ludzkiej płciowości w świetle nauczania Kościoła
Poszukiwanie prawdy moralnej w życiu i twórczości Johna Henry’ego Newmana
Get PDFTruth occupies an important place in human life, and man himself is called to discover its fullness. Questions about the truth and its nature already appeared in antiquity and were on minds of the most eminent philosophers and later they wandered with the whole consequence through the ages towards modernity. The question of truth is also present in the teaching of the Catholic Church.The current debate in reference to the concept of truth in its objective meaning can be formulated differently. In a diverse and multifaceted structure, a person needs to encounter his identity and pass through conceptual degradation in order to find clear signs which will show him the right direction of acting and make him able to accept reality in its deepest dimension. In this sense, truth appears as a condition sine qua non for the people who want to live their lives according to the requirements of the Gospel.The following article attempts to approximate the reality of truth in its moral perspective based on the life and works of an outstanding theologian, John Henry Newman. He is a character who should be seen as one of the greatest thinkers of the 19th century, an exceptional writer and a great scholar. The life of this great man was filled with the love of truth, which many researchers understand in the category of passion, emphasizing a special kind of disposition directed towards the truth. Whoever reaches for his academic works and looks at his intellectual output recognizes him as an ardent disciple of truth who loved truth above all else. The fascinating history of the faith and courage of the English convert has become a determinant of all decisions he makes, and he himself is still an inspiration for everybody who wants to form their lives based on the foundation of the Truth.Prawda zajmuje w życiu człowieka istotne miejsce, a sam człowiek wezwany jest ku temu, aby odkryć jej pełnie. Pytania dotyczące prawdy i jej natury pojawiały się już w starożytności i nurtowały umysły najwybitniejszych filozofów, a później z całą konsekwencją wędrowały poprzez przestrzenie wieków aż ku nowożytności. Kwestia prawdy obecna jest w żywy sposób także w nauczaniu Kościoła.Obecny zakres debaty dotyczący pojęcia prawdy w jej znaczeniu obiektywnym może być różnie formułowany. W zróżnicowanej oraz wieloaspektowej strukturze człowiek, aby odnaleźć swoją tożsamość i przebić się przez degradację pojęciową, potrzebuje jasnych znaków, które ukażą mu właściwy kierunek postępowania i odczytywania rzeczywistości w jej najgłębszym wymiarze. W tym znaczeniu prawda jawi się jako warunek sine qua non w odniesieniu do ludzi, pragnących prowadzić swoje życie zgodnie z wymaganiami zapisanymi na kartach Ewangelii.Poniższy artykuł podejmuję próbę przybliżenia rzeczywistości prawdy w jej ujęciu moralnym w oparciu o życie i twórczość wybitnego teologa, jakim był John Henry Newman. To postać, którą należy rozpatrywać jako jednego z najwybitniejszych myślicieli XIX wieku, wyjątkowego pisarza oraz wielkiego intelektualisty. Życie tego znamienitego człowiek przepełnione było umiłowaniem prawdy, co wielu badaczy zamyka w kategorii pasji, podkreślając szczególnego rodzaju dyspozycję ukierunkowaną ku prawdzie. Temu, kto sięga po jego dzieła oraz spogląda na jego twórczość daje się poznać jako gorliwy uczeń prawdy, który kochał ją ponad wszystko inne. Fascynująca historia wiary i odwagi angielskiego konwertyty, stała się wyznacznikiem wszelkich podejmowanych przez niego decyzji, a on sam do dziś stanowi inspirację dla wszystkich, którzy pragną kształtować swoje życie w oparciu o fundament, jakim jest Prawda
Prawda w pismach filozoficznych św. Augustyna
No full textŚwięty Augustyn (354-430) jest jednym z czterech wielkich doktorów Kościoła zachodniego. W swoim nauczaniu podejmował zagadnienia zarówno natury filozoficznej, jak i teologicznej. Powyższy artykuł stanowi próbę podsumowania ważnych poglądów epistemologicznych św. Augustyna na możliwość poznania prawdy przez człowieka. Owo poznanie, zgodnie z myślą starożytnego autora, wpływa na jakość życia człowieka i kieruje jego postępowaniem.
