Teologia i Moralność
Not a member yet
618 research outputs found
Sort by
"Jest z Wami Oblubieniec". Soteriologiczna perspektywa Listu do rodzin
Get PDFResearch purpose of the article is to show the soteriological perspective of the Letter to Families by John Paul II. The author, using the method of critical source analysis and comparative analysis of texts relevant to the issue, tried to answer the question: how the papal document interprets marriage and family in the light of the mystery of Christ’s redemption. The refl ection allowed to formulate the following conclusions. John Paul II reminded families that Jesus Christ, the unique Redeemer of man, removes fear and strengthens human love, including it in the circulation of God’s supernatural love. In this way, „saved love” helps to correctly perceive the anthropological truth about man and woman, about their mutual giving of themselves as a „personal gift” in marriage, about motherhood and fatherhood as a service to life and upbringing, about parenthood through which the life-giving nature of God himself constantly spreads in the world. Jesus Christ, remaining eternally in a spousal relationship with the Church, reveals to the world the full truth about the love of a man and a woman and helps to realize it in concrete family bonds.Celem artykułu jest ukazanie soteriologicznej perspektywy Listu do rodzin autorstwa Jana Pawła II. Stosując metodę krytycznej analizy źródła oraz analizę komparatywną tekstów, istotnych dla podjętego zagadnienia, autor starał się odpowiedzieć na pytanie, jak papieski dokument ujmuje wpływ tajemnicy Chrystusowego odkupienia na małżeństwo i rodzinę. Przeprowadzona refleksja pozwoliła na sformułowanie następujących wniosków. Jan Paweł II przypomniał rodzinom, że Chrystus, jedyny Odkupiciel człowieka, usuwa lęk i umacnia ludzką miłość, włączając ją w obieg nadprzyrodzonej miłości Bożej. W ten sposób „zbawiona miłość” pomaga prawidłowo postrzegać prawdę o człowieku jako mężczyźnie i kobiecie, o ich wzajemnym oddaniu się w osobowym darze, o macierzyństwie i ojcostwie jako służbie życiu oraz wychowaniu, o rodzicielstwie, przez które w świecie nieustannie rozlewa się życiodajność samego Boga. Chrystus, pozostając na wieki w oblubieńczym związku z Kościołem, objawia światu pełną prawdę o miłości mężczyzny i kobiety i pomaga ją zrealizować w konkretnych więziach rodzinnych
Dlaczego Veritatis splendor jest kontrowersyjną encykliką?
Get PDFThis article seeks to answer essentially one question: why and in what sense is Veritatis Splendor a controversial encyclical? Applying the hermeneutic method, which attempts to read the text in light of the tradition in which it is embedded and its subsequent reception, the paper provides three answers. The fi rst reason why Veritatis Splendor is controversial is that it is part of a history of strong moral-theological controversies. The second answer concerns its reception: on the one hand, it provoked reactions of strong criticism in various ecclesial circles; on the other, the relationship with the subsequent Magisterium (especially Amoris laetitia) must be correctly interpreted. The third answer is no longer located outside the encyclical but within it. In fact, in chapter two, the encyclical becomes intentionally controversial because it confronts, in its work of discernment, certain tendencies in moral theology today. The conclusion attempts to interpret Veritatis Splendor more broadly. Its profound intention is to be grasped in proposing a broad and liberating vision of morality, at once Christological and rational, in obedience to the conciliar legacy and mandate.Niniejszy artykuł ma na celu odpowiedzieć zasadniczo na jedno pytanie: dlaczego i w jakim sensie Veritatis splendor jest encykliką kontrowersyjną? Pierwszą odpowiedzią jest fakt, że wpisuje się ona w historię silnych kontrowersji moralno-teologicznych. Druga odpowiedź wiąże się z jej odbiorem: z jednej strony wywołała reakcje silnej krytyki w różnych kręgach kościelnych; z drugiej strony należy poprawnie zinterpretować jej związek z późniejszym Magisterium (zwłaszcza Amoris laetitia). Trzecia odpowiedź nie znajduje się już poza encykliką, ale w niej samej. W rzeczywistości, w rozdziale drugim, encyklika staje się celowo kontrowersyjna, ponieważ konfrontuje się, z pewnymi tendencjami w dzisiejszej teologii moralnej. Zakończenie podejmuje próbę bardziej rozbudowanej interpretacji Veritatis splendor. Jej głęboka intencja ma być uchwycona w propozycji szerokiej i wyzwalającej wizji moralności, jednocześnie chrystologicznej i racjonalnej, w posłuszeństwie soborowemu dziedzictwu i mandatowi
Wyzwania moralne w kierownictwie duchowym oraz sprawowaniu sakramentu pokuty i pojednania osób wysoko wrażliwych (WWO)
