Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny
Not a member yet
1228 research outputs found
Sort by
Kilka refleksji na temat stanu cywilistycznej aparatury pojęciowej używanej w dyskursie o podmiotowości prawnej
Get PDFThe author analyses five legal concepts: a natural person, a legal person, a defective legal person (Article 33¹ of Polish Civil Code), the Fiscus (State Treasury) and a public law person. Although the term ‘natural person’ is widely used, the author advocates removing this concept from law. In his opinion, this concept is a relic of the extreme form of conceptual jurisprudence, which is an efflorescence of the extreme form of legal positivism. According to the author, this concept is not compatible with modern trends aimed at the constitutionalization of civil law, and especially with contemporary concepts of human rights. The author notes that this concept does not appear in the Polish Constitution. The author also considers the concept of Fiscus (State Treasury) to be a relic. In his opinion, this is a kind of anachronism, and thus a relic of the former concept of the Fiscus, which prevailed in the nineteenth century. This concept diverts attention from the real essence of the state as the subject of law. The author is also in favour of removing the concept of ‘legal person of public law’ from civil law discourse. This notion migrated from the study of administrative law to civil law discourse. It is a relic of the methodology widely used by specialists in administrative law in the nineteenth century. This method consisted in borrowing certain concepts from the science of civil law and adopting them in the science of administrative law. According to the author, under civil law, this concept does not have sufficient normative and cognitive values. The author also draws attention to the nature of the concept of ‘legal person’. In his view, contrary to the concept of ‘defective legal person’, it is a primary concept in the language of the law and the language of legal discourse. Therefore, it cannot be defined. Przedmiotem analiz autora jest pięć pojęć prawnych: osoba fizyczna, osoba prawa, ułomna osoba prawna, fiskus (Skarb Państwa) oraz osoba prawna prawa publicznego. Pomimo że termin „osoba fizyczna” jest powszechnie używany, autor opowiada się za usunięciem tego pojęcia z przepisów prawa, ponieważ pojęcie to jest reliktem skrajnej postaci jurysprudencji pojęciowej będącej wykwitem skrajnej postaci pozytywizmu prawniczego, poza tym nie koresponduje ono ze współczesnymi trendami zmierzającymi do konstytucjonalizacji prawa cywilnego, a zwłaszcza że współczesnymi koncepcjami praw człowieka. Autor zwraca uwagę, że pojęcie to nie występuje w polskiej Konstytucji. Za relikt uważa również pojęcie fiskusa (Skarb Państwa): jest to swoisty anachronizm, a więc relikt dawnej koncepcji fiskusa, która święciła triumfy w XIX w. Pojęcie to odwraca uwagę od rzeczywistej istoty państwa jako podmiotu prawa. Autor opowiada się także za usunięciem z dyskursu cywilistycznego pojęcia osoby prawnej prawa publicznego, które przedostało się z nauki prawa administracyjnego do dyskursu cywilistycznego. Jest ono reliktem metodologii, jaką stosowali szeroko w XIX w. specjaliści prawa administracyjnego. Metoda ta polegała na zapożyczaniu z nauki prawa cywilnego pewnych pojęć i recypowaniu ich do nauki prawa administracyjnego. Zdaniem autora na gruncie prawa cywilnego pojęcie to nie posiada wystarczających walorów normatywnych i poznawczych. Autor zwraca również uwagę na naturę pojęcia osoby prawnej. Jego zdaniem, w przeciwieństwie do terminu „ułomna osoba prawna”, jest to pojęcie pierwotne w języku prawnym i prawniczym. Nie poddaje się więc definiowaniu
Zindywidualizowane społeczeństwo masowe
Get PDFThe notion of mass society may seem outdated, but it covers ideas and problems that are regaining importance in the sociological analysis of contemporary social processes. By analysing the ways in which this concept has been used, we can identify its stable elements and those that are subject to evolution due to the changing historical context. The latter include both new mechanisms hidden behind the processes of the ‘massification’ of society, as well as different ways of exercising control over the masses, among which – nowadays – the most important role is played by social risk management, marketing and the ideology of self-realization.Pojęcie masy/ społeczeństwa masowego może wydawać się przestarzałe, jednak odsyła do idei i problemów, które znów nabierają znaczenia w socjologicznej analizie współczesnych procesów społecznych. Odtwarzając przemiany tego pojęcia, możemy zidentyfikować jego stałe elementy oraz te, które ulegają ewolucji ze względu na zmieniający się kontekst historyczny. Do tych ostatnich zaliczyć należy zarówno nowe mechanizmy ukryte za procesami „umasowienia” społeczeństwa, jak i odmienne sposoby sprawowania kontroli nad masami, wśród których – współcześnie – najistotniejszą rolę odgrywa zarządzanie społecznym ryzykiem, marketing oraz ideologia samorealizacji
