Rozwój Regionalny i Polityka Regionalna
Not a member yet
783 research outputs found
Sort by
Zagospodarowanie placów i rynków w wybranych małych i średnich miastach województwa łódzkiego
Get PDFThis article presents changes made to public spaces by selected medium and small towns in the Łódzkie Region after Poland’s accession to the European Union, and their evaluation by users. It is based on a desk research analysis of revitalisation programmes and implemented investments, field research and surveys. It shows that the transformation of squares has often limited the green space and, according to respondents, does not sufficiently relate to the history of the place. The changes were carried out without the involvement of the local community and often do not meet its diverse needs.
The results of the analyses may be an element of the scientific discussion on the revitalisation of public spaces and the participation of stakeholders in this process. They also have a practical dimension. They can be useful to both the local authorities carrying out such investments and the administrators of EU funds, who evaluate projects and decide on the allocation of EU funding. Indeed, the ubiquitous concreting of markets and squares has become the subject of many debates, into which this article also contributes. Fortunately, a change in the approach to the development of this type of space in Poland can be observed, resulting, for example, from environmental considerations and the climate change proceeding at an alarming rate. This is also evident in the statements and awareness of respondents to the survey presented in this article.W artykule przybliżono zrealizowane po wejściu Polski do Unii Europejskiej zmiany w zagospodarowaniu placów i rynków oraz ich ocenę przez użytkowników. Skoncentrowano się na wybranych średnich i małych miastach województwa łódzkiego. Opracowanie powstało na podstawie analizy desk research programów rewitalizacji oraz zrealizowanych inwestycji, badań terenowych oraz sondażowych. Wskazano w nim, że dokonane przekształcenia przestrzeni publicznych często ograniczyły występującą tu wcześniej zieleń oraz zdaniem respondentów niewystarczająco nawiązują do historii miejsca. Zmiany przeprowadzone zostały bez udziału lokalnej społeczności i często nie zaspokajają jej różnorodnych potrzeb
Wewnętrzne peryferie w świetle wybranych typologii obszarów wiejskich
Get PDFPoland’s rural areas are very diverse, creating great opportunities but also challenges for their development. It is necessary to constantly monitor their development problems and internal potentials to select territorial support instruments properly. Various classifications of rural areas can help to fulfill this task. The study’s primary purpose is to identify the possibility of using various typologies of rural areas to explain development processes and, in turn, shape development policies in the inner periphery area.
The study is organized as follows: After the introductory part, we reviewed theoretical approaches to the rural areas and inner peripheries. Then, our novel approach to delimiting the inner peripheries in Poland is presented. Afterward, the distribution of inner peripheries is compared with the results of selected existing classifications of rural areas with particular emphasis on areas where there is an accumulation of negative social and economic phenomena.
The results of the comparative analysis revealed a relatively high degree of spatial compliance, above 50% in each of the comparisons. This result confirmed that the inner peripheries have features in common with the problem rural areas identified in the analyzed divisions. They are characterized by low transport accessibility to local and regional development centers, a shrinking labor market, low efficiency of the territorial socio-economic system, and low quality of life. These are also areas where agriculture is still the main or one of the primary sources of income. These areas are losing their social and territorial capital, and the most remarkable development challenge is to stop or slow down all negative changes. However, the key factors to achieve that are the proper identification of needs and proper programming of assistance through precise actions targeted at specific areas according to the territorial approach.Celem opracowania jest określenie możliwości wykorzystania zróżnicowanych typologii obszarów wiejskich do wyjaśnienia procesów rozwojowych, a w dalszej kolejności do kształtowania polityki rozwojowej na obszarach wewnętrznych peryferii. W artykule zaprezentowano rozmieszczenie przestrzenne wewnętrznych peryferii w Polsce oraz przeprowadzono analizę porównawczą uzyskanego rozkładu z wynikami wybranych podziałów obszarów wiejskich. Interpretacja otrzymanych wyników pozwala wnioskować, że zasadne jest odejście od kategoryzowania tych obszarów według ich poziomu wiejskości lub miejskości na rzecz pomiaru lokalnego kapitału terytorialnego w myśl koncepcji rozwoju wielofunkcyjnego. Koncepcja wielofunkcyjnego rozwoju obszarów wiejskich ma natomiast duże znaczenie w wyjaśnianiu procesów rozwojowych i programowaniu interwencji rozwojowej na obszarze wewnętrznych peryferii
