Przegląd Politologiczny
Not a member yet
968 research outputs found
Sort by
Strategia wyborcza jako przykład walki niezbrojnej. Rozważania na kanwie Sztuki wojny, czyli trzynastu rozdziałów Sun Tzu
No full textIn the work presented here, I would like to address issues related to electoral strategy understood as part of the broader issue of political strategy. Issues of the metaphor of warfare will also be addressed here. I will be looking for strategic thinking itself in the centuries-old work The Art of War, or Thirteen Chapters by Sun Tzu. In my opinion, this work contains several guidelines that can be found in contemporary thinking about political or electoral activities of political parties. These guidelines adapted to the language and realities of modern times can provide a recipe for effective and planned electoral activities. This paper will be of overview and organizational nature. I will base it primarily on the previous findings of other scholars who have made the issue of electoral strategy the subject of their deliberations. The paper will include elements of analysis of the literary cannon, or more precisely, its dissection. On the sidelines, there will be praxeological and socio-technical threads, as well as a few minor interjections related to the issue of metaphor as a means of expression and a way of explaining social reality.W prezentowanej pracy chciałbym zająć się kwestiami związanymi ze strategią wyborczą rozumianą jako część szerszego zagadnienia strategii politycznej. Poruszone zostaną tu również kwestie metafory walki. Samego myślenia strategicznego będę poszukiwał w wielowiekowym dziele Sztuka wojny, czyli trzynaście rozdziałów Sun Tzu. Moim zdaniem dzieło to zawiera wiele wskazówek, które można odnaleźć we współczesnym myśleniu o działalności politycznej czy wyborczej partii politycznych. Porady te zaadaptowane do języka i realiów współczesności mogą stanowić receptę na skuteczne i zaplanowane działania wyborcze. Charakter tego opracowania będzie przeglądowy i porządkujący. Opierał będę się w nim przede wszystkim na dotychczasowych ustaleniach innych uczonych, którzy przedmiotem swoich rozważań uczynili zagadnienie strategii wyborczej. Praca będzie zawierała w sobie elementy analizy działa literackiego, a dokładniej jego rozbioru. Na uboczu będą się tu pojawiały wątki prakseologiczne i socjotechniczne, a także kilka drobnych wtrąceń związanych z zagadnieniem metafory jako środka wyrazu i sposobu objaśniania rzeczywistości społecznej
Narracje medialne wokół meczów polskiej reprezentacji w piłce nożnej w kontekście rocznicowym
Full text linkThis article outlines a theoretical framework for studying attitudes toward the past. The analysis focuses on narratives present in Polish sports media, using landmark matches of the Polish national football team as a point of departure. Based on these events, the author identifies the emergence of a community shaped by shared emotions, identity, and cultural memory.
The author delineates two distinct narrative groups: narratives of success, which construct national prestige, patriotism, and a sense of national pride rooted in tradition and trust in the system; and narratives of shame, characterized by irony, mockery, sarcasm, and the denigration of the state, nation, or institutions as incapable of producing functional outcomes. Narratives of success revolve around victorious matches played by the Polish national team (e.g., against England, the Netherlands, Portugal, Germany), whereas narratives of shame/defeat pertain to matches marked by loss, unethical conduct, or poor organization.The author observes that protagonists from both narrative types have been commemorated in the discourse of sports, which contributes to shaping a poetics of memory.W artykule przedstawiono zarys teorii dotyczący badań nad stosunkiem do przeszłości. Analizie zostały poddane narracje w polskich mediach sportowych. Punktem wyjścia do analizy narracji są przełomowe mecze reprezentacji Polski w piłce nożnej. Na ich podstawie autor wskazuje tworzenie się społeczności, którą łączą warstwa emocji, tożsamości i pamięć kulturowa.Autor delimituje dwie grupy: narracje sukcesu, w których budowany jest prestiż państwa, patriotyzm, poczucie narodowej dumy w odwołaniu do tradycji narodowej, wiara w system, oraz narrację wstydu, w której pojawia się ironia, drwina, sarkazm, deprecjonowanie państwa, narodu czy instytucji do zbudowania czegokolwiek funkcjonalnego. Narracje sukcesu dotyczą zwycięskich meczów polskiej reprezentacji piłkarskiej (mecze z Anglią, Holandią, Portugalią, Niemcami). Narracje wstydu/klęski zaś dotyczą opisu meczów przegranych, nieetycznych, źle zorganizowanych. Bohaterowie obu typów narracji zostali upamiętnieni w dyskursie sportowym, sam dyskurs zaś wpływa na poetykę pamięci