Get PDFNowadays, there is more and more talk not only in psychology but also in social media or information campaigns about the so-called Highly Sensitive Persons (HSPs). These persons often set ambitious goals for themselves, even though adaptation to new conditions often involves a flood of neurotic experiences. One of their goals is also to grow spiritually by experiencing the sacrament of penance and reconciliation, which opens up emotional conflicts and thus becomes a difficult matter. The scientific purpose of this article is to identify the specifi c challenges present in the internal fields discussed. To achieve the goal, analytical-synthetic and comparative methods were used. The conclusions indicate, among other things, the need for empathetic listening, prudence and a personalistic approach on the part of spiritual guides. On the part of penitents, one may distinguish the need to overcome themselves in the realm of trust and enter the process of permanent confession or accompaniment, which may help see in their vulnerability not only a difficulty but also a resource.Coraz więcej mówi się dziś nie tylko w psychologii, ale i mediach społecznościowych, czy kampaniach informacyjnych o tzw. osobach wysoko wrażliwych – WWO (ang. the Highly Sensitive Person – HSPs). Osoby te często stawiają sobie ambitne cele, mimo że adaptacja do nowych warunków wiąże się z zalewem neurotycznych przeżyć. Jednym z ich celów jest także rozwój duchowy, dlatego przeżywanie m.in. sakramentu pokuty i pojednania otwiera konflikty emocjonalne i staje się przez to trudną materią. Celem naukowym niniejszego artykułu jest wskazanie szczegółowych wyzwań obecnych na omawianych polach wewnętrznych. Dla osiągnięcia celu zostały użyte metody analityczno-syntetyczne oraz komparatystyczne. Wnioski wskazują m.in. na potrzebę empatycznego słuchania, roztropności i personalistycznego podejścia ze strony duchowych przewodników. Zaś po stronie penitentów potrzebę przełamywania siebie w sferze zaufania i wejścia w proces stałego spowiednictwa czy kierownictwa, co może stać się pomocą by zobaczyć w swojej wrażliwości nie tylko trudność ale i zasób
Biblia o życiu poczętym i życiu przerwanym
Get PDFThe author of the article addresses the issue of the conceived and yet unborn human life in the light of the Bible. In pursuit of this goal, he reaches for philological and exegetical analyses of selected biblical texts. In the first part, he points to the continuity that exists between the conception and the birth of a child, which is expressed in the phrase “She conceived and gave birth” (Gen 4:1, 17, etc.). The author also discusses the key biblical texts which illuminate God’s acting in a mother’s womb (Ps 139:13-15; Job 10:8-12; Wis 7:1-3; 2 Macc 7:22-23). The second part of the article contains a discussion of biblical texts related to the issue of unborn human life but threatened with death. The following texts were analysed: the commandment of the Decalogue “Thou shalt not kill” (Exod 20:13), the story of Onan and Tamar (Gen 38:8-10) and the case of foetal miscarriage described in the Book of Exodus 21:22-23. Summing up, the Bible affirms human life from its beginning, including unborn life, and strongly opposes taking it away. Such a conclusion results from the fundamental message of the Bible about the conceived human life.Autor artykułu naświetla problematykę poczętego, jeszcze nienarodzonego życia ludzkiego w świetle orędzia Biblii. Realizując cel, sięga do analiz filologicznych i egzegetycznych wybranych tekstów biblijnych. W pierwszej części wskazuje wpierw na ciągłość, jaka istnieje między poczęciem a narodzeniem dziecka, co wyraża biblijna fraza „poczęła i urodziła” (Rdz 4,1.17 itd.). Nadto autor analizuje kluczowe teksty biblijne, które naświetlają Boże działanie w łonie matki (Ps 139,13-15; Hi 10,8-12; Mdr 7,1-3; 2 Mch 7,22-23). Druga część artykułu przynosi omówienie tekstów biblijnych związanych z problematyką poczętego życia ludzkiego, a zagrożonego śmiercią. Analizie zostały poddane kolejno przykazanie Dekalogu „Nie zabijaj” (Wj 20,13), historia Onana i Tamar (Rdz 38,8-10) oraz przypadek poronienia płodu opisany w Wj 21,22-23. Konkludując, Biblia afirmuje ludzkie życie od jego początku, także życie nienarodzone, a stanowczo przeciwstawia się jego odbieraniu. Taki wniosek wynika z fundamentalnego przesłania Biblii o poczętym życiu ludzkim
Profilaktyka samobójstw jako wyraz afirmacji życia