Divergent population dynamics: The case of the inner city of Riga
Get PDFDynamika populacji wpływa na krajobraz przestrzenny Europy. Choć w literaturze podejmuje się badania w tym aspekcie zarówno obszarów podmiejskich, jak i śródmiejskich, to często traktowane są one oddzielnie. Co więcej, procesy te są odmienne w różnych kontekstach lokalnych. Celem opracowania było zbadanie dynamiki populacji w centrum Rygi w latach 2011–2021, porównanie z sąsiadującymi gminami Rygi, a także przeanalizowanie sposobu, w jaki dynamika ta odpowiada modelowi rozwoju obszarów miejskich. Analiza, obejmująca 58 dzielnic Rygi i 7 sąsiadujących gmin, wykazała zmianę trajektorii dynamiki populacji śródmiejskiej w drugiej połowie dekady, która ostatecznie charakteryzowała się wzrostem. Należy podkreślić, że urbanizacja w dalszym ciągu wyprzedzała reurbanizację, co wskazuje na współistnienie wielu etapów modelu rozwoju obszarów miejskich.Population dynamics shape the spatial landscape of Europe. Although broadly studied, both suburban sprawl and inner-city reurbanisation have often been treated in isolation. Furthermore, these processes manifest distinctively across different local contexts. This research aimed to explore the population dynamics in the inner city of Riga from 2011 to 2021, contrasting them with the bordering municipalities of Riga, and to analyze how these dynamics align with the urban development model. Covering 58 neighborhoods and 7 bordering municipalities of Riga, the analysis revealed a shift in the trajectory of inner-city population dynamics during the latter half of the decade, which was finally characterized by growth. However, suburbanisation continued to outpace reurbanisation, indicating the coexistence of multiple urban development model stages
IV Polska Konferencja Badań Miejskich i Regionalnych W kierunku zintegrowanego planowania rozwoju
Get PDFSzanowni Państwo,
serdecznie dziękujemy za zainteresowanie IV edycją Polskiej Konferencji Badań Miejskich i Regionalnych, która odbędzie się w Poznaniu w dniach 20–22.10.2024 r. na Wydziale Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Po zapoznaniu się z licznymi i różnorodnymi zgłoszeniami Forum Programowe podjęło decyzje dotyczące akceptacji nadesłanych zgłoszeń oraz formy udziału w Konferencji ich autorów. Każda z zainteresowanych osób została powiadomiona o tym fakcie w odrębnej korespondencji. Komitet Organizacyjny wydłużył termin nadsyłania abstraktów do sesji posterowej do 30.06.2024 r., a także ustalił termin wnoszenia opłat konferencyjnych oraz przyjął ramowy program Konferencji
Wprowadzenie
Get PDFSzanowne Czytelniczki, szanowni Czytelnicy,
z dużą satysfakcją przekazujemy 71. numer czasopisma „Rozwój Regionalny i Polityka Regionalna”, który jest efektem drugiej edycji seminarium Człowiek – Przestrzeń – Miejsce zorganizowanego na Wydziale Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej UAM. Odbyło się ono 7 marca 2024 r. Tytuł tego wydarzenia brzmiał: Konflikty, nierówności i wykluczenie w przestrzeni miejskiej. Głównym celem seminarium było zapewnienie pola do wymiany doświadczeń, koncepcji i wiedzy pomiędzy młodymi naukowcami i ekspertami, stworzenie szansy na merytoryczną dyskusję w gronie osób skupionych w środowisku naukowym, zajmujących się prowadzeniem badań w ramach nauk humanistycznych i społecznych, a szczególnie geografii człowieka
Produkcja biogazu z odpadów produkcji zwierzęcej jako wsparcie dla neutralności klimatycznej w ujęciu regionalnym – przykład Wielkopolski
Get PDFIn the context of the current global challenges, the European Green Deal and the objective of achieving climate neutrality of the EU economy, actions and solutions that result in an improved economy and a reduction in anthropogenic greenhouse gas emissions contribute to the support of the energy transformation, thus bringing economies closer to zero emissions. Both the energy and agricultural sectors have been identified as significant contributors to greenhouse gas emissions. It has been demonstrated by scientific research that the EU’s environmental and sustainable development goals will not be achievable without a reduction in meat and animal product consumption. A reduction in greenhouse gas emissions in the EU by 50% is feasible with a 54–71% reduction in meat consumption and a 62–78% increase in local food consumption (Rahmann et al. 2017, Purnhagen et al. 2021, Talwar et al. 2021, Röös 2022). Conversely, the agriculture, forestry and land use LULUCF) sector plays a pivotal, even foundational, role in carbon absorption. Wielkopolska is one of six voivodeships that have been designated for support through the Just Transition Fund, which is intended to offset the financial burden of climate policy and facilitate the transition to a low-carbon economy. For regions whose economies are based on coal, it is necessary to identify a development trajectory that can reduce the costs of implementing climate policy in the long term. The objective of this study is to estimate the theoretical potential of biogas production from animal excrement in the Wielkopolska voivodeship.
