Przegląd Politologiczny
Not a member yet
968 research outputs found
Sort by
Ewoluująca rocznica: reinterpretacje pamięci o wydarzeniach 2 maja 1808 roku w Madrycie
Full text linkThe 2nd of May 1808 constitutes a rare case of a pro-independence struggle in Spanish history. Various political myths arose about the events in Madrid, and the uprising has been commemorated in the public space of the capital and other cities. The following anniversaries of these events became an opportunity to create a particular narrative, which had evolved with time and had been used most intensively during Franco’s dictatorship. Contemporary democratic Spain, with its struggles to elaborate a coherent, integrative narrative about national history and identity, has refrained from utilizing this anniversary to maintain any myths related to this date, keeping it as a regional Day of the Autonomous Community of Madrid. The traditional rituals are still preserved in the regional collective memory of some parts of Spain. At the same time, new narratives are shaped by minor, radical political groups, which reinterpret the events of 1808 according to their political views. The memory of the 2nd of May is an example of contemporary Spain’s diverse, heterogeneous collective memory.2 maja 1808 roku stanowi rzadki w historii Hiszpanii przykład zrywu w obronie niepodległości. Wokół wydarzeń z Madrytu wytworzyły się określone mity polityczne, a powstanie zostało upamiętnione w przestrzeni publicznej stolicy, jak i innych miast. Kolejne rocznice tych wydarzeń stały się okazją do kreowania określonej narracji, która z biegiem czasu ewoluowała, a najintensywniej była wykorzystywana w okresie dyktatury frankistowskiej. Współczesna demokratyczna Hiszpania, wobec trudności z formułowaniem spójnej, integrującej narracji na temat historii i tożsamości narodowej, zrezygnowała z wykorzystywania tej rocznicy do podtrzymywania jakichkolwiek mitów związanych z tą datą, zachowując ją jako regionalne święto Wspólnoty Autonomicznej Madrytu. Tradycyjne rytuały są jednak nadal podtrzymywane w regionalnej pamięci zbiorowej niektórych części Hiszpanii, zaś nowe narracje kształtowane są przez mniejszościowe, radykalne ugrupowania polityczne, reinterpretujące wydarzenia z 1808 roku zgodnie ze swoim światopoglądem. Pamięć o 2 maja stanowi przykład zróżnicowanej, heterogenicznej pamięci zbiorowej we współczesnej Hiszpanii
Teoria i praktyka jako pojęcia funkcjonujące między językiem potocznym a językami specjalistycznymi. Wokół niektórych źródeł kryzysu humanistyki z perspektywy hermeneutyki wielojęzykowości
No full textThe specific status of concepts in the field of sciences of social reality (i.e. the humanities in the broad sense, or more narrowly: social sciences and humanities) is determined by difficulties in attempting to capture the precise meaning of concepts, among which the fundamental ones for this field deserve particular attention: “theory,” “practice,” and “hermeneutics.” A deeper reflection on the specificity of this research activity leads to the question: Shouldn’t the lack of a deeper awareness of the specificity of this type of scientific activity be considered one of the main causes of the crisis present there? In turn, attempting to confront this challenge thus conceptualized demonstrates the importance of carefully redefining the assumptions regarding the relationship between form and content in the communicative layer of this field. In the light of certain similarities and differences between the communicative dimensions of (1) the field of everyday language and (2) the field of the language of natural sciences and (3) the field of sciences of social reality – and therefore (ad 1) one area of the language of the lifeworld, and (ad 2 and ad 3) two different lingual fields of a specialized nature – the aim of this text is to present possible challenges in attempts to unambiguously understand the terms “theory” and “practice,” which will be proceeded from the perspective of the hermeneutics of multilinguisticality.Specyfikę statusu pojęć w polu nauk o rzeczywistości społecznej (czyli szeroko pojętej humanistyki, bądź nieco węziej: nauk społecznych i humanistycznych) określają trudności podczas prób uchwytywania precyzyjnego znaczenia pojęć, wśród których na szczególną uwagę zasługują te fundamentalne dla tego obszaru: „teoria”, „praktyka” oraz „hermeneutyka.” Pogłębiony namysł nad tak ujętą specyfiką tej aktywności badawczej prowadzi do pytania: czy właśnie brak pogłębionej świadomości specyfiki tego rodzaju aktywności naukowej nie powinien być uznany za jedno z głównych źródeł obecnego tam kryzysu? Z kolei podjęcie próby skonfrontowania się z tak ujętym wyzwaniem ukazuje wagę starannego przedefiniowania założeń w odniesieniu do relacji między formą i treścią komunikacyjnej warstwy tego pola. W świetle określonych podobieństw i różnic między komunikacyjnymi wymiarami (1) pola języka potocznego oraz (2) pola języka nauk ścisłych i (3) pola nauk o rzeczywistości społecznej – a zatem (ad 1) jednego obszaru języka świata życia, oraz (ad 2 i ad 3) dwóch odmiennych pól językowych o charakterze specjalistycznym – celem niniejszego tekstu jest ukazanie możliwych wyzwań w ramach prób jednoznacznego rozumienia terminów „teoria” i „praktyka”, co zrealizowane zostanie z perspektywy hermeneutyki wielojęzykowości
