Środkowoeuropejskie Studia Polityczne
Not a member yet
932 research outputs found
Sort by
Teorie spiskowe na temat wojny w Ukrainie
Get PDFThe Russian invasion of Ukraine is unprecedented in recent history. Since the end of February 2022, fights have been taking place not only in Ukraine, but also in the media space, where all kinds of fake news are used, especially by Russians. Conspiracy theories play an important role in Russian disinformation campaigns. They are more or less likely but their impact on social attitudes should not be underestimated, as could be seen in recent years in the BREXIT referendum or the presidential elections in the United States. This article analyzes the conspiracy theories used by Russian propaganda during the invasion of Ukraine and their impact on the attitudes of societies and even state policies.Rosyjska inwazja w Ukrainie jest bezprecedensowym wydarzeniem w najnowszej historii. Od końca lutego 2022 roku walki toczą się nie tylko na terytorium Ukrainy, ale też w przestrzeni medialnej, gdzie wykorzystywane są, zwłaszcza przez Rosjan, wszelkiego rodzaju fake newsy. W rosyjskich kampaniach dezinformacyjnych ważną rolę odgrywają teorie spiskowe. Są one mniej lub bardziej prawdopodobne, jednakże nie należy lekceważyć ich wpływu na postawy społeczne, co można było zaobserwować w minionych latach na przykładzie referendum, dotyczącego BREXIT-u czy wyborów prezydenckich w Stanach Zjednoczonych. W niniejszym artykule zostaną przeanalizowane teorie spiskowe, wykorzystywane przez rosyjską propagandę w trakcie inwazji w Ukrainie oraz ich wpływ na postawy społeczeństw, a nawet na politykę państw
Deputowani do Parlamentu Europejskiego wobec polityki miejskiej – w poszukiwaniu determinantów aktywności na forum Parlamentu Europejskiego
No full textThe article deals with the ‘presence’ of urban policy on the forum of the European Parliament (EP) in 1994–2019. The research based on the use of the analysis of EPs and EuPPs documents proves that the political affiliation of the MEPs does not determine their activity focused on urban policy. It is therefore difficult to grasp the relationship between the MEPs activity and the fact of belonging to a particular EPPG, the ‘size’ (representation) of EPPGs, as well as the actions conducted by EuPPs. The research results lead to the search for other determinants of the activity of MEPs.Artykuł porusza problematykę „obecności” polityki miejskiej na forum Parlamentu Europejskiego (PE) w latach 1994–2019. Badanie oparte na analizie dokumentów zarówno PE, jak i europejskich partii politycznych pozwala na stwierdzenie, że przynależność polityczna deputowanych nie determinuje ich aktywności ukierunkowanej na politykę miejską. Trudno zatem uchwycić związek między tego typu aktywnością a faktem przynależności deputowanych do określonej frakcji w PE, „wielkością” (liczbą członków) frakcji w PE, czy też wreszcie działaniami europejskich partii politycznych poświęconymi polityce miejskiej. Rezultaty badania skłaniają do poszukiwania innych uwarunkowań aktywności deputowanych
Zmiany pokoleniowe a zachowania wyborcze. Na przykładzie wyborów parlamentarnych w Polsce w 2019 roku
Get PDFThe main research hypothesis in the article is that generation changes in Poland influenced the electoral behaviour of the electorate in the parliamentary election in 2019. The author’s aim is to show the relationship between electoral behaviour, liquidity of the electorate, and the election results by political groups that exceeded the election threshold: Law and Justice, Civic Coalition, Democratic Left Alliance, Polish People’s Party, Confederation of Freedom and Independence. The article attempts to analyse a number of factors determining (conditioning) the electoral behaviour of the electorate. The text is interdisciplinary, as the research problem has been analysed from political, sociological, and philosophical perspectives. When verifying the hypothesis, the author has noticed that there is a high probability that the generation changes have a partial impact on the electoral behaviour of the electorate and election results by individual election committees. An attempt to answer the research question can be a significant contribution to further research on electoral behaviour in parliamentary elections.Główna hipoteza badawcza