W opracowaniu powyższego zagadnienia posłużono się analizą pism filozoficznych św. Augustyna, w których autor określa, jaka jest prawda oraz co stanowi jej główną i absolutną treść. Na tej podstawie ustalono, że dla św. Augustyna absolutną i jedyną prawdą jest Bóg. Poznanie tej prawdy daje człowiekowi poczucie prawdziwego szczęścia oraz zaspokaja najgłębsze pragnienia jego duszy. Augustyn podkreśla optymizm epistemologiczny w odniesieniu do prawdy. Łączy wysiłek ludzkiego rozumu ze światłem wiary i ukazuje ich konieczną współpracę na rzecz dobra i szczęścia człowieka
Na ratunek prawdziwej koncepcji przyjaźni, czyli Przyjaźń duchowa Elreda z Rievaulx jako remedium na kryzys przyjaźni wśród ludzi młodych
No full textCelem artykułu jest przedstawienie propozycji odpowiedzi na kryzys zjawiska przyjaźni, w szczególności przyjaźni między młodymi ludźmi. Taką propozycją, która wydaje się aktualna, może być model duchowej przyjaźni Aelreda z Rievaulx. W swoim najsłynniejszym dziele „De spirituali amicitia” krytykuje on relacje oparte wyłącznie na użyteczności, przyjemności i proponuje przyjaźń opartą na miłości Chrystusa. Według cysterskiego Opata przyjaźń z Chrystusem może stanowić punkt wyjścia dla relacji międzyludzkich. Z drugiej strony zaś strony, przyjaźń z ludźmi może doprowadzić nas do bliskiej więzi z Bogiem. Młodym ludziom, którzy są dziećmi swoich czasów, niezwykle trudno jest budować relacje oparte na prawdziwej miłości, dlatego propozycja Aelreda może być lekarstwem na ich problemy, pojawiające się w relacjach interpersonalnych, a nawet prawdziwa przyjaźń, oparta na miłości agapicznej, może okazać się rodzajem duchowej terapii dla młodych ludzi. Ponadto koncepcja duchowej przyjaźni może służyć ewangelizacji młodego pokolenia. Wreszcie młodzi ludzie, którzy pragną znaleźć współmałżonka na całe życie i stworzyć rodzinę, dzięki kultywowaniu prawdziwych przyjaźni, mogą nauczyć się jak żyć w głębokich relacjach. Teologia przyjaźni Aelreda z Rievaulx stanowi więc szkołę cnót dla współczesnej młodzieży
Patriotyzm jako jedna z dróg do świętości w świetle życia i pism św. Rafała Kalinowskiego
Get PDFThe paper Patriotism as one of the paths to holiness based on the life and scriptures of Saint Rafał Kalinowski presents the thesis that Christians are called to life according to the Gospel in all dimensions of their existence and that growing up in God, they also grow as human beings. The above statement is confronted with the latest Apostolic Exhortation of Pope Francis Gaudete et exsultate, in which the Holy Father invites every man to live in holiness more human and more alive, i.e. to live simple and ordinary life with love to God and neighbour. Based on the life and scriptures of Saint Rafał Kalinowski it was presented how this man, initially full of romantic excitement and brought up in a patriotic family, experienced the conversion and from the understanding of patriotism as a secular and civic value, he opened himself to the experience of patriotism both as a religious virtue and as a way in which he seeks to unite with God saving people of all centuries.W pracy pt. Patriotyzm jako jedna z dróg do świętości w świetle życia i pism św. Rafała Kalinowskiego zaprezentowałam tezę, że chrześcijanin jest powołany do życia Ewangelią we wszystkich wymiarach swojej egzystencji i że wzrastając w Bogu, wzrasta on też jako człowiek. Powyższe stwierdzenie skonfrontowałam z najnowszą adhortacją papieża Franciszka Gaudete et exsultate, w której Ojciec Święty zaprasza każdego człowieka do życia w świętości bardziej ludzkiej i bardziej żywej, to znaczy do prostego zwyczajnego życia przeżywanego z miłością ku Bogu i bliźnim. W świetle życia i pism św. Rafała Kalinowskiego ukazałam, jak ten człowiek początkowo pełen romantycznych uniesień i wychowany w patriotycznej rodzinie, przeżył nawrócenie serca i z rozumienia patriotyzmu jako wartości świeckiej i obywatelskiej otworzył się na doświadczenie patriotyzmu jako cnoty religijnej i przestrzeni, w której dąży do zjednoczeniem z Bogiem zbawiającym ludzi wszystkich wieków