Rozwój Regionalny i Polityka Regionalna
Not a member yet
783 research outputs found
Sort by
Dziedzictwo kulturowe regionu Pałuk i jego popularyzacja
Get PDFThe cultural heritage of the Pałuki region represents a significant element of Poland’s ethnographic landscape, encompassing both tangible (handicrafts, clothing, embroidery) and intangible (dialect, music, rituals) aspects. The region, shaped by the influences of Greater Poland, Kuyavia, and Krajna, is distinguished by its unique combination of historical and cultural features. Key elements of Pałuki’s folk culture include traditional costumes, handicrafts, embroidery, and dances, which collectively reflect the identity and heritage of the region. This article explores the role of cultural heritage in promoting local identity and regional development, focusing on the Pałuki region. It examines the historical and contemporary significance of Pałuki’s cultural resources, highlighting challenges in their preservation and promotion. The dual administrative division of Pałuki between Greater Poland and Kuyavian-Pomeranian Voivodeships poses significant coordination difficulties, limiting the integration of efforts to create a unified cultural narrative. Despite these challenges, local cultural institutions and non-governmental organizations play a crucial role in safeguarding and popularizing Pałuki’s heritage. Initiatives such as embroidery workshops, regional festivals, and the proposed recognition of Pałuki embroidery as intangible cultural heritage by UNESCO exemplify efforts to preserve and promote local traditions. The article underscores the importance of ethnographic research and interregional collaboration in ensuring the sustainability of Pałuki’s cultural heritage. It argues for stronger partnerships between cultural institutions, local governments, and communities to address administrative fragmentation and enhance regional identity. By integrating heritage into cultural tourism and educational activities, Pałuki can strengthen its position as a unique cultural destination, contributing to both local and national cultural landscapes.Artykuł omawia dziedzictwo kulturowe regionu Pałuk jako istotny element lokalnej tożsamości i rozwoju społeczno-gospodarczego. Zawiera analizę materialnych (rękodzieło, ubiór, haft) i niematerialnych (gwara, muzyka, obrzędy) zasobów regionu. W ramach publikacji przedstawiono wyniki badań opartych na zastosowaniu metod desk research oraz indywidualnego wywiadu pogłębionego. Poruszono problemy zarządzania dziedzictwem, wynikające z podziału administracyjnego na dwa województwa, oraz pod- kreślono rolę współpracy lokalnych instytucji i organizacji pozarządowych. Przedstawiono również starania o wpisanie haftu pałuckiego na listę niematerialnego dziedzictwa UNESCO. Artykuł wskazuje na konieczność integracji i promocji dziedzictwa kulturowego w kontekście globalizacji
Środowiskowe i społeczne korzyści rewitalizacji terenów poeksploatacyjnych z perspektywy świadczeń ekosystemowych. Przykład Stawów Hubertus w Mysłowicach
Get PDFThe presented study identifies the premises for understanding the idea of ecological restoration and shows the benefits that can be obtained from adequately planned restoration of post-mining areas. Ecosystem services were used to link the decision-making process and possible benefits. This approach’s conceptual framework considers environmental benefits (regulatory and provisioning services) and includes social benefits in the assessment. Although it focuses on the restoration of degraded ecosystems, ecological restoration can contribute to the creation or strengthening of cultural services provided by functioning ecosystems. However, the assessment of cultural services is not based on the analysis of the typology of ecosystems or ecological processes but is based on the perception of people who interact with the ecosystems that are the subject of their interest (Brancalion et al. 2014). Hence, the study used a combination of two methods: expert assessment of ecosystem potential (Burkhard et al. 2014), which enables preliminary identification and comparison of benefits provided by ecosystem systems planned in different revitalization scenarios, and verification of these scenarios by potential users, which will take into account their preferences and expectations, combining environmental and social aspects of the revitalization process. The case study Stawy Hubertus, showed that restoration of post-mining areas provides ecosystem services that are identified, used by residents, and for which they have their preferences. This supports the strong recommendation to use ES as a social indicator of restoration, supporting decision-making processes to strengthen residents’ quality of life and ensure the sustainable transformation of post-mining regions.Opracowanie identyfikuje przesłanki do