Scientific Journals of Osh State University
Not a member yet
1820 research outputs found
Sort by
ВЛИЯНИЕ ФОРМ ЦИНКА И МАРГАНЦА В РАЗЛИЧНЫХ КОМБИНАЦИЯХ В РАЦИОНЕ ВЗРОСЛЫХ ГУСЕЙ НА ЯИЧНУЮ ПРОДУКТИВНОСТЬ ГУСЫНЬ
Addition of organic forms of zinc and manganese in various combinations to the diet of adult geese affected the egg production of the bird. It was found that when introducing into the diet of geese in a complex of organic compounds of zinc and manganese in the amount of 280 grams per ton was more effective in increasing the egg productivity of the parent flock of geese. At the same time, the addition of bioplexes of zinc and manganese in the composition of the compound feed in a complex at the rate of 280 grams per ton contributed to an increase in the content of carotenoids and vitamins in the egg.Чоң каздардын рационуна цинк менен марганецтин органикалык түрлөрүнүн ар кандай комбинациядагы кошулушу канаттуунун жумуртка өндүрүүсүнө таасирин тийгизген. Каздардын рационуна цинктин жана марганецтин органикалык кошулмаларынын комплексинде тоннасына 280 грамм өлчөмүндө киргизгенде, каздардын ата-энесинин жумуртка продуктуулугун жогорулатууда натыйжалуу болгондугу аныкталды. Ошону менен бирге тоюттун составына цинк жана марганец биоплекстерин 280 граммдан тоннасына кошуу каротиноиддердин жана витаминдердин курамын көбөйтүүгө шарт түздү.Добавление органических форм цинка и марганца в различных комбинациях в рационе взрослых гусынь оказало влияние на яйценоскость птицы. Установлено, что при введении в рацион гусей в комплексе органических соединений цинка и марганца в объеме 280 грамм из расчета на тонну было более эффективным для повышения яичной продуктивности родительского стада гусей. При этом добавление в состав комбикорма биоплексов цинка и марганца в комплексе из расчета 280 грамм на тонну, способствовало повышению содержания каротиноидов и витаминов в яйце
ВЛИЯНИЕ ГЕНОТИПА ТЕЛОК НА ЛОКАЛИЗАЦИЮ ЖИРОВОЙ ТКАНИ В ОРГАНИЗМЕ
The results of studying the influence of the breed affiliation of heifers of the red steppe (I gr.), Simmental (II gr.) and Kazakh white-headed (III gr.) breeds on the nature of the localization of adipose tissue in the body at slaughter at 18 months are presented.Кызыл-Талаа (I топ), симментал (II топ) жана казактын ак баштуу (III топ) породаларынын тукумунун организмдеги май тканынын локализациясынын табиятына тийгизген таасирин изилдөөнүн натыйжалары 18 айлыгындагы союу көрсөтүлөт.Приведены результаты изучения влияния породной принадлежности телок красной степной (I гр.), симментальской (II гр.) и казахской белоголовой (III гр.) пород на характер локализации жировой ткани в организме при убое в 18 мес
ВЛИЯНИЕ ПРОБИОТИЧЕСКОЙ КОРМОВОЙ ДОБАВКИ БИОДАРИН НА ИНТЕНСИВНОСТЬ РОСТА ТЕЛОК СИММЕНТАЛЬСКОЙ ПОРОДЫ
The results of the study of the use of a complex probiotic feed additive BioDarin in different dosages in the diet of heifers of the Simmental breed are presented. This had a positive effect on the growth and development of the heifers of the experimental groups. The greatest effect was observed when the tested supplement was introduced into the diet at a dose of 7.0 g per 1 kg of concentrated feed, contributing to their intensive growth and development at all stages of the postnatal period of ontogenesis.Симментал кунаажындарынын рационунда биоДарин комплекстүү пробиотикалык тоют кошумчасын ар кандай дозаларда колдонууну изилдөөнүн натыйжалары келтирилген. Бул тажрыйба топторундагы кунаажындардын есушуне жана енугушуне жакшы таасирин тийгизди. Эң чоң эффект текшерилген кошумчаны рационго 1 кг концентраттуу тоютка 7,0 г дозада киргизүүдө байкалган, бул онтогенездин постнатальдык мезгилинин бардык этаптарында алардын интенсивдүү өсүшүнө жана өнүгүшүнө көмөктөшөт.Приводятся результаты изучения использования в рационе кормления телок симментальской породы комплексной пробиотической кормовой добавки БиоДарин в разной дозировке. Это оказало положительное влияние на рост и развитие телок подопытных групп. Наибольший эффект отмечался при введении в рацион апробируемой добавки в дозе 7,0 г на 1 кг концентрированного корма, способствующие интенсивному их росту и развитию на всех этапах постнатального периода онтогенеза