Instytucja wotum nieufności w krajach europejskich: główne formy i mechanizmy wdrażania
No full textThis article examines the procedural and functional variations of the vote of no confidence across European political systems. It explores how this parliamentary tool serves as a critical mechanism for governmental accountability and political stability, enabling legislatures to express formal disapproval of a government or executive leadership. The article details different forms of no confidence votes, including the constructive vote of no confidence practiced in countries such as Germany, Spain and Poland where a motion must include an alternative candidate to replace the incumbent government. The article outlines procedural requirements – such as initiation thresholds, timeframes for consideration, voting majorities, and restrictions on repeated votes – intended to prevent misuse and maintain governmental stability. The consequences of a successful vote of no confidence traditionally include the resignation of the government or the dissolution of parliament and calling of early elections, thus subjecting political disputes to public judgment. The study also considers the complexities of votes of no confidence in mixed presidential-parliamentary systems, where the balance of power between president and parliament affects the efficacy of this parliamentary tool. The aim of the article is to identify the main types and forms of votes of no confidence used in different European countries, to highlight the differences in procedural rules and mechanisms for implementing votes of no confidence, and to analyze the limitations that affect the frequency and success of votes of no confidence in the government.Niniejszy artykuł analizuje proceduralne i funkcjonalne różnice wotum nieufności w europejskich systemach politycznych. Bada, w jaki sposób to narzędzie parlamentarne służy jako krytyczny mechanizm odpowiedzialności rządu i stabilności politycznej, umożliwiając organom ustawodawczym wyrażenie formalnej dezaprobaty dla rządu lub kierownictwa wykonawczego. W artykule szczegółowo opisano różne formy wotum nieufności, w tym konstruktywne wotum nieufności praktykowane w krajach takich jak Niemcy, Hiszpania i Polska, w których wniosek musi zawierać alternatywnego kandydata na miejsce głowy obecnego rządu. Artykuł przedstawia wymogi proceduralne – takie jak progi inicjacji, ramy czasowe rozpatrzenia, większość głosów i ograniczenia dotyczące powtarzalności procedury – mające na celu zapobieganie nadużyciom i utrzymanie stabilności rządu. Konsekwencje udanego wotum nieufności tradycyjnie obejmują rezygnację rządu lub rozwiązanie parlamentu i zwołanie przedterminowych wyborów, poddając w ten sposób spory polityczne osądowi publicznemu. Badanie uwzględnia również złożoność głosów wotum nieufności w mieszanych systemach prezydencko-parlamentarnych, w których równowaga sił między Prezydentem a Parlamentem wpływa na skuteczność tego narzędzia parlamentarnego. Celem artykułu jest wskazanie głównych rodzajów i form wotum nieufności stosowanych w różnych krajach europejskich, różnic w przepisach proceduralnych i mechanizmach przeprowadzania wotum nieufności oraz analiza ograniczeń, które wpływają na częstotliwość i skuteczność wotum nieufności wobec rządu
Społeczności energetyczne a decentralizacja: między samowystarczalnością a solidarnością
Full text linkThe energy transition in the context of increasing decentralisation of supply systems is giving rise to energy communities as new entities managing the production and distribution of energy. Their organisational structures are based on democratic co-decision-making, local embeddedness, and collective use of resources, while simultaneously striving to enhance energy independence and pursue environmental objectives. This article examines such communities not only as organisational models but also as socio-political phenomena that redefine the relationship between the state and its citizens.The study employs systemic, institutional-legal, and comparative perspectives to elucidate the conditions underpinning the