zrozumienia idei rewitalizacji ekologicznej oraz wskazuje korzyści, jakie można uzyskać z odpowiednio zaplanowanej odnowy terenów poeksploatacyjnych. Jako ogniwo łączące proces decyzyjny oraz możliwe do uzyskania korzyści zastosowano koncepcję świadczeń ekosystemowych (Costanza i in. 1997, Solon 2008). Badania przeprowadzone na obszarze Stawów Hubertus w Mysłowicach wykazały, że rewitalizacja terenów poeksploatacyjnych dostarcza usługi ekosystemowe, które są identyfikowane, wykorzystywane przez mieszkańców i co do których mają oni swoje preferencje. Przemawia to za zdecydowaną rekomendacją wykorzystania świadczeń ekosystemowych jako społecznych wskaźników rewitalizacji, stanowiących wsparcie procesów decyzyjnych, ukierunkowanych na poprawę jakości życia mieszkańców i zapewniających zrównoważoną transformację regionów pogórniczych
Ocena ekoefektywności gospodarki odpadami komunalnymi w Polsce z wykorzystaniem metody DEA
Get PDFCo-efficiency in local government units represents a management philosophy focused on achieving three objectives: optimizing costs of providing local public services, minimizing their environmental impact, and ensuring high quality of life for residents. This comprehensive approach to evaluating municipal waste management systems considers both the need to minimize operational costs that affect fees paid by residents, as well as the necessity to reduce the negative impact of waste on society and the environment. Despite growing interest among researchers in the concept of eco-efficiency in local government, there is a lack of comprehensive empirical research evaluating waste management systems in Poland through the lens of this concept.
In response to this research gap, this article presents the results of municipal waste management analysis conducted in 2023 in Polish cities constituting the cores of urban functional areas. The main objective of the study was to conduct a comprehensive comparative analysis of technical efficiency and eco-efficiency of waste management systems in the evaluated local government units. The research addresses challenges faced by Polish local governments related to implementing the circular economy concept and meeting obligations imposed by the European Union regarding specific municipal waste recycling targets and landfill reduction requirements. The research approach employed a two-stage methodology: first measuring technical efficiency and eco-efficiency of waste management using the data envelopment analysis (DEA) method with a non-oriented model assuming constant returns to scale, and then assessing the impact of environmental variables on the obtained efficiency indicators using Kendall’s tau correlation coefficient. The average level of efficiency indicators in 2023 was approximately 0.6, indicating a significant need for improvement in the functioning of waste management systems in the evaluated cities. The empirical analysis identified the main factors determining the efficiency of municipal waste management in the evaluated Polish cities: education level of the residents, the mass of generated waste, and the tourist activity of the city. Based on the obtained results, recommendations were formulated providing practical guidelines for the decision-makers regarding the improvement of waste management systems in the examined local government units.W artykule przeprowadzono analizę gospodarki odpadami komunalnymi w 2023 r. w polskich miastach stanowiących rdzenie miejskich obszarów funkcjonalnych. Głównym celem badań była kompleksowa analiza porównawcza efektywności technicznej i ekoefektywności systemów gospodarowania odpadami w wyżej wspomnianych miastach. Zastosowane podejście badawcze obejmowało pomiar obu efektywności za pomocą metody DEA oraz ocenę wpływu zmiennych środowiskowych na uzyskane wyniki. Średni poziom wskaźników efektywności w 2023 r. kształtował się na poziomie około 0,6, co wskazuje na potrzebę poprawy funkcjonowania systemów gospodarowania odpadami w ocenianych miastach. Na podstawie przeprowadzonej analizy empirycznej zidentyfikowano również główne czynniki warunkujące efektywność gospodarowania odpadami komunalnymi w polskich miastach oraz sformułowano rekomendacje służące poprawie funkcjonowania tych systemów w badanych jednostkach samorządu terytorialneg
Koncepcja przedsiębiorstw państwowych opartych na wiedzy jako instrumentów realizacji polityki regionalnej ukierunkowanej na misje
Get PDFThis article presents the concept of knowledge-based state-owned enterprises (KBSOEs) as instruments for implementing mission-oriented regional policy. Despite decades of public interventions and various policy tools – including structural funds, operational programs, regional development agencies, and smart specializations – many regions remain in economic stagnation. A key factor in regional policy effectiveness is the knowledge.
