Przegląd Strategiczny
Not a member yet
500 research outputs found
Sort by
Unia Europejska w warunkach kryzysów migracyjnych. Konsekwencje dla ewolucji tożsamości Unii Europejskiej
No full textThe aim of this paper is to analyse the consequences of the migration crises that occurred in 2015–2016 and as a result of the war in Ukraine and their significance for the identity of the European Union. The analysis pays attention to the concept of “European identity” and its evolution in the conditions of changing international reality, as well as to the migration crises that have affected Europe in recent years, and therefore the European Union itself. The thesis is proposed that during the so-called European migration crisis of 2015–2016 and 2022–2024, there was a “normative gap” between EU Member States, which led to different bases for argumentation about the shape of EU migration policy. Moreover, the paper answers the question – how do these crises affect the EU’s ability to influence the environment using normative and soft power, and what is the significance these crises for the identity of the community? It was found that the identity of the EU is still evolving, and that as a result of the migration crises its character has become more defensive. At the same time, in the European Union member states there is still a strong belief that problems, including migration problems, can be solved more effectively not so much at the EU level but rather at the level of nation states.Celem artykułu jest analiza konsekwencji kryzysów migracyjnych, jakie miały miejsce w latach 2015–2016 oraz w wyniku wojny w Ukrainie i ich znaczenia dla tożsamości Unii Europejskiej. W analizie zwrócono uwagę na pojęcie “tożsamości europejskiej” i jej ewolucję w warunkach zmieniającej się rzeczywistości międzynarodowej oraz na kryzysy migracyjne, które w ostatnich latach dotknęły Europę, co za tym idzie samą Unię Europejską. Postawiono tezę, że podczas tak zwanego europejskiego kryzysu migracyjnego w latach 2015–2016 oraz 2022–2024 pojawił się “normatywny rozdźwięk” między państwami członkowskimi UE, co doprowadziło do różnych podstaw argumentacji o kształcie polityki migracyjnej UE. Ponadto artykuł odpowiada na pytanie jak owe kryzysy wpływają na zdolność Unii Europejskiej do oddziaływania na otoczenie za pomocą normative i soft power, a także jakie znaczenie dla samej tożsamości wspólnoty mają owe kryzysy? Stwierdzono, że tożsamość UE wciąż ewoluuje, a w wyniku zaistniałych kryzysów migracyjnych jej charakter przybrał bardziej charakter defensywny. Jednocześnie w państwach członkowskich Unii Europejskiej wciąż jest silne przekonanie o bardziej skutecznym rozwiązywaniu problemów, również migracyjnych, nie tyle na poziomie unijnym a raczej na poziomie państw narodowych
Rosyjska narracja informacyjno-psychologiczna o przystąpieniu Ukrainy do NATO jako „uzasadnienie wojny”
No full textThis interdisciplinary study, situated at the intersection of strategic communications and international relations, examines the Russian information-psychological narrative that portrays Ukraine’s potential accession to NATO as the cause of the so-called “special military operation.” The research identifies the key themes and messages that comprise this narrative and analyzes their impact on Western, Ukrainian, and Russian mass audiences, as well as on political actors involved in strategic decision-making. One significant consequence of this influence was the stance taken by the Trump administration, which effectively denied Ukraine’s accession to the Alliance – at least within a foreseeable historical timeframe.The year 2025 thus marked a critical threshold, effectively closing a historical chapter spanning a quarter of a century during which Ukraine, albeit inconsistently and with interruptions, pursued the goal of NATO membership – first officially declared by the National Security and Defense Council of Ukraine in 2002 as a strategic objective of national policy.W badaniu interdyscyplinarnym, które prowadzono na przecięciu komunikacji strategicznej (społecznej) i stosunków międzynarodowych, przeanalizowano rosyjską narrację informacyjno-psychologiczną o tym, że przystąpienie Ukrainy do NATO stanowi przyczynę tzw. „specjalnej operacji wojskowej” (SOW).Zidentyfikowano tematy i przekazy wykorzystywane w tej narracji. Przeanalizowano