Rozwój Regionalny i Polityka Regionalna
Not a member yet
783 research outputs found
Sort by
Adaptacja miejskiego systemu wodnego do zmian klimatu – narzędzia i źródła finansowania
Full text linkDue to increasing anthropopression, cities accumulate many stress factors for water resources and, at the same time, are particularly exposed to the effects of climate change. In the plans for adapting large cities in Poland (44MPA and Warsaw), the water economy was recognized as the most sensitive sector, which affects the functioning of other urban sectors. The article aims to systematize the tools for adapting Polish cities to the main water-hazards associated with climate change, as well as to indicate sources of their funding. The first part presents the main threats resulting from urbanization and climate change for water systems in cities. Based on international and national experiences, a classification of remedial actions is made, and potential benefits from their application are indicated. Next, the sources of funding for adaptive investments in Poland are analyzed in the context of the specifics of water subsectors and the choice of adaptation options. Water infrastructure is generally capital-intensive and long-term and serves public purposes, so it is financed from public budgets, including EU funds and programs. The conclusions drawn from the study are the necessity of an integrated approach to water threats and urban development, considering the benefits of NbS, raising awareness among local users, and broader involvement in financing the water security of cities and municipalities.Artykuł ma na celu usystematyzowanie narzędzi adaptacji polskich miast do głównych zagrożeń wodnych towarzyszących zmianom klimatu, a także wskazanie źródeł ich finansowania. W pierwszej części przedstawiono główne zagrożenia wynikające z urbanizacji i zmian klimatu dla systemów wodnych w miastach. W oparciu o doświadczenia międzynarodowe i krajowe dokonano klasyfikacji działań zaradczych oraz wskazano potencjalne korzyści z ich zastosowania. Następnie przeanalizowano źródła finansowania inwestycji adaptacyjnych w Polsce w kontekście specyfiki podsektorów wodnych oraz wyboru opcji adaptacji. Wnioski płynące z opracowania to konieczność zintegrowanego podejścia do zagrożeń wodnych i rozwoju miast, uwzględnianie korzyści z NbS, podnoszenie świadomości lokalnych użytkowników i szersze ich włączenie w finansowanie bezpieczeństwa wodnego wspólnot lokalnych
Rozwój lokalnych społeczności energetycznych w Wielkopolsce
Full text linkCurrently, there is a global development of local community initiatives involving the construction and operation of renewable energy installations to meet energy needs. Energy communities are initiatives that transform local resources into viable green energy projects. The main goal of the research was to highlight the role of local communities in the energy transition in rural areas of the Wielkopolska voivodeship and identify opportunities for their expansion. In particular, the development of energy cooperatives in the region, in the context of national legal and economic realities and the challenges of European climate and energy policy. This paper presents the concept of energy cooperatives and the benefits that result from the development of local energy initiatives, both for their individual members and the local community. Development opportunities for these entities can be found, among other things, in projects and investment support programs for renewable energy implemented in rural areas. Energy cooperatives represent an innovative and competitive approach to the management of renewable energy sources. They support sustainable development and contribute to achieving climate neutrality. They develop local energy independence while engaging residents, creating (green) jobs and strengthening social capital. The development of distributed energy, exemplified by these communities, increases the attractiveness and competitiveness of the Wielkopolska. The research methods used primarily included literature studies, both domestic and international, on the research topic, as well as analyses of legal acts and reports.Społeczności energetyczne to inicjatywy, które przekuwają lokalne zasoby w realne projekty zielonej energii. Głównym celem badań było uwypuklenie roli społeczności lokalnych w transformacji energetycznej na obszarach wiejskich województwa wielkopolskiego oraz wskazanie możliwości ich ekspansji. W szczególności rozwoju spółdzielni energetycznych w regionie w kontekście krajowych realiów prawnych i ekonomicznych oraz wyzwań europejskiej polityki klimatyczno-energetycznej. W pracy zobrazowano koncepcję spółdzielni energetycznych, wskazując na korzyści wynikające z rozwoju lokalnych inicjatyw energetycznych. Szans dynamizacji prezentowanych podmiotów w regionie należy upatrywać m.in. w realizowanych na obszarach wiejskich projektach i programach wsparcia inwestycji z zakresu odnawialnych źródeł energii
Symboliczny awans czy realna korzyść? Ekonomiczne efekty uzyskania statusu miasta na przykładzie gmin z województwa wielkopolskiego