Get PDFThe subject of the research is the phenomenon of suicide prevention in Poland. The aim of the work is to show that suicide prevention is an expression of the affirmation of life. The research included an analysis of available scientific literature describing new forms of prevention of suicidal behavior representing a life-affirming attitude. The analyzed scientific publications prove that the affirmation of life is a basic property of people and institutions operating in the suicide prevention system. Developing an attitude of affirmation of life contributes to increasing the effectiveness of various forms of suicide prevention.Przedmiotem badań jest zjawisko profilaktyki samobójstw w Polsce. Celem pracy jest pokazanie, że profilaktyka samobójstw jest wyrazem afirmacji życia. W ramach badań dokonano analizy dostępnej literatury naukowej opisującej nowe formy profilaktyki zachowań samobójczych reprezentujące postawę afirmacji życia. Poddane analizie publikacje naukowe dowodzą, że afirmacja życia jest podstawową właściwością ludzi i instytucji działających w systemie profilaktyki samobójstw. Wypracowanie postawy afirmacji życia przyczynia się do zwiększenia skuteczności poszczególnych form profilaktyki samobójstw
Postawy Polaków wobec aborcji w latach 1989-2023
Get PDFThe article presents the attitudes of Poles towards abortion observed over time. The first part presents the notions of the general public, while the second focuses on the opinions of young people. For over two decades the acceptance of abortion was steadily becoming less and less common among Polish people. However, in 2016, when the issue of abortion became yet again the subject of legal, political and social debates, the percentage of Poles who oppose abortion started to decrease. Recently, young people display more liberal approaches towards the issue of abortion than the notions present in the general population. This correlates with the growing percentage of young people – especially women – who describe their political views as leftist. Subject scientific research: attitudes of Poles towards abortion; aim: presentation and analysis of changes of attitudes of Poles towards abortion; method: desk research.W artykule zaprezentowano zarejestrowane na przestrzeni lat zmiany w podejściu Polaków do aborcji. W pierwszej części przedstawiono stosunek ogółu respondentów do tego zagadnienia, w drugiej skupiono się na opiniach ludzi młodych. Polacy przez ponad dwie dekady stawali się coraz mniej przychylni aborcji, jednakże od roku 2016, kiedy problem aborcji po raz kolejny stał się przedmiotem sporów prawnych, politycznych i społecznych, odsetek przeciwników aborcji zaczął powoli spadać. W ostatnim okresie młodzi ludzie podchodzą do problemu aborcji bardziej liberalnie niż ogół respondentów, równocześnie wzrósł wśród młodych ludzi – a w szczególności wśród kobiet – odsetek deklaracji poglądów lewicowych. Przedmiot badań naukowych: postawy Polaków wobec aborcji; cel: prezentacja i analiza przemian stosunku Polaków do aborcji; metoda: analiza danych zastanych
Duszpasterskie towarzyszenie narzeczonym i młodym małżonkom w Kościele katolickim według najnowszego dokumentu Dykasterii ds. Świeckich, Rodziny i Życia na tle dotychczasowej praktyki duszpasterskiej i dokumentów Magisterium
Get PDFThe purpose of this article is to refl ect on the pastoral accompaniment of those preparing for marriage in the Catholic Church proposed in the latest document Catechumenal Pathways for Married Life presented in 2023 by the Dicastery for Laity, Family and Life. It was done against the background of previous Magisterium documents and pastoral practice in the preparation for the sacrament of marriage over the last century. In order to achieve this aim, the documents of the universal Church and the documents of the Polish Episcopal Conference dealing with this issue have been analysed, as well as the statements of individual popes. The Second Vatican Council brought a significant change in the view on the sacrament of marriage. A consequence of the Council’s reflection were the later guidelines on the manner of preparation of fiancées contained in John Paul II’s exhortation Familiaris consortio. The most recent document of the Dicastery for Laity, Family and Life, written after the publication of Pope Francis’ exhortation Amoris laetitia, proposes significant changes in the accompaniment of fiancées and young married couples. According to the guidelines of the document, this should be carried out through the path of catechumenal initiation, the first aim of which is to bring the engaged couples closer to the Church and to awaken their faith, and only the second is direct preparation for marriage.Przedmiotem artykułu jest refleksja nad duszpasterskim towarzyszeniem osobom przygotowujących się do zawarcia ślubu w Kościele katolickim proponowanym w najnowszym dokumencie Drogi wtajemniczenia katechumenalnego do życia małżeńskiego z 2023 r. Dokonana ona została na tle dotychczasowych