jej wpływ na odbiorców na Zachodzie, w Ukrainie i Rosji – szerokie kręgi społeczne oraz aktorów politycznych, którzy podejmują decyzje strategiczne. Jednym z efektów tego wpływu stało się przyjęcie takiego właśnie stanowiska przez administrację Donalda Trumpa, która de facto odmówiła Ukrainie przystąpienia do Sojuszu. Przynajmniej w dającej się przewidzieć przyszłości.Rok 2025 zakończył ćwierćwiecze, w czasie którego Ukraina – pomimo pauz i braku konsekwencji – dążyła do integracji z NATO. Proces ten zapoczątkowano w 2002 roku, gdy Rada Bezpieczeństwa Narodowego i Obrony Ukrainy podjęła pierwszą decyzję w sprawie członkostwa w tym sojuszu wojskowo-politycznym, uznając je za strategiczny cel polityki państwa
Wojna przyszłości: rola myślenia krytycznego i tolerancji komunikacyjnej w systemie dowodzenia i kierowania siłami zbrojnymi
No full textThe article deals with the influence of critical thinking and communicative tolerance on the efficiency of military management. The empirical analysis of the correlation between the cognitive and communication skills of officers of the Armed Forces of Ukraine is carried out. The study involved 468 officers with combat experience and extensive service records. The correlation analysis revealed a positive correlation between a high level of critical thinking and indicators of communicative tolerance, which, in turn, contribute to improved cohesion within army teams, enhanced decision-making efficiency, and the development of managerial competencies of officers.Particular attention is focused on the correlation between a low level of critical thinking and an increase in the rigidity of judgments, subjectivity in assessments, a tendency to cognitive bias, and difficulties in team interaction. The results of a one-way analysis of variance (ANOVA) confirmed statistically significant differences in the levels of communicative tolerance between officers with high, medium, and low levels of critical thinking.The obtained results emphasize the need to integrate special training programs to develop critical thinking and communicative tolerance into the military training system. The practical application of these techniques can significantly improve the quality of military leadership, the level of leadership among officers, and the ability of military units to function efficiently in modern warfare.Artykuł analizuje wpływ myślenia krytycznego oraz tolerancji komunikacyjnej na efektywność zarządzania w strukturach wojskowych. W artykule przeprowadzono empiryczną analizę zależności pomiędzy kompetencjami poznawczymi a umiejętnościami komunikacyjnymi oficerów Sił Zbrojnych Ukrainy. W badaniu uczestniczyło 468 oficerów posiadających doświadczenie bojowe oraz wieloletni staż służby. Analiza korelacyjna wykazała dodatnią zależność pomiędzy wysokim poziomem myślenia krytycznego a wskaźnikami tolerancji komunikacyjnej, które z kolei sprzyjają zwiększeniu spójności zespołów wojskowych, podniesieniu efektywności procesu decyzyjnego oraz rozwojowi kompetencji przywódczych oficerów.Szczególną uwagę zwrócono na zależność pomiędzy niskim poziomem myślenia krytycznego a nasileniem sztywności sądów, subiektywnością ocen, skłonnością do błędów poznawczych oraz trudnościami w interakcji zespołowej. Wyniki jednoczynnikowej analizy wariancji (ANOVA) potwierdziły statystycznie istotne różnice w poziomie tolerancji komunikacyjnej pomiędzy oficerami o wysokim, średnim i niskim poziomie myślenia krytycznego.Uzyskane wyniki podkreślają konieczność włączenia do systemu kształcenia wojskowego specjalistycznych programów szkoleniowych ukierunkowanych na rozwój myślenia krytycznego oraz tolerancji komunikacyjnej. Praktyczne wdrożenie tych rozwiązań może w istotny sposób przyczynić się do podniesienia jakości przywództwa wojskowego, rozwoju kompetencji dowódczych oficerów oraz zwiększenia zdolności jednostek wojskowych do efektywnego działania w warunkach współczesnych konfliktów zbrojnych
Wykorzystanie bezzałogowych statków powietrznych na podstawie doświadczeń z wojny rosyjsko-ukraińskiej (2022–2024)
