Polonistyka. Innowacje
Not a member yet
383 research outputs found
Sort by
PISA: czytanie, rozumienie, rozumowanie i - nieporozumienia
Get PDFThe article is a synthetic presentation of the assumptions and results of the PISA study. The article discuses methodology of assessment, ways of doing it and forms of tasks. Particular attention is paid to the main field from the year 2018, i.e. the under standing of the text being read. Basic concepts related to the text, the situation of the reader, and the act of reading were explained. The following sections discuss the results, ta king into account other areas (mathematics, life sciences), historical changes and comparisons with other countries. The results of contextual research were also presented, which give the opportunity to examine the climate of Polish schools, teaching methods, and students’ well-being. Finally, a proposal for the interpretation of the results is presented.Artykuł stanowi syntetyczne przedstawienie założeń i wyników badania PISA. Omówione są metodologia badania, sposób jego przeprowadzania, formy zadań. Szczególną uwagę poświęca się dziedzinie głównej z roku 2018, czyli rozumieniu czytanego tekstu. Zostały wyjaśnione podstawowe pojęcia związane z tekstem, sytuacją czytelnika, aktem lektury. W dalszej części omówiono wyniki, z uwzględnieniem pozostałych dziedzin (matematyka, nauki przyrodnicze), zmian w ujęciu historycznym oraz porównań z innymi krajami. Przedstawione zostały również wyniki badań kontekstowych, które dają możliwość przyjrzenia się klimatowi polskiej szkoły, sposobom nauczania, dobrostanowi uczniów. Na koniec została przedstawiona propozycja interpretacji wyników
Zadania polonistów w szkole pomyślanej na nowo. Jak uczyć uczenia się
Get PDFThe situation of the pandemic and the March lockdown allows us to look at education in Poland as an element of a complex system of influences and heterotopias, in line with Foucault’s concept. Realizing the importance of a well-planned educational policy in the context of social needs will allow teachers to set goals more accurately and effectively. The pandemic has exacerbated the social inequalities existing in Poland which have an impact on the effectiveness of education. Education focused on empowerment and, implemented by strengthening cognitive autonomy in the lessons of critical reading, may be an answer from the field of the Polish studies. The text also proposes lesson activities based on the procedural reading method.Sytuacja pandemii i marcowego lockdownu pozwala spojrzeć na edukację w Polsce jako na element złożonego systemu wpływów i heterotopię, zgodnie z koncepcją Foucaulta. Uświadomienie sobie ważności dobrze zaplanowanej polityki edukacyjnej w kontekście potrzeb społecznych pozwoli celniej i skutecznej postawić cele działalności nauczycieli. Pandemia wzmocniła istniejące w Polsce nierówności społeczne, które mają wpływ na efektywność kształcenia. Odpowiedzią na gruncie polonistyki szkolnej może być kształcenie nastawione na upodmiotowienie, realizowane przez wzmacnianie autonomii poznawczej na lekcjach krytycznego czytania. W tekście zaproponowano także propozycję działań lekcyjnych opartych na metodzie czytania proceduralnego
Jak rozmawiać z uczniami online? Kształtowanie wartości moralnych na e-lekcjach języka polskiego
Get PDFThe author refers to experiences of distance learning, which has been introduced in Polish schools in March 2020. The author is also concerned about how moral values may be shaped and how to discuss with teenagers about serious topics in the new form of education. She presents proposals of literary works, which may be a base for further considerations (and discussion) during remote Polish literature classes in 7th and 8th grade. Texts have been grouped taking into account such values as: respect, responsibility, self-discipline (meant as development of self-potential and self-control), fairness, as well as friendship and love. To each of the lectures referred the author is presenting methods and forms of work with students. The change of teaching form stressed out the role of school in the modern world.Autorka odnosi się do doświadczeń nauczania na odległość, które zostało wprowadzone w polskich szkołach w marcu 2020 roku. Zastanawia się nad tym, jak w tej nowej formie edukacji można kształtować wartości moralne oraz jak można rozmawiać z nastolatkami na trudne tematy. Przedstawia propozycję utworów literackich, które można uczynić punktem odniesienia do namysłu (i dyskusji) na zdalnych lekcjach języka polskiego w klasach VII i VIII. Teksty zostały pogrupowane w obrębie takich wartości, jak: szacunek, odpowiedzialność, samodyscyplina (rozumiana jako rozwijanie własnego potencjału i samokontrola), sprawiedliwość, a także przyjaźń i miłość. Do każdej z zaproponowanych lektur autorka podaje metody i formy pracy z uczniami. Zmiana sposobu nauczania uwypukliła, jaka jest rola szkoły w nowoczesnym świecie
Kreatywne pisanie na lekcjach języka polskiego – jak zachęcić dzieci i młodzież do twórczej aktywności?