operation of energy communities. It identifies key challenges related to land use, infrastructure management, and integration with national grids. Emphasis is placed on the role of trust, dialogue, and inclusive financial mechanisms in consolidating the community-based model of energy governance. Particular attention is given to compensatory and participatory mechanisms that enable the equitable distribution of costs and benefits.European case studies, such as the Samso Energy Academy and EWS Schönau, illustrate the transformative potential of grassroots initiatives in driving both social and technological change. The findings underscore the necessity of aligning technology, public policy, and social capital in order to establish a resilient and sustainable model of civic energy governance.Transformacja energetyczna w warunkach postępującej decentralizacji systemów zasilania prowadzi do wyłonienia się społeczności energetycznych jako nowych podmiotów zarządzających produkcją i dystrybucją energii. Ich struktura opiera się na zasadach demokratycznego współdecydowania, lokalnym zakorzenieniu oraz kolektywnym użytkowaniu zasobów, przy jednoczesnym dążeniu do zwiększenia niezależności energetycznej i realizacji celów środowiskowych. Artykuł analizuje wspólnoty nie tylko jako modele organizacyjne, ale jako zjawiska społeczno-polityczne redefiniujące relacje między państwem a obywatelami.W opracowaniu uwzględniono ujęcie systemowe, instytucjonalno-prawne oraz komparatystyczne, umożliwiające zrozumienie uwarunkowań ich funkcjonowania. Przedstawiono wyzwania związane z użytkowaniem gruntów, zarządzaniem infrastrukturą oraz integracją z siecią krajową. Wskazano na istotną rolę zaufania, dialogu i inkluzyjnych mechanizmów finansowania w utrwalaniu wspólnotowego modelu zarządzania energią. Szczególną uwagę poświęcono mechanizmom kompensacyjnym i partycypacyjnym, umożliwiającym sprawiedliwy podział kosztów i korzyści. Studium przypadków europejskich, takich jak Samso Energy Academy czy EWS Schönau, ukazuje potencjał oddolnych inicjatyw jako nośnika zmiany społecznej i technologicznej. Wnioski wskazują na konieczność sprzężenia technologii, polityki publicznej i kapitału społecznego w celu zbudowania trwałego i zrównoważonego modelu energetyki obywatelskiej
Poznańskie Archiwum Historii Mówionej jako ośrodek dokumentowania i upamiętniania pamięci lokalnej
Full text linkThe article presents the activities of the Poznań Oral History Archive as an institution that collects, compiles, and makes available the accounts of witnesses to history related to Poznań and Greater Poland. The aim of the article is to present PAHM as a local memory actor which, by documenting the experiences of groups previously underrepresented in official narratives, co-creates the local dimension of memory politics and contributes to the institutionalization of social memory.
The authors show the development of oral history in Poland from initiatives undertaken in the late communist era, through the activities of the KARTA Center after 1989, to contemporary projects documenting social and local memory.The theoretical part emphasizes that oral history is a research method combining elements of history, anthropology, and sociology, focusing on the individual experiences of participants in events and on the emotional dimension of memory. Its function is not only cognitive but also social, enabling the restoration of voice to groups and individuals previously overlooked in official narratives.Against the backdrop of this reflection, the achievements of the Poznań Oral History Archive, which documents the fate of the region’s inhabitants, creating a resource of over 400 video accounts, were presented. The most important collections were discussed: recordings made by Piotr Frydryszek in the 1980s, a series of interviews with displaced residents of Greater Poland (the “Wypędzeni 1939...” project), accounts of the families of the victims of the Katyn massacre, as well as materials devoted to Lech Raczak and the Eighth Day Theatre, and contemporary topics such as a series on Poznań craftsmen and Himalayan climbers.The authors emphasize the social and community-building function of the archive: recording previously marginalized experiences becomes a form of collective memory therapy and local identity building. The activities of the Archive prove that oral history can be not only a tool for researching the past, but also a living process of preserving and transmitting the memory of the community.Artykuł przedstawia działalność Poznańskiego Archiwum Historii Mówionej jako instytucji gromadzącej, opracowującej i udostępniającej relacje świadków historii związanych z Poznaniem i Wielkopolską. Celem artykułu