Nauka i Szkolnictwo Wyższe
Not a member yet
564 research outputs found
Sort by
Rady powiernicze w szkolnictwie wyższym
The subject of this article is supervisory boards in European higher education. The analysis covers the process of shaping the idea of councils in various traditions of higher education, paying particular attention to the role they were assigned to building relations between universities and the external environment. This work is not only of historical nature, although a large part of it is devoted to the analysis of the discourse on the process of establishing and organizing councils in European universities. Its central element is the analysis of supervisory boards in universities in terms of their authority and responsibility, the manner of appointing/dismissing their members, accounting for a trustee and, above all, their composition, in particular, the participation of representatives of external stakeholders. In the last part - referring to the experience of other countries - the issue of potential challenges that arise for Polish higher education in relation to the publicly discussed possibility of establishing supervisory boards at Polish universities is addressed.Przedmiotem niniejszego artykułu są rady powiernicze w europejskim szkolnictwie wyższym. Analiza obejmuje proces kształtowania się idei rad w różnych tradycjach szkolnictwa wyższego, zwracając szczególną uwagę na rolę, jaką im przypisywano w budowaniu relacji między uczelniami a otoczeniem zewnętrznym. Praca nie ma wyłącznie charakteru historycznego, choć jej duża część poświęcona jest analizie dyskursu dotyczącego procesu powoływania i organizacji rad powierniczych w europejskich uczelniach. Jej centralnym elementem jest analiza modeli rad powierniczych w uczelniach pod względem posiadanej władzy oraz odpowiedzialności, sposobu mianowania/odwoływania ich członków, rozliczania rady powierniczej, a nade wszystko ich składu,w tym zwłaszcza udziału reprezentantów zewnętrznych interesariuszy. W ostatniej części – nawiązując do doświadczeń innych krajów – poruszona zostaje kwestia potencjalnych wyzwań, jakiewynikają dla polskiego szkolnictwa wyższego w związku z publicznie dyskutowaną możliwościąpowołania rad powierniczych w polskich uczelniac
Pomiar efektywności
Celem niniejszego rozdziału jest przede wszystkim identyfikacja i przedstawienie różnych metod pomiaru efektywności stosowanych w kontekście oceny funkcjonowania instytucji edukacyjnych w tym szkół wyższych. Ponadto dokonano przeglądu badań empirycznych wykorzystujących te metody na wszystkich poziomach edukacji
Rodzaje kapitalizmu akademickiego i uniwersytetów przedsiębiorczych. O przeszłych badaniach i trzech eksperymentach myślowych
This article begins with a brief review of research on the development of ideas about the knowledge-based economy (analysed here as ‘economic imaginaries’) and their influence on how social forces within and beyond the academy have attempted to reorganize higher education and research in response to real and perceived challenges and crises in the capitalist order since the mid-1970s. This provides the historical context for three ‘thought experiments’ about other aspects of the development of academic capitalism. The first involves a reductio ad absurdum argument about different potential steps in the economisation, marketization and financialization of education and research and is illustrated from recent changes in higher education. The second maps actual strategies of the entrepreneurial university and their role in shaping academic capitalism. The third speculates on possible forms of ‘political’ academic capitalism and their changing places in the interstices of the other trends posited in these thought experiments. The article ends with suggestions for a research agendum that goes beyond thought experiments to substantive empirical investigations. Artykuł rozpoczyna się krótkim sprawozdaniem ze stanu badań nad rozwojem koncepcji gospodarki opartej na wiedzy (tutaj analizowanej jako „ekonomiczne imaginaria”) i wpływie tych koncepcji na to, jak siły społeczne, zarówno wewnątrz, jak i na zewnątrz akademii, usiłowały przeorganizować szkolnictwo wyższe i badania w odpowiedzi na realne i dostrzegalne wyzwania i kryzysy porządku kapitalistycznego, począwszy od połowy lat 70. XX wieku. Sprawozdanie to dostarcza historycznego kontekstu trzem „eksperymentom myślowym”, które skupiają się na różnych aspektach wyłaniania się kapitalizmu akademickiego. Pierwszy opiera się na argumencie reductio ad absurdum i rozważa kolejne, możliwe etapy ekonomizacji, urynkowienia i finansjalizacji kształcenia i badań. Argument ten jest ilustrowany ostatnimi zmianami w szkolnictwie wyższym. Drugi określa rzeczywiste strategie uniwersytetu przedsiębiorczego i ich rolę w kształtowaniu kapitalizmu akademickiego. Trzeci ma charakter spekulacyjny i dotyczy możliwych form „politycznego” kapitalizmu akademickiego, jak również zmieniającej się pozycji tych form względem innych trendów przywoływanych w eksperymentach myślowych. Artykuł zamykają propozycje programu badawczego, który przekracza eksperymenty myślowe i zmierza w stronę konkretnych badań empirycznych