КАЧЕСТВЕННЫЕ ПОКАЗАТЕЛИ ОТРУБОВ ПОЛУТУШИ ЧИСТОПОРОДНЫХ И ПОМЕСНЫХ ТЕЛОК
The article presents the results of assessing the quality of the natural anatomical parts of the half-carcass of purebred heifers of the black-mottled breed (group I), its first-generation crossbreeds with holsteins (½ holsteins x ½ black-mottled - group II) and second-generation crossbreeds of holsteins (3-4 holsteins x 1/4 black-mottled – III group). At slaughter at 18 months of age, crossbred heifers of groups II and III outperformed purebred peers of group I in absolute weight of the most nutritionally valuable hip cuts by 2.47 kg (7.13%) and 3.89 kg (11.23%), lumbar by 0.68 kg (7.99%) and 1.05 kg (12.34%). The advantage of the crossbreeds of groups II and III in terms of the relative weight of the hip cut over the peers of group I was 0.5% and 0.9%, lumbar – 0.2% and 0.3%. When assessing the level of the meat index of individual naturally anatomical parts of the half-carcass of young animals, its maximum value was established in the lumbar and cervical cuts, the spinal and shoulder parts were characterized by minimum values, the hip cut occupied an intermediate position. Moreover, the advantage in the meat index of all the naturally anatomical parts of the half-carcass was on the side of the crossbred young, which is due to the manifestation of the effect of crossing.Макалада таза кандуу кара-ак кунаажындардын (I топтун) жарым өлүгүнүн табигый анатомиялык бөлүктөрүнүн сапатына баа берүүнүн натыйжалары, анын биринчи муундагы голштейндер менен кайчылаштары (½ Голштейн х ½ кара-ак - II топ) жана экинчи муундагы голштейндер менен кайчылаштар (Голштейн х кара - ала - III топ). 18 айлыгында союуда II жана III группадагы аргындаштырылган кунаажындар I топтогу ошол эле курактагы таза кандуу ургаачылардан 2,47 килограммга (7,13%) жана 3,89 килограммга (11,23%) ашты. , бел - 0,68 кг (7,99%) жана 1,05 кг (12,34%). II жана III группадагы аргындаштардын артыкчылыгы I группадагы курбуларынан жамбаш кыркуунун салыштырмалуу салмагы боюнча 0,5% жана 0,9%, бел кыркуусу – 0,2% жана 0,3%ти түздү. Жаш жаныбардын жарым өлүгүнүн айрым табигый анатомиялык бөлүктөрүнүн эттүүлүк индексинин деңгээлин баалоодо анын максималдуу мааниси бел жана моюн кесилген жерлеринде, минималдуу көрсөткүчтөр омуртканын каптал жана ийин бөлүктөрү, жамбаш менен мүнөздөлгөн. кесип ортолук позицияны ээледи. Мындан тышкары, жарым эттин бардык табигый анатомиялык бөлүктөрүнүн эттүүлүк көрсөткүчү боюнча артыкчылыгы аргындаштырылган жаш малдар тарабында болгон, бул аргындаштыруу эффектинин көрүнүшү менен шартталган.В статье приведены результаты оценки качества естественно-анатомических частей полутуши чистопородных тёлок чёрно-пёстрой породы (I группа), её помесей первого поколения с голштинами (½ голштин х ½ черно-пестрая - II группа) и помесей второго поколения по голштинам (голштин х черно-пестрая – III группа). При убое в 18-месячном возрасте помесные тёлки II и III групп превосходили чистопородных сверстниц I группы по абсолютной массе наиболее ценных в пищевом отношении отрубов тазобедренного на 2,47 кг (7,13%) и 3,89 кг (11,23%), поясничного на – 0,68 кг (7,99%) и 1,05 кг (12,34%). Преимущество помесей II и III групп по относительной массе тазобедренного отруба над сверстницами I группы составляло 0,5% и 0,9%, поясничного – 0,2% и 0,3%. При оценке уровня индекса мясности отдельных естественно- анатомических частей полутуши молодняка установлена максимальная его величина в поясничном и шейном отрубах, минимальными значениями характеризовались спиннорёберная и плече лопаточная части, тазобедренный отруб занимал промежуточное положение. Причём преимущество по индексу мясности всех естественно-анатомических частей полутуши было на стороне помесного молодняка, что обусловлено проявлением эффекта скрещивания
ХИМИЧЕСКИЙ СОСТАВ ЖИРОВОЙ ТКАНИ ТУШИ ТЕЛОК РАЗНЫХ ПОРОД
The article presents the results of studying the chemical composition of the fatty tissue of the carcass of heifers of the red steppe (I gr.), Simmental (II gr.) and Kazakh white-headed (III gr.) breeds. It was found that heifers of the I group exceeded their peers of the II and III groups in terms of the mass fraction of moisture in adipose tissue by 1.89% and 4.16%. At the same time, they were inferior to young animals of II and III gr. in terms of dry matter content in raw fat, respectively, by 1.89% and 4.16%, extractable - by 1.68% and 3.75%, protein – by 0.20% and 0.38%.Макалада кызыл талаа (I группа), симментал (II группа) жана казактын ак баштуу (III топ) породаларынын кунаажындарынын өлүгүнүн май кыртышынын химиялык курамын изилдөөнүн натыйжалары берилген. I гра кунаажындар экендиги аныкталды. II жана III группадагы курбуларынан ашып кетти. 1,89% жана 4,16% май тканындагы нымдуулуктун массалык үлүшү боюнча. Ошол эле учурда алар II жана III группадагы жаш малдан темен болушкан. чийки майдагы кургак заттын курамы боюнча тиешелүүлүгүнө жараша 1,89% жана 4,16%, экстракциялануучу 1,68% жана 3,75%, белок 0,20% жана 0,38%.В статье представлены результаты изучения химического состава жировой ткани туши телок красной степной (I гр.), симментальской (II гр.) и казахской белоголовой (III гр.) пород. Установлено, что телки I гр. превосходили сверстниц II и III гр. по массовой доле влаги жировой ткани на 1,89% и 4,16%. В то же время они уступали молодняку II и III гр. по содержанию сухого вещества в жире-сырце соответственно на 1,89% и 4,16%, экстрагируемого – на 1,68% и 3,75%, протеина- на 0,20% и 0,38%
ПСИХОЛОГО-ПЕДАГОГИЧЕСКИЕ УCЛОВИЯ ФОРМИРОВАНИЯ АЛГОРИТМИЧЕСКОЙ КОМПЕТЕНЦИИ У ШКОЛЬНИКОВ В ПРОЦЕССЕ ИЗУЧЕНИЯ МАТЕМАТИКИ
The article discusses the importance of developing algorithmic competence in schoolchildren as one of the key components of their intellectual development. Algorithmic competence includes the skills of analyzing, structuring and optimizing problems, as well as the use of algorithms to solve mathematical and practical problems. Despite its relevance, the process of developing this competence within the subject "mathematics" has encountered difficulties caused by both the characteristics of the subject and pedagogical and psychological aspects. The purpose of this study is to analyze the psychological and pedagogical conditions that contribute to the effective development of algorithmic competence in students. The article is structured into three sections: the concept of algorithmic competence and its significance for general education; the second analyzes the contribution of psychological and pedagogical theory to its development; the third considers the practical aspects of implementing the conditions in school teaching of mathematics. The conclusion summarizes the results and develops recommendations for `teachers and educational institutions.