Zapomniane rocznice? Upamiętnianie wydarzeń sprzed 1918 r. w polskiej polityce historycznej w latach 2015–2025
Full text linkThe article focuses on the place of events prior to 1918 in Polish historical policy in the years 2015–2025. The research analysed the actions taken by the Polish state and parliamentary political parties to commemorate events from Poland’s ancient history, placing them in the broader context of historical policies pursued during the period in question. An important element is the analysis of a database containing historical entries published on profiles of parties on Facebook between 2019 and 2023. The research showed that events prior to 1918 have a little significance in the institutional and legal spheres, as well as in the narratives created through social media.Artykuł jest poświęcony miejscu wydarzeń sprzed 1918 r. w polskiej polityce historycznej w latach 2015–2025. W ramach przeprowadzonych badań zanalizowano działania podejmowane przez państwo polskie oraz parlamentarne partie polityczne w zakresie upamiętnienia wydarzeń z dawnej historii Polski, umiejscawiając je w szerszym kontekście polityk historycznych prowadzonych w omawianym okresie. Ważnym elementem jest analiza bazy danych obejmująca wpisy o tematyce historycznej publikowane na profilach partii na portalu Facebook w latach 2019–2023. Przeprowadzone badania wykazały niskie znaczenie wydarzeń sprzed 1918 r. zarówno w sferze instytucjonalnej, prawnej jak i w zakresie narracji kreowanych za pośrednictwem mediów społecznościowych
Legitymizacyjne wykorzystanie wybranych rocznic historycznych w prasie partyjnej w PRL w latach 1980–1989
Full text linkThe article discusses the legitimizing function of historical anniversary celebrations in the 1980s in the Polish People’s Republic. The research material used consists of publications from three daily newspapers: Trybuna Ludu, Życie Warszawy, and Żołnierz Wolności, including speeches by politicians, editorial articles, and commentaries. Theoretical findings on the phenomenon of legitimization and the role of historical anniversary celebrations were used to explore the topic. The analysis of legitimizing content was carried out on the example of the celebrations of five historical anniversaries: the October Revolution, the capitulation of the Third Reich, the proclamation of the PKWN Manifesto, the German invasion of Poland, and the regaining of independence in 1918. The analysis of the problem leads to the conclusion that the ruling party’s goal was to legitimize Soviet domination and the state as the implementer of universally recognized values, such as independence. The legitimizing content was constructed by drawing on both national and independence traditions as well as revolutionary and socialist traditions.Artykuł omawia legitymizacyjną funkcję obchodów rocznic historycznych w latach 80. w Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej. Jako Materiał badawczy wykorzystano publikacje trzech dzienników: „Trybuny Ludu”, „Życia Warszawy”, „Żołnierza Wolności”, uwzględniając zarówno przemówienia polityków, jak i redakcyjne artykuły i komentarze. Dla realizacji tematu wykorzystano teoretyczne ustalenia dotyczące zjawiska legitymizacji oraz roli obchodów rocznic historycznych. Analizę legitymizacyjnych treści przeprowadzono na przykładzie obchodów pięciu rocznic historycznych: rewolucji październikowej, kapitulacji III Rzeszy, ogłoszenia Manifestu PKWN, niemieckiej agresji na Polskę oraz odzyskania niepodległości w 1918 r. Analiza problemu prowadzi do wniosku, że celem partii rządzącej było uprawomocnienie radzieckiej dominacji oraz socjalistycznego państwa jako depozytariusza powszechnie uznanych wartości i idei. Treść legitymizacyjną konstruowano czerpiąc zarówno z tradycji narodowej, niepodległościowej, jak i rewolucyjno-socjalistycznej
Odporność energetyczna jako wyzwanie dla Unii Europejskiej w czasach kryzysu energetycznego