jest ukazanie PAHM jako lokalnego aktora pamięci, który poprzez dokumentowanie doświadczeń grup dotąd słabo obecnych w narracjach oficjalnych współtworzy lokalny wymiar polityki pamięci oraz przyczynia się do instytucjonalizacji pamięci społecznej.Autorzy ukazują rozwój historii mówionej w Polsce od inicjatyw podejmowanych w okresie późnego PRL, przez działalność Ośrodka KARTA, aż po współczesne projekty dokumentujące pamięć społeczną i lokalną.W części teoretycznej podkreślono, że historia mówiona stanowi metodę badawczą łączącą elementy historii, antropologii i socjologii, koncentrującą się na indywidualnych doświadczeniach uczestników wydarzeń oraz na emocjonalnym wymiarze pamięci. Jej funkcja ma charakter nie tylko poznawczy, lecz także społeczny, co umożliwia przywracanie głosu grupom i osobom, dotąd pomijanym w oficjalnych narracjach.Na tle tej refleksji zaprezentowano dorobek Poznańskiego Archiwum Historii Mówionej. Dokumentuje on losy mieszkańców regionu, tworząc zasób ponad 400 relacji wideo. Omówiono dzieje “historii mówionej” Poznania i najważniejsze kolekcje: nagrania zrealizowane przez Piotra Frydryszka w latach 80., cykl wywiadów z wysiedlonymi Wielkopolanami (projekt „Wypędzeni 1939…”), zbiory PAHM i relacje rodzin ofiar zbrodni katyńskiej, a także materiały poświęcone Lechowi Raczakowi i Teatrowi Ósmego Dnia, czy współczesne tematy takie jak: cykl o poznańskich rzemieślnikach i himalaistach.Autorzy podkreślają społeczną i wspólnototwórczą funkcję archiwum: zapisywanie dotąd marginalizowanych doświadczeń staje się formą terapii zbiorowej pamięci oraz budowania lokalnej tożsamości. Artykuł ma charakter studium przypadku i wykorzystuje analizę instytucjonalną oraz jakościową analizę wybranych projektów. Pokazuje, że historia mówiona może być narzędziem zarówno badania przeszłości, jak i budowania tożsamości lokalnej
Układ transatlantycki między Stanami Zjednoczonymi a państwami europejskimi a transformacja NATO (1949–2025)
No full textThe aim of the article is an analysis of the transatlantic bargain between the United States and Europe in a historical perspective since the establishment of NATO in 1949 till the Russian aggression against Ukraine in 2022. NATO is described as a transatlantic bargain meaning that the United States commits itself to remain involved in European security arrangements, and Europe contributes significantly to a system of collective defence. The transatlantic bargain remained a crucial foundation for the partnership between the United States and Europe during the Cold War when the Soviet Union constituted a tangible threat. After the Cold War, there have been many problems in the transatlantic bargain, but Russia’s attack on Ukraine in 2022 highlighted the importance of NATO as a defence alliance. However, the transatlantic bargain may be challenged by the transactional and unilateral approach of President Donald Trump, who returned to power in 2025.Celem artykułu jest analiza układu transatlantyckiego między Stanami Zjednoczonymi a Europą w perspektywie historycznej od momentu powstania NATO w 1949 r. do rosyjskiej agresji na Ukrainę w 2022 r. NATO jest określane jako transatlantycki układ, co oznacza, że Stany Zjednoczone zobowiązują się pozostać zaangażowane w europejskie rozwiązania dotyczące bezpieczeństwa, a Europa wnosi znaczący wkład w system zbiorowej obrony. Układ transatlantycki był kluczowym fundament partnerstwa między Stanami Zjednoczonymi a Europą podczas zimnej wojny, kiedy Związek Radziecki stanowił namacalne zagrożenie. Po zakończeniu zimnej wojny pojawiło się wiele problemów związanych z transatlantycką umową, ale atak Rosji na Ukrainę w 2022 roku podkreślił znaczenie NATO jako sojuszu obronnego. Transatlantycka umowa może jednak zostać zakwestionowana przez transakcyjne i unilateralne podejście prezydenta Donalda Trumpa, który powrócił do władzy w 2025 roku
Trzy lata Zeitenwende. Analiza zmian w niemieckiej polityce bezpieczeństwa i obronności po rosyjskiej inwazji na Ukrainę (2022–2025)
Full text linkThe purpose of this article is to analyse the changes in Germany’s security and defence policy following Chancellor Olaf Scholz’s speech to the Bundestag on 27 February 2022, in which he declared Zeitenwende (English for ‘historical turning point’). The declaration included a wide-ranging transformation of German policy, with a particular focus on increased funding for the Bundeswehr and support for a defending Ukraine. The article analyses the changes taking place in the Bundeswehr in political, social and financial terms, and assesses the effectiveness of the reforms and their impact on the combat readiness of the armed forces. The main research question addressed the reform process of the