Przegląd Politologiczny
Not a member yet
968 research outputs found
Sort by
Potencjał ideologiczny kosmizmu rosyjskiego
Get PDFThe legacy of Russian cosmists provides a number of specific narratives on the relationship between humans and the cosmos. Nowadays in Russia one can observe a growing interest in the mentioned legacy. This phenomenon is connected, among other things, with the hope of gaining motivational benefits that seem to be achievable through the popularization of myths supported by Russian cosmists. Their utopian idealism is sometimes used to underpin the belief in the uniqueness of Russian attitudes toward the universe. Occasionally, there are also suggestions that Russian cosmism is a variety of normative thinking that Russia should promote as a basis for space exploration. Postulates of Russian cosmists contain a very strong emotional charge as well as a specific flavor of imperial thinking. As a result, under certain conditions they can play the role of catchy justifications for neoimperial ideological projects. This property is of particular concern in the context of the Russian Federation’s invasion of Ukraine.Dorobek rosyjskich kosmistów dostarcza wielu specyficznych narracji dotyczących relacji człowieka z kosmosem. Współcześnie w Rosji można zaobserwować wzrastające zainteresowanie wspomnianą spuścizną. Zjawisko to wiąże się m.in. z nadzieją na odniesienie korzyści motywacyjnych, które zdają się osiągalne poprzez popularyzację mitów wspieranych przez rosyjskich kosmistów. Ich utopijny idealizm bywa wykorzystywany jako podbudowa przekonania o unikatowym charakterze rosyjskiego stosunku względem wszechświata. Niekiedy zaobserwować można także sugestie, iż rosyjski kosmizm stanowi odmianę myślenia normatywnego, które Rosja winna promować jako podstawę eksploracji przestrzeni kosmicznej. Postulaty rosyjskich kosmistów zawierają bardzo silny ładunek emocjonalny, a także specyficzny posmak myślenia imperialnego. W rezultacie w określonych warunkach mogą odgrywać rolę chwytliwych uzasadnień neoimperialnych projektów ideologicznych. Właściwość ta niepokoi w szczególności w kontekście inwazji Federacji Rosyjskiej w Ukrainie
Wdrażanie zasad polityki kosmicznej dla rozwoju wschodzących regionów geograficznych. Park Technologii Kosmicznych w województwie lubuskim – studium przypadku
No full textThe article is devoted to the problems of the growing and developing space sector in Poland, and above all, its impact on building a competitive, knowledge-based economy. The aim of the work was to present the efforts of the regions, focusing on the example of the Lubuskie Voivodeship, aimed at building research, development and implementation infrastructure, thanks to which cooperation is established between the local government at the regional level, the world of science, and enterprises. Thanks to such cooperation, it is possible not only to build real relationships between these environments, and in particular, the result of these interactions will be specific economic cooperation, locating new economic entities in the region, or the formation of new companies operating in the space sector. The main part of the work is a case study which presents the initiative to create a Space Technology Park taken by the local government of the Lubuskie Voivodeship, and carried out jointly with the University of Zielona Góra and Hertz Systems LTD. This is an excellent proof that at the voivodeship level, very important initiatives for the development of the space sector can be undertaken as part of a de facto intraregional regional policy.Artykuł poświęcono problematyce rosnącego i rozwijającego się w Polsce sektora kosmicznego, a przede wszystkim jego wpływu na budowanie konkurencyjnej, opartej na wiedzy gospodarki. Za cel pracy przyjęto zaprezentowanie wysiłków regionów, koncentrując się na przykładzie województwa lubuskiego, służących budowie infrastruktury badawczo-rozwojowo-wdrożeniowej, dzięki której dochodzi do zawiązywania kooperacji pomiędzy samorządem terytorialnym szczebla regionalnego, światem nauki a przedsiębiorstwami. Dzięki takiej współpracy możliwe jest, nie tylko budowanie realnych związków pomiędzy tymi środowiskami, a w szczególności wynikiem tych interakcji będą konkretne kooperacje gospodarcze, lokowanie kolejnych podmiotów gospodarczych w regionie, czy też powstawanie nowych firm działających w sektorze kosmicznym. Zasadniczą część pracy stanowi studium przypadku, w ramach którego przedstawiono inicjatywę utworzenia Parku Technologii Kosmicznych podjętą przez samorząd województwa lubuskiego, a zrealizowaną wspólnie z Uniwersytetem Zielonogórskim oraz firmą Hertz Systems LTD. Jest to doskonały dowód na to, że na poziomie wojewódzkim w ramach polityki regionalnej, de facto intraregionalnej, można podejmować bardzo ważne inicjatywy na rzecz rozwoju sektora kosmicznego