postawiona w artykule brzmi: Zmiany pokoleniowe w Polsce miały wpływ na zachowania wyborcze elektoratu w wyborach parlamentarnych w 2019 roku. Celem autora było ukazanie zależności pomiędzy zachowaniem wyborczym, płynnością elektoratu a wynikiem wyborczym ugrupowań politycznych, które przekroczyły próg wyborczy; PiS, Koalicja Obywatelska, SLD, PSL, Konfederacja Wolność i Niepodległość. W artykule podjęto próbę analizy szeregu czynników określających (warunkujących) zachowania wyborcze elektoratu. Tekst ma charakter interdyscyplinarny, problem badawczy został przeanalizowany z perspektywy politologicznej, socjologicznej i filozoficznej. Weryfikując hipotezę postawioną w pracy, zauważono, iż występuje duże prawdopodobieństwo, że zmiany pokoleniowe miały częściowy wpływ na zachowania wyborcze elektoratu oraz wynik wyborczy poszczególnych komitetów wyborczych. Próba odpowiedzi na postawione pytanie badawcze może wnieść istotny wkład w dalsze badanie procesu zachowań wyborczych w wyborach parlamentarnych
Stosunek lidera Prawa i Sprawiedliwości oraz premiera wobec mediów alternatywnych na Facebooku
No full textA clear differentiation between media sources and electorates within the legacy media ecosystem may help to explain the limited importance of the alternative media (focused on fake news and hoaxes) as relevant information sources. In a political and analytical discourse, the alternative media can be seen as an “alternative” to the dominant liberal media and discourse. Within this context, Prime Minister Mateusz Morawiecki and Deputy Prime Minister Jarosław Kaczyński were active in “liking” other profiles on their FB pages. Morawiecki liked some media, mostly TV and radio channels from his constituency region. His focus was more on the national identity and national interests in an economic sense. However, he also liked a press magazine that is a borderline case between ideologically heavily biased and disinformation scene in Poland.Wyraźne rozróżnienie między źródłami medialnymi a elektoratami w ramach ekosystemu mediów tradycyjnych może pomóc wyjaśnić ograniczone znaczenie mediów alternatywnych (skoncentrowanych na fałszywych wiadomościach i mistyfikacjach) jako istotnych źródeł informacji. W dyskursie politycznym i analitycznym alternatywne media mogą być postrzegane jako „alternatywa” dla dominujących liberalnych mediów i dyskursu. W tym kontekście premier Mateusz Morawiecki i wicepremier Jarosław Kaczyński aktywnie „polubili” inne profile na swoich stronach FB. Morawiecki polubił niektóre media, głównie kanały telewizyjne i radiowe ze swojego okręgu wyborczego. Skupił się przy tym bardziej na tożsamości narodowej i interesach narodowych w sensie ekonomicznym. Spodobał mu się jednak również magazyn prasowy, który jest przypadkiem granicznym między ideologicznie mocno stronniczą a dezinformacyjną sceną w Polsce
Wpływ nowoczesnych usług administracji publicznej na bezpieczeństwo finansowe wybranych grup społecznych
Get PDFThe article discusses the correlation between financial security and the use of banking services of the elderly population in polish society, paying particular attention to modern services offered today by public administration entities. This article discusses the issue of the use of banking services, its level and what influences it in the era of electronic services, such as online and mobile banking and e-Services. Attention was also paid to the problem of the influence of demographic phenomena on the level of the use of banking services. Moreover, the level of digitisation in the EU countries was presented.W artykule poruszane jest zagadnienie korelacji bezpieczeństwa finansowego z ubankowieniem społeczeństwa polskiego na przykładzie starszej jego części, zwracając szczególną uwagę na nowoczesne usługi, jakie współcześnie oferują podmioty administracji publicznej. Podjęto również tematykę samego ubankowienia Polaków – jego poziomu oraz tego, co na niego wpływa – w dobie usług elektronicznych, takich jak bankowość internetowa czy mobilna, a także e-usługi. Zwrócono także uwagę na problematykę wpływu zjawisk demograficznych na poziom ubankowienia, a także odniesiono się do poziomu cyfryzacji w państwach UE
Od zamrożonych do ukrytych konfliktów. Czy potrzeba nowego paradygmatu działań Unii Europejskiej wobec Bośni i Hercegowiny jest pilna?
