Przegląd Strategiczny
Not a member yet
500 research outputs found
Sort by
Biopolityczna refleksja bezpieczeństwa człowieka: doświadczenia ukraińskie i białoruskie
No full textBiopolitical reflection is seen as a way of understanding the specifics of being “bios politicos.” It’s means as the understanding the transformational processes in bios and involve the appropriate political reaction, and internal changes “bios politicos,” its self-realization as a subject and object of policy, able to initiate profound transformations of politics and power in biopolitics and biopower. The concept of “bios politicos,” his life, freedom and safety are in the focus of scientific analysis. The key question: сan “bios politicos” exist and function effectively in conditions of danger, in conditions where every word, every action that is unacceptable to the disciplinary authorities can lead to punishment or even death? The aim is to prove that politics and power in the 21st century in Europe cannot and should not exist in a disciplinary form. Their transformation is possible due to the activity of a person as a conscious subject of social and political activity. The complex nature of the scientific problem involves the use of appropriate methods that combine different types of systems analyses: system-structural analysis, system-functional, system-historical analysis, as well as the method of rational reconstruction and prognostic method. The key hypothesis is that today Ukraine is very close (or seeks to get closer) to the implementation of the concepts of biopolitics and biopower. 2014 is certainly an illustration of the “bios politicos” resistance to disciplinary action, despite disciplinary techniques, including the threat of death. Belarusian society, after the 2020 presidential election, has shown such a high level of consolidation and awareness, non-acceptance of disciplinary techniques in the form of threats, violence, and punishment, that we can assume the beginning of transformational change. It is biopolitics and biopower today that is the response of the conscious subject – “bios politicos” to the crisis of disciplinary power, its techniques of domination, control, and violence. Biopolitics and biopower allow “bios politicos” to exist and develop freely in their country, to realize their knowledge and aspirations, to be realized in all spheres of life knowing that the main task of the state is to protect his life and freedom.Refleksja biopolityczna jest postrzegana jako sposób na zrozumienie specyfiki bycia „bios politikos.” Oznacza to rozumienie procesów transformacyjnych w „bios” i pociągających za sobą odpowiednią reakcję polityczną oraz zmiany wewnętrzne „bios politikos”, jego samorealizację jako podmiotu i przedmiotu polityki, zdolnego do inicjowania głębokich przemian politycznych i władzy w biopolityce i biowładzy. Pojęcie „bios politikos”, jego życie, wolność i bezpieczeństwo znajdują się w centrum analizy naukowej. Kluczowe pytanie: czy „bios politikos” może istnieć i funkcjonować skutecznie w warunkach zagrożenia, w warunkach, w których każde słowo, każde działanie nieakceptowane przez władze dyscyplinarne może prowadzić do kary, a nawet śmierci? Celem jest udowodnienie, że polityka i władza w XXI wieku w Europie nie mogą i nie powinny istnieć w formie dyscyplinarnej. Ich przemiana jest możliwa dzięki aktywności człowieka jako świadomego podmiotu działalności społecznej i politycznej. Złożoność problemu naukowego wiąże się z zastosowaniem odpowiednich metod łączących różne rodzaje analiz systemowych: analizę systemowo-strukturalną, systemowo-funkcjonalną, systemowo-historyczną, a także metodę racjonalnej rekonstrukcji i metodę prognostyczną. Kluczową hipotezą jest to, że dziś Ukraina jest bardzo bliska (lub dąży do zbliżenia) realizacji koncepcji biopolityki i biowładzy. Rok 2014 jest z pewnością ilustracją oporu „bios politikos” wobec działań dyscyplinarnych, pomimo stosowanych technik dyscyplinarnych, w tym groźby śmierci. Społeczeństwo białoruskie po wyborach prezydenckich w 2020 r. wykazało tak wysoki poziom konsolidacji i świadomości, nieakceptowania technik dyscyplinarnych w postaci gróźb, przemocy i kar, że możemy założyć początek transformacji transformacyjnej. To biopolityka i biowładza są dziś odpowiedzią świadomego podmiotu – „bios politikos” na kryzys władzy dyscyplinarnej, jej techniki dominacji, kontroli i przemocy. Biopolityka i biowładza pozwalają „bios politikos” swobodnie istnieć i rozwijać się w swoim kraju, realizować swoją wiedzę i aspiracje, realizować się we wszystkich sferach życia, wiedząc, że głównym zadaniem państwa jest ochrona jego życia i wolności