No full textEnergy resilience is an important paradigm in energy security research, as it allows for the analysis of many aspects of the functioning of the energy system. The main aim of the article is to analyse the process of strengthening the EU’s energy resilience during the energy crisis following the outbreak of Russia’s war in Ukraine. The questions posed in the research include: what types of risks the EU is exposed to in the energy sector, whether and to what extent the EU is strengthening its energy resilience, what are the dimensions of this resilience, was the EU prepared for the energy crisis, what is the current level of the EU’s energy resilience. Various methods were used in the research: critical qualitative analysis of documents and reports as well as scientific literature, process tracing analysis of EU energy policy, analysis of statistical data on energy. The research puts forward the thesis that the EU insufficiently identified the most important risks to energy resilience by 2022 and only began to intensively strengthen it after Russia’s military invasion of Ukraine. However, the level of this resilience is still not satisfactory, as indicated by the criteria used in the research.Odporność energetyczna jest ważnym paradygmatem w badaniach nad bezpieczeństwem energetycznym, ponieważ pozwala na analizę wielu aspektów funkcjonowania systemu energetycznego. Głównym celem artykułu jest analiza procesu wzmacniania odporności energetycznej UE w czasie kryzysu energetycznego po wybuchu wojny Rosji w Ukrainie. Pytania stawiane w badaniach to: na jakiego rodzaju ryzyka narażona jest UE w sektorze energetycznym, czy i w jakim stopniu UE wzmacnia swoją odporność energetyczną, jakie są wymiary tej odporności, czy UE była przygotowana na kryzys energetyczny, jaki jest obecny poziom odporności energetycznej UE. W badaniach wykorzystano różne metody: krytyczną analizę jakościową dokumentów i raportów oraz literatury naukowej, analizę process tracing polityki energetycznej UE, analizę danych statystycznych dotyczących energii. W badaniu postawiono tezę, że UE w niewystarczającym stopniu zidentyfikowała najważniejsze zagrożenia dla odporności energetycznej do 2022 r. i zaczęła ją intensywnie wzmacniać dopiero po inwazji militarnej Rosji w Ukrainie. Jednak poziom tej odporności wciąż nie jest zadowalający, co pokazują wskaźniki zastosowane do jej pomiaru
Komunikat o wynikach Ogólnopolskiego Konkursu im. Profesora Czesława Mojsiewicza na najlepszą książkę o tematyce politologicznej za rok 2022 i 2023
Full text linkOpinia publiczna na Ukrainie wobec integracji europejskiej w czasie wojny Rosji z Ukrainą
No full textThe 2014 EU-Ukraine Association Agreement marked a new phase in the cooperation between Ukraine and the EU. Concurrently, there have been ongoing hostilities initiated by Russia against Ukraine since 2014, culminating in a full-scale invasion on February 24, 2022. This study explores the shifts in public opinion regarding Ukraine’s European integration over the decade during Russia’s aggression against Ukraine and, concomitantly, between the signing of the EU-Ukraine Association Agreement and the formal opening of accession negotiations in 2024. The present research draws upon sociological data on public opinion on European integration, summarizing and comparing data from public opinion polls conducted by various Ukrainian and international institutions between 2014 and 2024. The study concludes that public opinion on European integration has become more favorable over the period analyzed. Moreover, Russia’s full-scale invasion of Ukraine in 2022 led to a further consolidation of pro-EU sentiment across all demographic groups and regions, culminating in a notable increase in public support for EU membership (from around 60% in 2021 to around 80% in 2022–2024).Układ stowarzyszeniowy UE-Ukraina z 2014 r. zapoczątkował nową fazę współpracy między Ukrainą a UE. Jednocześnie od 2014 r. trwały działania wojenne wszczęte przez Rosję przeciwko Ukrainie, które zakończyły się pełnoskalową inwazją 24 lutego 2022 r. Pomimo agresji Rosji Ukraina nie zmieniła swojej strategii integracji europejskiej, o czym świadczy złożenie przez nią wniosku o członkostwo w UE 28 lutego 2022 r. Niniejsze badanie ma na celu zbadanie, jakie zmiany zaszły w opinii publicznej dotyczącej integracji europejskiej Ukrainy w ciągu dekady podczas agresji Rosji na Ukrainę, a jednocześnie między podpisaniem Układu stowarzyszeniowego UE-Ukraina a formalnym otwarciem negocjacji akcesyjnych w 2024 r. Opierając się na dane socjologiczne dotyczące opinii publicznej wobec integracji europejskiej, niniejsze badanie podsumowuje i porównuje dane z sondaży opinii publicznej przeprowadzonych przez różne ukraińskie i międzynarodowe instytucje w latach 2014–2024 i stwierdza, że opinia publiczna na temat integracji europejskiej stała się bardziej przychylna w analizowanym okresie. Co więcej, pełnoskalowa inwazja Rosji na Ukrainę w 2022 r. jeszcze bardziej wzmocniła nastroje prounijne we wszystkich grupach demograficznych i regionach, co zakończyło się zauważalnym wzrostem poparcia społecznego dla członkostwa w UE (z około 60% w 2021 r. do około 80% w latach 2022–2024)
