Poznańskie Studia Teologiczne
Not a member yet
431 research outputs found
Sort by
Wyzwania synodalne. Próba teologicznej oceny inspirowanej nauką bł. Honorata Koźmińskiego
No full textThe theme of the article fits into the problem of contemporary theology with its take on the theology of the saints. The 16th Universal Synod began in the Catholic Church with the aim of pastoral renewal, spiritual conversion and community and apostolic discernment of certain pastoral directions. The Church is faced with the task of recognizing the signs of the times and applying appropriate means to find the best possible solutions for the contemporary life of believers. This renewal requires launching processes of consultation with the entire People of God, as well as drawing on Tradition and the experience of Christians. The article draws inspiration from the synodal documents which are confronted with the teaching of Blessed Honorat Koźmiński. This 19th century monk was a kind of a renewer of spiritual life in his era. His theology was always based on the Holy Scriptures and authorities of the Church, which he related to the challenges of the Church at that time. Even today, we can draw wisdom from his works because he was able to read the Gospel perfectly, interpret it in the key of kairos and bring it into the spiritual and pastoral life of the Church. The aim of this article is to present the challenges of the present Synod and its theme, taking into account the signs of the times and an attempt at a theological evaluation inspired by the person of Blessed Honorat Koźmiński and his timeless teaching.Temat artykułu wpisuje się w problematykę teologii współczesnej z ujęciem teologii świętych. W Kościele katolickim rozpoczął się XVI Synod Powszechny, który ma na celu odnowę duszpasterską, nawrócenie duchowe oraz rozeznanie wspólnotowe i apostolskie pewnych kierunków duszpasterskich. Kościół stoi przed zadaniem rozpoznania znaków czasu i zastosowania odpowiednich środków do znalezienia jak najlepszych rozwiązań dla współczesnego życia wierzących. Odnowa ta wymaga uruchomienia procesów konsultacji z całym Ludem Bożym, jak również czerpania z Tradycji i z doświadczeń chrześcijan. Artykuł czerpie inspiracje z dokumentów synodalnych, które są konfrontowane z nauczaniem bł. Honorata Koźmińskiego. Ten dziewiętnastowieczny zakonnik był swego rodzaju odnowicielem życia duchowego w swej epoce. Jego teologia była oparta na słowach Pisma Świętego i tekstach autorytetów Kościoła, które odnosił do ówczesnych wyzwań Kościoła. Także i dziś możemy czerpać mądrość z jego dzieł, ponieważ potrafił on doskonale odczytywać Ewangelię, interpretować ją w kluczu kairos i wprowadzać w życie duchowe i duszpasterskie Kościoła. Celem artykułu jest ukazanie wyzwań obecnego Synodu i jego tematyki, uwzględniając znaki czasu oraz próbę oceny teologicznej inspirowanej osobą bł. Honorata Koźmińskiego i jego ponadczasowym nauczaniem
Teologiczny profil znaków czasu
Full text linkThe signs of the times, as particular phenomena in human history, demand above all to be recognized in relation to revelation. Because this the Bible that creates the true background for their theological understanding and at the same time for their salvific character. The human interpretation of the meaning of a sign, including in terms of religious content, is characterized by a rather diverse perspective. Generally speaking, it can be reduced to positive and negative, but it undoubtedly contributes to the experience and development of a person. However, in a theological sense, the signs of the times leave a lasting feeling of both inaccessibility and cognitive inexhaustibility
Hezychia bramą do zjednoczenia z Bogiem według traktatu Drabina raju św. Jana Klimaka
Full text linkJohn Sinaites devoted the last part of his treatise The Ladder of Divine Ascent to the discussion of a breakthrough moment in asceticism, which opens the way into a mystical relationship with God. What is indinspensable to achieve it are the four gifts that a monk receives from God: hesychia, prayer, dispassion (apatheia) and love. Although each of them is vital in the process of unification, in Climacus’s opinion the most important of them is hesychia, understood as a gateway to union with God, a bridge between the intertwining spheres of asceticism and mysticism. 