Samorząd terytorialny wobec zasady podziału władzy
Get PDFThe text presents the view that the vertical division within the executive power, determined by the principle of decentralisation, is legally instrumental in the face of the fundamental horizontal division of power (resulting from the principle of power sharing) and is not independent and separate from the principle of power sharing. It is worth defining the place of local self-government from the perspective of the division of the executive power, and in reference to the principle of power sharing, because of the importance that these arrangements may have for the concept of multi-level governance in the European Union. The system of the bodies and institutions of the European Union is not based on the principle of the separation of powers, but on institutional division and the vertical and horizontal opening of the legal systems of the Member States to the European legal order. At the same time, the above-mentioned multi-level governance is visible in the creation and implementation of European law. The principle of the separation of powers is, however, properly embedded in this multi-level governance at the level of national law, and within this local self-government is located accordingly.W tekście prezentowany jest pogląd, że podział pionowy w obrębie samej władzy wykonawczej –determinowany zasadą decentralizacji – jest instrumentalny prawnie wobec zasadniczego podziału władzy poziomego i nie jest to podział niezależny, separowany od zasady podziału władzy. Warto określić miejsce samorządu terytorialnego z perspektywy podziału władzy wykonawczej i w nawiązaniu do zasady podziału władzy z uwagi na znaczenie, jakie mogą mieć te ustalenia dla koncepcji wielopoziomowego rządzenia w Unii Europejskiej. Ustrój organów i instytucji Unii Europejskiej nie opiera się na zasadzie podziału władzy, lecz na podziale instytucjonalnym, a także pionowym i poziomym otwarciu się porządków prawnych państw członkowskich na porządek prawa europejskiego. Jednocześnie w zakresie tworzenia i wykonywania prawa europejskiego jest widoczne wyżej wspomniane wielopoziomowe rządzenie. W tym wielopoziomowym rządzeniu na wysokości prawa krajowego jest jednak odpowiednio wpisana zasada podziału władzy, a w niej odpowiednio jest usytuowany samorząd terytorialny
Krystyna Nizioł, Misselling usług finansowych. Problemy i uwarunkowania prawno-ekonomiczne, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2019
Get PDFChoroba jako zjawisko społeczne. Analiza walki z afrykańskim pomorem świń
Get PDFAfrican swine fever is undoubtedly an extremely dangerous disease for swine and boars. It also causes major economic loss. However, in Poland the fight against the disease seems to have been used as an of instrument of social engineering. The solutions introduced in Poland – such as the extermination of the population of wild boars – will not provide the expected level of biosecurity. Methods that are recommended by experts worldwide focus on biosecurity, but this measure is not successfully enforced in Poland. A wider, socio-cultural analysis of how discourses related to ASFV and other diseases are used reveals that this is very complex phenomena.Afrykański pomór świń jest bezsprzecznie niebezpieczną chorobą dla świń, dzików i świniodzików. Przynosi znaczące straty gospodarcze. Wydaje się jednak, że walka z chorobą jest wykorzystywana w Polsce do celów, które można określić jako rodzaj reżyserii społecznej. Wdrażane w Polsce rozwiązania eksterminacji dzików nie stanowią skutecznej metody walki z chorobą. Z kolei bioasekuracja, wskazywana jako najskuteczniejsza metoda zapobiegania rozprzestrzeniania się wirusa, nie jest promowana. Szersza, socjokulturowa analiza wykorzystania dyskursu o ASF w generowaniu społecznych napięć wskazuje, że zjawisko jest wieloaspektowe i nie tak proste, jak mogłoby się wydawać