Teoretyczne i filozoficzne aspekty szczególnych uprawnień wspólnoty politycznej w zakresie bezpieczeństwa antyterrorystycznego
No full textThe material scope of the analysis undertaken in the text covers the issues concerned with the relationship between two goods. Between the good constituted by community security on the one hand, and the good vested in the power to apply special measures falling within necessary defence and the state of higher necessity. The problem of the relationship between two goods, e.g. a conflict between two goods, can be observed in the competition between the common good and the good of the individual. A similar relation can be noted in the process of derogation from the obligations upon the contemporary political community as regards protection of life and other individual rights and freedoms. Special cases of the conflict between goods include the admissibility of the use of force, violence or restriction of individual freedom. Undoubtedly, situations in which individuals or groups are subjected to torture or have their life taken serve as the most extreme examples of violence use by the political community. All kinds of surveillance measures used by state institutions should be reckoned among the examples concerned with interference in individuals’ private lives.
The main purpose of the analysis contained in the text is to present all manner of argumentation concerned with the possibility of applying special measures within or outside the bounds of necessary defence and the state of higher necessity by the political community. In order to elaborate the objective scope of the analysis, the following research questions have been formulated in the text: (1) To what extent is it possible, within the limits of the law and per analogiam to the individual’s adequate actions, for the political community to apply special measures (necessary defence or the state of higher necessity) with the aim of providing security (and in particular counter terrorism security) for itself?, (2) To what extent is it possible, outside the limits of the law and per analogiam to the individual’s adequate actions, for the political community to apply special measures (necessary defence or the state of higher necessity) with the aim of providing security (and in particular counter terrorism security) for itself?
The presented analysis is chiefly an overview of a conceptual character with regard to the presentation of the issues concerned with the relationship between such goods as security and special powers of a political community. For the presentation of the legal aspects of this issue textual, functional and systemic interpretations have been applied. Next to the individual kinds of legal interpretation, in the course of argumentation a theoretical reflection on the law is used. The conceptual approach to the title problem makes use of argumentation per analogiam to appropriate actions by an individual when faced with a direct threat, and specified in the provisions of the Polish criminal law – necessary defence and the state of higher necessity.Zakres przedmiotowy analizy podjętej w tekście obejmuje problematykę relacji między dwoma dobrami. Z jednej strony między dobrem, którym jest bezpieczeństwo wspólnoty, i z drugiej strony – dobrem wyrażającym się w uprawnieniu do stosowania szczególnych środków wpisujących się w ramy obrony koniecznej i stanu wyższej konieczności. Problem relacji między dwoma dobrami, np. konfliktem między dwoma dobrami, zauważyć można w rywalizacji dobra wspólnego i dobra jednostki. Podobną relację zauważyć można w procesie derogacji zobowiązań współczesnej wspólnoty politycznej w zakresie ochrony życia oraz innych praw i wolności jednostki. Za szczególne przypadki kolizji dóbr należy uznać dopuszczalność użycia siły, przemocy i ograniczenia prywatności jednostki. Do najbardziej skrajnych przykładów użycia siły i przemocy przez wspólnotę polityczną należy zaliczyć pozbawienie jednostek lub grup życia i stosowanie wobec nich tortur. Natomiast do przykładów związanych z ingerencją w sferę życia prywatnego jednostki należy zaliczyć wszelkiego rodzaju środki inwigilacji stosowane przez instytucje państwowe.