Макалада мектеп окуучуларынын интеллектуалдык өнүгүүсүнүн негизги компоненттеринин бири катары алгоритмдик компетенцияны өнүктүрүүнүн маанилүүлүгү талкууланат. Алгоритмдик компетенция маселелерди анализдөө, структуралаштыруу жана оптималдаштыруу, ошондой эле математикалык жана практикалык маселелерди чечүү үчүн алгоритмдерди колдонуу көндүмдөрүн камтыйт. Өзүнүн актуалдуулугуна карабастан, «математика» окуу предметинин алкагында бул компетенцияны өнүктүрүү процесси предметтин өзгөчөлүктөрүнөн да, педагогикалык-психологиялык аспектилеринен да келип чыккан кыйынчылыктарга дуушар болгон. Бул изилдөөнүн максаты окуучулардын алгоритмдик компетенцияларын эффективдүү калыптандырууга көмөктөшүүчү психологиялык-педагогикалык шарттарды талдоо. Макала үч бөлүктөн турат: алгоритмдик компетенция түшүнүгү жана анын жалпы билим берүү үчүн мааниси; экинчиси психологиялык-педагогикалык теориянын анын өнүгүшүнө кошкон салымын талдайт; үчүнчүсү мектепте математиканы окутууда шарттарды ишке ашыруунун практикалык аспектилерин карайт. Жыйынтыгында, педагогдор жана билим берүү мекемелери үчүн жыйынтыктар чыгарылып, сунуштар иштелип чыгат.В статье рассматривается важность формирования алгоритмической компетенции у школьников как одной из ключевых составляющих их интеллектуального развития. Алгоритмическая компетенция включает в себя навыки анализа, структурирования и оптимизации задач, а также применение алгоритмов для решения математических и практических проблем. Несмотря на её актуальность, процесс формирования данной компетенции в рамках учебного предмета "математика" столкнулся с трудностями, вызываемыми как особенностями предмета, так и педагогическими и психологическими аспектами. Цель данного исследования заключается в анализе психолого-педагогических условий, способствующих эффективному формированию алгоритмической компетенции у учащихся. Статья структурирована на три раздела: понятие алгоритмической компетенции и её значимость для общего образования; второй анализирует вклад психолого-педагогической теории в её развитие; третий рассматривает практические аспекты реализации условий в школьном обучении математике. В заключении подводятся итоги и даются рекомендации для педагогов и учреждений образования
ИСПОЛЬЗОВАНИЕ СЕРВИСА ЭЛЕКТРОННОГО ОБУЧЕНИЯ “LEARNINGAPPS” В ОБРАЗОВАТЕЛЬНОЙ СЕТИ: ПРИМЕРЫ И РЕЗУЛЬТАТЫ
The article is devoted to the analysis use of the LearningApps E-learning service in the learning process. The study examines specific examples of the use of the platform in various academic disciplines and levels of education. Particular attention is paid to the results of implementing LearningApps, including increased student engagement, improved learning and development of digital skills. The work also highlights the benefits of an interactive approach to learning and the potential of LearningApps to create personalized learning resources. The presented findings may be useful for educators seeking to introduce innovative methods into their educational practice. An example of developing an assignment on the topic “Local Networks” is presented.Макала билим берүү тармагында “LearningApps” электрондук окутуу сервисинин колдонулушун аналищдөөгө арналган. Изилдөөдө платформаны ар кандай окуу дисциплиналарында жана билим берүүнүн деңгээлдеринде колдонуунун конкреттүү мисалдарын карайт. Өзгөчө көңүл LearningApps программасын ишке ашыруунун натыйжаларына, анын ичинде окуучулардын активдүүлүгүн жогорулатууга, окууну жакшыртууга жана санариптик көндүмдөрдү өнүктүрүүгө бурулат. Ошондой эле окууга интерактивдүү мамиленин артыкчылыктарын жана жекелештирилген окуу ресурстарын түзүү үчүн LearningApps потенциалын баса белгилейт. Берилген жыйынтыктар билим берүү практикасына инновациялык ыкмаларды киргизүүнү каалаган педагогдор үчүн пайдалуу болушу мүмкүн. «Жергиликтүү тармактар» темасы боюнча тапшырманы иштеп чыгуунун мисалы келтирилген.