Perspektywy chińskiego BRI w wpływy strategiczne w Azji Środkowej w epoce post-COVID-19
No full textCOVID-19 brings a momentous decline for global economic activities but its consequences for China’s Belt and Road Initiative (BRI) remains imminent. Despite the economic shocks of the Pandemic, BRI remains a top priority for China which allows Beijing to improve regional connectivity and expand its economic outreach far off to Europe and the American shores. On the other hand, the Central Asian economies are hard hit by the pandemic with a reduced regional trade, decline in oil prices and its commodities, deep slump in remittances, and the slackening manufacturing ability. The revival of BRI and its immediate success is desirable to the COVID-19 hit Central Asian economies. This is because BRI has bound the region together in terms of infrastructural development where China, under the rubric of BRI, is spearheading major developmental projects, pouring investment in energy sector, offering debt, and improving bilateral trade with regional economies. For this reason, the Central Asian countries desire immediate revival of close economic cooperation which could links the economic fortunes of regional countries to Beijing and brings the BRI to the fore in regional priorities. The paper highlight the impact of COVID-19 over Central Asian economies, the significance BRI for the region; its geopolitical importance for China; and the growing Chinese influence in the post-Pandemic Central Asia using Bourdieu’s Theory of Symbolic Power. Finally, using qualitative content analysis, the paper argues that the economic impact of COVID-19 are short-term and of limited nature and it will only increase prospects for BRI in the post-Pandemic Central Asia with vital strategic utilities for China’s geopolitical profile in the region.COVID-19 przynosi doniosły spadek globalnego rozwoju gospodarczego, a jego konsekwencje dla chińskiej inicjatywy Belt and Road Initiative (BRI) pozostają także nieuchronne. Pomimo wstrząsów gospodarczych pandemii, BRI pozostaje głównym priorytetem dla Chin, co pozwala Pekinowi poprawić łączność regionalną i rozszerzyć zasięg gospodarczy na Europę i amerykańskie wybrzeża. Z drugiej strony, pandemia mocno dotknęła gospodarki Azji Środkowej, w związku z ograniczeniem handlu regionalnego, spadkiem cen ropy naftowej i jej towarów, głębokim spadkiem przepływów pieniężnych oraz słabnącą zdolnością produkcyjną. Ożywienie BRI i jego natychmiastowy sukces jest pożądany. Dzieje się tak, ponieważ BRI połączył region w zakresie rozwoju infrastruktury, gdzie Chiny, pod nazwą BRI, inicjują duże projekty rozwojowe, inwestując inwestycje w sektor energetyczny, oferując zadłużenie i poprawiając dwustronny handel z regionalnymi gospodarkami. Z tego powodu kraje Azji Środkowej pragną natychmiastowego ożywienia oraz bliskiej współpracy gospodarczej, która mogłaby powiązać losy gospodarcze krajów regionalnych z Pekinem i wysunąć BRI na pierwszy plan w priorytetach regionalnych. Artykuł podkreśla wpływ COVID-19 na gospodarki Azji Środkowej, znaczenie BRI dla regionu; jego geopolityczne znaczenie dla Chin; oraz rosnące wpływy chińskie w post-pandemicznej Azji Centralnej za pomocą teorii siły symbolicznej Bourdieu. Wreszcie, korzystając z jakościowej analizy treści, artykuł argumentuje, że wpływ gospodarczy COVID-19 jest krótkoterminowy oraz ograniczony, i tylko zwiększy perspektywy dla BRI w post-pandemicznej Azji Środkowej, z istotnymi strategicznymi narzędziami dla profilu geopolitycznego Chin w regionie
Partnerstwo strategiczne Unii Europejskiej w zmieniającym się porządku międzynarodowym. Stosunki zewnętrzne UE w kontekście uwarunkowań gospodarczych, normatywnych i bezpieczeństwa