Głównym celem analizy zawartej w tekście jest przedstawienie różnego typu argumentów dotyczących możliwości stosowania szczególnych środków w granicach lub poza granicami obrony koniecznej i stanu wyższej konieczności przez wspólnotę polityczną. W celu uszczegółowienia zakresu przedmiotowego analizy w tekście wskazano następujące pytania badawcze: (1) W jakim zakresie możliwe jest w granicach prawa, per analogiam do adekwatnych działań jednostki, stosowanie szczególnych środków (obrony koniecznej lub stanu wyższej konieczności) przez wspólnotę polityczną w celu zapewnienia jej bezpieczeństwa (w szczególności bezpieczeństwa antyterrorystycznego)?; (2) W jakim zakresie możliwe jest w poza granicami prawa, per analogiam do adekwatnych działań jednostki, stosowanie szczególnych środków (obrony koniecznej lub stanu wyższej konieczności) przez wspólnotę polityczną w celu zapewnienia jej bezpieczeństwa (w szczególności bezpieczeństwa antyterrorystycznego)?
Analiza zawarta w tekście ma głównie charakter poglądowy i koncepcyjny w zakresie prezentacji problematyki relacji dóbr, jakimi są bezpieczeństwo i szczególne uprawnienia wspólnoty politycznej. Do prezentacji prawnych aspektów tego zagadnienia wykorzystano interpretację tekstualną, funkcjonalną i systemową. Obok poszczególnych rodzajów interpretacji prawnych w toku argumentacji wykorzystano teoretyczną refleksję nad prawem. W ujęciu koncepcyjnym tytułowego problemu wykorzystano argumentację per analogiam do adekwatnych działań jednostki w chwili bezpośrednio grożącego jej niebezpieczeństwa a określonych w przepisach polskiego prawa karnego – czyli obrony koniecznej i stanu wyższej konieczności
Analiza Alternatywy dla Niemiec (AfD) przez pryzmat czterech odrębnych profili: radykalnego, niszowego, antyestablishmentowego i reputacji partii, 2013–2017
No full textAfter the 2017 election, the radical right Alternative für Deutschland (AfD) became the Bundestag’s third-largest party. While the rise of the AfD drew scholarly interest, most publications analyzing its evolution were published during a period when the party was undergoing transition, the euro-crisis had decreased in prominence, and the party was going through an inner conflict between liberals and radicals. This article seeks to provide a systematic examination of how these developments have impacted the party from 2013 to 2017 and endeavors to answer the question of whether the AfD has become more mainstream by utilizing the framework devised by Akkerman et al. (2016) to assess party transformation along four key dimensions: 1) shifts in radical positions on key issues; 2) shifts from a niche to a socioeconomic-focused party; 3) shifts in the anti-establishment profile; and 4) shifts in party reputation. Through an analysis of internally and externally oriented material such as electoral manifestos, party documentation, published interviews with AfD leaders, and press releases, the article shows that the AfD has not shifted toward the mainstream. Instead, the party became more radical on the first three dimensions while demonstrating signs of mainstreaming on the fourth dimension in order to avoid legal action.Po wyborach w 2017 roku radykalnie prawicowa Alternatywa dla Niemiec (AfD) stała się trzecią co do wielkości partią w Bundestagu. Choć powstanie AfD wzbudziło zainteresowanie naukowców, większość publikacji analizujących jej ewolucję ukazała się w okresie, gdy partia przechodziła transformację, kryzys euro stracił na znaczeniu, a partia przechodziła wewnętrzny konflikt między liberałami a radykałami. Niniejszy artykuł ma na celu systematyczne zbadanie, w jaki sposób te wydarzenia wpłynęły na partię w latach 2013-2017, i stara się odpowiedzieć na pytanie, czy AfD stała się bardziej mainstreamowa, wykorzystując ramy opracowane przez Akkerman et al., s. 1) zmiany w radykalnych stanowiskach w kluczowych kwestiach; 2) zmiany z partii niszowej na społeczno-ekonomiczną; 3) zmiany w profilu antyestablishmentowym; oraz 4) zmiany w reputacji partii. Poprzez analizę wewnętrznych i zewnętrznych materiałów, takich jak manifesty wyborcze, dokumentacja partyjna, opublikowane wywiady z liderami AfD oraz informacje prasowe, artykuł pokazuje, że AfD nie przesunęła się w stronę głównego nurtu. Zamiast tego, partia stała się bardziej radykalna w pierwszych trzech wymiarach, wykazując jednocześnie oznaki włączania się do głównego nurtu w czwartym wymiarze, aby uniknąć działań prawnych
