Polonistyka. Innowacje
Not a member yet
383 research outputs found
Sort by
Lekcje o wartościach
Get PDFThe article deals with the subject of Polish language education as a carrier of values. Analyzes the proposals of methodological solutions that the student of a modern school meets. The article also considers which elements of the lesson relate to the learning of values and how they are modeled. The research material is composed of materials collected by students of Polish philology at the Adam Mickiewicz University in Poznań during the course of an internship carried out in various types of schools. Organizing the collected data allows to confront theoretical assumptions with the empirical one of school life, and indicates common or overlooked features.Artykuł porusza temat edukacji polonistycznej jako nośnika wartości. Analizuje propozycje rozwiązań metodycznych, z jakimi spotyka się uczeń współczesnej szkoły; rozważa, w jakich elementach struktury lekcji ukonkretniają się treści związane z kształceniem wartości, w jaki sposób są one modelowane. Tworzywo badawcze stanowią materiały zebrane przez studentów filologii polskiej UAM w czasie praktyki zawodowej realizowanej w różnych typach szkół. Uporządkowanie zebranych danych pozwala na konfrontację założeń teoretycznych z empirią życia szkolnego oraz wskazuje miejsca wspólne lub pomijane
O Bożenie Chrząstowskiej i naszej papierowej „Polonistyce”
Get PDFThe paper presents Bożena Chrząstowska’s activity as the editor-inchief of “Polonistyka”, a journal of Polish studies, in 1992-2014. The point is to describe Chrząstowska’s own, unique concept of a journal dedicated to postgraduate professional educators of teachers of Polish language. “Polonistyka” was supposed to make its target readers familiar with new developments in linguistics and literary studies (this task was performed by the section entitled „Horyzonty polonistyki” [Horizons of Polish studies]). Moreover, the journal provided teachers with teaching materials useful at school (the section „Tajniki warsztatu” [The secrets of didactic methods]). The author describes Bożena Chrząstowska’s inspiring role and traces the history of the journal. Within just fifteen years, “Polonistyka” has been sold three times. In 2015, after being ignored, by the fourth owner of the journal in a row, the editorial stuff established a new online journal „Polonistyka. Innowacje” (www.pressto.amu.edu.pl) with Maria Kwiatkowska-Ratajczak as the editor-in-chief.Artykuł przedstawia działalność Bożeny Chrząstowskiej jako redaktorki „Polonistyki” w latach 1992-2014. Charakteryzuje autorski model pisma, które miało na celu kształcenie merytoryczne nauczycieli-polonistów, zapoznanie ich z nowymi trendami w literaturoznawstwie i językoznawstwie (takie zadanie pełnił dział „Horyzonty polonistyki”) oraz dostarczanie im materiału do wykorzystania w szkole („Tajniki warsztatu”). Autorka pisze o inspirującej roli Chrząstowskiej i o dziejach pisma, które w ciągu 15 lat trzy razy było sprzedawane. W 2015 r. redakcja, zignorowana przez czwartego właściciela, stworzyła w Internecie nowe pismo: „Polonistyka. Innowacje” (www.pressto.amu.edu.pl), którym kieruje Maria Kwiatkowska-Ratajczak
Szkoła na XXI wiek…
Get PDFThe article focuses on the public system of compulsory, general elementary education and its current realisation in Poland. The aim is to encourage a broad-based debate that would encompass 1) legal and 2) organisational aspects of functioning of this system and would help to 3) thoroughly analyse thinking about aims and substantive aspects of elementary general education in compliance with challenges that life in the contemporary civilisational and cultural context poses to a man. In the final part of the text the author formulated suggestions of assumptions and principles that describe the postulated school modelArtykuł dotyczy publicznego systemu obowiązkowej, ogólnej edukacji powszechnej i jego aktualnej realizacji w Polsce. W zamierzeniu stanowi zachętę do całościowej debaty, która obejmowałaby aspekty (1) prawne oraz (2) organizacyjne funkcjonowania tego systemu i służyła gruntownemu (3) przepracowaniu myślenia o celach oraz merytorycznych aspektach powszechnej, podstawowej edukacji ogólnej, stosownie do wyzwań, które stawia przed człowiekiem życie we współczesnym kontekście cywilizacyjno-kulturowym. W końcowej partii tekstu sformułowane zostały sugestie założeń i zasad, które opisują postulowany model szkoły