No full textThe aim of this article is to review the strategic partnership of the European Union-Japan in the context of the changing global order, exploring economic, normative and security dimensions. This leads to wider reflections allowing us to theorize international relations with regards to the concept of strategic partnerships. The research question concentrates on what the foundations of the strategic partnership between the European Union and Japan are, and how it answers the challenges in the three above indicated fields. The hypothesis is formulated from the perspective of strategic partnership theory. Methodologically, the work is based on the analysis of primary and secondary sources, as well as on qualitative methods implemented in the form of semi-structured interviews. The key findings reveal that the changing global order and international environment have pushed both partners to create a strategic partnership that has spilled over from economic relations to the normative, political and finally security fields.Celem artykułu jest analiza partnerstwa strategicznego Unia Europejska–Japonia w kontekście zmieniającego się porządku globalnego oraz zbadanie jego wymiarów ekonomicznego, normatywnego i dotyczącego bezpieczeństwa. Prowadzi to do szeregu refleksji umożliwiających teoretyzowanie stosunków międzynarodowych w odniesieniu do koncepcji partnerstwa strategicznego. Pytania badawcze koncentrują się wokół fundamentów specjalnych relacji między Unią Europejską i Japonią, i kwestii jak odpowiada ono wyzwaniom w trzech wskazanych powyżej obszarach. Hipotezy sformułowane zostały z perspektywy teorii partnerstwa strategicznego. Metodologicznie praca opiera się na analizach źródeł pierwotnych i wtórnych oraz metodach jakościowych realizowanych w formie semiustrukturyzowanych wywiadów. Kluczowe wnioski pokazują, że zmieniający się porządek globalny i otoczenie międzynarodowe zmusiły obu partnerów do tworzenia strategicznego partnerstwa, które przenosi się ze stosunków gospodarczych na obszary normatywne, polityczne i wreszcie do obszaru bezpieczeństwa
Korzystanie z obrazu „inny/obcy” w strategicznych komunikacjach Federacji Rosyjskiej podczas konfrontacji rosyjsko-ukraińskiej (2014-2021)
No full textThe purpose of the study is to investigate what communication and media technologies and information operations are used by the mass media of the Russian Federation in relation to Ukraine to propagate the image of the “other/alien”. The methodology chosen for the work combines the application of the following methods and approaches: network analysis, SWOT-analysis, system, integrated and civilization approaches, system analysis, method of systematization and classification, methods of analysis, synthesis, objectivity, generalizations, analogies, case study, etc. The article explores the use of communication, media and information-psychological technologies by the Russian mass media to create and effectively promote the image of an enemy, alien, the other during the Russian-Ukrainian conflict, which began in 2014. The authors insist that the “Russkiy Mir” idea is promoted through the propaganda and manipulation resulting in the image of the adversary of this idea – “the other.” The “Russkiy Mir” foe does not perceive everything with the designation “Russian” as a priori positive and better, doubt the correctness of such a position, and therefore wishes evil to the supporters of the “Russkiy Mir”. Information operations and the most widespread media technologies in the Russian-Ukrainian information warfare are analyzed to model the image of “the other” as a threat. Prospects for further scientific researches are connected with the study of new scientific concepts that is some network-centric warfare, hybrid warfare, cyberwarfare, asymmetric warfare, undeclared information warfare, and others.Celem pracy jest zbadanie, jakie technologie komunikacyjne, medialne oraz operacje informacyjne są wykorzystywane przez środki masowego przekazu Federacji Rosyjskiej w odniesieniu do Ukrainy do propagowania wizerunku „innego/obcego”. Wybrana metodologia pracy łączy w sobie zastosowanie następujących metod i podejść: analiza sieciowa, analiza SWOT, podejście systemowe, zintegrowane i cywilizacyjne, analiza systemowa, metoda systematyzacji i klasyfikacji, metody analizy, synteza, obiektywność, uogólnienia, analogie, case-study itp. Artykuł dotyczy wykorzystania technologii komunikacyjnych, medialnych i informacyjno-psychologicznych przez rosyjskie środki masowego przekazu do kreowania i efektywnej promocji wizerunku innego wroga, obcego w czasie