Full text linkThe aim of this article is to examine whether, and to what extent, the granting of town status has influenced local economic development. The study focuses on four municipalities in the Wielkopolskie Voivodeship, whose administrative centers were transformed into towns between 2014 and 2017 (Dobrzyca, Chocz, Jaraczewo, and Opatówek). To empirically assess the economic effects of this change in administrative status, an augmented synthetic control method was applied. It allows for isolating the impact of the administrative status change from other determinants of local economic performance by estimating the counterfactual development path – that is, the trajectory the municipality would have taken if its seat had not been granted town status. The results indicate that, in the examined municipalities, the change in the administrative status did not lead to an improvement in local economic performance. No significant responses of the analyzed indicators to the administrative promotion of municipality seats were observed, and the constructed counterfactual scenarios demonstrated that there were no persistent and significant differences between the actual observed values and those generated for the synthetic control units. These findings contribute to the public debate on the legitimacy of granting town status to small localities, particularly when such decisions are motivated by expectations of rapid economic growth or improvements in labor market conditions.Celem artykułu było wyjaśnienie, czy i w jakim stopniu nadanie statusu miasta miało wpływ na lokalny rozwój gospodarczy. Badaniu poddano cztery gminy województwa wielkopolskiego, których siedziby w latach 2014–2017 przekształcono w miasta (Dobrzyca, Chocz, Jaraczewo i Opatówek). W analizie empirycznej ekonomicznych efektów awansu administracyjnego wykorzystano rozszerzoną metodę syntetycznej kontroli. Uzyskane wyniki wskazują, że w badanych gminach zmiana statusu administracyjnego siedziby gminy ze wsi na miasto nie przekładała się na poprawę kondycji gospodarek lokalnych. Wyniki te mogą stanowić głos w debacie publicznej na temat zasadności nadawania statusu miasta małym miejscowościom, zwłaszcza jeśli decyzje takie motywowane są oczekiwaniami szybkiego wzrostu gospodarczego lub poprawy sytuacji na rynku pracy
Stan i dynamika rozwoju obszarów funkcjonalnych polskich metropolii. Ujęcie porównawcze
Full text linkStan i dynamika rozwoju obszarów funkcjonalnych polskich metropolii. Ujęcie porównawcze
Justyna Wilk, Marzena Walaszek, Tomasz Kaczmarek, Urszula Kaczmarek Biblioteka Aglomeracji Poznańskiej, vol. 37, Bogucki Wydawnictwo Naukowe, Poznań 2025, 252 s.,ISBN 978-83-7986-557-
Kulturowe wymiary i dylematy rewitalizacji obszarów i obiektów poprzemysłowych. Od kultury przemysłowej do przemysłów kultury w wybranych miejscach na Górnym Śląsku
Full text linkThe topic of revitalization operates within the framework of two opposing positions – defenders and critics of its results – whose antagonism makes it difficult to formulate a balanced and impartial opinion on its effects. The article is an attempt to confront them. The complexity and ambiguity of revitalization is demonstrated by the concept of culture-led regeneration (CLR), in which culture is understood in a standard way: selective and normative. CLR is shown here on the example of post-industrial areas and facilities in Upper Silesia, which were subjected to economic instrumentalization, aestheticization and marketing management, replacing industrial culture with cultural industries. On the one hand, CLR leads to the modernization of degraded objects and spaces, improvement of living conditions, protection of the remains of traditional industrial culture (material and immaterial), but on the other hand, to the irreversible loss of its authentic character as a result of its commercialization, museification and theatricalization. An illustrative case study for CLR is the Nikiszowiec workers’ estate in Katowice. With the progressing deindustrialization and then CLR processes, the original life world of indigenous inhabitants (Lebenswelt) was colonized by institutions and mechanisms of a social system alien to it. Gentrification increased the standard of living and safety in the estate, enriched its infrastructure and the scope of public services (also in the area of cultural institutions and events), but at the same time contributed to socio-spatial segregation and the displacement of former residents by new, more wealthy users (including representatives of the so-called creative class) and the transformation of Nikiszowiec into an eclectic creation, which is a combination of – mythologized in marketing materials as a place of special aura – a mannerist openair museum (tourist attraction) and an object of a prosaic market game.Celem bezpośrednim artykułu jest analiza miejsca i znaczenia kultury w procesach rewitalizacji na przykładzie wybranych obszarów i obiektów poprzemysłowych Górnego Śląska. Temat rewitalizacji funkcjonuje w ramach wyznaczonych dwoma przeciwstawnymi stanowiskami – obrońców i krytyków jej rezultatów – których antagonizm utrudnia sformułowanie wyważonej i bezstronnej opinii. Artykuł jest próbą ich konfrontacji. Złożoność i wieloznaczność rewitalizacji pokazuje koncepcja rewitalizacji przez