No full textThe purpose of the article is to present the summarize of the experience of using unmanned aerial vehicles during the Russian-Ukrainian war in the period of 2022–2024. The methodological basis of the study is based on the principles of historicism, objectivity, and critical analysis of various sources. The authors used general scientific research methods, primarily analysis, synthesis, deduction, induction, as well as special historical methods, including historical comparative studies, historical genetic and problematic chronological methods. The scientific novelty of the obtained results is that the authors for the first time in historiography revealed the strategic, operational and tactical content of the usage of unmanned aircraft during the Russian-Ukrainian war, identified the main forms and methods and trends of its use. Information on the main factors that influenced the use of unmanned aerial vehicles in the Russian-Ukrainian war has been clarified and supplemented.It has been established that the issue of the usage of unmanned aerial vehicles and its impact on the further development of military art is of considerable interest to the world scientific community. However, the incompleteness of events, constant tactical and technological changes that occur during an unfinished war and the secrecy of a significant array of sources have led to a relatively small amount of historiography on the topic. The use of unmanned aircraft was influenced by a combination of tactical, scientific, technological and economic factors. It was their influence that determined the direction of development of forms and methods of using unmanned aircraft. The main tasks performed by the parties’ unmanned aerial vehicles were to destroy enemy strategic rear facilities, fire on the enemy in operational and tactical depth, conduct aerial reconnaissance, and adjust artillery fire. Unmanned aerial vehicles were also used to provide logistical support to units in hard-to-reach areas, conduct electronic warfare, air defence and communications. The main forms of use of unmanned aircraft were air operations, systematic combat operations, air strikes of various scales, and special combat flights. The main methods of performing tasks were echeloned and single strikes, drops and launches of aircraft, barrage strikes, duty in certain areas, and flights with a variable profile. The article identifies trends in the development of the military art of unmanned aircraft, and outlines ethical and philosophical problems associated with attempts to introduce elements of artificial intelligence into the control system of strike unmanned aircraft systems. On the basis of the results obtained, the authors provide relevant recommendations.Celem artykułu jest przedstawienie podsumowania doświadczeń wykorzystania bezzałogowych statków powietrznych podczas wojny rosyjsko-ukraińskiej w latach 2022–2024. Podstawa metodologiczna badania opiera się na zasadach historyzmu, obiektywizmu i krytycznej analizy różnych źródeł. Autorzy zastosowali ogólne metody badań naukowych, przede wszystkim analizę, syntezę, dedukcję, indukcję, a także specjalne metody historyczne, w tym historyczne studia porównawcze, historyczne metody genetyczne i problematyczne metody chronologiczne. Nowością naukową uzyskanych wyników jest to, że autorzy po raz pierwszy w historiografii ujawnili strategiczną, operacyjną i taktyczną treść wykorzystania bezzałogowych statków powietrznych podczas wojny rosyjsko-ukraińskiej, zidentyfikowali główne formy i metody oraz trendy jego wykorzystania. Wyjaśniono i uzupełniono informacje na temat głównych czynników, które wpłynęły na wykorzystanie bezzałogowych statków powietrznych w wojnie rosyjsko-ukraińskiej.Ustalono, że problem wykorzystania bezzałogowych statków powietrznych i jego wpływu na dalszy rozwój sztuki wojennej jest przedmiotem znacznego zainteresowania światowej społeczności naukowej. Jednak niekompletność wydarzeń, ciągłe zmiany taktyczne i technologiczne, które zachodzą w trakcie niedokończonej wojny oraz tajność znacznej liczby źródeł doprowadziły do stosunkowo niewielkiej ilości historiografii na ten temat. Na wykorzystanie bezzałogowych statków powietrznych wpłynęła kombinacja czynników taktycznych, naukowych, technologicznych i ekonomicznych. To ich wpływ określił kierunek rozwoju form i metod wykorzystania bezzałogowych statków powietrznych. Głównymi zadaniami realizowanymi przez bezzałogowe statki powietrzne stron było niszczenie strategicznych zapleczy wroga, ostrzeliwanie wroga na głębokości operacyjnej i taktycznej, prowadzenie rozpoznania lotniczego i korygowanie