konfliktu ukraińsko-rosyjskiego, który rozpoczął się w 2014 r. Autorzy twierdzą, że to poprzez propagandę i manipulację promuje się ideę „Russkiego miru” oraz tworzy się wizerunek przeciwnika tej idei – „innego”, który nie postrzega wszystkiego z określeniem „rosyjski” jako a priori pozytywny i lepszy, poddaje wątpliwości słuszność takiego stanowiska, a zatem życzy zła zwolennikom „Russkiego miru”. Operacje informacyjne i najbardziej rozpowszechnione technologie medialne w rosyjsko-ukraińskiej wojnie informacyjnej są analizowane w celu modelowania obrazu „innego” jako zagrożenia. Perspektywy dalszych badań naukowych wiążą się z badaniem nowych koncepcji naukowych, czyli wojny sieciocentrycznej, wojny hybrydowej, cyberwojennej, asymetrycznej, niezgłoszonej wojny informacyjnej i innych
Koncepcja pokojowego wzrostu Chin według paradygmatu realistycznego
No full textThis article aims at adressing several research issues. Firstly, to present offensive realism as a proper research tool to analyse US-China rivalry. Secondly, the author discusses the theory of “China’s peaceful rise” and I argues that it smoothly overlapped with the US strategy of liberal hegemony. Thirdly, He presents and defends the argument that China does not rise peacefully. Fourthly, the author claims that China wants to became a regional hegemon in South-East Asia and the USA according to offensive realism cannot let it happen. Last but not least the author considers the arguments that are frequently used to support the theory of “China’s peaceful rise” and explains why they fail to depict the current and predict the future nature of US-China relations. In this article the author employed the following research methods: historical, descriptive and decision making methods.Ten artykuł ma na celu odniesienie się do kilku zagadnień badawczych. Po pierwsze, przedstawić ofensywny realizm jako odpowiednie narzędzie badawcze do analizy rywalizacji USA-Chiny. Po drugie, autor omawia teorię „pokojowego wzrostu Chin” i argumentuje, iż była ona w zasadniczej mierze kompatybilna z amerykańską strategią liberalnej hegemonii. Po trzecie, autor przedstawia i broni argumentu, iż rozwój Chin nie odbywa się pokojowo. Po czwarte, autor twierdzi, że Chiny chcą zostać regionalnym hegemonem w Azji Południowo-Wschodniej, a USA zgodnie z ofensywnym realizmem nie mogą na to pozwolić. Wreszcie autor rozważa argumenty, które są często używane na poparcie teorii „pokojowego wzrostu Chin” i wyjaśnia, dlaczego nie oddają one aktualnego i nie przewidują przyszłego charakteru stosunków USA-Chiny. W artykule zastosowano następujące metody badawcze: historyczną, opisową i decyzyjną
Przewlekła teoria konfliktu społecznego i czynniki samookreślenia Edwarda Azara: przypadek Nigerii
No full textSoon after attaining independence on October 1, 1960, the newly created nation-state – Nigeria had to wrestle with post-independent political realities. These combined with the legacies of colonial rule, and the prevalence of ethno-religious politics, led the country into civil war in 1967. Since 1960, Nigeria has experimented with different forms of government and achieved some degree of economic growth but is still plagued by the agitation of self-determination in the form of secessionist campaigns, be it the Biafra or the Oduduwa and Movement for the Emancipation of the Niger Delta (MEND). To place the discussion in perspective, the paper reviews the existing literature on the subject and also discusses Edward Azar’s protracted social conflict (PSC) theory as the theoretical base. Upon laying the theoretical foundation, the paper situates and evaluates the agitation for self-determination in Nigeria in the light of PSC. Lastly, the paper concludes that instead of seeking self-determination or territorial disintegration, the polity of Nigeria should historically revert to the practice of congenial and connected regionalism.Niebawem po tym jak Nigeria uzyskała niepodległość, 1.10.1960 r., państwo to musiało zmierzyć się z nowymi realiami, potęgowanymi kolonialną przeszłością oraz sporami pomiędzy licznymi mniejszościami religijno-etnicznymi. Efektem była m.in. wojna domowa, która wybuchła w 1967 r. Od samych początków swej państwowości Nigeria eksperymentowała z różnymi formami rządów, którym udało się wprowadzić kraj na tory umiarkowanego rozwoju