O „logiczności” katolickiej wiary w ujęciu J. Ratzingera/Benedykta XVI. Wybrane aspekty na kanwie dyskusji na temat relacji Kościoła wobec teorii ewolucji
Full text linkIn September 2006, a symposium on the subject of creation–evolution was held in Castel Gandolfo. It was an opportunity to present the views of Joseph Ratzinger/Benedict XVI on the theory of evolution. At the same time, the Pope pointed to the fundamental “truth” of Christianity. It is rooted in the creative Divine Logos made manifest in Jesus Christ. In many of his texts, Joseph Ratzinger patiently recalls the “rationality”, “logicality” of all creation, especially of man and human cognition. He pays special attention to the uniqueness of Catholic faith and theology, which is expressed in its rationality. The thought of the German theologian captivates with its accuracy, logic and precision. Hence the suggestion of this paper. It presents three important texts, published at different times, on the subject of the “logic” of the Catholic faith
Znaczenie psalmów w życiu chrześcijanina w świetle nauczania Benedykta XVI
Full text linkThis article presents the importance of the Psalms in the life of a Christian in the light of the teaching of Benedict XVI. The Psalms allow us to dialogue with God in His words. They are a true school of prayer: they teach us to turn to God in every state of mind, in every situation and with every emotion that man experiences. The Psalms take on their full meaning and value in the light of the Person of Jesus Christ. In praying the psalms, the Christian addresses himself to the Father in Christ and with Christ, opening himself to a new perspective which has its ultimate interpretative key in the paschal mystery. In this way he comes to know the Saviour better and can deepen his relationship with Him. Praying the Psalms is important in the contemporary context because, in times of crisis of hope and forgetfulness of God, it teaches us to seek reliable support in the Creator and Saviour and to turn always to Him
Głosiciel i słuchacz Bożego słowa w kaznodziejskim nauczaniu Grzegorza Wielkiego
Full text linkThe paper discusses the proclamatory teaching of Gregory the Great on the attitudes and tasks of the preacher and the hearer of the Word of God. Both are significant as the final effect of the preaching depends on the priest who proclaims the Word as well as on the faithful who hear the Word. Therefore, the preacher of the Word should be a witness of the proclaimed truth who is concerned for the salvation of the faithful entrusted to his care. He should not engage into any activity that interferes with his pastoralministry. Otherwise he would be merely a hired hand not a shepherd who knows his sheep. However, even a deeply committed ministry of the Word will not bear fruit if the faithful do not receive the proclaimed truths into their hearts. The everyday life of the faithful is a test of their reception of the Word.W artykule omówiono kaznodziejskie nauczanie Grzegorza Wielkiego na temat postaw i zadań głosiciela i słuchacza Bożego słowa. Zarówno bowiem od kapłana, głoszącego słowo, jak i wiernych, którzy słuchają słowa, zależy końcowy efekt. Tak więc głosiciel słowa powinien być świadkiem głoszonej prawdy, któremu zależy na zbawieniu powierzonych sobie wiernych. Nie powinien zajmować się niczym, co odciąga go od duszpasterstwa. W takim bowiem przypadku będzie jedynie najemnikiem, a nie pasterzem, który zna swoje owce. Nawet najbardziej gorliwa posługa słowa nie przyniesie owoców, jeżeli wierni nie będą przyjmować głoszonych prawd do swego serca. Sprawdzianem przyjętego słowa jest codzienne życie wiernych
Sylwetka absolwenta Szkoły Katechistów – pomiędzy teorią a praktyką