ognia artyleryjskiego. Bezzałogowe statki powietrzne były również wykorzystywane do zapewniania wsparcia logistycznego jednostkom w trudno dostępnych rejonach, prowadzenia walki elektronicznej, obrony powietrznej i łączności. Głównymi formami wykorzystania bezzałogowych statków powietrznych były operacje lotnicze, systematyczne operacje bojowe, ataki powietrzne o różnej skali i specjalne loty bojowe. Głównymi metodami wykonywania zadań były uderzenia echelonowe i pojedyncze, zrzuty i starty samolotów, uderzenia zaporowe, dyżury w określonych rejonach oraz loty o zmiennym profilu. W artykule zidentyfikowano trendy w rozwoju sztuki wojennej bezzałogowych statków powietrznych oraz przedstawiono problemy etyczne i filozoficzne związane z próbami wprowadzenia elementów sztucznej inteligencji do systemu sterowania uderzeniowymi systemami bezzałogowych statków powietrznych. Na podstawie uzyskanych wyników autorzy przedstawiają stosowne rekomendacje
Zarządzanie kryzysowe lotnictwem w czasie kryzysu epidemiologicznego. Case study: Chiny, Tajwan, Polska
No full textThe research problem examines the crisis management strategies implemented during the COVID-19 pandemic in China, Taiwan and Poland and explores how the epidemiological crisis affected the aviation sector. The study analyzes secondary data, such as government policies, industry reports, and academic writings, based on qualitative methods of thematic analysis and case studies. The results show some common characteristics, such as public participation and flexibility, but also some regional characteristics: rapid state interventions in China, Taiwan’s technology-based health measures, and public health activities in Poland with international cooperation. The study highlights the importance of worldwide collaboration and public relations to reduce disruptions in the aviation industry and improve its resilience to future global crises.Problem badawczy niniejszego artykułu dotyczy wyboru strategii zarządzania kryzysowego, które były stosowane podczas pandemii COVID-19 w Chinach, na Tajwanie oraz w Polsce, a także wpływu tego kryzysu na sektor lotnictwa cywilnego. W badaniu wykorzystano dane wtórne, takie jak polityki rządowe, raporty branżowe i publikacje naukowe, stosując jakościowe metody analizy tematycznej oraz studium przypadku. Wyniki wskazują na pewne wspólne cechy, takie jak zaangażowanie społeczne oraz elastyczność działań, jak również regionalne różnice: intensywną politykę interwencyjną w Chinach, środki zdrowotne oparte na nowych technologiach na Tajwanie oraz działania w zakresie zdrowia publicznego w Polsce realizowane w oparciu o współpracę międzynarodową. Badanie podkreśla znaczenie kooperacji międzynarodowej i stosowania narzędzi public relations w celu minimalizowania zakłóceń w branży lotniczej oraz wzmacnianiu jej odporności na przyszłe globalne kryzysy
Ośrodki edukacyjne ukraińskiej mniejszości narodowej w województwie warmińsko-mazurskim jako podmioty kształtowania bezpieczeństwa i tożsamości osobistej
No full textThe article analyses the peculiarities of the functioning of educational centres of the Ukrainian national minority in the Warmian-Masurian Province – the complex of schools in Gorowo Ilawieckie and the school named after Lesya Ukrainka in Bartoszyce. The historical aspects of the establishment and development of such schools, their problems and perspectives of functioning have been considered. The purpose of the article is to study the peculiarities of the functioning of educational centres of the Ukrainian national minority in Gorowo Ilawieckie and Bartoszyce, the legal basis, possibilities and prospects of their activity. The thesis that the new educational initiatives introduced in the legislative acts of Poland and the activation of migration have an impact on the functioning of educational centres for studying in the language of national minorities and learning the language of national minorities is the research hypothesis of the article. The research problem includes the following questions: 1. What changes in the educational processes of studying in the native language and learning the native language have new legislative initiatives in Poland led to?; 2. Are these centres able to face the new challenges associated with the migration of Ukrainians? The methodological basis of the research is