ekonomicznego. Niestety państwo to wciąż zmaga się z ruchami separatystycznymi nawołującymi do secesji poszczególnych prowincji państwa, np. Biafra, Oduduwa, czy Ruch na rzecz wyzwolenia delty Nigru. Artykuł ten ma na celu m.in. omówienie literatury przedmiotu oraz analizę wspomnianych ruchów separatystycznych ze szczególnym uwzględnieniem ich działal ności agitacyjnej. Podstawę metodologiczną dla autora stanowi teoria przewlekłego konfliktu Edward Azara. Zdaniem autora nigeryjski system polityczny zamiast opierać się na realizacji prawa do samostanowienia poszczególnych grup etnicznych wchodzących w skład Nigerii lub podziałach terytorialnych prowadzących do dezintegracji państwa, powinien powrócić do modelu opartego o regionalizację. Zakłada on autonomię regionów, które współpracując ze sobą w ramach jednego organizmu państwowego potrafiłyby w znacznie efektywniejszy sposób realizować swoje potrzeby, zarówno na poziomie poszczególnych grup etnicznych, jak też i na poziomie jednostki ludzkiej
Feminizacja policji z perspektywy kompleksowego minimalizowania ryzyk
No full textNowadays, the Police have a significant impact on the security and public order in Poland having actually become a litmus test of how the authorities approach the general public. Furthermore, Polish society is developing the characteristics of risk society and information society, which stimulates a special interest of citizens and the mass media in all the activities of uniformed institutions. Their attitude to current political events is often assessed and their effectiveness criticized. Therefore, the impact of contemporary modernization processes on the Police, including feminization, is a worthwhile task. For this purpose, extremely useful have been research methods, such as case studies, comparative analysis and system analysis.Współcześnie Policja istotnie wpływa na bezpieczeństwo i porządek publiczny w III RP, stała się wręcz papierkiem lakmusowym podejścia władzy do ogółu. Dodatkowo społeczeństwo polskie nabywa cech społeczeństwa ryzyka i społeczeństwa informacyjnego, co kreuje szczególne zainteresowanie obywateli i mass mediów wszelką działalnością instytucji mundurowych. Często ocenia się ich stosunek do aktualnych wydarzeń politycznych, a także poddaje krytyce skuteczność. Warto zatem przeanalizować jaki wpływ na Policję wywierają współczesne procesy modernizacyjne – jednym z nich jest feminizacja. W tym celu niezwykle przydatne okazały się metody badawcze, jak studium przypadku, analiza porównawcza czy analiza systemowa
Region Morza Bałtyckiego i Czarnego jako region odporny: aspekty polityczne i bezpieczeństwa
No full textThe conceptual bases of resilience in modern political science are analyzed, including the key conceptual approaches that are used in academic studies for understanding the policy of resilience, characterizing the reaction of subjects to stress or threat of any kind and origin. The concept of resilience is applied to analyze the cooperation among the Baltic-Black Sea countries as a regional interaction model which should be formed in order to reduce or avoid security crises.
The Baltic-Black Sea countries have developed and formed strong ties in different dimensions among one another, opening an opportunity for intellectual adventures in the area of the conceptualization of their interaction modes under the regional cooperation frameworks. Based upon the analyzed doctrinal views and available documentary backgrounds on resilience in the UN and the EU, the possible visions and scenarios for the creation of the Baltic-Black Sea region as a resilient one are given. The existing and potential obstacles to cooperation in the region are highlighted. The main threats and challenges for the Baltic-Black Sea region at present are investigated.W artykule przeanalizowano koncepcyjne podstawy odporności we współczesnych naukach politycznych, w tym kluczowe podejścia koncepcyjne stosowane w badaniach naukowych zmierzających do zrozumienia polityki odporności, charakteryzujące reakcję badanych na stres lub zagrożenie dowolnego rodzaju i pochodzenia. Pojęcie odporności zastosowano do analizy współpracy między krajami regionu Morza Bałtyckiego i Czarnego jako regionalnego modelu interakcji, który należałoby utworzyć w celu ograniczenia lub uniknięcia kryzysów bezpieczeństwa.
