Teologia i Moralność
Not a member yet
618 research outputs found
Sort by
Łagodność pastoralna w pracy kapelana szpitalnego w kontekście opieki duchowej nad pacjentem
Get PDFIn the article the author reflects on the question of applying the principle of benignitas pastoralis (pastoral gentleness), known since antiquity, in the work of a hospital chaplain, especially in the context of the problem of spiritual care of the patient. At the beginning of the article, the very concept of spiritual care is introduced, then the pastoral care based on pastoral gentleness is explained, and in the final part, attention is drawn to the implications of benignitas pastoralis in the work of the hospital chaplain in terms of spiritual care for the patient.
Many of the qualities of pastoral gentleness can be applied explicitly to the service of the chaplain in the hospital, especially its personalistic character, pedagogical value, therapeutic effect and evangelical strength. We already know with scientific certainty that a good spiritual care is in the best interest of the patient. It is becoming increasingly clear that to achieve this goal, it is necessary to approach the patient with empathy and respect, to talk to him and to learn about his needs, fears, dreams and hopes. As part of such care, the chaplain\u27s attitude based on benignitas pastoralis seems to be necessary today.W artykule autor zastanawia się nad kwestią zastosowania znanej już od starożytności chrześcijańskiej duszpasterskiej zasady benignitas pastoralis (łagodności pastoralnej) w pracy kapelana szpitalnego, szczególnie w kontekście problemu opieki duchowej nad pacjentem. Na początku artykułu przybliżone zostało samo pojęcie opieki duchowej, następnie wyjaśnionona czym polega duszpasterstwo oparte o łagodność pastoralną, a w końcowej części zwrócono uwagę na implikacje benignitas pastoralis w pracy kapelana szpitalnego w perspektywie opieki duchowej nad pacjentem.
Wiele z przymiotów pastoralnej łagodności można odnieść explicite do posługi kapelana w szpitalu, szczególnie jej charakter personalistyczny, wartość pedagogiczną, oddziaływanie terapeutyczne oraz ewangeliczną siłę. Wiemy dzisiaj już z naukową pewnością, że dobra opieka duchowa leży w najlepiej rozumianym interesie pacjenta. Staje się coraz bardziej oczywiste, że aby osiągnąć ten cel, konieczne jest, aby z empatią i szacunkiem podchodzić do pacjenta, rozmawiać z nim i uczyć się o jego potrzebach, obawach, marzeniach, i nadziejach. W ramach takiej opieki postawa kapelana oparta na benignitas pastoralis wydaje się dziś konieczna
M. Bednarska, „Wolność człowieka w komunikacji medialnej”, Wydawnictwo Naukowe UPJPII, Kraków 2020, ss. 295, ISBN 978-83-7438-677-7
No full textNaturalna regulacja poczęć wyrazem odpowiedzialnego rodzicielstwa. Interdyscyplinarna argumentacja o. Karola Meissnera w Memoriale Krakowskim
Get PDFThe article is dedicated to the arguments of father Karol Meissner in favor of promoting the natural regulation of conception in the context of preparations for the publication of the encyclical Humanae vitae. This argumentation was presented in a document known as the Memoriał Krakowski. It contains various texts written on the initiative of Karol Wojtyła by Krakow theologians, ethics and doctors. The Memoriał Krakowski has not lost his relevance today. The value of this document is its personalistic approach and interdisciplinarity. Memoriał not only critically refers to contraception, but also promotes as an alternative natural regulation of conception supported by the theological, ethical and medical arguments cited in the document.Artykuł przypomina doniosły wkład o. Karola Meissnera w sformułowanie argumentacji na rzecz promocji metod naturalnej regulacji poczęć w kontekście przygotowań do opublikowania encykliki Humanae vitae. Argumentacja ta została zaprezentowana w dokumencie znanym jako Memoriał Krakowski, który został opracowany z inicjatywy Karola Wojtyły przez środowisko krakowskich teologów, etyków i lekarzy. Wartością tego dokumentu było i jest pod dzień dzisiejszy nie tylko jego personalistyczne ukierunkowanie oraz interdyscyplinarność, ale także wskazanie alternatywy dla działań antykoncepcyjnych w postaci naturalnej regulacji poczęć, za którą przemawiają wyłożone w dokumencie argumenty teologiczne, etyczne oraz medyczne