Indeksy demokracji i stan zaawansowania ich rozwoju dla pomiaru jakości demokracji na poziomie lokalnym
Get PDFHow to measure democracy? How to assess, whether one democratic regime is more democratic than other, and on what basis? Democracy quality measurements on state level exists since 1946, and thanks to them democracy indices like Freedom House, Polity IV or Varieties of Democracy have been developed. Except state level there are fewer tools, and existing ones – like Local Autonomy Index – doesn’t concern municipalities. This article put forward a thesis, that democracy index on municipality level is needed for thorough democracy quality analysis in polish municipalities. In article previous experiences in measuring democracy on municipality level has been analysed. Then examples of local democracy indices has been discussed e.g. The Civic Index z USA and the newest proposal of democracy index for portuguese municipalities. In conclusion, an outline of methodology that measure democracy in municipalities in Poland has been proposed.Jak mierzyć demokrację? Jak ocenić, czy jeden ustrój demokratyczny jest bardziej demokratyczny od innego i na jakiej podstawie to stwierdzić? Pomiary jakości demokracji na poziomie państw istnieją już od 1946 roku, a na ich podstawie powstawały indeksy demokracji jak np. Freedom House, Polity IV, czy też Varieties of Democracy. Poza poziomem państw jest zdecydowanie mniej narzędzi tego typu, a istniejące – jak np. Local Autonomy Index – nie dotyczą bezpośrednio miast. Poniższy artykuł stawia tezę, że indeks demokracji na poziomie lokalnym jest potrzebny dla rzetelnej analizy jakości demokracji w polskich gminach i miastach. Przeanalizowano w nim dotychczasowe doświadczenia w mierzeniu jakości demokracji na poziomie miast, kierując się podejściem w duchu instytucjonalnym. Następnie omówiono przykłady lokalnych indeksów demokratycznych np. The Civic Index z USA, i najnowszą propozycję indeksu demokratycznego dla miast portugalskich. W zakończeniu zaproponowano zarys metodyki do mierzenia demokracji na poziomie miast w Polsce
Rodziny transgraniczne i ograniczenia w poruszaniu się po pograniczu polsko-niemieckim podczas pandemii COVID-19
No full textDrawing on the findings of previous research on the impact of the COVID-19 pandemic on cross border movement within the European Union and the separation of cross-border families, the study focuses on the impact of the COVID-19 pandemic on cross-border movement of Polish families within the European Union and, more specifically, on the situation of Polish families separated by the borders that remain withing the Schengen Area. The study explores the ways in which Covidfencing has dramatically restricted the free movement of the UE citizens within the Schengen Area, especially between Poland and Germany. Using research methods such as literature review, participating observation and interview, the researcher identifies key factors that has shaped the migration crisis during the COVID-19 pandemic inside the Schengen area and then focuses on examining in greater detail commuting and migration problems of the Polish cross-border families. The research is organised by the hypothesis that has been assumed at the start of the research. The hypothesis argues that the Polish cross-border families have been significantly affected by the crossborder movement restrictions during the COVID-19 pandemic within the Schengen area. The findingsof the research indicate the validity of such assumption and the need for further research in this