Kraje regionu Morza Bałtyckiego i Czarnego stworzyły i rozwinęły łączące je na różnych płaszczyznach silne więzi, co otwiera okazję do intelektualnego przedsięwzięcia w zakresie konceptualizacji trybów interakcji występujących między nimi w ramach współpracy regionalnej.
W oparciu o przeanalizowane poglądy doktrynalne i dostępną dokumentację dotyczącą odporności w ONZ i UE, przedstawiono możliwe wizje i scenariusze utworzenia region Morza Bałtyckiego i Czarnego jako regionu odpornego. Wskazano na istniejące i potencjalne przeszkody we współpracy w regionie. Zbadano aktualnie występujące główne zagrożenia i wyzwania dla regionu Morza Bałtyckiego i Czarnego
Granica brytyjsko-irlandzka w kontekście Brexitu
No full textThe subject of the paper is reflections on the consequences of Brexit for the functioning of the border between Ireland and Northern Ireland. The author explains what this border means when the United Kingdom is no longer a member of the European Union, and thus the border may be a barrier to the free movement of people, goods, capital and services. At the same time, it is stressed that the exit of the United Kingdom from the European Union will have a significant impact on the change of the function of this border, which from then on is no longer an internal border of the Union.
The aim of the paper is therefore to analyse the consequences of this change, with a simultaneous indication of different models of the UK’s functioning with relation to the European Union and their impact on the British-Irish relations, especially with regard to the various dimensions of the border as a barrier.
The article presents various scenarios of solutions that will determine their mutual relations as a result of negotiations between the European Union and Great Britain, especially with regard to access to the single European market, which in turn will be influenced by the border between Ireland and Northern Ireland in the scope of the free movement of people, goods, capital and services. The author used the system analysis method and the comparative method.
The author puts forward the thesis that if the negotiations cause a fairly strong loosening of relations between the UK and the European Union, to mitigate the consequences of such a situation for the Irish-British relations, it will be necessary to find and develop bilateral solutions that will facilitate border crossing. The Smart Border 2.0 concept can constitute such a solution.Przedmiot artykułu stanowią rozważania dotyczące konsekwencji Brexitu dla funkcjonowania granicy pomiędzy Irlandią a Irlandią Północną. Autor wyjaśnia, czym jest ta granica w warunkach, kiedy Wielka Brytania nie jest już członkiem Unii Europejskiej, a więc przebieg tej granicy może stanowić barierę dla swobodnego przepływu osób, towarów, kapitału i usług. Artykuł jednocześnie podkreśla, że wyjście Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej będzie miało istotny wpływ na zmianę funkcji tej granicy, która od tej chwili nie będzie już wewnętrzną, lecz zewnętrzną granicą Unii.
Celem artykułu jest zatem analiza konsekwencji tej zmiany z równoczesnym wskazaniem różnych modeli funkcjonowania Wielkiej Brytanii względem Unii Europejskiej oraz ich wpływu na relacje brytyjsko – irlandzkie, szczególnie w odniesieniu do różnych wymiarów przejawiania się granicy, jako bariery. Autor zastosował metodę analizy systemowej i metodę porównawczą.
Artykuł wskazuje na różne możliwe scenariusze rozwiązań, jakie w wyniku negocjacji pomiędzy Unią Europejską a Wielką Brytanią określą ich wzajemne relacje, szczególnie w odniesieniu do dostępu do jednolitego rynku europejskiego, czego z kolei implikacją będzie oddziaływanie granicy pomiędzy Irlandią a Irlandią Północną w zakresie swobody przepływu osób, towarów, kapitału i usług.