Ukostiumowienie płci i dekonstrukcja kostiumujako znaku tożsamości płciowej. Refleksja humanisty, pedagoga kultury fizycznej
Get PDFThe gender and queer ideology deconstructs the concept of a human being. The costume that preserves the symbolic truth about human masculinity and femininity, and as a consequence - about gendering towards procreation as the principle of constituting a community of life - is denied (gender) or replaced with a creation symbolizing asexual sexuality (queer). Both forms of genderand queer lose their ability to procreate for two different reasons: gender by being in a homosexual relationship, and queer by being sexually and freely sexually active. They are made similar to their reproductive inability and, consequently, parental unreal. Meanwhile, the law of life presupposes procreation, and thus paternity of a man and motherhood of a woman. Life as life ceases when the condition of parentage cannot be met. In the essay, the source of these statements is the natural law (iusnaturalis), which is a universal premise for judging the deeds of both forms of postmodernity as contradicting the idea of life.Ideologiagenderiqueer dekonstruujepojęcieczłowieka. Kostium, który konserwuje znakową prawdę o człowieczej męskości i kobiecości, a w konsekwencji – o upłciowieniu ku prokreacyjności jako zasadzie konstytuowania wspólnoty życia – zostajezanegowany (gender) albo zastąpiony kreacją symbolizującą bezpłciową seksualność (queer). Obie postaci gender i queer zatracają, z dwóch różnych powodów, możność prokreacyjną: gender przez pozostawanie w związku homopłciowym, a queer – apłciowym i dowolnie seksualnym. Upodabnia je niemożność prokreacyjna, a w konsekwencji odrealnienie rodzicielskie. Tymczasem prawo życia zakłada prokreacyjność, a tym samym ojcostwo mężczyzny i macierzyństwo kobiety. Życie jako życie ustaje, kiedy warunek rodzicielstwa nie może być spełniony. W eseju źródłem tych twierdzeń jest prawo naturalne (iusnaturalis), będące uniwersalną przesłanką osądzania czynów obydwu postaci ponowoczesności jako sprzeniewierzających się idei życia
Urszula Dudziak, Misterium ludzkiego życia: od poczęcia do umierania. Studium dla duszpasterzy i doradców życia rodzinnego, Lublin 2021, ss. 197, ISBN 978-83-8061-879-4
Get PDFEtyczny wymiar badań nad przygotowaniem i zastosowaniem szczepionki przeciw COVID-19
Get PDFThe recent pandemics unleashed by SARS-CoV-2 has given rise to a COVID-19 vaccine race and once again raised moral questions that are valid with every research and study carried out to find a vaccine for infectious diseases from which we still lack protection. This Article presents ethical problems related to the process of developing the vaccine at the research and development stage as well as ethical issues concerning distribution and availability of the vaccine once it is available on the market. International documents, i.a. of the World Health Organization and the Church as well as the discussion taking place in bioethical circles indicate that the topic is of crucial importance and should not be overlooked at the stage of research and development for a new vaccine. The paper outlines the most important ethical issues related to it: risk proportionality, informed consent to participate in an experiment, the use of biological material of illicit origin, the question of methodology and organization of medical research during pandemics, the issue of controlled infection of volunteers with the virus, ethical and social dilemmas related to availability and use of the vaccine, especially for the poor – people and countries. An overview of ethical concerns related to development of COVID-19 vaccine, human clinical trials and the vaccination phase during pandemics illustrate the complexity of this issue and its need for an interdisciplinary approach.Pandemia wywołana koronawirusem SARS-CoV-2 uruchomiła wyścig w celu znalezienia szczepionki na COVID-19 i na nowo otworzyła pytania natury etycznej, które są aktualne przy każdorazowo podejmowanych