the institutional and legal method, the method of focused interviewing, the method of specific situations, the systemic and historical method.W artykule przeanalizowano specyfikę funkcjonowania placówek oświatowych ukraińskiej mniejszości narodowej w województwie warmińsko-mazurskim – Zespole Szkół w Górowie Iławeckim oraz Szkole im. Łesi Ukrainki w Bartoszycach. Rozważono historyczne aspekty powstania i rozwoju takich szkół, ich problemy i perspektywy funkcjonowania. Celem artykułu jest zbadanie specyfiki funkcjonowania ośrodków edukacyjnych ukraińskiej mniejszości narodowej w Górowie Iławeckim i Bartoszycach, ram prawnych, możliwości i perspektyw ich działalności. Hipotezą badawczą artykułu jest twierdzenie, że nowe inicjatywy edukacyjne wprowadzone do polskiego ustawodawstwa oraz nasilenie migracji mają wpływ na funkcjonowanie ośrodków edukacyjnych nauczania w językach mniejszości narodowych i nauki języków mniejszości narodowych. Problem badawczy obejmuje następujące pytania: 1) Jakie zmiany w procesach edukacyjno-wychowawczych nauczania języka ojczystego i uczenia się języka ojczystego spowodowały nowe inicjatywy legislacyjne w Polsce?; 2) Czy ośrodki te są w stanie wytrzymać nowe wyzwania związane z migracją Ukraińców? Podstawą metodologiczną badania jest metoda instytucjonalno-prawna, metoda wywiadów zogniskowanych, metoda konkretnych sytuacji, metoda systemowa i historyczna
Strukturalne usieciowienie współczesnych organizacji terrorystycznych – analiza supersieci Państwa Islamskiego w Europie
No full textThis article attempts to address the issue of the evolution of the network organizational structure of the Islamic State in Europe. Its key components are indicated in the form of: micro-networks and macro-networks, as well as regional sub-networks composed of both types of structures. The super-network in Europe presented in the article is, on the other hand, part of the global terrorist hyper-network. The article also attempts to highlight the differences between the central and peripheral nodes of the above structure; to identify key variables influencing the construction of various types of terrorist cells; and finally, to indicate the hierarchy of importance of individual European countries based on the criterion of the size and degree of operational activity of the jihadist sub-network (strategically important countries, tactically important countries, countries of no strategic and tactical significance).W niniejszym artykule próbowano zająć się problematyką ewolucji sieciowej struktury organizacyjnej Państwa Islamskiego w Europie. Wskazano na jej kluczowe elementy składowe w postaci: mikrosieci i makrosieci oraz złożonych z obu typów struktur: regionalnych subsieci. Przedstawiona w artykule supersieć w Europie jest natomiast częścią globalnej hipersieci terrorystycznej. W artykule starano się też uwypuklić różnice pomiędzy centralnymi a peryferyjnymi węzłami powyższej struktury; zidentyfikować kluczowe zmienne mające wpływ na budowę różnych typów komórek terrorystycznych; wreszcie wskazać hierarchię ważności poszczególnych państw europejskich w oparciu o kryterium wielkości i stopnia operacyjnej aktywności subsieci dżihadystycznej (państwa strategicznie ważne, państwa taktycznie ważne, państwa bez znaczenia strategiczno-taktycznego)
Asymetria współczesnych konfliktów
No full textThe system of the modern global security space is characterized by an increase in instability, and the proliferation of local and military conflicts, which are becoming increasingly intense and protracted, thus necessitating the study of current trends occurring in the security system at the global, regional, and national levels. The objective of the article is to define the essence of asymmetry in modern conflicts to substantiate current trends in the international security environment in the context of russian war against Ukraine. It has been determined that modern conflicts exhibit asymmetric characteristics, which are determined by the political-legal and economic environment. The absence of opportunities to exercise civil and political rights, protection of freedoms, and beliefs, and a fair judicial system become sources of social tension and conflicts in society. Authoritarian countries fail to ensure the effective functioning of state institutions, and respect for civil rights and