direction.Opierając się na wynikach wcześniejszych badań dotyczących wpływu pandemii COVID-19 na ruch transgraniczny w Unii Europejskiej i separacji rodzin transgranicznych, w badaniu skupiono się na wpływie pandemii COVID-19 na ruch transgraniczny polskich rodzin w Unii Europejskiej, a konkretnie sytuacji polskich rodzin oddzielonych granicami pozostającymi w strefie Schengen. Badanie analizuje sposoby, dzięki którym Covid radykalnie ograniczył swobodę przemieszczania się obywateli UE w strefie Schengen, zwłaszcza między Polską a Niemcami. Korzystanie z metod badawczych, takich jak przegląd literatury, obserwacja uczestnicząca i wywiad umożliwiło identyfikacje kluczowych czynników, które ukształtowały kryzys migracyjny podczas pandemii COVID-19 w strefie Schengen, a następnie pozwoliło skupić się na bardziej szczegółowym badaniu dojazdów i problemów migracyjnych polskich rodzin transgranicznych. W artykule sformułowano hipotezę, że polskie rodziny przygraniczne zostały znacząco dotknięte ograniczeniami ruchu granicznego podczas pandemii COVID-19 w strefie Schengen. Wyniki badań wskazują na słuszność takiego założenia i potrzebę dalszych badań w tym kierunku
Wojna w Górskim Karabachu z 2020 roku i zmiana regionalnego status quo
No full textThe article aims to determine how the change in the status quo in the aftermath of the Karabakh war in 2020 influenced Russia’s position in the region. It strives to answer the question of how this change impacted the geopolitical power balance for Russia. The author used the historical events’ analysis method as well as examined both official information and the opinions of independent experts before attempting to make the most important provisions by comparing, contrasting and analysing these frequently diametrically opposed forecasts and opinions. The author argues that, contrary to some speculations, the situation might have changed not in favour of Russia in the longer run. The Karabakh war of 2020 highlighted the competition between regional powers, including Turkey, in the region and beyond. As a result of the war of 2020, Russia was able to station its peacekeepers in Nagorno-Karabakh but also had to count with Turkey’s substantial influence over the region, which has a tendency to expand to Central Asia and Northern Caucasus. To withstand the regional competition Moscow has charted a policy to foster economic cooperation projects between warring states, to enhance internal cohesion in this post-USSR territory under its guidance. This will allow Russia to transform the South Caucasus into a more or less stable region that will be its buffer belt, with guaranteed non-hostile regimes.Celem artykułu jest określenie, w jaki sposób zmiana status quo w następstwie wojny karabaskiej 2020 roku wpłynęła na pozycję Rosji w regionie. Autorka stara się odpowiedzieć na pytanie, jak ta zmiana wpłynęła na geopolityczny układ sił Rosji. Autorka posłużyła się metodą analizy wydarzeń historycznych, zbadała zarówno oficjalne informacje, jak i opinie niezależnych ekspertów przed podjęciem najważniejszych zapisów, porównując, przeciwstawiając i analizując te często diametralnie przeciwstawne prognozy i opinie. Autorka przekonuje, że wbrew niektórym spekulacjom sytuacja mogła się zmienić na niekorzyść Rosji w dłuższej perspektywie. Wojna karabaska w 2020 roku uwydatniła rywalizację między mocarstwami regionalnymi, w tym Turcją, w regionie i poza nim. W wyniku wojny z 2020 roku Rosja rozmieściła siły pokojowe w Górskim Karabachu, ale musiała też liczyć się z istotnymi wpływami Turcji w regionie, który ma tendencję do ekspansji na Azję Centralną i Północny Kaukaz. Aby przeciwstawić się regionalnej konkurencji, Moskwa opracowała politykę wspierania projektów współpracy gospodarczej między walczącymi państwami, aby wzmocnić wewnętrzną spójność na tym obszarze poradzieckim. Pozwoli to Rosji na przekształcenie Kaukazu Południowego w mniej lub bardziej stabilny region, który będzie jej pasem buforowym z gwarantowanymi niewrogimi reżimami