kulturę (culture-led regeneration), w której kultura, rozumiana w standardowy, tj. selektywny i normatywny sposób, przez jednych traktowana jest jako środek społeczno-gospodarczego odrodzenia poprzemysłowych obszarów, przez innych zaś jako poddana destrukcyjnej instrumentalizacji wartość sama w sobie. Rewitalizacja skrywa więc fundamentalny, a tym samym wart analitycznej uwagi, dylemat aksjologiczny, w którym ścierają się odchodząca w przeszłość tradycja dawnej przemysłowej rzeczywistości z postindustrialną modernizacją. Celem pośrednim artykułu jest z kolei demitologizacja narosłych wokół tego tematu stereotypowych narracji propagowanych przez obie strony sporu. Zwrócono także uwagę na niezmiennie dyskryminowane w tej popularnej wykładni kultury jej warianty niszowe ze szczególnym uwzględnieniem kultury wernakularnej i jej kreatywnego potencjału
Innowacje w procesach zarządzania zasobami ludzkimi przedsiębiorstw województwa warmińsko-mazurskiego
Full text linkOrganizations, regardless of their division criteria, strive to achieve a competitive position on the market in which they operate. For this purpose, they use various strategies aimed at optimal use of their resources. Management theorists and practitioners emphasize that the success of any organization depends primarily on the quality of competences of employees who are able to respond to new challenges resulting from ongoing changes, including: in the implementation of the latest technologies. In this context, there is a question about innovative activities in the field of human resources management (HRM), which should result in an increase in the competitiveness of a given entity. Hence, the aim of the research was to identify innovative activities in HRM task areas. The research was conducted in 110 organizations operating in the Warmian-Masurian Voivodeship. The research used the diagnostic survey method and descriptive statistics. Based on the results obtained, it can be concluded that the innovation of personnel processes is carried out mainly in the field of recruitment and selection of employees, their professional development and evaluation, as well as in the scope of streamlining personal administrative activities. Limited use of innovative solutions in all task areas of personnel functions is unfavorable because it may reduce the pro-innovation activity of employees.Organizacje, niezależnie od kryteriów ich podziału, dążą do uzyskania konkurencyjnej pozycji na rynku, na którym działają. W tym celu stosują różne strategie, m.in. wdrażanie innowacyjnych rozwiązań w obszarze zadaniowym zarządzania zasobami ludzkimi. W tym kontekście zachodzi pytanie o innowacyjne działania w realizacji funkcji personalnej, które w konsekwencji powinny skutkować wzrostem konkurencyjności danego podmiotu. Zauważa się, że istniejące publikacje dotyczą zazwyczaj dużych podmiotów biznesowych. Występuje zaś niedostatek empirycznych opracowań odnoszących się do przedmiotowych praktyk w podmiotach MSP. Stąd celem badań była identyfikacja działań innowacyjnych w zakresie zarządzania zasobami ludzkimi (zzl), głównie w podmiotach mikro, małych i średnich według liczby zatrudnionych pracowników. Badania przeprowadzono w 110 podmiotach działających w województwie warmińsko-mazurskim. Na podstawie uzyskanych rezultatów można stwierdzić, że działania innowacyjne w zakresie zzl realizowane są przede wszystkim w obszarach doboru, rozwoju zawodowego oraz oceniania pracowników. Zakłada się, że prezentowany artykuł wpisze się w minimalizowanie luki badawczej
Wprowadzenie
Full text linkPrzedstawiamy Państwu nr 73 czasopisma „Rozwój Regionalny i Polityka Regionalna” przygotowywanego przez Wydział Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Stanowi on zbiór szesnastu artykułów opracowanych przez autorów z ośrodków naukowych z całej Polski w formule Varia. W tomie tym autorzy poruszają problematykę polityki zorientowanej terytorialnie, analiz regionalnego zróżnicowania wybranych aspektów procesów społeczno-gospodarczych, analiz dotyczących funkcjonowania sieci osadniczej, rewitalizacji, funkcjonowania przedsiębiorstw w wybranych regionach Polski, wyzwań związanych z przeciwdziałaniem skutkom zmian klimatu na obszarach miast oraz aktualnych problemów planowania przestrzennego
Konkurencyjność regionalnych rynków pracy na pograniczu ukraińsko-polskim: analiza porównawcza
No full textNew challenges of world economic development affect the functioning of labour markets at the international, national and regional levels. The article presents the results of the analysis of the competitiveness of the labour markets in the adjacent border regions of Ukraine and Poland at the national level and in the cross-border dimension. Based on the RCI 2.0 calculation methodology, the effectiveness of the development of labour markets in the Ukrainian-Polish borderland was assessed. Relying on the results of the survey conducted in the form of in-depth interviews, the main trends in the formation of demand and supply for labour force in the border regions of Ukraine were determined. The article examines the impact of the war in Ukraine on the structure of job seekers and the dynamics of migration processes to neighboring