KBSOEs combine four elements: market-based operation, state ownership control, strategic use of knowledge as a fundamental organizational resource, and mission-oriented focus on solving specific regional challenges. This hybrid organizational form differs from traditional state-owned enterprises, universities, and regional development agencies. In regional innovation systems, KBSOEs can perform several critical functions: coordination, incubation, application, and strategic guidance. The SWOT analysis reveals that while KBSOEs offer significant potential for addressing regional development challenges, their implementation requires careful institutional design to prevent politicization and ensure effective governance.
The article also outlines a research plan for further development of the KBSOE concept across three complementary dimensions: theoretical, empirical, and operational. This research should employ a multidisciplinary approach combining economics, management science, regional studies, political science, and sociology.W artykule zaprezentowano koncepcję przedsiębiorstw państwowych opartych na wiedzy (knowledge-based state-owned enterprises, KBSOEs) jako instrumentów realizacji polityki ukierunkowanej na misje (mission-oriented policy) na poziomie regionalnym. KBSOEs to hybrydowe podmioty łączące cechy przedsiębiorstw państwowych (SOEs) oraz organizacji opartych na wiedzy (KBOs), których głównym zasobem strategicznym jest wiedza wykorzystywana do rozwiązywania złożonych wyzwań rozwojowych w regionach. Przedstawiono ramy koncepcyjne KBSOEs, przeanalizowano ich potencjalne funkcje w regionalnych systemach innowacji, zestawiono z innymi podmiotami tych systemów oraz przeprowadzono analizę SWOT. Zaproponowano także wielowymiarowy plan badawczy wyznaczający kierunki dalszego rozwoju koncepcji w wymiarze teoretycznym, empirycznym i operacyjnym
Między policentrycznością a hierarchią: planowanie lokalnych centrów w zintegrowanych strategiach rozwoju gmin suburbialnych Warszawskiego Obszaru Funkcjonalnego
Get PDFThe aim of this article is to determine whether and to what extent the concept of polycentricity – understood as a means of achieving a more balanced spatial structure in chaotically urbanised suburban municipalities – is being implemented through new tools of integrated development planning. A study of municipalities within the Warsaw Functional Area reveals a growing emphasis in their development policies on the creation of local centres and spaces for social integration. However, this trend does not necessarily equate to the development of a truly polycentric structure. In the context of implementing the polycentricity concept, the regional (voivodeship) scale appears to be the most appropriate, as it is only at this level that a meaningful decentralisation of functions and strengthening of inter-centre complementarity can occur; to a lesser extent, this also applies to the supra-local scale. At the level of individual municipalities, due to the limited population potential and insufficient multifunctionality of local centres, a hierarchical system of local centres – dominated by social functions and with marginal economic components, particularly at lower levels of the hierarchy – proves to be more viable. In the suburban municipalities of the Warsaw Functional Area, new tools of integrated development planning, such as the functional – spatial structure model and municipal strategic intervention areas, are being used to support local centres, but only to a limited extent. This is mainly because structuring space around a system of local centres is not treated as a priority in the process of municipal development strategy formation, and instead serves a secondary, supportive role to other policy objectives.Celem artykułu jest określenie, czy i na ile koncepcja policentryczności, traktowana jako sposób na osiągnięcie bardziej zrównoważonej struktury przestrzennej chaotycznie zabudowywanych gmin suburbialnych, jest wdrażana za pomocą nowych narzędzi zintegrowanego planowania rozwoju. Badanie gmin Warszawskiego Obszaru Funkcjonalnego wykazało, że w przypadku pojedynczej gminy, ze