As demonstrated by research conducted by Zaliwski (2007), the Wielkopolska voivodeship is distinguished by elevated emissions of methane and nitrous oxide from agricultural activities. Consequently, the management of slurry for biogas production may represent a crucial component in the advancement of a low-emission economy. The production of biogas from animal excrement has the dual benefit of supporting the energy transformation of the region’s economy and reducing the negative impact of animal production on the natural environment. Wielkopolska has demonstrated the highest potential for biogas production in the country, coupled with high animal production. The necessary areas for the strategic development of centralised biogas plants have been identified in light of the transformation of the Wielkopolska economy towards climate neutrality.W dobie wyzwań globalnych, dążenia do zeroemisyjności gospodarki UE, konieczne jest zmniejszenie emisji gazów cieplarnianych. Dla regionów opartych na gospodarce węglowej istnieje potrzeba znalezienia kierunku rozwoju, który może zmniejszyć koszty wdrażania polityki klimatycznej w okresie długim. Celem pracy jest oszacowanie potencjału teoretycznego biogazu z odchodów zwierzęcych w województwie wielkopolskim. Produkcja energii z biogazu przyczynia się do transformacji energetycznej, jak również zmniejsza negatywny wpływ na środowisko naturalne produkcji zwierzęcej. Wielkopolska wykazała się najwyższym potencjałem teoretycznym produkcji biogazu z odpadów produkcji zwierzęcej w kraju oraz wysoką produkcją zwierzęcą. Przedstawiono niezbędne obszary wymagające strategicznego podejścia w rozwoju scentralizowanych biogazowni w świetle transformacji gospodarki wielkopolski w kierunku neutralności klimatycznej
Znaczenie dróg ekspresowych S-11 i S-10 w systemie transportowym północnej Wielkopolski
Get PDFThe article presents the current state of operation of the DK11 and DK10 national roads as a “framework” on the basis of which the actual implementation of investment tasks for the construction of sections of the S-11 and S-10 expressways in the area of northern Greater Poland, with particular emphasis on the region of the city of Piła, was initiated. The aim of the article is a detailed characterization of the volume of motor vehicle traffic on individual sections of national roads DK11 and DK10 and the supporting roads DW 179, 188 and 180. In order to determine in detail the role and importance of the S-11 and S-10 expressways in the area of northern Greater Poland, research on potential accessibility for 2015 and expected potential availability for 2030 according to T. Komornicki, pointing out that the need to build the S-11 and S-10 expressways was already justified in these models. The author of the study, based on potential modeling, also compared the results of GPR tests for individual sections of DK11 and DK10 in northern Greater Poland for the years 2005, 2010, 2015 and 2020/2021 performed by GDDKIA. The obtained results of the volume of vehicle traffic as well as the directions and scale of traffic confirmed to a decisive extent the actual need to start the construction of individual sections of the S-11 and S-10 expressways. The analyzes also used the recorded volumes of truck traffic as well as changes in the load on the road network for the years 2015 – 2020/2021. The work also refers, to some extent, to the current structure of the settlement network of northern Greater Poland according to the studies by Sabala-Gwosdz (2024) and the classification of the settlement system, in which Piła is defined as a key city of subregional importance and is indicated as the only center for balancing the development of northern Greater Poland. The expected very strong improvement in transport accessibility for the road transport system in northern Greater Poland will mean a very strong increase in the socio-economic importance of the city of Piła. This city of 70,000 inhabitants, together with several neighboring urban centers, as a center for balancing development at the intersection of the S-11 and S-10 expressways, may become a location for new economic