freedoms, which exacerbates institutional and social instability. The absence of conflicts is a normal state for democracies. Differences in economic potential among countries determine the possibilities for increasing military potential. It is argued that a high level of military spending does not guarantee a high level of stability in a country, and social and economic inequality further exacerbates stratification and tension in society. Countries with high levels of prosperity demonstrate the highest levels of peacefulness, which do not necessarily coincide with high levels of military financing. It has been identified that the consequences of modern conflicts also have an asymmetric nature, which enhances the tendency towards the internationalization of internal conflicts: the countries most affected are those where the most intense conflicts take place, as well as their neighbouring countries. russia’s war against Ukraine has heightened the global level of danger in terms of tension and conflicts.System współczesnego globalnego bezpieczeństwa charakteryzuje się wzrostem niestabilności, rozprzestrzenianiem się konfliktów lokalnych i wojskowych, które stają się coraz bardziej intensywne i trwałe, co wymaga zbadania współczesnych tendencji zachodzących w systemie bezpieczeństwa na poziomie globalnym, regionalnym i krajowym. Celem artykułu jest zbadanie przyczyn związku między gospodarką a konfliktem w kontekście globalizacji, określenie istoty asymetrii współczesnych konfliktów oraz uzasadnienie bieżących tendencji w międzynarodowym środowisku bezpieczeństwa w kontekście wojny rosji przeciwko Ukrainie. Określono, że współczesne konflikty mają asymetryczny charakter, który wynika z polityczno-prawnego i ekonomicznego otoczenia. Brak możliwości realizacji praw obywatelskich i politycznych, ochrony wolności, wyznań religijnych, sprawiedliwego systemu sądowego staje się źródłem napięć społecznych i konfliktów w społeczeństwie. Autorytarne państwa nie zapewniają skutecznego funkcjonowania instytucji państwowych, szacunku dla praw i wolności obywatelskich, co pogłębia instytucjonalną i społeczną niestabilność. Brak konfliktów jest normalnym stanem dla demokracji. Różnice w potencjale gospodarczym państw określają możliwości wzrostu potencjału militarystycznego. Uzasadniono, że wysoki poziom wydatków na cele wojskowe nie gwarantuje wysokiego poziomu stabilności w kraju, a społeczna i ekonomiczna nierówność pogłębia dalszą stratyfikację i napięcia społeczne. Najwyższy poziom pokoju demonstrują kraje o wysokim poziomie dobrobytu, który niekoniecznie pokrywa się z wysokim poziomem wydatków na cele wojskowe. Określono, że skutki współczesnych konfliktów mają również asymetryczny charakter, co pogłębia tendencję do internacjonalizacji konfliktów wewnętrznych: największe straty ponoszą dotknięte nimi kraje, gdzie mają miejsce najbardziej intensywne konflikty, a także ich sąsiedzi. Wojna Rosji przeciwko Ukrainie zaostrzyła globalny poziom zagrożenia z punktu widzenia napięcia i konfliktów
Recepcja dezyderatów III Koszyka Aktu Końcowego KBWE w kontekście współpracy międzynarodowej na linii Polska – Kazachstan (1992-2022)
No full textIn the third decade of the 21st century, the policy orientations of many countries are increasingly shaped by human and civil rights issues. Regardless of geographical location, the reception of civil rights poses significant challenges, including security implications arising from each country’s internal sovereignty. This premise applies to two countries under analysis – Poland and Kazakhstan – which have shared a special bond despite their geographical and cultural differences since the 20th century. This bond is evidenced by their deepening economic, political and especially human rights cooperation. This study focuses on the third basket of the CSCE Final Act as a starting point, exploring Polish-Kazakh cooperation in people-to-people contacts, information exchange, cultural cooperation, and education from 1991 to 2022. By analyzing the Helsinki provisions on human rights protection, the narrative illustrates the practical dimensions of interstate cooperation between Poland and Kazakhstan. The authors constructed a matrix of examples of this cooperation, demonstrating both countries’ commitment to fostering close relations and trust, which are crucial in confronting