Wyłączenie członka organu kolegialnego w ogólnym postępowaniu administracyjnym
Get PDFThe article deals with the issue of excluding of a member of a collegial body from general administrative proceedings. This regulation aims at the implementation of the principle of impartiality of proceedings, which is based on Art. 8 § 1 of the Code of Administrative Procedure. The author discusses the elements of the exclusion institution, in particular the notion of a member of a collegial body, the reasons for the exclusion, the form of the exclusion and the authority deciding on the exclusion, the exclusion initiative, and the effects of the exclusion. The article also sets out the effects of violating the exclusion regulation.Artykuł podejmuje zagadnienie wyłączenia członka organu kolegialnego w ogólnym postępowaniu administracyjnym. Regulacja ta służy realizacji zasady bezstronności postępowania, która znajduje oparcie w art. 8 § 1 k.p.a. Autor omawia elementy konstrukcji wyłączenia, w szczególności pojęcie członka organu kolegialnego, przyczyny wyłączenia oraz formę wyłączenia, a także organ rozstrzygający o wyłączeniu, inicjatywę wyłączenia oraz skutki wyłączenia. Artykuł również skutki naruszenia przepisów o wyłączeniu.
 
Hydra lernejska, czyli o braku możliwości pogodzenia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z instytucją klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania
Get PDFThis article sets forth the following argument: the legal norm hypothesis of the General Anti-Avoidance Rule (hereinafter: GAAR) does not conform to the terms set out by Constitutional Tribunal in the judgment of 11 May 2004 (case no. K 4/03). The new regulation failed to specify the premises for the application of GAAR in accordance with the Constitutional Tribunal’s requireHydralernejska, czyli o braku możliwości pogodzenia wyroku Trybunału Konstytucyjnego 201ments. The new GAAR is more complex and unfortunately more convoluted than its predecessor, placing it at odds with art. 2 in conjunction with art. 217 of the Constitution of the Republic of Poland. The conclusions of the article indicate that it is impossible to create a GAAR that conforms to the terms set out by Constitutional Tribunal, as this would effectively entail the elimination of the GAAR from the Polish legal system. In place of the current GAAR, a new GAAR should be implemented – similar in scope to the German GAAR and compliant with the requirements set out in art. 6 of the ATA Directive. Taxpayers’ rights should be guaranteed by the culture of trust established between the taxpayer and the tax administration, the independent judiciary and specific procedural solutions.Teza artykułu sprowadza się do konstatacji, że hipoteza normy obecnie obowiązującej klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania (art. 119a ust. 1 w zw. z art. 119c i 119d Ordynacji podatkowej) nie spełnia kryteriów konstytucyjności tej instytucji postawionych przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 11 maja 2004r. (K 4/03). W tekście wykazano, że próby dookreślenia przesłanek materialnoprawnych zastosowania klauzuli zgodnie z wytycznymi TK nie powiodły się. Nowa klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania jest o wiele bardziej złożona i niejasna od swojej poprzedniczki, stąd należy ją uznać za niezgodną z art. 2 w zw. z art. 217 Konstytucji RP. We wnioskach wskazano, że nie jest możliwe stworzenie klauzuli spełniającej warunki postawione przez TK, ponieważ oznaczałoby to efektywną eliminację klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania z polskiego porządku prawnego. W miejsce obecnie obowiązującej klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania należy wprowadzić zwartą klauzulę, biorąc za wzór objętość przywołanej w tekście klauzuli niemieckiej i uwzględniając wymogi unijne zawarte w art. 6 dyrektywy ATA. Prawa podatników zagwarantować powinna przede wszystkim budowa kultury prawnej opartej na zaufaniu pomiędzy podatnikiem a organami podatkowymi, niezależne sądownictwo i specyficzne rozwiązania proceduralne
Henryk Dembiński (1908-1941) i jego poglądy na istotę samorządu