Bundeswehr after the announcement of Zeitenwende and the consequences of these changes for its operational capabilities. The study used the process tracing method supported by content analysis, which made it possible to reconstruct the situation preceding the reforms and to assess their effects.Celem niniejszego artykułu jest analiza zmian w polityce bezpieczeństwa i obronności RFN po przemówieniu kanclerza Olafa Scholza wygłoszonym w Bundestagu 27 lutego 2022 r., w którym ogłosił on Zeitenwende (pol. epokową zmianę). Deklaracja ta obejmowała szeroko pojętą transformację niemieckiej polityki, ze szczególnym uwzględnieniem zwiększenia finansowania Bundeswehry oraz wsparcia dla broniącej się Ukrainy. W artykule przeanalizowano zmiany zachodzące w Bundeswehrze w wymiarze politycznym, społecznym i finansowym, a także oceniono skuteczność reform i ich wpływ na gotowość bojową sił zbrojnych. Główne pytanie badawcze dotyczyło procesu reformowania Bundeswehry po ogłoszeniu Zeitenwende oraz konsekwencji tych zmian dla jej zdolności operacyjnych. W badaniu zastosowano metodę process tracing wspartą analizą treści, co pozwoliło na rekonstrukcję sytuacji poprzedzającej reformy oraz ocenę ich efektów
Użycie siły przez Unię Europejską: między tożsamością normatywną a geopolitycznym przymusem
No full textThe EU is not a military organization, but it can authorize and conduct military operations under specific circumstances, often with a UN mandate. The EU’s use of force is generally focused on crisis management, conflict prevention, and maintaining international peace and security. This approach to the use of force has evolved since the 1990s. This article examines the legal regulations and political determinants of the European Union’s use of force, based on its involvement in military operations between 2012 and 2024. The author points to the evolution of the use of force by the European Union in the context of its normative identity and shifting geopolitical conditions. By juxtaposing institutional, strategic, and axiological aspects, it presents the EU’s transformation from a value-promoting entity to one capable of projecting military force. The use of force by the EU emerges not only as an instrument for defending values but also as a test of the community’s political cohesion and institutional resilience. Drawing on the concept of rational institutionalism, the author argues that in the face of specific and exceptionally difficult external challenges, actions utilizing the instrument of force become an essential component of the EU’s external action.UE nie jest organizacją wojskową, ale może autoryzować i prowadzić operacje wojskowe w określonych okolicznościach, najczęściej w oparciu o mandat ONZ. Użycie siły przez UE jest na ogół ukierunkowane na zarządzanie kryzysowe, zapobieganie konfliktom i utrzymanie międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa. Podejście do użycia siły ewoluowało od lat 90. Artykuł podejmuje zagadnienie prawnych regulacji i politycznych uwarunkowań użycia siły przez Unię Europejską na przykładzie zaangażowania w ramach operacji wojskowych w latach 2012–2024. Autorka wskazuje na ewolucję użycia siły przez Unię Europejską w kontekście jej tożsamości normatywnej oraz zmieniających się uwarunkowań geopolitycznych. Zestawiając aspekty instytucjonalne, strategiczne i aksjologiczne, tekst przedstawia transformację UE z podmiotu promującego wartości w duchu multilateralizmu ku aktorowi zdolnemu do projekcji siły militarnej. Użycie siły przez UE staje się nie tylko instrumentem obrony wartości, ale i testem odporności oraz spójności politycznej wspólnoty. Wykorzystując koncepcję racjonalnego instytucjonalizmu, autorka argumentuje, że w obliczu szczególnych i wyjątkowo trudnych wyzwań zewnętrznych działania z wykorzystaniem instrumentu użycia siły stają się istotną składową działań zewnętrznych UE
Stres szkolny i polityka edukacyjna jako współdeterminanty kryzysu zdrowia psychicznego wśród uczniów
No full textThe deteriorating mental health of children and adolescents in Poland has become one of the key challenges of contemporary education. This article analyzes the impact of educational policy on students’ mental well-being, with particular emphasis on school-related stress caused by exam pressure, overloaded curricula, and limited access to psychological and pedagogical support. The study employs an analysis of strategic documents and reports from national institutions (e.g., the Ministry of Health, the Supreme Audit Office) as well as international recommendations (European Commission, OECD, WHO, UNICEF). The findings reveal systemic staff and financial shortages, along with implementation gaps in preventive measures that reduce