badaniach i poszukiwaniach w celu znalezienia adekwatnej szczepionki na choroby zakaźne, na które brak jeszcze skutecznej ochrony. Artykuł przedstawia problemy etyczne związane z procesem przygotowania szczepionki w fazie eksperymentów i badań oraz kwestie etyczne związane z dystrybucją i dostępnością szczepień, gdy szczepionka jest już dostępna na rynku. Międzynarodowe dokumenty, m.in. Światowej Organizacji Zdrowia, dokumenty Kościoła i dyskusja w środowisku bioetycznym wskazują, iż temat ten jest niezwykle ważny i nie można go pominąć w procesie badań i prac nad przygotowaniem nowej szczepionki. Artykuł przedstawia najważniejsze zagadnienia etyczne z tym związane: kwestię proporcjonalności ryzyka, wyrażania świadomej zgody na udział w eksperymencie, wykorzystania materiału biologicznego z niegodziwego źródła, problem metodologii i organizacji badań medycznych w trakcie pandemii, kwestię kontrolowanego zakażenia wirusem ochotników eksperymentu, problemy etyczno-społeczne związane z dostępnością i zastosowaniem szczepionki, szczególnie dla ubogich osób, dla ubogich państw. Przegląd problematyki etycznej związanej z przygotowywaniem szczepionki na COVID-19, prowadzeniem badań klinicznych na ludziach, jak również z fazą szczepień w czasie pandemii, pokazuje, że jest to temat bardzo złożony i wymagający interdyscyplinarnego podejścia
Padre dei “figli prediletti di Dio” e Papa della famiglia - due maestri e annunciatori del Vangelo della vita [Ojciec „umiłowanych dzieci Bożych” i papież rodziny – dwóch nauczycieli i głosicieli Ewangelii życia]
Get PDFOne of the important topics raised both by blessed Primate Stefan Wyszyński and in the teaching of St. John Paul II, there was the theme of life. The value of life includes both the temporal dimension and the supernatural participation of God\u27s life in man. Primate Wyszyński and the Polish Pope consistently demanded respect for the inviolable nature of life from conception to natural death. God\u27s grace in man determines the beautiful shape of life. Sensitivity to the beauty of the human soul is one of the important factors in the teaching of John Paul II, as well as characterizing the person of the Primate of the Millennium. The issue of life is also related to fertility and fatherhood. Fatherhood is expressed in the responsible fulfillment of tasks related both to the spiritual paternity of priests and to the physical paternity of fathers in the family.
Jednym z istotnych tematów podejmowanych zarówno przez błogosławionego Prymasa Stefana Wyszyńskiego, jak i w nauczaniu św. Jana Pawła II, był temat życia. Wartość życia obejmuje zarówno wymiar doczesny, jak i nadprzyrodzony udział życia Bożego w człowieku. Prymas Wyszyński i Papież Polak upominali się konsekwentnie o poszanowanie nienaruszalnego charakteru życia od poczęcia do naturalnej śmierci. O pięknym kształcie życia decyduje łaska Boża w człowieku. Wrażliwość na piękno duszy człowieka jest jednym z istotnych czynników nauczania Jana Pawła II, jak też charakteryzujących osobę Prymasa Tysiąclecia. Zagadnienie życia wiąże się także z płodnością i ojcostwem. Ojcostwo wyraża się w odpowiedzialnym wypełnianiu zadań związanych zarówno z ojcostwem duchowym kapłanów, jak też z ojcostwem fizycznym ojców w rodzinie
Cnoty pokrewne sprawiedliwości w świetle etyki personalistycznej
Get PDFThe virtues related to justice analyzed in the light of the personalist ethics indicate some features and rights of the human person, appertaining to them for the sake of their innate dignity. These virtues are: piety, respect, honour, obedience, generosity, friendliness, gratitude, truthfulness, vindication and epikeia. The human person appears worthy of their acts, being the only creature on earth whom God willed for themselves.Cnoty pokrewne sprawiedliwości analizowane w optyce personalistycznej wskazują na pewne cechy i uprawnienia osoby ludzkiej, przysługujących jej ze względu na wrodzoną godność. Te cnoty to pietas, cześć, szacunek, posłuszeństwo, wdzięczność, przyjaźń, hojność, prawdomówność, vindicatio i epikeia. Osoba ludzka jawi się jako godna ich aktów, będąc jedynym na ziemi stworzeniem, którego Bóg chciał dla niego samego.  