Get PDFThe article is devoted to improving writing skills, especially among students raised in Polish communities, where they can easily communicate in spoken language, but do not sufficiently master the skill of writing in Polish language. The proposed exercises are designed to improve not only the ability to formulate thoughts, but also to gain confidence when speaking in writing and building confidence in oneself and acquired competencies. The presented proposals are intended for all levels of knowledge of the Polish language and as such can be used in many didactic situations.Artykuł poświęcony jest doskonaleniu sprawności pisania, zwłaszcza wśród studentów wychowanych w środowiskach polonijnych, w których bez problemu komunikują się w języku mówionym, jednak w stopniu niewystarczającym opanowują umiejętność pisania po polsku. Zaproponowane ćwiczenia służyć mają poprawieniu nie tylko zdolności formułowania myśli, ale również nabraniu pewności siebie podczas wypowiadania się na piśmie i zbudowaniu zaufania do siebie i zdobytych kompetencji. Przedstawione propozycje są przeznaczone dla wszystkich poziomów znajomości języka polskiego i jako takie służyć mogą w wielu sytuacjach dydaktycznych
Na cmentarzysku polonistycznych podręczników – kilka myśli
Get PDFSchool literature textbooks, marked by the risk of impermanence by educational reforms, are noteworthy documents of teaching creativity. In the research approach, the historical and cultural perspective of assessing their role in the transformation of horizons and methods of Polish language education is not enough. One should also take into account the praxeological dimension: devote attention to the creative role of the didactic imagination of the authors in building the textbook as a project for specific educational activities. In this respect, significant changes can now be seen in the understanding of the handbook’s relationship to “live teaching” acts. Textbooks by professional literature researchers are in line with the tradition of complementary lesson outlines of historical and literary knowledge of the subject, li miting didactic obligations to comply with the principles of clarity and accessibility of the message, and (sometimes) student-oriented narrative style. In contrast, innovative textbook constructions, which are created by the initiative of teaching teams in the vicinity of the school workshop, focus attention on the design of a tool to support the work of teachers and students, reaching for the experience of Polish speakers and appealing in different ways to their didactic imagination. The value of a textbook constructions created in this way is in many cases balanced with the achievements of scientific works. One should reach for them in educating Polish students.Szkolne podręczniki literatury, naznaczone przez reformy edukacyjne ryzykiem nietrwałości, stanowią godne uwagi dokumenty nauczycielskiej twórczości. W badawczym do nich podejściu nie wystarczy historyczno-kulturowa perspektywa oceny ich roli w przemianach horyzontów i metod kształcenia polonistycznego. Trzeba również uwzględnić wymiar prakseologiczny: poświęcić uwagę twórczej roli wyobraźni dydaktycznej autorów w budowaniu podręcznika jako projektu określonych działań edukacyjnych. Pod tym względem można obecnie obserwować istotne zmiany w pojmowaniu relacji podręcznika wobec aktów „żywego nauczania”. Podręczniki autorstwa profesjonalnych badaczy literatury pozostają w zgodzie z tradycją uzupełniających działania lekcyjne zarysów wiedzy historycznoliterackiej o przedmiocie, ograniczających zobowiązania dydaktyczne do przestrzegania zasad jasności i przystępności przekazu oraz (niekiedy) zorientowanego na ucznia stylu narracji. Natomiast nowatorskie konstrukcje podręcznikowe, które powstają z inicjatywy zespołów nauczycielskich w bliskości szkolnego warsztatu, skupiają uwagę na projektowaniu narzędzia wspomagającego pracę nauczyciela i uczniów, sięgając do doświadczeń polonistów i apelując na różne sposoby do ich wyobraźni dydaktycznej. Wartość tak tworzonych konstrukcji podręcznikowych w wielu przypadkach równoważy się z osiągnięciami prac naukowych. Należy do nich sięgać w kształceniu polonistów
Izolacje i dewiacje… O Sienkiewiczu, narodzie i (turbo)patriotyzmie
Get PDFThe article presents a critical analysis of Latarnik by Henryk Sienkiewicz and its reception in the school environment. The interpretation of the short story overlaps with a model of Polish patriotism which draws its inspiration from the 19th century. The model still seems to be publicly supported, also by the reformed school, despite the fact that it stands in opposition to current geopolitical, economic and social situation. Such an ever-present romantic concept along with polonocentric trends provoke a reflection on Polish presence in the modern, multicultural, dynamically changing world. What becomes the focal point of the article is the conflict between two systems chich intertwine with the main character’s life – the universal, existential system versus local (national), thus, Polish-oriented one. This sets the Pole against the world. The author also points out to a mystical and Eucharistic character of the final part of Latarnik – it idealizes a sudden wave of nostalgia felt by Skawiński. In this way Polishness acquires a status of sacrum while the narrator-ideologist defeats the narrator-psychologist and thinker. Axiologically and anthropologically-wise, the main character appears as “a product of Polish culture” which values romantic acts of heroism more than everyday work or by far less spectacular diligence.Treścią artykułu jest krytyczna lektura Sienkiewiczowskiego Latarnika w kontekście szkolnych uwarunkowań jego odbioru. Interpretacja noweli wpisuje się w szerszy namysł nad modelem polskiego patriotyzmu, który czerpie swe inspiracje i siły z kultury XIX wieku i który – niejako w opozycji do współczesnej sytuacji geopolitycznej, gospodarczej i społecznej – bywa promowany w przestrzeni publicznej, także przez reformowaną szkołę. Żywotność romantycznego paradygmatu wraz z tendencjami do swoistego polonocentryzmu skłaniają autora do refleksji nad formułą obecności Polski w nowoczesnym, wielokulturowym, dynamicznie zmieniającym się świecie. Główny akcent pada na konflikt dwóch porządków, w jakie wpisuje się los bohatera – uniwersalnego, czyli egzystencjalnego oraz partykularnego, czyli polskiego, co samo w sobie daje efekt przeciwstawienia Polaka światu. Autor zwraca również uwagę na mistyczno-eucharystyczne zabarwienie finalnych scen Latarnika, uwznioślające nagły atak nostalgii przeżywanej przez Skawińskiego. W ten sposób polskość zyskuje status sacrum, a narrator-ideolog zwycięża nad narratorem-psychologiem i myślicielem. Czytany w planie aksjologiczno-antropologicznym jawi się z kolei bohater jako „wytwór kultury polskiej”, która wyżej ceni sobie heroiczne zrywy i romantyczne wzloty niż codzienną pracę i mało widowiskową sumienność.
 