Drohobycz, Drohobycz
Get PDFThis article focuses on the pre-war image of Drohobycz in Atlantyda and Ziemia księżycowa by Andrzej Chciuk. On account of multicultural borderland town, the concept of work is an attempt to answer the question: how the ethnic, religious and cultural elements function in the dilogy. The mechanism of creating the distinctiveness between Polish, Jewish and Ukrainian community is the crucial issue in the dilogy. This mechanism forms the coherent whole in the memorial prose by Andrzej Chciuk. The article analyzes the convention of tale and specific language “bałak” – the dialect of Lvov and the surrounding area. “Place memorial” is the category that establishes the shape and the quality of stored in recollection world. This provides a foundation of Andrzej Chciuk’s memories, which the author describes as “fotoplastikon” or “tapestry”. The work also cities the opinions of writers and journalists about Drohobych, who visited this city before the Second World War and in the 21st century. Therefore, the aim of the article is to show different points of view about this border location.Artykuł skupia się na wizerunku przedwojennego Drohobycza w utworach Atlantyda i Ziemia księżycowa Andrzeja Chciuka. Ze względu na wielokulturowość pogranicznego miasta praca jest próbą odpowiedzi na pytanie, jak w tej dylogii funkcjonują elementy etniczne, religijne i kulturowe. Ważny jest w niej mechanizmu budowania odrębności między polską, żydowską i ukraińską społecznością, które w prozie wspomnieniowej Andrzeja Chciuka tworzą jednolitą całość. W artykule analizuje się też konwencję gawędy, czy specyficznego języka „bałaku” – gwary Lwowa i jego okolic. Kategorią organizującą kształt i jakość przechowywanego we wspomnieniach świata jest „pamięć miejsca”. To ona stanowi fundament wspomnień Andrzeja Chciuka, które autor w omawianych utworach określa mianem „fotoplastikonu” lub „arrasu”. W pracy przytacza się także opinie o Drohobyczu pisarzy i publicystów, którzy odwiedzili to miasto przed drugą wojną światową i w XXI wieku. Dlatego celem artykułu jest ukazanie różnych punktów widzenia na temat tego pogranicznego miejsca.
Z Kresów do Poznania. Mikrohistoria Waldemara Żyszkiewicza
Get PDFThe article focuses on a description of political events in the 20th century Poland which were reflected in the poetry of Waldemar Żyszkiewicz. An important topic is a migration of the Polish over the period 1944-1947. His poetry, though conforms to the discourse of nostalgia, does not evoke the images of the lost Lvov. Poems raise the theme of settling down by deportees from Kresy Wschodnie (Eastern borderlands) in Poznan, an area were German culture was cultivated. The theoretical inspiration for the article was provided above all by two monographs by Beata Halicka “Polski Dziki Zachód” (“The Polish Wild West”, 2016) and by Ewa Domańska “Mikrohistorie” (Microstories, 1999).Artykuł przynosi omówienie wydarzeń politycznych w Polsce w XX wieku zarejestrowane w poezji Waldemara Żyszkiewicza. Ważnym tematem jest zjawisko migracji Polaków z lat: 1944-1947. Poezja ta, mimo że wpisuje się w dyskurs nostalgii, nie przynosi obrazów utraconego Lwowa. Wiersze poruszają temat osiedlenia się przez wysiedleńców z Kresów Wschodnich w Poznaniu, w obcym dla nich mieście, nacechowanym niemiecką kulturą. Inspiracją teoretyczną dla artykułu były przede wszystkim monografie: Beaty Halickiej Polski Dziki Zachód (2016) oraz Ewy Domańskiej Mikrohistorie (1999)
Szkoła – dom – okolica. Wartościowanie przestrzeni w literaturze dla młodzieży