Poza twardą siłą: rola miękkiej siły w kształtowaniu polityki zagranicznej Nigerii
No full textThis study examines the evolving role of soft power in shaping Nigeria’s foreign policy, moving beyond the traditional reliance on hard power. By exploring the concept of soft power and its application in Nigeria’s international relations, this study reveals the country’s growing recognition of the importance of attraction, persuasion, and influence in achieving its foreign policy objectives. The research also examines the domestic and external factors that influence Nigeria’s soft power strategy, highlighting the need for institutional strengthening, capacity building, and private sector engagement. Through a critical analysis of Nigeria’s soft power initiatives, including cultural diplomacy, international cooperation, and public diplomacy, this study identifies the opportunities and challenges associated with this approach. The study adopted Constructivist approach and Soft Power Theory as its theoretical construct. The study relied on secondary data gathering technique. The study would have implications for Nigeria’s policymakers, scholars, and practitioners seeking to understand the complexities of Nigeria’s foreign policy and the role of soft power in shaping its international relations.Niniejszy artykuł analizuje ewoluującą rolę miękkiej siły w kształtowaniu polityki zagranicznej Nigerii, wykraczając poza tradycyjne poleganie na twardej sile. Analizując koncepcję miękkiej siły i jej zastosowanie w stosunkach międzynarodowych Nigerii, badanie ujawnia rosnące uznanie kraju dla znaczenia przyciągania, perswazji i wpływu w osiąganiu celów polityki zagranicznej. Badanie analizuje również czynniki wewnętrzne i zewnętrzne, które wpływają na strategię miękkiej siły Nigerii, podkreślając potrzebę wzmocnienia instytucjonalnego, budowania potencjału i zaangażowania sektora prywatnego. Poprzez krytyczną analizę nigeryjskich inicjatyw w zakresie miękkiej siły, w tym dyplomacji kulturalnej, współpracy międzynarodowej i dyplomacji publicznej, badanie identyfikuje szanse i wyzwania związane z tym podejściem. W badaniu przyjęto podejście konstruktywistyczne i teorię miękkiej siły jako konstrukcję teoretyczną. Badanie opierało się na technice gromadzenia danych wtórnych. Badanie będzie miało implikacje dla decydentów, naukowców i praktyków Nigerii, którzy chcą zrozumieć złożoność nigeryjskiej polityki zagranicznej i rolę miękkiej siły w kształtowaniu jej stosunków międzynarodowych
Ochrona wizerunku polityka w Polsce
No full textA politician’s activity in the public sphere is a prerequisite for winning electoral support and attaining power. It is therefore unsurprising that politicians are inclined to present not only particular messages but also themselves in public fora. One means of reaching the widest possible audience is to use mass media. Media actors frequently employ a politician’s image to illustrate specific topics. In an era marked by the growing importance of visual communication, such practices create both opportunities and risks for politicians. This scholarly article seeks to define and specify the concept of “image” within the Polish legal–political order and to delineate the boundaries of its protection under the law in force in the Republic of Poland. Its aim is to indicate the extent to which a politician’s image is protected in Poland. The author advances the thesis that there is an increased scope for third parties to rely on the right to the image of individuals active in the public sphere (including politicians). To test this thesis, the article poses the following research questions: What, from a legal standpoint, is an image? What exclusions from its protection exist? What forms can its infringement take? Is a politician’s image protection relative (i.e., dependent on the circumstances)? To answer these questions, the analysis draws on the subject-matter literature, legal norms, case law and the author’s professional (journalistic) practice. The argument proceeds by analysing source materials (to establish definitions) and by applying the legal exegetical method (to interpret legal provisions). This approach enables conclusions to be drawn regarding the essence of the notion of “image” in the Polish legal–political order, the forms of its infringement, the claims that may be pursued on that