activities and logistics and industrial facilities. Eventually, the city of Piła will also become the shortest connection of several urban agglomerations of the country with the seaports of the west coast, and via S-11 it will connect the Polish agglomeration with the key seaside recreation and health resort area of the country – Central Pomerania and Kołobrzeg as the largest health resort in Poland. Thus, the S-11 and S-10 expressways will play a key transport and economic role for the region of northern Greater Poland and transit to several agglomerations, seaports and main resorts on the western and central coast. The S-11 and S-10 roads should become a key impulse for the development of Piła and a large part of northern Greater Poland.Rządowy Program Budowy Dróg Krajowych do 2030 r. (z perspektywą do 2033 r.) to najbardziej ambitny projekt inwestycyjny w dziejach Polski. Zgodnie z jego zapisami na obszarze północnej Wielkopolski i południowej części Pomorza Środkowego realizowana jest budowa dróg ekspresowych S-10 i S-11, a obie te drogi ekspresowe będą przecinać się w Pile. W pracy przedstawiono Wskaźnik Międzygałęziowej Dostępności Transportowej (WMDT), model transportowy oraz wyniki Generalnego Pomiaru Ruchu. Efektem rozbudowy systemu komunikacyjnego północnej Wielkopolski może być bardzo znacząca poprawa Wskaźnika Międzygałęziowej Dostępności Transportowej (WMDT) oraz radykalne skrócenie czasu dojazdu do portów morskich i ważnych ośrodków miejskich. Z kolei zwiększenie dostępności miasta Piły do dużych miast o bardzo zróżnicowanych funkcjach gospodarczych oraz miast o funkcjach wysokospecjalistycznych (tj. np. uzdrowisko Kołobrzeg) z pewnością przyczyni się do rozwoju regionu oraz samej Piły jako wiodącego ośrodka miejskiego północnej Wielkopolski. Budowa i oddanie do użytku dróg ekspresowych S-11 i S-10 powinno być znaczącym impulsem dla rozwoju regionu, jednak o znacząco mniejszej skali niż budowa i uruchomienie kolei na przełomie XIX i XX w
Dostępność transportu publicznego w wybranych średniej wielkości miastach Pomorza Środkowego
Get PDFThe aim of the article was to compare the availability of public transport in medium-sized cities in Central Pomerania – Kołobrzeg, Szczecinek, Wałcz, and Białogard. With the focus on the spatial availability of public transport infrastructure and the routes served by urban transport, which were compared using the method of standardized value sums, allowing for the comparison of indicators with different value ranges. Attention was also given to the accessibility of reaching bus stops, which was examined using network analyses carried out in the GIS environment, especially in the context of population distribution and the frequency of urban bus services. Economic accessibility was also compared based on ticket pricing. The analyses utilized publicly available statistical data from the Local Data Bank of the Central Statistical Office (GUS), spatial data obtained from the Topographic Objects Database (BDOT) and the Open Street Map database, as well as the bus timetables current as of May 2024. The results allowed for a comparison of the availability of urban transport systems and revealed disparities in various areas of functioning. The system existing in Kołobrzeg achieved the highest scores in most aspects of the study and was the only one where no significant shortcomings were observed. In the other cities, the flaws mainly concerned: the small number of routes serving individual neighborhoods, which are peripheral relative to the city center (Szczecinek, Wałcz, Białogard); low values of geographical accessibility indicators, whose causes can be found in the functional-spatial structure and area of the city (Szczecinek); and the small number of ticket discounts compared to the other analyzed centers (Białogard). The conducted studies can serve as a basis for further, more detailed analyses of the availability of urban transport systems or be used for their further expansion and the shaping of urban transport policy in accordance with the principles of sustainable development and meeting the transport needs of residents.Artykuł dotyczy