Full text linkThe aim of this article is to present the genuine profile of the graduate of Poznan Archdiocese School of Catechist, in terms of not only the intentional targets, which stem from Church documents, reflection after the Poznan Archdiocese Synod and the adults’ catechism assumptions, but also on the base of the observation sheets conducted by the catechists and their self-evaluation. There are three fields in which the graduate profile is concerned; the vocation and mission of the catechist, the educational status, and his or her abilities. The questions asked in this research are following: “To what extent is the theoretical school concept consistent with the sense of the adults’ catechists mission, and also with the real abilities of the catechists?”, “What is the opinion of the catechists’ abilities given by their observers?”, “What is the opinion of the school formation by the catechists themselves?”, “How far is the school formation useful in getting the further competencies?”. Taking into account the sense of the following research, both the analysis of the documents and the survey research have been accomplished. The vision of the catechist profile has been referred to the results of the following research. The results of the study prove the general validity of the school authors with the practice. However, in some of the fields, the real graduate profile distinguishes from the one presented in the documents mentioned above. The area of permanent formation and evaluation of catecheses needs to be refined.Celem niniejszego artykułu jest ukazanie realnej sylwetki absolwenta Szkoły Katechistów Archidiecezji Poznańskiej z uwzględnieniem nie tylko intencyjnych zamierzeń wynikających z dokumentów Kościoła, refleksji Synodu Archidiecezji Poznańskiej i założeń katechezy dorosłych, ale także hospitacji katechez oraz samooceny katechistów. Na opis sylwetki absolwenta składają się trzy wymiary: powołanie i misja katechisty, formacja, kompetencje. Pytania badawcze, które wyznaczają obszar badań, to: „W jakim stopniu teoretyczna idea szkoły jest zgodna z poczuciem misji do głoszenia katechez dla dorosłych oraz realnymi kompetencjami katechistów?”, „Jak kompetencje katechistów oceniają obserwatorzy katechez?”, „Jak oceniają formację w szkole sami katechiści?”, „Na ile treści prezentowane w szkole są przydatne w nabieraniu potrzebnych później kompetencji?”. Biorąc pod uwagę celowość pracy, dokonano analizy dokumentów oraz przeprowadzono ankietowe badania empiryczne. Wizja sylwetki katechisty została odniesiona do wyników badań. Rezultatem pracy jest zauważenie generalnej zasadności powziętych założeń twórców szkoły z praktyką. W niektórych obszarach realna sylwetka absolwenta jednak różni się od tej wyznaczonej w idei. Dopracowania wymaga obszar formacji stałej i ewaluacji katechez
Przepowiadanie piekarskie świadectwem zaangażowania w rozwiązywanie problemów społecznych XXI wieku
Full text linkPiekary Śląskie is most often associated with the sanctuary of Our Lady of Piekary – Mother of Social Justice and Love. State pilgrimages of men and women to Piekary Śląskie have significant pastoral and cultural significance, meaningfully exceeding the boundaries of the local Church. During the pilgrimages, social issues are strongly emphasized. Speeches by the bishop of Katowice and invited preachers refer to current social and economic issues. Their message is a testimony of commitment to solving the social problems of the 21st century. The aim of this study is to answer the question of how Upper Silesian metropolitan bishops exercise their ‘right to offer opinions on all that affects people’s lives, since the task of evangelization implies and demands the integral promotion of each human being’ (EG 182), and which social issues are discussed the most often. In order to answer this question, we will analyze 11 speeches by Archbishop Damian Zimoń and 9 speeches by Archbishop Wiktor Skworc delivered during state pilgrimages of men and youths in the years 2001-2020.Piekary Śląskie najczęściej kojarzone są z sanktuarium Matki Bożej Piekarskiej – Matki Sprawiedliwości i Miłości Społecznej. Pielgrzymki stanowe mężczyzn i kobiet do Piekar Śląskich mają doniosłe pastoralne i kulturotwórcze znaczenie znacznie przekraczające granice Kościoła lokalnego. Podczas pielgrzymek bardzo mocno akcentowana jest tematyka społeczna. Przemówienia biskupa katowickiego oraz zaproszonych kaznodziejów nawiązują do aktualnych problemów społecznych i gospodarczych. Ich przesłanie stanowi przykład zaangażowania w rozwiązywanie problemów społecznych XXI wieku. Celem niniejszego opracowania jest odpowiedź na pytanie, w jaki sposób metropolici górnośląscy korzystają z prawa wydawania opinii „na temat wszystkiego, co dotyczy życia osób, ponieważ zadanie ewangelizacji pociąga za sobą i wymaga integralnej promocji każdego człowieka” (EG 182), jakie treści społeczne poruszają najczęściej. W celu odpowiedzi na to pytanie analizie poddanych zostanie jedenaście przemówień abpa Damiana Zimonia i dziewięć przemówień abpa Wiktora Skworca wygłoszonych podczas stanowych pielgrzymek mężczyzn i młodzieńców w latach 2001-2020