the effectiveness of support. It has been confirmed that excessive focus on exam results diminishes students’ well-being, while shortages of specialists and unequal access to services remain significant barriers. At the same time, social-emotional learning (SEL), peer mentoring, and formative assessment can enhance mental health outcomes if integrated into both educational and health policies. The conclusions highlight the need to close the gap between policy declarations and practice through stable funding, workforce development, regional monitoring, and the implementation of evidence-based interventions.Pogarszający się stan zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży w Polsce stanowi jedno z kluczowych wyzwań współczesnej edukacji. W artykule analizowane jest oddziaływanie polityki oświatowej na kondycję psychiczną uczniów, ze szczególnym uwzględnieniem stresu szkolnego wynikającego z presji egzaminacyjnej, przeładowanych programów oraz ograniczonego dostępu do pomocy psychologiczno-pedagogicznej. Zastosowano metodę analizy dokumentów strategicznych i raportów instytucji krajowych (m.in. Ministerstwa Zdrowia, NIK) oraz rekomendacji międzynarodowych (KE, OECD, WHO, UNICEF). Wyniki wskazują na systemowe niedobory kadrowe i finansowe oraz luki w implementacji działań profilaktycznych, które ograniczają skuteczność wsparcia. Potwierdzono, że nadmierna koncentracja na wynikach egzaminacyjnych obniża dobrostan uczniów, a deficyt specjalistów i nierównomierny dostęp do usług stanowią poważną barierę. Jednocześnie programy społeczno-emocjonalne (SEL), mentoring rówieśniczy i ocenianie kształtujące mogą sprzyjać poprawie zdrowia psychicznego, jeśli zostaną zintegrowane z polityką edukacyjną i zdrowotną. Wnioski podkreślają konieczność domknięcia luki między deklaracjami a praktyką poprzez stabilne finansowanie, rozwój kadr, regionalny monitoring oraz wdrażanie interwencji opartych na dowodach naukowych
Polityka senioralna w kontekście starzejącego się społeczeństwa – Miasto Poznań jako studium przypadku
Full text linkThe study presents the context of population ageing in Poland and translates it into local actions taken by the City of Poznań. The author organises the definitions of “elderly person” and justifies the need for differentiated solutions – from supporting activity to long-term care – pointing to the hetero-geneity of the 60+/65+ population (health, fitness, resources and support networks). The demographic section highlights the long-term decline in fertility and increased life expectancy, which is changing the age structure and leading to an increase in the demographic burden – these factors reinforce the need to implement senior policies. The core of the text is a case study of Poznań: the city is presented as a national leader in senior policy (including the first Municipal Council of Seniors, strong institutional support, a grant system and international projects). A catalogue of the most important initiatives sup-porting seniors in various areas of their lives, which are implemented as part of the current programme: “Senior Policy of the City of Poznań 2023–2026” is described. The whole is embedded in current mu-nicipal and national documents, creating a coherent picture of the needs and responses of local policy. Recommendations for future directions of municipal public policies for the local community, especially for seniors, are also indicated.Opracowanie prezentuje kontekst starzenia się ludności w Polsce oraz przekłada go na lokalne działania Miasta Poznania. Autorka porządkuje definicje „osoby starszej” i uzasadnia potrzebę zróżnicowanych rozwiązań – od wspierania aktywności po opiekę długoterminową – wskazując na heterogeniczność populacji 60+/65+ (zdrowie, sprawność, zasoby i sieci wsparcia). W części demograficznej podkreślono wieloletni spadek dzietności oraz wydłużanie życia, co zmienia strukturę wieku i prowadzi do wzrostu obciążenia demograficznego – przesłanki te wzmacniają konieczność realizacji polityk senioralnych. Trzon tekstu stanowi studium przypadku Poznania: miasto przedstawione jest jako krajowy lider polityki senioralnej (m.in. pierwsza Miejska Rada Seniorów, silne zaplecze instytucjonalne, system grantów i projekty międzynarodowe). Opisano katalog najważniejszych inicjatyw wspierających seniorów w różnych sferach ich funkcjonowania, które są realizowane w ramach obowiązującego Programu: „Polityka senioralna Miasta Poznania 2023–2026”. Całość osadzono w aktualnych dokumentach miejskich i krajowych, tworząc spójny obraz potrzeb i odpowiedzi polityki lokalnej. Wskazano również rekomendacje dla przyszłych kierunków miejskich polityk publicznych na rzecz społeczności lokalnej, w tym szczególnie dla seniorów