Статья посвящена анализу использования в процессе обучение сервиса электронного обучения LearningApps. В исследовании рассматриваются конкретные примеры применения платформы в различных учебных дисциплинах и уровнях образования. Особое внимание уделяется результатам внедрения LearningApps, включая повышение вовлеченности учащихся, улучшение усвоения материала и развитие цифровых навыков. Работа также освещает преимущества интерактивного подхода к обучению и потенциал LearningApps для создания персонализированных учебных ресурсов. Представленные выводы могут быть полезны для педагогов, стремящихся внедрить инновационные методы в свою образовательную практику. Приведен пример разработки задания по теме «Локальные сети»
АНАЛИЗ ПЛЕМЕННЫХ И ПРОДУКТИВНЫХ КАЧЕСТВ ДВУХ ГЕНЕАЛОГИЧЕСКИХ ЛИНИИ КАЗАХСКИХ ЛОШАДЕЙ ТИПА ЖАБЕ
The article presents body measurements, live weight, as well as data on meat and milk productivity of linear horses of the toad type. The main purpose of line breeding is not only to preserve the hereditary qualities of the ancestor, but also to enrich the line by accumulating new valuable heredity over several generations. The special value of linear animals lies in the fact that they more steadfastly retain their high productive and breeding qualities in their offspring.Horses of the Zymyran line are distinguished by pronounced meaty forms, have an elongated body and a girth chest. According to the results of control slaughter, mares and colts of the Zymyran line, both in terms of the mass of carcasses obtained and in terms of slaughter yield, are characterized as highly productive meat animals, carcass weight (240.20-202.14) and slaughter yield (53.3-56.4%) . And in the Arda line, both in terms of the mass of carcasses obtained and in terms of slaughter yield, it is characterized as meat and dairy animals, carcass weight (225.10-197.00) and slaughter yield (52.3-56.2).Studies have shown that Kazakh mares of the toad type of two lines had unequal milk production. Mares of the Arda line (1787.1 kg) had a higher milk productivity under pasture conditions, while mares of the Zymyran line (1664.2 kg) had a higher milk productivity.Макалада бака тибиндеги линиялык жылкылардын дене өлчөөлөрү, тирүү салмагы, ошондой эле эт жана сүт продуктуулугу боюнча маалыматтар берилген. Линдик асылдандыруунун негизги максаты ата-бабанын тукум куучулук сапаттарын сактоо гана эмес, бир нече муун бою жаңы баалуу тукум куучулукту топтоо аркылуу тукумду байытуу болуп саналат. Сызыктуу жаныбарлардын өзгөчө баалуулугу алардын тукумунда жогорку продуктуулук жана асыл тукумдук сапаттарын туруктуураак сактоодо. Контролдук союунун жыйынтыгы боюнча Зымыран линиясынын бээлери жана төлдөрү алынган эттердин массасы боюнча да, союунун түшүмү боюнча да жогорку продуктуулуу эт багытындагы мал, этинин салмагы (240,20-202,14) жана союлган продуктуулугу боюнча мүнөздөлөт. (53,3-56,4%). Ал эми Арда линиясында алынган эттин массасы боюнча да, союлган малдын өнүмдүүлүгү боюнча да эт-сүт багытындагы мал, өлүктүн салмагы (225,10-197,00) жана союу продуктулугу (52,3-56,2) катары мүнөздөлөт.В статье приведены промеры тела, живая масса, а также данные по мясной и молочной продуктивности линейных лошадей типа жабе. Основная цель разведения по линиям- не только сохранение наследственных качеств родоначальника, но и обогащение линии путем накопления в течение нескольких поколений новой ценной наследственности. Особая ценность линейных животных состоит в том, что они более стойко сохраняют в потомстве свои высокие продуктивные и племенные качества.