basis, and the framework of its protection.Działanie polityka w sferze publicznej jest warunkiem pozyskiwania poparcia elektoratu wyborczego i zdobywania władzy. Zatem nie dziwi fakt, że jest on skłonny do prezentowania nie tylko określonych treści, lecz także własnej osoby na forum publicznym. Jednym ze sposobów dotarcia do jak największej liczby osób jest korzystanie przez niego ze środków masowej komunikacji. Przedstawiciele tych ostatnich często posiłkują się jego wizerunkiem, aby zobrazować dane tematy. W dobie rosnącej roli komunikacji wizualnej takie działania dla polityka niosą za sobą zarówno szanse, jak i zagrożenia. Artykuł naukowy skupia się na zdefiniowaniu oraz dookreśleniu pojęcia „wizerunek” w polskim porządku prawno-politycznym oraz przedstawieniu granic jego ochrony na gruncie prawa obowiązującego w Rzeczypospolitej. Jego celem jest wskazanie w jakim wymiarze istnieje ochrona wizerunku polityka w Polsce. Autorka przyjmuje przy tym tezę o zwiększonym zakresie korzystania z prawa do wizerunku osób występujących w sferze publicznej (w tym także polityków) przez inne osoby. Chcąc ją potwierdzić stawia pytania badawcze: Czym, z punktu widzenia prawa, jest wizerunek?; Jakie są wyłączenia spod jego ochrony?; Jakie są rodzaje jego naruszenia?; Czy ochrona wizerunku polityka jest relatywna (uzależniona od sytuacji)? Szukając odpowiedzi na nie, sięga do przedmiotowej literatury, norm prawnych, kazuistyki oraz zdobytej praktyki (dziennikarskiej). W prowadzonym wywodzie posiłkuje się analizą materiałów źródłowych (ustalenia definicyjne) oraz metodą egzegezy prawniczej (interpretacja przepisów prawa). Pozwoli to na wyciągnięcie wniosków na temat istoty pojęcia „wizerunek” w polskim porządku prawno-politycznym, wskazania form jego naruszeń, roszczeń z tego tytułu oraz ram jego ochrony
Odpowiedzialność władz centralnych za zanieczyszczone powietrze w Polsce
No full textIn view of growing public awareness of the health consequences of exposure to smog, revisions of EU directives regulating air quality management, and granting EU citizens the right of access to justice in matters concerning air quality, the aim of this article is to examine whether the central public authorities in Poland have so far been held to account for substandard air quality. The article focuses on a review of the results of audits conducted by the Supreme Audit Office on various aspects of public authorities’ activities in the area of air protection policy and an analysis of the first smog lawsuit in Poland. Answers to the research questions: (1) how have Polish citizens held public authorities to account for their obligation to protect air quality? and (2) what results have Polish citizens had in court cases concerning breathing in air that did not comply with legally permitted standards? lead to the conclusion that citizens do seek compensation (and even damages) from the State Treasury over the violation of their personal rights (especially the right to health) as a result of exposure to excessive concentrations of air pollutants which is a consequence of unlawful neglect by public authorities. An attempt to answer the research questions was made using the method of legal analysis.W obliczu rosnącej świadomości społecznej na temat zdrowotnych konsekwencji ekspozycji na smog oraz rewizji unijnych dyrektyw regulujących zarządzanie jakością powietrza, przyznającej obywatelom Unii Europejskiej prawo dostępu do wymiaru sprawiedliwości w sprawach dotyczących jakości powietrza, za cel artykułu obrano zbadanie czy centralne władze publiczne ponosiły dotychczas w Polsce odpowiedzialność za niezgodny z normami stan powietrza. Artykuł koncentruje się na przeglądzie wyników kontroli Najwyższej Izby Kontroli poświęconych różnym aspektom działań władz publicznych w ramach polityki ochrony powietrza oraz na analizie pierwszego w Polsce pozwu smogowego. Odpowiedzi na postawione pytania badawcze: (1) w jaki sposób polscy obywatele rozliczali dotychczas władze publiczne z obowiązku ochrony jakości powietrza? oraz (2) z jakim rezultatem Polacy występowali przed Sądem w sprawach dotyczących oddychania powietrzem niespełniającym norm dozwolonych przez prawo? prowadzą do wniosku, że obywatele występują do Sądów o zadośćuczynienie (rzadko o odszkodowanie) od Skarbu Państwa w związku z naruszeniem dóbr osobistych (zwłaszcza zdrowia) w wyniku ekspozycji na pozanormatywne stężenia zanieczyszczeń powietrza, będących konsekwencją bezprawnego zaniechania władz publicznych. Próbę odpowiedzi na wskazane pytania podjęto przy wykorzystaniu metody analizy prawnej