No full textThree decades have passed since the beginning of the war, which ravaged Bosnia and Herzegovina (BiH), and the state finds itself once again in the quagmire of partitioning. In terms of high diplomacy, it is described as the worst crisis since the signing of the Dayton Peace Agreement (1995), which still needs to be consolidated and fully legitimised. The international document that stopped the bloodshed and, at the same time, plunged the state into a tortuous citizenship abyss made of political contradictions, together with an institutional framework instrumentalised as a fertile ground for stabilitocracy and geostrategic influence games. The war in Ukraine has revived the international community’s interest in BiH, forcing it to take firmer stances. This article aims to analyse the recent events in BiH and the European Union (EU)’s strategy in light of its complex relationship based on coherence and inconsistency and the idea of security. The research questions whether the EU will take advantage of the lessons learned in the bloody nineties to resolve frozen conflicts. Answers are provided through an argumentative research design comprising a qualitative analysis of the institutional structure of BiH and the review of the interrelationships between the state and the triggers of local, regional and international instability with a special focus on the EU. The Ukraine scenario shows how quickly frozen conflicts start burning.Trzy dekady minęły od początku wojny, która spustoszyła Bośnię i Hercegowinę (BiH), a państwo ponownie znalazło się w grzęzawisku podziałów. W wysokiej dyplomacji określa się ją mianem najgorszego kryzysu od czasu podpisania poro zumienia pokojowego w Dayton (1995 r.), które nadal wymaga konsolidacji i pełnej legitymizacji. Ten międzynarodowy dokument zatrzymał rozlew krwi, a jednocześnie pogrążył państwo w krętej otchłani obywatelstwa złożonej z politycznych sprzeczności i ram instytucjonalnych zinstrumentalizowanych jako żyzny grunt dla stabilokracji i geostrategicznych gier wpływów. Wojna na Ukrainie ożywiła zainteresowanie społeczności międzynarodowej BiH, zmuszając ją do zajęcia bardziej zdecydowanego stanowiska. Niniejszy artykuł ma na celu analizę ostatnich wydarzeń w Bośni i Hercegowinie oraz strategii Unii Europejskiej (UE) w świetle jej złożonych relacji opartych na spójności i niespójności oraz idei bezpieczeństwa. Badania dotyczą tego, czy UE wykorzysta doświadczenia zdobyte w krwawych latach dziewięćdziesiątych do rozwiązania zamrożonych konfliktów. Odpowiedzi udziela się dzięki realizacji argumentacyjnego projektu badawczego obejmującego jakościową analizę struktury instytucjonalnej Bośni i Hercegowiny oraz przegląd wzajemnych powiązań między państwem a czynnikami wywołującymi niestabilność lokalną, regionalną i międzynarodową, ze szczególnym uwzględnieniem UE. Scenariusz ukraiński pokazuje, jak szybko zaczynają płonąć zamrożone konflikty
Alkohol w społeczeństwie polskim i polska polityka publiczna wobec alkoholu na przestrzeni dziejów. Pomiędzy piwnym wolnym rynkiem a spirytusowym monopolem
Get PDFThe article deals with changes in the patterns of consumption of alcoholic beverages by Poles (beer, wine, spirits) over the course of history and the ways the Polish state conducts the alcohol policy. The analysis showed that several stages in this history could be distinguished, which were named as follows: 1) Beer and wine dominated until the 15th century; 2) The appearance of vodka in the 16th century and an increase in its consumption; 3) Potato vodka has been degrading the nation since the 19th century; 4) The state monopoly in the 20th century increases consumption; 5) New alcohol policy from 1982 – towards the sobriety of the nation; 6) Counterproductive activities in the 21st century; 7) The present – Poles drink harmfully, and the public policy of the Republic of Poland towards alcohol brings negative results. The article presents these stages and formulates recommendations for the alcohol policy of the Republic of Poland because of its diagnosed