Get PDFThe aim of the article is to show how to present, describe and value space in Polish literature Young Adults. The tension between the social space and the subject’s experience triggers the process of cognition and self-knowledge that are crucial for the issue of YA literature, usually addressing the subject of adolescence and maturation. The ritual and symbolic space (school - home - the closest neighbourhood) shaped by collective cultural images, for the protagonist becomes both the space of rejection, humiliation and aggression, as well as the safe and meeting space. The article is an attempt to answer the following questions: How does the YA literature create imagined places and areas? How does experiencing and experiencing space (or are) affect (or can affect) the self-consciousness of the subject – the literary hero? How can the act of reading shape the world of the young reader’s values? How do the places and spaces created in the latest YA literature place themselves against selected traditional approach to the subject? The research material will be selected Polish novels from the current YA current literature written after 2004. The article provides an outline of the existential and performative model of reading imaginary space.Celem artykułu jest ukazanie sposobu prezentowania, opisywania i wartościowania przestrzeni w polskiej literaturze Young Adult. Napięcie między społeczną przestrzenią a doświadczeniem podmiotu wyzwala proces poznawania i samopoznania kluczowy dla problematyki literatury młodzieżowej zwyczajowo podejmującej temat dorastania i dojrzewania. Rytualna i symboliczna przestrzeń (szkoła – dom – najbliższa okolica) ukształtowana przez zbiorowe wyobrażenia kulturowe staje się dla bohatera zarówno przestrzenią odtrącenia, upokorzenia oraz agresji, jak i przestrzenią oswojoną czy miejscem spotkania. Artykuł jest próbą odpowiedzi na pytania: Jak literatura YA kreuje wyobrażone miejsca i obszary? W jaki sposób doświadczanie i doznawanie przestrzeni (miejsca?) wpływa (może wpływać) na samoświadomość podmiotu – bohatera literackiego? W jaki sposób akt lektury może kształtować świat wartościmłodego czytelnika? Jak miejsca i przestrzenie wykreowane w najnowszej literaturze YA sytuują się wobec wybranych tradycyjnych ujęć tematu? Materiałem badawczym są wybrane polskie powieści z nurtu YA po 2004 roku. Artykuł prowadzi do zarysowania modelu egzystencjalnej i performatywnej lektury przestrzeni wyobrażonej
Mnemotechniki, wersja (2.b). Dwa przykłady metodyczne na wykorzystanie dokumentu udostępnionego
Get PDFThe article presents two scenarios that use a document shared in Google Drive to be used in a Polish language lesson. The first encourages high school students to create poetic pieces modeled on Jaroslaw Lipszyc’s Mnemotechniki, that is cento. The second one suggests analyzing and interpreting Adam Naruszewicz’s Balon in the context of a ship – the homeland’s motif, which is done to a large extent by the students themselves.Artykuł prezentuje dwa scenariusze wykorzystujące w pracy na lekcji języka polskiego dokument udostępniony na Dysku Google. Pierwszy zachęca młodzież licealną do tworzenia utworów poetyckich wzorowanych na Mnemotechnikach Jarosława Lipszyca, tzw. centonach. Drugi – proponuje w dużej mierze przeprowadzoną samodzielnie przez uczniów analizę i interpretację ody Adama Naruszewicza Balon w kontekście motywu okrętu – ojczyzny
Księga domowa
Get PDFThe article contains a discussion of the subject taken in the family autobiography of Bożena Chrząstowska (mother) and Joanna Ciechanowska-Barnuś (daughter) entitled A double voice taken from life (Poznań 2015).The author analyzes selected elements of identity discourse, placing them in the historical and theoretical order. She indicates the main categories: family community, ethos of Greater Poland area, rooting, self-creation. She draws attention to the generational changes of the Polish gentry-intelligentsia culture, reflected also in the family history. She discusses the genre form of the analysed autobiography, finding in it the features of Silva Rerum. The author draws attention to the open composition, chronology, association, polyphony of narration, and the significance of emotions.Artykuł zawiera omówienie tematyki podjętej w rodzinnej autobiografii Bożeny Chrząstowskiej (matki) i Joanny Ciechanowskiej-Barnuś (córki) pt. Dwugłos z życia wzięty (Poznań 2015). Autorka analizuje wybrane elementy dyskursu tożsamościowego, umieszczając je w porządku historycznym i teoretycznym. Wskazuje główne kategorie: wspólnota rodzinna, etos wielkopolski, zakorzenienie, autokreacja. Zwraca uwagę na pokoleniowe przemiany polskiej kultury ziemiańsko-inteligenckiej, odbijające się także w dziejach rodzinnych. Omawia formę gatunkową analizowanej autobiografii, odnajdując w niej cechy sylwiczne. Zwraca uwagę na otwartą kompozycję, chronologię, asocjacyjność, polifonię narracji, znaczenie emocji