Demokracja i instytucjonalna subiektywność polityczna: studium porównawcze dla Europy i Azji Środkowej
No full textThis article presents the results of a comparative analysis of political institutions in different types of regimes through indicators of their political subjectness, namely governance effectiveness, government’s future orientation and institutional trust. The correlation between these indicators and the level of democratisation for 50 countries in Europe and Central Asia as of 2021 and in the dynamics of the last 15 years is calculated on the basis of a broad empirical database. The influence of new world order trends, such as the development of a network society, the digitalisation of the political field and the influence of international financial institutions, on institutional political subjectness is explored. The author concludes that consolidated democracies and autocracies have a higher level of political subjectness than hybrid regimes. Democracies are more effective in governance, but autocracies are more perceived by their citizens as capable of providing political stability and a long-term vision for the future. As a result, autocratic regimes have a higher dynamic of institutional trust. Hybrid regimes demonstrate a greater propensity for authoritarian political institutions and traditions than for democratic ones.W artykule przedstawiono wyniki analizy porównawczej instytucji politycznych w różnych typach reżimów poprzez wskaźniki ich politycznej subiektywnośći, a mianowicie efektywność rządzenia, orientację rządu na przyszłość oraz zaufanie instytucjonalne. Korelacja między tymi wskaźnikami a poziomem demokratyzacji dla 50 krajów Europy i Azji Centralnej na rok 2021 oraz w dynamice ostatnich 15 lat obliczana jest na podstawie szerokiej bazy danych empirycznych. Badany jest wpływ trendów we współczesnym porządku światowym, takich jak rozwój społeczeństwa sieciowego, cyfryzacja pola politycznego i wpływ międzynarodowych instytucji finansowych, na instytucjonalną agenturę polityczną. Autor dochodzi do wniosku, że skonsolidowane demokracje i autokracje mają wyższy poziom politycznej agencji niż reżimy hybrydowe. Demokracje charakteryzują się wyższym poziomem skuteczności rządzenia, natomiast autokracje są bardziej postrzegane przez swoich obywateli jako te, które są w stanie zapewnić stabilność polityczną i długoterminową wizję przyszłości. W rezultacie reżimy autokratyczne charakteryzują się wyższą dynamiką zaufania instytucjonalnego. Reżimy hybrydowe wykazują większą skłonność do autorytarnych instytucji i tradycji politycznych niż do demokratycznych
Dlaczego kobiety stały się wrogiem demokracji w Polsce? Reakcja reżimu antyliberalnego na Ruch na rzecz Obrony Praw Kobiet
No full textAfter the political transformation in Poland, abortion was first regulated by the Law of 7 January 1993, Protection of the Human Fetus and Conditions Permitting Pregnancy Termination. Since then, attempts have been made to change the existing regulation. However, it was in 2016 that there were nationwide protests against changes to abortion provisions, and then in 2020, when the constitutional court ruling limited the possibility of termination of pregnancy in Poland. These protests can be seen in the context of the process of neo-militant democracy rule implementation, that is, the taking over the characteristics of non-democratic regimes by existing democracies under the cover of the regime self-preservation. The aim of this article is to identify and explain the government’s attitude towards women as an enemy of democracy at the institutional level during the two waves of protests. The study shows that during the period considered, restrictions specific to neo-militant democracies in the area of assembly and association, speech and press and restrictions on religious freedom were imposed in order to limit the activity of protesters viewed as enemies of the democratic system.Po transformacji ustrojowej w Polsce aborcja została