Powrót do Pisma Świętego jako droga przezwyciężenia kryzysu kaznodziejstwa polskiego w pierwszej połowie XX wieku
Full text linkThe twentieth century, especially its first half, is a period of preaching crisis. Lack of success in the pulpit at that time had a wide range of causes. The article highlights the loosening of the ties between the preachers of God’s Word and the Scriptures themselves. Lack of the content of the revelation in the church preaching led to losses in the spiritual life of the faithful. The preaching theorists of this period pointed to the necessity of studying the Holy Scriptures for ascetic and homiletic purposes. They postulated regular reading and reflection on the word of God, which was to result in the success in the pulpit. In their teaching, they indicated the models of preachers who had based their teaching on the grounds of the Holy Scriptures. Unfortunately, between the theory urging the return to the most valuable source – the Bible, and the preaching practice, there was a large dissonance, which certainly did not contribute to overcoming the crisis experienced by the Polish preaching field.Wiek XX, a szczególnie pierwsza jego połowa, to okres kryzysu kaznodziejstwa. Brak powodzenia ambony w tym czasie miał szerokie spektrum przyczyn. W artykule została zwrócona uwaga na rozluźnienie więzi zaistniałe pomiędzy głosicielami słowa Bożego a samym Pismem Świętym. Brak treści objawionej w przepowiadaniu kościelnym prowadził do strat w życiu duchowym wiernych. Teoretycy kaznodziejstwa omawianego okresu wskazywali na konieczność studium Pisma Świętego w celach ascetycznych i homiletycznych. Postulowali regularne czytanie i rozmyślanie słowa Bożego, co miało skutkować powodzeniem na ambonie. Wskazywali wzory kaznodziejów opierających swe nauczanie na kanwie Pisma Świętego. Niestety pomiędzy teorią przynaglającą do powrotu do najcenniejszego źródła – Biblii a praktyką kaznodziejską panował duży dysonans, co z pewnością nie przyczyniło się do zażegnania kryzysu, jakiego doświadczyła polska niwa kaznodziejska
Kolegialność episkopalna na II Soborze Watykańskim. Początek długiej drogi odnowy hierarchii w Kościele
Full text linkDrugi Sobór Watykański w programie tzw. aggiornamento, czyli w ważnych kwestiach dotyczących odnowy duszpasterskiej Kościoła, zaproponował odnowione zrozumienie wymiaru hierarchicznego w Kościele. Tak jak to przedstawia Rozdział III Konstytucji dogmatycznej o Kościele, zwany również Lumen gentium, właściwa wizja dotycząca pasterzy Kościoła nie odnosi się tylko do centralnej roli papieża w Kościele. Sobór przypomniał, że – tak jak to funkcjonowało zwłaszcza w pierwszym tysiącleciu chrześcijaństwa – niezastąpioną i fundamentalną dla Kościoła funkcję pełnią również wszyscy biskupi. Jako pasterz każdy z nich jest głową Kościoła partykularnego (diecezji). Konsekracja biskupów jest najwyższym stopniem sakramentu święceń i włącza ich do grona sukcesorów Kolegium apostolskiego (KK 20 i 21). Biskupi w kolegium tym, jak wyjaśnia dalej Sobór, „stanowią również razem ze swoją głową, Biskupem Rzymu, a nigdy bez niego, podmiot najwyższej i pełnej władzy nad całym Kościołem” (KK 22b). Niniejsze studium przedstawia skomplikowaną historię dyskusji i redakcji tekstu nauczania ostatniego Soboru w tej kwestii. Temat, który przeszedł do historii pod hasłem kolegialności episkopalnej, był podejmowany podczas II i III sesji Soboru. W tym czasie dyskusja podzieliła ojców Soboru na dwa obozy, na tzw. mniejszość i większość. „Większość” była za przyjęciem przez Sobór doktryny o kolegialności episkopalnej, natomiast „mniejszość” za jej ograniczeniem czy wręcz odrzuceniem. W czasie wielu sporów do dyskusji włączał się również papież Paweł VI. To z jego inicjatywy, tuż przed ostatecznym głosowaniem nad Konstytucją Lumen gentium i jej promulgacją, w celu wypracowania pełnego konsensusu wokół kolegialności episkopalnej dodano wiążący komentarz zwany Wstępną Notą Wyjaśniającą – Nota Explicativa Praevia. Komentarz ten nie rozwiązał jednak antagonizmów interpretacji wokół kolegialności episkopalnej jeszcze przez długie lata po Soborze