EU countries, including Poland as one of the main recipient countries of refugees from Ukraine. The results of the study make it possible to assess the prospects for the development of the labour markets and are of practical importance for the development of effective tools for regulating the labour markets of both countries.Globalne wyzwania wpływają na funkcjonowanie rynków pracy na poziomie międzynarodowym, krajowym i regionalnym. Artykuł przedstawia wyniki analizy konkurencyjności rynków pracy w regionach przygranicznych Ukrainy i Polski na poziomie krajowym oraz w wymiarze transgranicznym. Na podstawie wskaźnika RCI 2.0 oceniono efektywność rozwoju rynków pracy na pograniczu ukraińsko-polskim. Opierając się na wynikach badania przeprowadzonego w formie wywiadów pogłębionych, określono główne trendy w kształtowaniu popytu i podaży siły roboczej w regionach przygranicznych Ukrainy. Artykuł prezentuje wpływ wojny na Ukrainie na strukturę osób poszukujących pracy oraz dynamikę procesów migracyjnych do sąsiednich krajów UE, w tym Polski jako jednego z głównych krajów przyjmujących uchodźców z Ukrainy. Wyniki badania umożliwiają ocenę perspektyw rozwoju rynków pracy oraz mają praktyczne znaczenie dla opracowania skutecznych narzędzi regulacji rynków pracy obu krajów
Określenie potencjału lokalizacji ośrodków wypoczynkowych i rehabilitacyjnych w rejonie naturalnych i sztucznych zbiorników wodnych
Full text linkThe aim of the article is to determine the potential of locating recreation and rehabilitation centers in the area of natural and artificial water reservoirs. The research problem was defined as a method of selecting locations for recreation and rehabilitation centers in post-mining and reclaimed areas in central and western Poland. In the research, using the multi-criteria comparative method, three selected locations were assessed, the relations between recreation and health resorts and the occurrence of natural and managed green areas and water reservoirs in their surroundings were analyzed. The presence and distances of the centers from agglomerations and smaller towns were analyzed. The result of the considerations is the definition of a set of criteria enabling the selection of the most attractive areas in terms of the possibilities of locating recreation and treatment centers.Celem artykułu jest określenie potencjału lokalizacji ośrodków wypoczynkowych i rehabilitacyjnych w rejonie naturalnych i sztucznych zbiorników wodnych. Problem badawczy zdefiniowano jako sposób doboru lokalizacji ośrodków wypoczynkowych i rehabilitacyjnych na terenach powydobywczych i rekultywowanych w centralnej i zachodniej Polsce. W badaniach metodą porównawczą wielokryterialną, poddano ocenie trzy wybrane lokalizacje, analizowano relacje między ośrodkami wypoczynkowymi i uzdrowiskowo-leczniczymi a występowaniem w ich otoczeniu obszarów zielonych naturalnych i urządzonych oraz zbiorników wodnych. Analizowano obecność oraz odległości ośrodków od aglomeracji oraz mniejszych miast. Rezultatem rozważań jest określenie zbioru kryteriów umożliwiających wybranie obszarów najbardziej atrakcyjnych z uwagi na możliwości lokacji ośrodków wypoczynkowych i leczniczych
Jak odwrócić niekontrolowany rozwój miast: inteligentne niebiesko-zielone miasto
No full textThe phenomenon of urban sprawl is relatively widespread. At its root are a number of factors that have caused people to leave cities and settle relatively close to them. There are both positive and negative consequences of urban sprawl, but the latter are far more numerous, so solutions are needed. Therefore, four questions have been formulated for this paper: 1. What are the negative consequences of urban sprawl? 2. Are there positive aspects to the phenomenon? 3. Do the negative consequences outweigh the positive ones? 4. What should be done to mitigate the negative consequences of urban sprawl? This study aims to identify a set of actions that can reduce the identified negative consequences of urban sprawl. We believe that the key at the planning level is to implement the concept of the smart blue-green city, which respects social needs. The elements of the proposed solution have been selected with a view to reducing the phenomenon of urban sprawl, i.e. keeping people in the city, rather than designing the urban and suburban structure.Zjawisko rozlewania się miast jest stosunkowo powszechne. U jego podstaw leży szereg czynników, które spowodowały, że ludzie opuszczają miasta i osiedlają się blisko nich. Istnieją zarówno pozytywne, jak i negatywne konsekwencje rozlewania się miast, jednak te drugie zdecydowanie przeważają, więc potrzebne są odpowiednie rozwiązania. W związku z tym w artykule tym sformułowano cztery pytania: 1. Jakie są negatywne konsekwencje rozlewania się miast? 2. Czy istnieją pozytywne aspekty tego zjawiska? 3. Czy negatywne konsekwencje przeważają nad pozytywnymi? 4. Co należy zrobić, aby złagodzić negatywne konsekwencje niekontrolowanego rozwoju miast? Niniejsze badanie ma na celu zidentyfikowanie zestawu działań, które mogą zmniejszyć negatywne skutki rozlewania się miast. Uważamy, że kluczem do tego jest wdrożenie koncepcji Smart Blue-Green City, która uwzględnia potrzeby społeczne