względu na ograniczony potencjał ludnościowy poszczególnych centrów oraz ich niewystarczającą wielofunkcyjność, lepiej sprawdza się model hierarchicznego systemu lokalnych centrów, zdominowanych przez funkcje społeczne. W badanych gminach narzędzia zintegrowanego planowania rozwoju w postaci modelu struktury funkcjonalno-przestrzennej wraz z ustaleniami i rekomendacjami w zakresie kształtowania i prowadzenia polityki przestrzennej oraz gminne obszary strategicznej interwencji są wykorzystywane do wzmacniania lokalnych centrów w ograniczonym zakresie, a porządkowanie struktury przestrzennej w oparciu o system lokalnych centrów nie jest traktowane jako priorytet rozwojowy
Organizacja terytorialna samorządu w Polsce. Geneza, stan i perspektywy zmian
Get PDFArtykuł jest częścią zbiorowej monografii poświęconej historii, kondycji i przyszłości polskiego samorządu terytorialnego. Przedstawia genezę i przebieg zmian podziału terytorialnego Polski w ostatnich 35 latach. Analizie poddano struktury administracyjne na trzech poziomach: gmina, powiat i województwo. Punktem odniesienia są podziały terytorialne innych krajów UE, zwłaszcza tych, które podobnie jak Polska mają strukturę trójstopniową. Podstawową tezą pracy jest twierdzenie, że organizacja terytorialna administracji publicznej powinna zmieniać się w relacji do rozwoju procesów politycznych, gospodarczych, społecznych i przestrzennych
Rynek powierzchni magazynowych w Wielkopolsce: kondycja i perspektywy rozwoju
Get PDFPoland is one of the leading countries in the warehouse space rental market in Europe, and the Greater Poland (Wielkopolska) region accounts for nearly one-fifth of the national warehouse space, making it one of the key logistics regions in the country.The aim of this analysis is to assess the dynamics of changes in the warehouse space market in Greater Poland, with particular emphasis on its response to crisis situations. Empirical research was conducted based on primary data obtained from Colliers, one of the leading advisory agencies providing commercial real estate consulting services. The company’s internal data were analyzed using the methodology adopted by the author. A quantitative and qualitative approach was applied, which allowed for the analysis of numerical trends as well as the identification of structural and cyclical conditions influencing the development of this market segment. Among other findings, it was established that the pandemic had a positive impact on the warehouse market, while the war in Ukraine had a negative one. The Greater Poland market is highly sensitive in terms of existing, new, planned, and under-construction supply, as well as the vacancy rate. Demand is slowly increasing; however, it remains more than twice as low as in the post-pandemic period. From a structural perspective, Big-box and BTS (Built-to-Suit) facilities dominate the market. A small portion of the total GLA (Gross Leasable Area) is made up of warehouses intended for last-mile logistics (so-called LML) and Small Business Units (SBU). LML facilities are often larger than SBUs and are designed to handle large shipment volumes and operate in a cross-dock or micro-fulfillment model. Moreover, a dozen SBUs or LMLs do not equal the area of a single large Big-box facility, hence the differences. Considering the full scope of the analysis, it can be concluded that the Greater Poland warehouse market is gradually shifting toward the strongest players.Polska jest jednym z liderów wynajmu powierzchni magazynowych w Europie, a region wielkopolski ma blisko jedną piątą udziału w krajowej powierzchni magazynowej, co czyni go jednym z kluczowych regionów logistycznych w Polsce. Celem rozważań jest ocena dynamiki zmian na rynku powierzchni magazynowych w Wielkopolsce ze szczególnym uwzględnieniem jego reakcji na sytuacje kryzysowe. Między innymi ustalono, że pandemia pozytywnie wpłynęła na rynek magazynowy, a wojna na Ukrainie negatywnie. Rynek wielkopolski jest wysoko wrażliwy w odniesieniu do podaży istniejącej, nowej, planowanej i w budowie oraz poziomu pustostanów. Popyt powoli wzrasta, niemniej jest ponad dwa razy niższy niż w czasie popandemicznym. Według ujęcia strukturalnego dominują obiektu typu big-box i BTS. Rynek wielkopolski parametrycznie sukcesywnie przesuwa się w kierunku najsilniejszych regionów powierzchni magazynowych