ineffectiveness from 2001 to 2019. As an important area for current socio-economic policy in alcohol, it was indicated, among other things, the e-commerce of alcoholic beverages.Artykuł podejmuje problematykę przemian wzorów spożywania przez Polaków napojów alkoholowych (piwo, wino, napoje spirytusowe) na przestrzeni dziejów oraz wzorów prowadzonej przez państwo polskie polityki alkoholowej. Przeprowadzona przez autorów analiza wykazała, że można wyodrębnić etapy w tych dziejach, które zostały nazwane w następujący sposób: 1) Piwo i wino dominują do XV w.; 2) Pojawienie się wódki w XVI w. i wzrost jej konsumpcji; 3) Wódka z ziemniaków degraduje naród od XIX w.; 4) Monopol państwowy w XX w. zwiększa spożycie; 5) Nowa polityka alkoholowa od 1982 r. – ku trzeźwości narodu; 6) Działania kontr produktywne w XXI w.; 7) Współczesność – Polacy piją szkodliwie, a polityka publiczna RP wobec alkoholu przynosi negatywne wyniki. W artykule przedstawiono te etapy, a także sformułowano rekomendacje dla polityki alkoholowej Rzeczypospolitej Polskiej wobec zdiagnozowanej jej nieskuteczności od 2001 do 2019 roku. Jako istotny obszar dla współczesnej polityki społeczno-gospodarczej w obszarze alkoholu wskazano m.in. e-commerce napojów alkoholowych
Ryzyko użycia broni jądrowej przez Rosję w związku z wojną na Ukrainie z perspektywy amerykańskiej
No full textThe paper’s subject is the risk of using nuclear weapons by Russia in the context of the war in Ukraine. The aim is to analyze and evaluate such a possibility from the American perspective. The main research problem is whether, according to American scholars and experts, is it realistic for Russia to use nuclear weapons against Ukraine or NATO countries? From the perspective of the West, such a possibility cannot be ruled out, but the great majority of researchers and analysts believe that the risk is very small. If this happens, it will likely be the use of tactical nuclear weapons against military targets in Ukraine. It is less likely that tactical nuclear weapons will be launched against elements of the infrastructure used to transport weapons from the West to Ukraine, located in the countries of NATO’s eastern flank. The research used interviews conducted by the author in Washington and New York and the expertise of American think tanks. The analysis was carried out from the perspective of the paradigm of offensive neorealism.Przedmiotem artykułu jest ryzyko użycia broni jądrowej przez Rosję w kontekście wojny na Ukrainie. Celem artykułu jest analiza i ocena takiej możliwości z perspektywy amerykańskiej. Głównym problemem badawczym jest, czy według amerykańskich naukowców i ekspertów realne jest użycie przez Rosję broni jądrowej przeciwko Ukrainie lub państwom NATO? Z perspektywy Zachodu nie można wykluczyć takiej możliwości, jednak znakomita większość badaczy i analityków uważa, że ryzyko takie jest bardzo niewielkie. Jeśli do tego dojdzie, to prawdopo dobnie będzie to wykorzystanie taktycznej broni jądrowej przeciwko celom wojskowym w Ukrainie. Mniej prawdopodobne jest wystrzelenie taktycznej broni jądrowej przeciwko elementom infrastruktury wykorzystywanej do przesyłu z Zachodu broni dla Ukrainy, zlokalizowanej w państwach wschodniej flanki NATO. W ramach badań wykorzystano wywiady przeprowadzone przez autora w Waszyngtonie i Nowym Jorku oraz ekspertyzy amerykańskich think-tanków. Analiza przeprowadzona została w perspektywie paradygmatu neorealizmu ofensywnego
Polityki integracji osób z ochroną międzynarodową na poziomie lokalnym. Wybrane europejskie aglomeracje