Лошади линии Зымырана отличаются ярко выраженными мясными формами, имеют удлиненное туловище и обхватистую грудную клетку. По результатам контрольных убоев кобылы и жеребчики линии Зымырана как по массе полученных туш, так и по убойному выходу характеризуются как высокопродуктивные мясные животные, масса туши (240,20-202,14) и убойный выход (53,3-56,4%). А у линии Арда как по массе полученных туш, так и по убойному выходу характеризуется как мясо-молочные животные, масса туши (225,10-197,00) и убойный выход (52,3-56,2).
Исследования показали, что казахские кобылы типа жабе двух линии имели неодинаковую молочную продуктивность. Более высокой молочной продуктивностью при пастбищных условиях содержания обладали кобылы линии Арда (1792,2 кг), в то время как у кобыл линии Зымырана (1664,2 кг)
ВЛИЯНИЕ ГЕПАЛАНА НА ПРОДУКТИВНОСТЬ ГУСЕЙ РОДИТЕЛЬСКОГО СТАДА КРУПНОЙ СЕРОЙ ПОРОДЫ
The purpose of the study is to analyze the safety, egg production, and live weight of the geese of the parent flock. The article presents the results of the use of the hepatoprotector "Hepalan" in the maintenance of the parent flock of geese. The use of the complex feed additive "Hepalan" increased the egg production of geese, ensured their high safety and live weight. It is recommended to use the hepatoprotector "Hepalan" for geese of the parent flock in the amount of 1 ml per 1 liter of drinking water.Изилдөөнүн максаты-сактоо, жумуртка өндүрүү, ата-эне бодо каздардын тирүү салмагы талдоо. Макалада ата – эне каздарды багууда гепатопротекторду - "Гепаланды" колдонуунун натыйжалары келтирилген. "Гепалан" комплекстүү тоют кошумчасын колдонуу каздардын жумуртка өндүрүшүн жогорулатып, алардын жогорку сакталышын жана тирүү массасын камсыз кылды. Ата-эненин каздары үчүн 1 литр ичүүчү сууга 1 мл өлчөмүндөгү гепатопротекторду "Гепалан" колдонуу сунушталган.Цель исследования – анализ сохранности, яйценоскости, живой массы гусей родительского стада. В статье представлены результаты использования гепатопротектора – «Гепалан» при содержании родительского стада гусей. Использование комплексной кормовой добавки «Гепалан» повысило яйценоскость гусей, обеспечило их высокую сохранность и живую массу. Рекомендовано использование гепатопротектора «Гепалан» для гусей родительского стада в объеме 1 мл на 1 л питьевой воды
КЛИНИКО-ФИЗИОЛОГИЧЕСКИЕ ПОКАЗАТЕЛИ ЧЕРНО-ПЕСТРОЙ ПОРОДЫ В УСЛОВИЯХ СЕВЕРНОГО ТАДЖИКИСТАНА
Clinical and physiological parameters were studied on cows of the Tajik black-and-white breed of the cooperative production "Dehkan farm Bobojon Mahsut" of B. Gafurovsky district of Sughd region. The study was conducted on 36 dairy cows (about 12 heads in each group). The average daily milk yield by groups, in the 1st - 12.2 kg; in the 11th group - 13.2 kg and in the 111th group – 12.2 kg. The animals were kept in an open room under a canopy. The weather was like this in summer: the temperature in the morning was 25.5–28.5; in the afternoon -30.0-32.0 and in the evening - 35.0–37.0 0C, air humidity, respectively 56-59; 57-65 and 50-57%. In the winter period, it was +1.0-1.5 in the morning; + 1.5-1.8 in the afternoon and +1.5-2.00 in the evening, air humidity was 82-86, respectively; *6-88 and 84-86%. The above analysis shows that in the winter period in the morning, afternoon and evening, although the differences are not so great, there