Turystyka zrównoważona jako element planowania strategicznego i polityki regionalnej najbardziej atrakcyjnych regionów województwa wielkopolskiego
Get PDFThe article explores the extent to which principles of sustainable tourism are incorporated into the development strategies of the most tourist-attractive areas in the Greater Poland (Wielkopolska) region of Poland. The research covers 11 counties and 62 municipalities and is based on the analysis of strategic documents and expert interviews. Although tourism is generally acknowledged as an important sector in most local strategies, references to sustainability are rare and often vague. The study reveals that recommendations provided by the Tourism Sustainability Group (TSG) have not been fully implemented. There is a significant need for dedicated, sustainability-focused tourism strategies, better monitoring systems, and more active participation of local communities in tourism planning processes. While some municipalities demonstrate awareness of the potential for integrating tourism with other sectors such as agriculture or local craftsmanship, this remains limited. Similarly, although most of the strategic documents were developed using participatory methods and expert consultation, this involvement is rarely specific to tourism. Long-term planning and environmental limits, such as carrying capacity, are also insufficiently addressed. In conclusion, the article emphasizes the necessity for more comprehensive, practical, and context-specific planning tools that genuinely align with the principles of sustainable tourism in regional and local governance.Celem artykułu jest analiza stopnia uwzględniania zasad turystyki zrównoważonej w strategiach rozwoju najbardziej atrakcyjnych turystycznie regionów województwa wielkopolskiego. Badaniem objęto 11 powiatów i 62 gminy, wykorzystując analizę dokumentów oraz wywiady eksperckie. Choć turystyka jest obecna w większości strategii, zapisy dotyczące zrównoważonego rozwoju są nieliczne i ogólnikowe. Zaleceń Grupy ds. Turystyki Zrównoważonej (TSG) nie wdraża się w pełni. Artykuł wskazuje na potrzebę opracowania dedykowanych strategii, lepszego monitoringu oraz większego udziału społeczności lokalnych w planowaniu turystyki
Oferta nieruchomości mieszkaniowych na sprzedaż: dane z Wielkopolski i Poznania
Get PDFThe Wielkopolska Voivodeship is one of the fastest developing in economic and social terms. As one of the largest academic centres, Poznań attracts students and employees who must satisfy their housing needs. The housing market, under the influence of constant price changes, should be subject to constant analysis due to the changing environment and needs of buyers. At the same time, obtaining reliable information about transaction prices is a real problem. What is the current housing offer in the capital of Wielkopolska? Are offers on the primary or secondary market dominant? Smaller or larger apartments? The aim of this publication is to answer such research questions and to indicate the current market situation of residential real estate in Poznań. The research chapter was prepared using, among others, data from the Central Statistical Office and the Local Data Bank regarding the Wielkopolska Voivodeship, as well as data on the real estate market from the database of transaction and offer prices of the National Bank of Poland. The main research material – information on offers for the sale of apartments and houses for the studied area – was obtained on July 8, 2024 in the evening from one of the largest advertising portals concerning the real estate market – Morizon.pl. In Poland, there is a lack of common data on transactions concluded on the real estate market, and those that are available are difficult to classify. Most of the data comes from banks granting mortgage loans or delayed online reports. To a large extent, this data is difficult to compare, which distorts the true picture of the market.