Get PDFThe article presents Henryk Dembiński\u27s views on the essence of local government through the prism of the notion of public-law personality. His key finding is that the ideological and sociological context is important, but not conclusive as to the legal essence of local government. In this respect, one can disagree on Henryk Dembiński\u27s downgrading or even denying the public-law personality of the local government. His views are a particular point of view that must be taken into account all the time
Z zagadnień prawnoorganizacyjnych władz samorządu terytorialnego (kilka uwag i refleksji w kwestiach wybranych)
Get PDFThe article deals with several issues in the field of legal and organizational issues related to local self-government authorities. Starting from the definition of the category of authorities, the author applies it to local self-government, identifying the legal basis of local self-government authorities. Then selected problems of legal and organizational solutions concerning individual authorities are presented, with an emphasis on the basic subjects of local self-government, namely the community members (residents) of communes (gmina), poviats and voivodships. The considerations focus on such issues as: the ways of exercising power by members of the community directly, the use of collegiality and one-person character in the organization of authorities, building agreements and relations between self-government bodies, and the issue of shaping legal institutions serving social participation in the sphere of public affairs. The conclusions of the deliberations address the need to modernize legal solutions in the field of local self-government authorities.Artykuł podejmuje kilka zagadnień z zakresu problematyki prawno-organizacyjnej dotyczącej władz samorządu terytorialnego. Autor wychodząc od określenia kategorii władz, odnosi ją do samorządu terytorialnego i identyfikuje władze samorządowe na gruncie prawnym. Następnie przedstawia wybrane problemy rozwiązań prawno-organizacyjnych dotyczących poszczególnych władz, podkreślając podstawowy podmiot władzy samorządowej, jakim są członkowie wspólnoty (mieszkańcy) gmin, powiatów, województw. W rozważaniach uwaga skupiona jest na takich zagadnieniach, jak: sposoby sprawowania władzy przez członków wspólnoty bezpośrednio, zastosowanie kolegialności i jednoosobowości w organizacji władz, budowa układu i relacji między organami samorządu, sprawa kształtowania instytucji prawnych służących partycypacji społecznej w sferze realizacji spraw publicznych. Konkluzje prowadzonych rozważań zawierają się w ostatnim podsumowującym punkcie artykułu, w którym autor wypowiada się o potrzebie modernizacji rozwiązań prawnych w zakresie władz samorządowych
Krótkie odstępy czasu jako warunek czynu ciągłego
Get PDFThe concept of a continuous act is regulated in Article 12 of the Act of 6 June 1997 – Penal Code. This provision indicates the conditions that must be met in order for a continuous act to occur. One of these conditions is short intervals of time. The Penal Code lacks a legal definition of this concept, which entails numerous disputes and controversies as to how it should be understood. Some of the doubts raised by the representatives of the doctrine are presented in this article. They concern, among other issues, whether short intervals of time should occur between the first and last acts of conduct constituting a continuous act, or between successive acts of conduct, and how long a period of time must be to be considered as a short interval of time. The author also presents her own position on the most important issues related to the discussed issues.O czynie ciągłym mowa jest w art. 12 ustawy z 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny. W przepisie tym wskazano warunki, jakie muszą być spełnione, żeby czyn ciągły zaistniał. Jednym z tych warunków są krótkie odstępy czasu. W Kodeksie karnym brak jednak definicji legalnej tego pojęcia, co pociąga za sobą liczne spory i kontrowersje odnośnie do tego, jak powinno być ono rozumiane. Niektóre z podnoszonych przez przedstawicieli doktryny wątpliwości zostały zaprezentowane w tym artykule. Dotyczą one między innymi tego, czy krótkie odstępy czasu powinny wystąpić pomiędzy pierwszym a ostatnim zachowaniem składającym się na czyn ciągły czy też może pomiędzy kolejnymi zachowaniami, a także jaki okres uznać można za krótki odstęp czasu. Autorka przedstawia również własne stanowisko w najważniejszych kwestiach, które dotyczą omawianej problematyki