is still a difference in clinical indicators between the groups. All clinical indicators increased in summer compared to the winter period. Respiration in summer compared to the winter period, respectively, in groups 10.7; 10.1 and 9.1 times, pulse – 5.2; 2.8 and 3.2 times increases. During the summer period, all clinical indicators increased from morning to evening: respiration in group 1 -8 times, group 11 - 7.2 and 111th groups 4.6 times, pulse, also in groups 1- 4, 11-3.2 and 111th 3.5 times. There is no difference in body temperature between the groups.Согди облусунун Б. Гафуров районундагы «Бобожон Махсут» кооперативдик-өндүрүшүнүн тажик кара-ак породасындагы уйлардын клиникалык жана физиологиялык көрсөткүчтөрү изилденген. Изилдөө 36 саан уйга (ар бир топто 12 баштан) жүргүзүлгөн. Топтор боюнча суткалык орточо сут саап алуу, 1-де — 12,2 килограмм; 11-топ — 13,2 кг жана 111-топ — 12,2 кг. Жаныбарлар ачык бөлмөдө чатырдын астында багылат. Жайында аба ырайы мындай болгон: эртең менен температура – 25,5-28,5; күндүз -30,0-32,0 жана кечинде - 35,0-37,0 0С, абанын нымдуулугу, тиешелүүлүгүнө жараша, 56-59; 57-65 жана 50-57%. Кышында эртең менен +1,0-1,5; күндүз + 1,5-1,8 жана кечинде + 1,5-2,00 C, абанын нымдуулугу, тиешелүүлүгүнө жараша, 82-86; *6-88 жана 84-86%. Жогорудагы талдоо көрсөткөндөй, кыш мезгилинде эртең менен, түштөн кийин жана кечинде айырма анчалык деле чоң болбосо да, топтордун ортосунда клиникалык көрсөткүчтөрдүн айырмасы дагы эле байкалат. Бардык клиникалык көрсөткүчтөр кыш мезгилине салыштырмалуу жайында жогорулаган. Кышкыга салыштырмалуу жайкы дем алуу, тиешелүүлүгүнө жараша 10,7 топтор боюнча; 10,1 жана 9,1 эсе, пульс – 5,2; 2,8 жана 3,2 эсеге жогорулайт. Жайында бардык клиникалык көрсөткүчтөр эртең мененден кечке чейин жогорулаган: дем алуу 1-топто - 8 эсеге, 11-топто - 7,2 жана 111-топто - 4,6 эсеге, пульс дагы 1 - 4 , 11 - 3,2 жана 111 - 3,5 эсеге. Топтор арасында дене температурасынын айырмасы болгон эмес.На коровах таджикской черно-пестрой породы кооперативно-производственного «Дехканское хозяйство Бободжон Махсут» Б. Гафуровского района Согдийской области изучены клинико-физиологические показатели. Исследование проводилась на 36 дойных коров (пр. 12 голов в каждой группе). Среднесуточный удой по группам, в 1-ой- 12,2 кг; 11-ой группы- 13,2 кг и 111-ей группы – 12,2 кг. Животные содержались в открытом помещении под навесом. Погода была летом такого: температура утром – 25,5-28,5; днем -30,0-32,0 и вечером – 35,0-37,0 0С, влажность воздуха, соответственно 56-59; 57-65 и 50-57 %. В зимний период составил утром +1,0-1,5; днём + 1,5-1,8 и вечером +1,5-2,00 С, влажность воздуха соответственно 82-86; *6-88 и 84-86 %. Приведенный анализ показывает, что в зимний период утром, днем и вечером хотя разницы не так велика, но все-таки по клиническим показателям между группами наблюдается разница. Все клинические показатели летом повысились по сравнению с зимним периодом. Дыхание летом по сравнению с зимним периодом соответственно по группам 10,7; 10,1 и 9,1 раз, пульс – 5,2; 2,8 и 3,2 раза увеличивается. В летний период все клинические показатели с утра до вечера повысились: дыхание в 1-ой группы -8 раз, 11-ой группы- 7,2 и 111-ей группы 4,6 раза, пульс, также в группах 1-ой- 4, 11-ой-3,2 и 111-ей 3,5 раза. По температуры тела между группами разница не установлено