po raz pierwszy uregulowana ustawą z dnia 7 stycznia 1993 r. o ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży. Od tego czasu podejmowane są próby zmiany dotychczasowego rozporządzenia. Jednak dopiero w 2016 r. doszło do ogólnopolskich protestów przeciwko zmianom w przepisach dotyczących aborcji, a następnie w 2020 r., kiedy orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego ograniczyło możliwość przerywania ciąży w Polsce. Protesty te można rozpatrywać w kontekście procesu wdrażania rządów demokracji opancerzonej, czyli przejmowania cech niedemokratycznych reżimów przez istniejące demokracje pod przykrywką samozachowania reżimu. Celem artykułu jest zidentyfikowanie i wyjaśnienie stosunku władz do kobiet jako wroga demokracji na poziomie instytucjonalnym podczas obu fal protestów. Z badania wynika, że w badanym okresie specyficzne dla demokracji opancerzonej ograniczenia w obszarze zgromadzeń i stowarzyszeń, wypowiedzi i prasy oraz ograniczenia wolności wyznania zostały wprowadzone w celu ograniczenia aktywności protestujących postrzeganych jako wrogowie systemu demokratycznego
Co dalej z amerykańskim przywództwem? Stany Zjednoczone doświadczone prezydenturą Trumpa i pandemią
Get PDFThe study presents the situation of the United States experienced by the COVID-19 pandemic and the controversial presidency of Donald Trump. Efforts were made to answer the question of how the superpower was coping with an unprecedented challenge and why the US did not work in this clash. Although the internal situation was also analysed, attention was focused on the external aspect. The main conclusion is that the pandemic has exposed the weakness and incompetence of the Trump administration, as evidenced by the rich toll of deaths and sick that the coronavirus has collected in the US. Nor has the Trump team proven itself internationally, abandoning America’s traditional leadership role in such situations, and showing selfishness or pettiness. The Biden administration has attempted to rebuild the U.S. ranks, but faces a difficult task. The new team’s first moves not only brought the US back to the traditional trajectory of US foreign policy, where principles and standards matter, credibility and predictability are important. The process of strengthening the US role has also resulted in the reconstruction of transatlantic relations, which are one of the pillars of America’s strength on the international stage. The article adopts a research strategy based on the tracking of events, their evaluation, qualitative and critical analysis of texts, conducting comparative evaluations.W opracowaniu przedstawiono kondycję Stanów Zjednoczonych doświadczonych pandemią COVID-19 i kontrowersyjną prezydenturą Donalda Trumpa. Starano się odpowiedzieć na pytanie, jak supermocarstwo radziło sobie z bezprecedensowym wyzwaniem i dlaczego w tym starciu USA się nie sprawdziły. Choć analizowano też sytuację wewnętrzną, to jednak uwaga była skoncentrowana na aspekcie zewnętrznym. Główna konkluzja brzmi następująco: starcie z pandemią obnażyło słabość i niekompetencję administracji Trumpa, czego potwierdzeniem było bogate żniwo ofiar śmiertelnych i chorych, jakie zbierał koronawirus w USA. Ekipa Trumpa nie sprawdziła się również na arenie międzynarodowej, rezygnując z tradycyjnej w takich sytuacjach przywódczej roli Ameryki, a wykazując się egoizmem czy małostkowością. Administracja Bidena podjęła próbę odbudowy rangi USA, stając jednak przed trudnym zadaniem. Pierwsze posunięcia nowej ekipy spowodowały nie tylko powrót USA na tradycyjną trajektorię amerykańskiej polityki zagranicznej, gdzie liczą się zasady i standardy, ważna jest wiarygodność i przewidywalność. Proces wzmacniania roli USA zaowocował także odbudową relacji transatlantyckich, stanowiących jeden z filarów siły Ameryki na arenie międzynarodowej. W artykule przyjęto strategię badawczą opartą na śledzeniu wydarzeń, ich ocenie, jakościowym i krytycznym analizowaniu tekstów, prowadzeniu ocen porównawczych