Autor stawia tezę, że w przypadku, jeśli negocjacje spowodują dość mocne rozluźnienie związków Wielkiej Brytanii z Unią Europejską, to dla złagodzenia skutków tej sytuacji dla relacji irlandzko – brytyjskich istnieje konieczność znalezienia i wypracowania bilateralnych rozwiązań, które ułatwią przekraczanie granicy. Takim rozwiązaniem może być koncepcja Smart Border 2.0
Międzynarodowe czynniki kształtujące współczynnik bezpieczeństwa narodowego (żywnościowego) Ukrainy w warunkach globalizacji
No full textThe purpose of the study is to review the academic literature on food security issues in order to examine the indicators of rational and minimal nutrition, facilitating the analysis of the existing system of indicators by which to assess the state of the food security system in a country. The aim of the article is to investigate and demonstrate the imperatives behind the formation of Ukraine’s national (food) security in the context of globalization. National food security in the broad sense should be considered as the state of the economy, and more narrowly – as the guaranteed ability of a state to meet the needs of the population by providing each citizen with the required volume, range and quality of food at a level that ensures the health and intellectual development of the individual, based on the principles of self-sufficiency of basic products and their economic and physical accessibility, regardless of the influence of external and internal factors. The Global Food Security Index Ranks of the European Union and Ukraine are analyzed. Consumer expenditure on food consumed at home in Ukraine is analyzed in the article. Average food security indicators of the EU and Ukraine are analyzed for 2001–2018, in particular for food exports, food imports, food production index, food, beverages and tobacco. The dynamics and forecasts of wheat and maize harvest and crop production in Ukraine and the EU are compared. The analysis of the Suite of Food Security Indicators of the EU and Ukraine is presented alongside a comprehensive analysis of the multifactor regression model of Food Production Index from foreign direct investment, net inflows, GDP growth, GNI per capita growth, short-term debt, tax revenue, total natural resources rents, and trade. The analysis has shown that for the analysis of the food production index it is effective to build a regression model, because it allows not only to estimate the degree of influence of the factor on the result, but also to most effectively predict the size of the food production index for the future.Celem pracy jest przegląd literatury naukowej z zakresu bezpieczeństwa żywnościowego i rozważenie wskaźników racjonalnego i minimalnego żywienia, co pozwoli na analizę istniejącego systemu wskaźników służących do oceny stanu systemu bezpieczeństwa żywnościowego w kraju. Celem artykułu jest zbadanie i uzasadnienie wpływu czynników kształtujących bezpieczeństwo narodowe (żywnościowe) Ukrainy w kontekście globalizacji. Szeroko rozumiane bezpieczeństwo żywnościowe państwa należy traktować jako stan gospodarki, a ściślej – jako gwarantowaną zdolność państwa do zaspokojenia potrzeb ludności poprzez zapewnienie każdemu obywatelowi żywności w wymaganej ilości, różnorodności i jakości, na poziomie zapewniającym zdrowie i rozwój intelektualny jednostki, w oparciu o zasady samowystarczalności podstawowych produktów oraz ich ekonomicznej i fizycznej dostępności, niezależnie od wpływu czynników zewnętrznych i wewnętrznych. Przeanalizowano pozycję Unii Europejskiej i Ukrainy w Światowym Indeksie Bezpieczeństwa Żywności (Global Food Security Index). W artykule zbadano ponoszone na Ukrainie wydatki konsumpcyjne na żywność spożywaną w domu. Przeanalizowano średnie wskaźniki bezpieczeństwa żywnościowego UE i Ukrainy w latach 2001–2018, w szczególności: eksport żywności; import żywności; indeks produkcji żywności; żywność, napoje i tytoń. Porównano dynamikę i prognozy zbiorów pszenicy i kukurydzy oraz produkcji roślinnej na Ukrainie i w UE. Przedstawiono analizę zestawu wskaźników bezpieczeństwa (Suite of Food Security Indicators) UE i Ukrainy. Kompleksowo przeanalizowano wieloczynnikowy model regresji wskaźnika produkcji żywności na podstawie bezpośrednich inwestycji zagranicznych, napływów netto, wzrostu PKB, wzrostu DNB na mieszkańca, zadłużenia krótkoterminowego, dochodów podatkowych, renty z zasobów naturalnych ogółem i handlu. Przegląd wykazał, że w celu analizy wskaźnika produkcji żywności przydatne jest zbudowanie modelu regresji, ponieważ pozwala on nie tylko oszacować stopień wpływu różnych czynników, ale także najskuteczniej przewidzieć wielkość indeksu produkcji w przyszłości