dostępności transportu publicznego w wybranych średniej wielkości miastach Pomorza Środkowego. Systemy transportowe zostały scharakteryzowane na podstawie wskaźników dostępności infrastruktury liniowej i punktowej transportu zbiorowego obliczonych przy wykorzystaniu danych statystycznych oraz porównane z zastosowaniem metody sum standaryzowanych wartości. Przeprowadzono analizy przestrzenne badające strefy dojścia do przystanków w kontekście rozmieszczenia ludności i częstotliwości kursowania pojazdów. Wykorzystano do tego środowisko GIS oraz warstwy wektorowe pozyskane z baz danych przestrzennych. Oceniono także ekonomiczną dostępność transportu publicznego
Zmiany świadczeń ekosystemów związane z realizacją wodnej koncepcji rekultywacji terenów pogórniczych. Przykład Wielkopolski Wschodniej
Get PDFThe study focuses on identifying and assessing changes in ecosystem services related to implementing the water concept of reclamation of post-mining areas with a deep water deficit and a high risk of hydrological drought. Long-term mining activities, exploitation and reclamation influence changes in the pre-mining landscape and the formation of post-mining ecosystems, providing a specific range of ecosystem services. The structure of benefits depends on the mode of reclamation, the type of use of post-mining ecosystems and the relationship to ecosystems that existed in a given area before the commencement of mining. To assess the benefits provided by post-mining ecosystems (2027 scenario), and the benefits provided by ecosystems in the pre-mining landscape (1944), the concept of ecosystem services was used and the study of transformations in the structure of the landscape system of the Adamów–Koźmin mining area (Eastern Greater Poland) between specific time slices. The preliminary assessment included the benefits of ecosystems that have been most transformed as a result of mining activities (agroecosystems, forest ecosystems, surface and groundwater ecosystems) and are of significant importance for the development of the post-mining region because they relate to food production, climate regulation, and resource provision water and landscape diversity. Simple indicators were used to describe them based on available data and data from planned recultivation projects and concepts. The results enable a measurable comparison of the benefits obtained by post-mining ecosystems depending on the adopted reclamation scenarios, which justify the inclusion of the ecosystem services concept in managing post-mining areas.Opracowanie koncentruje się na rozpoznaniu i ocenie zmian świadczeń ekosystemów (ujętych wg klasyfikacji CICES V.5.1) związanych z realizacją scenariusza rekultywacji wodnej wspierającego odbudowę zasobów wodnych terenu pogórniczego. Etapem wstępnym dla procedury badawczej było wyłonienie świadczeń dostarczanych przez ekosystemy pogórnicze i opisujących je wskaźników. Badania wykazały, że struktura świadczeń (wiązka świadczeń) po zakończeniu rekultywacji rozszerzy się o świadczenia regulacyjne i kulturowe związane z rozwojem potencjału wodnego, które nie występowały na tym obszarze w okresie przedgórniczym. Dowiedziono, że potencjał świadczeń dostarczanych przez geosystemy pogórnicze może wspierać cele lokalnej polityki rozwoju, a wyrażające je wskaźniki to wymierne narzędzia oceny korzyści, istotne dla podejmowania decyzji dotyczących rekultywacji i zagospodarowania terenów poeksploatacyjnych
10. tom serii Ekspertyz i Raportów WGSEiGP UAM – Strategia rozwoju gminy Suchy Las na lata 2022–2030
Get PDFUkazał się 10. tom serii Ekspertyzy i Raporty Wydziału Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej UAM autorstwa dr. Bartłomieja Kołsuta. Książka jest efektem realizacji porozumienia zawartego pomiędzy WGSEiGP UAM a gminą Suchy Las na realizację wspólnych badań oraz współpracę w zakresie kształcenia studentów. Efektem tego porozumienia były praktyki i staże studentów zintegrowanego planowania rozwoju, a także badania terenowe dotyczące dwóch aspektów – koncepcji rozwoju gminy Suchy Las (2020 r.) oraz projektu zagospodarowania terenu rekreacyjnego na osiedlu Suchy Las Wschód (2021 r.)