The analysis of the local real estate market in Poznań presented in the fourth chapter shows the number of offers of apartments and houses for sale divided into primary and secondary markets, according to the offered square footage, as well as the number of rooms. Offers were also compared in terms of price. The number of offers of apartments on the primary market and houses on the secondary market significantly predominates. Among the advertisements on the primary market, apartments with an area of 36 to 45 m2 and houses with a usable area of 81 to 100 m2 dominate. In turn, the most offers on the secondary market, both in terms of apartments and houses, are in the higher ranges, 46 to 55 m2 and 121 to 140 m2 of usable area, respectively. This confirms information from the market that both developers and buyers are focusing on smaller properties. Among the offers analyzed in terms of the number of rooms, both on the primary and secondary market, 2-room apartments and 5-room single-family houses dominate.Województwo wielkopolskie jest jednym z najszybciej rozwijających się pod względem ekonomicznym i społecznym. Jako jeden z większych ośrodków akademickich Poznań przyciąga studentów i pracowników, którzy muszą zaspokoić swoje potrzeby mieszkaniowe. Rynek mieszkaniowy pod wpływem ciągłych zmian cenowych powinien być poddawany nieustannym analizom ze względu na zmieniające się otoczenie i potrzeby nabywców. Jednocześnie realnym problemem jest uzyskanie rzetelnej informacji o cenach transakcyjnych. Jak kształtuje się obecna oferta mieszkaniowa w stolicy Wielkopolski? Dominują oferty na rynku pierwotnym czy wtórnym? Mniejsze czy większe mieszkania? Celem niniejszej publikacji jest odpowiedź na tak postawione pytania badawcze i wskazanie aktualnej sytuacji rynkowej nieruchomości mieszkaniowych Poznania
Paradoks scen egalitarnych, czyli jak egalitarne tożsamości reprodukują nierówności społeczne w przestrzeni miejskiej
Get PDFThis paper aims to analyse egalitarian scenes and the relationality of urban place-making and identity-building in processes of community creation in contemporary big cities. Rejecting both ecological determinism as well as cultural reductionism in community studies, the paper applies the theory of scenes (Silver, Clark 2016, Klekotko i in. 2015) in order to explore the cultural impact of urban space on the construction of extra-local egalitarian identity and structuration of egalitarian community.
First part of this paper describes the nature of ecological determinism and cultural reductionism in community studies and points to the concept of scene as a remedy for the gap between these two approaches. It argues that the concept of scenes allows for re-linking of spatial and cultural dimensions of urban community, namely territory with cultural identities, and thus provides a theoretical bridge that overcomes the limitations of ecological (community as neighbourhood) and cultural (community as sense-of-belonging) perspectives on community. The concept of urban scene is then discussed as a sociocultural opportunity structure. The paper argues that scene provides opportunities for social contact, frames interactions as well as brings resources for development of collective consciousness, collaboration and mobilization.
The second part of the article is empirical in nature and, referring to the material collected in both the pilot studies in Berlin and more extensive research carried out in Warsaw and Krakow, provides both an exemplification of the previously discussed relational processes of community formation in the city and describes and explains the paradox of egalitarianism of egalitarian scenes. This part starts with the section dedicated to description of the egalitarian scenes in Berlin (Neukölln), Warsaw (Stary Mokotów) and Cracow (Kazimierz). This description is followed by presentation of the emblematic case of Alex from Neukölln that illustrates and explains the processes of egalitarian scene in action. Finally, in the last section of the empirical part, paradox of egalitarian scenes and communities is explained and discussed. The paper concludes with the statement that egalitarian scene is an aesthetic platform for class struggle and a kind of social and political manifesto.Artykuł ma na celu analizę egalitarnych scen oraz relacyjnego kulturowo-przestrzennego charakteru procesów kształtowania się wspólnot miejskich. W pierwszej części artykułu opisuję naturę determinizmu ekologicznego i redukcjonizmu kulturowego w badaniach nad społecznościami i wskazano na koncepcję sceny jako remedium na lukę między tymi dwoma podejściami. Omówiona została koncepcja sceny miejskiej oraz tworzonej przez nią struktury możliwości społeczno-kulturowych. W drugiej części artykułu, o charakterze empirycznym, odwołując się do materiału zebranego podczas badań pilotażowych w Berlinie oraz w badaniach właściwych zrealizowanych w Warszawie i Krakowie, dostarczono zarówno egzemplifikacji omówionych wcześniej relacyjnych procesów kształtowania się wspólnot w mieście, jak i opisano oraz wyjaśniono paradoks egalitaryzmu scen egalitarnych