Poronienie kliniczne z perspektywy wielorakich kontekstów straty prokreacyjnej
Get PDFThe phenomenon of clinical miscarriage sparks increasing interest of researchers from non-medical disciplines. Although there is still a significant disproportion between the voluminous literature on spontaneous miscarriage from a medical perspective compared to the growing number of studies conducted in the social and philosophical sciences, the process of changing the research orientation of early procreative losses is gradually progressing. The hitherto dominant one-sided biomedical approach is giving way to holistic axiomedical approaches. This study contributes to the axiomedical model of clinical miscarriage. It aims to provide an in-depth analysis of four key contexts of procreative loss occurring at early stages of prenatal development - anthropological, relational (parental attachment), psychological and supportive. As a result of the research conducted, it is concluded that the main dominant characteristic of clinical miscarriage as a thanatic event is the level of anthropological settlements regarding the status of the foetus and its ethical implications.Fenomen poronienia klinicznego wzbudza coraz większe zainteresowanie badaczy z dyscyplin pozamedycznych. Choć nadal dostrzegalna jest znacząca dysproporcja pomiędzy obszerną literaturą traktującą o poronieniu spontanicznym z perspektywy medycznej w porównaniu do wzrastających liczebnie studiów prowadzonych w zakresie nauk społecznych i filozoficznych, to sukcesywnie postępuje proces zmiany orientacji badawczej wczesnych strat prokreacyjnych. Dominujące dotychczas jednostronne podejście biomedyczne ustępujące miejsca holistycznym ujęciom aksjomedycznym. Niniejsze studium wpisuje się w aksjomedyczny model poronienia klinicznego. Jego celem jest pogłębiona analiza czterech kluczowych kontekstów straty prokreacyjnej występującej na początkowych etapach rozwoju prenatalnego ‒ antropologicznego, relacyjnego (przywiązania rodzicielskiego), psychologicznego i pomocowego. W rezultacie prowadzonych badań dochodzimy do wniosku, iż główną dominantą charakterystyk poronienia klinicznego jako zdarzenia tanatycznego jest płaszczyzna rozstrzygnięć antropologicznych statusu płodu i jego implikacji etycznych
KATOLICKA DOKTRYNA I DUCHOWOŚĆ WOBEC WSPÓŁCZESNEGO ROZUMIENIA SEKSUALNOŚCI
No full textA positive, Christian understanding is necessary in the discussion about human sexuality and sexual liberation. However, it cannot be limited to presenting the moral evaluation of sexual activities. A deep doctrinal foundation is needed. This should include: (1) gender identity based on the fact of creation, (2) physical and spiritual, earthly and eternal unity all being the realization of the Christological (incarnational) model. Accepting this attitude leads to the constructive response to the challenges of contemporary world. The claim of integration of all aspects of humanity and accepting the relation between corporeality and spirituality overcomes sexualization and reduction of sexuality to just the physical act, enslavement of the body and devaluation of sexuality and sexual activities and the suggestion that angelism could be an ideal of human maturity. The Christological model presumes harmony and integrity of each person.W dyskusji o seksualności człowieka oraz postępujących zmianach obyczajowych konieczne jest pozytywne chrześcijańskie rozumienie płciowości i seksualności. Nie można jednak ograniczać się tylko do prezentowania oceny moralnej poszczególnych aktywności seksualnych. Potrzebne jest rozpoznanie głębokich podstaw doktrynalnych. Wśród nich należy wskazać: tożsamość płciową opartą na fakcie stworzenia, jedność porządku fi zycznego i duchowego, doczesnego i wiecznego, co jest realizacją modelu chrystologicznego (inkarnacyjnego). Przyjmowanie tej podstawy prowadzi do konstruktywnej odpowiedzi na wyzwania współczesności. Postulat integralności człowieczeństwa oraz właściwe powiązanie cielesności i duchowości przezwycięża seksualizację człowieka, ograniczanie seksualności do wymiaru fi zycznego, wprowadzanie w niewolę ciała, ale jednocześnie dewaluację płciowości i aktywności seksualnej czy postulowania niejako angelizmu jako ideału dojrzałości ludzkiej