Get PDFThe main aim of the article is to analyse integration policy towards persons under international protection in selected European agglomerations (such as Barcelona, Berlin, Glasgow, and Amsterdam). The main attention has been paid to local challenges after 2015 and the so called “migration crisis”. Most of the articles available have overlooked aspects of the cities’ responsibility for long-term socio-demographic processes. Researchers have focused mainly on EU and national policies and solutions. Challenges related to the labour market, professional integration of people at risk of social exclusion, education, anti-discrimination, social and political participation of residents, and housing policy apply to migrant and host communities, and decision-makers at the local level.Celem artykułu jest analiza polityk integracji osób objętych ochroną międzynarodową w wybranych aglomeracjach europejskich (takich jak między innymi Barcelona, Berlin, Glasgow czy Amsterdam). Szczególna uwaga została skierowana na wyzwania lokalne po 2015 roku i tzw. kryzysie migracyjnym. Większość dostępnych opracowań długo pomijało bowiem aspekty odpowiedzialności miast za zarządzanie długofalowymi procesami społeczno-demograficznymi, skupiając się głównie na polityce i rozwiązaniach unijnych czy ogólnokrajowych. Wyzwania związane z rynkiem pracy, aktywizacją zawodową osób zagrożonych wykluczeniem społecznym, edukacją, antydyskryminacją, partycypacją społeczną i polityczną mieszkańców czy polityką mieszkaniową dotyczą finalnie przyjmujących i przyjmowanych społeczności oraz osób decyzyjnych na poziomie lokalnym
Rosja i Ukraina – zaufanie instytucjonalne w kontekście społecznych ocen jakości działania instytucji państwa. Podobieństwa i różnice
Get PDFAbstract the article aims to verify the assumption about the relationship between the quality of state institutions and institutional trust in Russia and Ukraine. This objective was achieved in two stages. Firstly, based on the European Value Survey and macrosocial and macroeconomic indicators, the place of Russia and Ukraine in the European ranking of institutional trust (survey data) and the ranking of the quality of state institutions (macro indicators) was determined. Additionally, based on aggregated data at the individual country level, the strength of the relationship between the positions of these countries in both rankings was tested. Secondly, using the data of the World Value Survey, the relationship between individual, subjective assessments of the social and political effects of the functioning of the state and institutional trust in Russia and Ukraine was tested. Based on the conducted analysis, several conclusions were formulated. First, regarding the quality of state institutions, Russia and Ukraine ranked last in Europe. Secondly, while Ukraine took an adequate position regarding institutional trust, Russia’s position was disproportionately high. Third, subjective ratings of institutional performance proved to be significant predictors of institutional trust in both countries, although their predictive power was higher among Ukrainians than among Russians.Celem artykułu była weryfikacja założenia o związku pomiędzy jakością instytucji państwa a zaufaniem instytucjonalnym w Rosji i na Ukrainie. Cel ten realizowano w dwóch etapach. Po pierwsze, na podstawie danych Europejskiego Sondażu Wartości (European Value Survey) oraz w oparciu o wskaźniki makrospołeczne i makrogospodarcze, wyznaczono miejsce Rosji i Ukrainy w europejskim rankingu zaufania instytucjonalnego (dane sondażowe) oraz w rankingu jakości instytucji państwowych (wskaźniki makro). Dodatkowo, w oparciu o dane zagregowane na poziomie poszczególnych krajów, sprawdzono siłę związku pomiędzy pozycjami tych krajów w obu rankingach. Po drugie, wykorzystując dane Światowego Sondażu Wartości (World Value Survey) testowano zależności pomiędzy indywidualnymi, subiektywnymi ocenami społecznych i politycznych efektów funkcjonowania państwa, a zaufaniem instytucjonalnym w Rosji i na Ukrainie. W oparciu o przeprowadzoną analizę sformułowano kilka konkluzji. Po pierwsze, pod względem jakości instytucji państwa Rosja i Ukraina uplasowały się na ostatnich pozycjach w Europie. Po drugie, o ile Ukraina zajęła adekwatną lokatę pod względem zaufania instytucjonalnego, o tyle pozycja Rosji była niewspółmiernie wysoka. Po trzecie, w obu krajach subiektywne oceny efektów działania instytucji okazały się istotnymi predyktorami zaufania instytucjonalnego, aczkolwiek ich siła predykcyjna była wyższa wśród Ukraińców niż wśród Rosjan