the challenges of the modern world.W trzeciej dekadzie XXI wieku wektory polityki wielu państw wyznaczają kwestie praw człowieka i obywatela. Bez względu na szerokość geograficzną danych państw, problem recepcji praw obywatelskich stanowi nie lada wyzwanie, także pod względem bezpieczeństwa, wynikającego z suwerenności wewnętrznej każdego z nich. Przesłanka ta odnosi się również do dwu, poddanych analizie recepcji przykładów państw – Polski i Kazachstanu, które, choć odległe od siebie nie tylko pod względem geograficznym, lecz także kulturowym, łączy właśnie od XX wieku więź szczególna. Znajduje to potwierdzenie w rozwijanych i ulegających intensyfikacji wzajemnych stosunkach zarówno na polu współpracy ekonomicznej czy politycznej, ale nade wszystko w obszarze ochrony praw człowieka. Temu zagadnieniu poświęcone jest niniejsze studium, przy czym punktem wyjścia są dezyderaty III Koszyka Aktu Końcowego KBWE. Na bazie analizy postanowień helsińskich w obszarze ochrony praw człowieka zbudowana została narracja dotycząca współpracy polsko-kazachskiej na poziomach kontaktów międzyludzkich, informacji, współdziałania w zakresie kultury oraz kształcenia w okresie od 1991 roku do 2022 roku. Ukazanie praktycznego wymiaru międzypaństwowej współpracy na linii Polska–Kazachstan stało się po uprzednim zbudowaniu przez autorów matrycy badanej kooperacji zawierającej liczne jej przykłady. Współpraca ta stanowi przykład zaangażowania obu partnerów w rozwój bliskich relacji i zaufania, tak niezbędnych w dobie wyzwań współczesnego świata
Globalne stosunki międzynarodowe: prekursorzy, idee, wątpliwości
No full textThe Global International Relations (hereafter GIR) project aims to provide the conditions for various modes of knowledge production, referencing experience and the creation of theoretical concepts that have their origins outside the modern West. Project advocates reject the notion that only the West can provide legitimate foundations and empirical material for theorizing world politics and seek to integrate or incorporate ‘local’ sites of knowledge production into disciplinary debates. Advocates of GIR reject the claim that Western history is the sole provider of IR empirics upon which theories of international relations are developed and tested. Numerous authors and project advocates argue that the West is not synonymous with either the international or the global. In November 2024, Krakow was the venue of the 2nd Congress of the Polish Society for International Studies titled “Global International Relations: Challenges and Development”, that addressed the origins, contemporary dimension, directions of development, and critique of the GIR concept. This article aims to analyze the current discourse in the discipline and to present the GIR project by discussing its origins and indicating its pioneers (parts 1 and 2), presenting the research (part 3) and indicating potential development directions and the doubts and risks related to them (part 4).Projekt Globalne Stosunki Międzynarodowe (Global International Relations, dalej GSM) ma tworzyć warunki dla sposobów wytwarzania wiedzy, przywoływania doświadczeń i tworzenia teoretycznych pojęć, które mają swoje źródła poza nowożytnym Zachodem. Zwolennicy projektu odrzucają przekonanie, że jedynie Zachód dostarcza prawomocnych fundamentów i materiału empirycznego do teoretyzowania polityki światowej i starają się zintegrować lub włączyć „lokalne” miejsca wytwarzania wiedzy do dyscyplinarnych debat. Zwolennicy GSM odrzucają tezę, że historia Zachodu jest jedynym dostarczycielem empirii SM, w oparciu o którą rozwija się i testuje teorie stosunków międzynarodowych. Liczni autorzy i zwolennicy projektu wskazują, że Zachód nie jest synonimem ani międzynarodowości, ani globalności.W listopadzie 2024 roku odbył się w Krakowie II Kongres Polskiego Towarzystwa Studiów Międzynarodowych pod tytułem „Globalne Stosunki Międzynarodowe: wyzwania i rozwój”, którego przedmiotem była geneza, współczesny wymiar, kierunki rozwoju oraz krytyka pojęcia GSM. W związku z tym, celem artykułu jest analiza obecnego w dyscyplinie dyskursu oraz prezentacja projektu GSM poprzez omówienie jego genezy i wskazanie prekursorów (część 1 i 2), przedstawienie prowadzonych badań (część 3) oraz ukazanie potencjalnych kierunków rozwoju i związanych z nimi wątpliwości i ryzyk (część 3)