dokumentów Magisterium oraz praktyki duszpasterskiej w zakresie przygotowania do sakramentu małżeństwa na przestrzeni ostatniego stulecia. Dla zrealizowania tak postawionego celu przeprowadzono analizę dokumentów Kościoła powszechnego, a także dokumentów Konferencji Episkopatu Polski odnoszących się do tego zagadnienia, przeanalizowano ponadto wypowiedzi poszczególnych papieży. Sobór Watykański II przyniósł istotną zmianę w spojrzeniu na sakrament małżeństwa. Konsekwencją refleksji soborowej były późniejsze wytyczne dotyczące sposobu przygotowania narzeczonych zawarte w adhortacji Familiaris consortio Jana Pawła II. Najnowszy dokument Dykasterii ds. Świeckich, Rodziny i Życia powstały po publikacji adhortacji Amoris laetitia papieża Franciszka, proponuje zmiany w towarzyszeniu narzeczonym i młodym małżonkom. W myśl założeń tego dokumentu powinno być ono realizowane poprzez drogę wtajemniczenia katechumenalnego, której pierwszym celem jest przybliżenie narzeczonych do Kościoła i rozbudzeniem wiary, a dopiero drugim bezpośrednie przygotowanie do ślubu
Duchowe przygotowanie do Światowych Dni Młodzieży w Lizbonie na podstawie orędzi papieża Franciszka z lat 2020-2022
Get PDFFor many years, World Youth Day has been one of the largest youth ministry initiatives in the Church. Each edition of this event touches on new problems and challenges of the young generation. In the article, the author briefly presents the history of World Youth Day and analyzes the content of Pope Francis’ messages for 2020-2022 in order to find a guiding thought for the preparation of the Lisbon edition of this meeting. The article uses the method of analysis and synthesis and the comparative method. From the papal messages analyzed below, it is clear that the time in which the upcoming World Youth Day is organized is a very difficult period for the world and the Universal Church. After all, the COVID-19 pandemic and the war in Ukraine have left a powerful mark on the way modern man experiences everyday life. Comparing the content of the various messages, one can also conclude that Pope Francis is well aware of the life situation of the youngest generation, looking for a way to solve the various challenges and problems facing young people.Światowe Dni Młodzieży od wielu lat są jedną z największych inicjatyw duszpasterstwa młodzieżowego w Kościele. Każda edycja tego wydarzenia dotyka nowych problemów i wyzwań młodego pokolenia. W artykule autor przedstawia krótko historię Światowych Dni Młodzieży oraz analizuje treść orędzi papieża Franciszka na lata 2020-2022 w celu znalezienia myśli przewodniej dotyczącej przygotowania do lizbońskiej edycji tego spotkania. W pracy zastosowano metodę analizy i syntezy oraz metodę porównawczą. Z analizowanych poniżej orędzi papieskich wynika jasno, że czas, w którym organizowane są najbliższe Światowe Dni Młodzieży, to bardzo trudny okres dla świata i Kościoła powszechnego. Pandemia COVID-19 bowiem oraz wojna na Ukrainie odcisnęły potężne piętno na sposobie przeżywania codzienności przez współczesnego człowieka. Porównując treść poszczególnych orędzi, można również dojść do wniosku, że papież Franciszek doskonale orientuje się w sytuacji życiowej najmłodszego pokolenia, szukając sposobu rozwiązania poszczególnych wyzwań i problemów stojących przed młodzieżą
Motywacja do przestrzegania Dekalogu w Collatio pierwszej De Praeceptis św. Bonawentury. Próba współczesnego odczytania
Get PDFCollationes on the Ten Commandments by St. Bonaventure are a kind of speeches with qualities of spiritual conferences and at the same time of scientific lectures. In the first of them the Seraphic Doctor gives motives for keeping the commandments. The author of the article using the method of analysing this text examines whether the arguments presented by St. Bonaventure are relevant to theology and pastoral practice today. The question posed is answered in the affirmative. This conclusion is based on the sought and demonstrated personalism as well as the rationality of the quoted teaching. The purpose of the article is also to familiarize them with the contemporary reader.Collationes o dziesięciu przykazaniach św. Bonawentury są rodzajem mów mających walory duchowych konferencji i jednocześnie naukowych wykładów. W pierwszej z nich Doktor Seraficki podaje motywy zachowania przykazań. Autor artykułu, stosując metodę analizy tego tekstu, bada, czy argumenty przedstawione przez św. Bonawenturę są dziś aktualne dla teologii i praktyki pastoralnej. Na postawione pytanie znajduje odpowiedź twierdzącą. Wniosek ten jest oparty na poszukiwanym i wykazanym personalizmie oraz racjonalności cytowanego nauczania. Celem artykułu jest także przybliżenie ich współczesnemu czytelnikowi