Jakość kształcenia a ekonomiczne losy absolwentów: Analiza przypadków
The aim of this paper is to confront the economic fate of 2014 graduates of selected atypical degree courses as second-degree studies with opinions and information contained in reports and resolutions of the Presidium of the Polish Accreditation Committee. This combination will be used to verify the hypothesis that the PKA reports and assessments do not always contain information that could be useful in choosing the field of study.Przedmiotem niniejszego tekstu jest skonfrontowanie ekonomicznych losów absolwentów rocznika 2014 wybranych kierunków atypowych prowadzonych jako studia II stopnia z opiniami i informacjami zawartymi w raportach z wizytacji oraz w uchwałach Prezydium Polskiej Komisji Akredytacyjnej. Takie zestawienie posłuży do weryfikacji hipotezy głoszącej, że raporty i oceny PKA nie zawsze zawierają informacje, które mogłyby być pożyteczne w wyborze kierunku studiów
Uciec, ale dokąd…
This article is one of the voices in the discussion on the semi-peripheral nature of knowledge production systems, inspired by the publication of Gra Peryferyjna by Tomasz Warczok and Tomasz Zarycki. Author focuses on the scenarios of the liberation of Polish social sciences from the semi-periphery of global science, while addressing the conditions for the possibility of breaking with the existing state of dependence of Polish science on central systems of knowledge production.Niniejszy artykuł stanowi jeden z głosów w dyskusji nad półperyferyjnym charakterem systemów rodukcji naukowej, dla której pretekstem była publikacja książki Gra peryferyjna Tomasza Warczoka i Tomasza Zaryckiego. Autor skupia się w nim na scenariuszach wyswobodzenia się przez polskie nauki społeczne z (pół)peryferii globalnej nauki, jednocześnie podejmując kwestię arunków możliwości zerwania z istniejącym stanem zależności polskiej nauki od systemów entralnych
Uodpowiedzialnianie akademii – formacje wiedzy i władza parametryzacji w dyskursie akademickim
This article presents the analysis of academic discourse about parametrization conducted in the 2011-2014 period in the Forum Akademickie and Nauka. The purpose of the study was to capture how the knowledge-power formations regulate, produce, and sustain the “truth” about academia. Our research subjects were speeches, concepts, modalities, and discourse strategies. The post-foucauldian analysis has revealed, among others, different types of parametric criticism, thematic scattering and consolidation, and a dynamic character of the discourse. The rationalities of governmentality (defensive, adaptive and enterprising) have been constructed by the insight through the discourse about parametrization and two discursively sustained and constructed “truths” about university: the discourse of repressed and the responsibilized academy.Artykuł przedstawia rezultaty analizy dyskursu akademickiego na temat parametryzacji, prowadzonego w latach 2011-2014 na łamach Forum Akademickiego i Nauki. Celem badań było uchwycenie, w jaki sposób formacje wiedzy-władzy regulują, wytwarzają i podtrzymują określoną „prawdę” o akademii. Przedmiotem analizy uczyniono przedmioty wypowiedzi, pojęcia, modalności i strategie dyskursu. Postfoucaultowska analiza ukazała m.in. różne rodzaje krytyki parametryzacji, tematyczne rozproszenie i konsolidację oraz dynamiczny charakter badanego dyskursu. Poprzez wgląd w dyskurs o parametryzacji zostały zrekonstruowane racjonalności urządzania (defensywna, adaptacyjna i przedsiębiorcza) oraz dwie dyskursywnie podtrzymywane i konstruowane „prawdy” o uniwersytecie: dyskurs represjonowanej i uodpowiedzialnionej (konstruującej własną odpowiedzialność) akademii
Wprowadzenie: Reforma szkolnictwa wyższego w Polsce i jej wyzwania. Jak stopniowa dehermetyzacja systemu prowadzi do jego stratyfikacji
Jak zmieniał się Wydział Matematyki, Informatyki i Mechaniki Uniwersytetu Warszawskiego w latach 1991-2016
We describe how the Faculty of Mathematics, Informatics and Mechanics of the University of Warsaw (Faculty MIM for short) has been changing during the years 1991-2016. These changes were motivated by a change of the political system in Poland, affecting academic life, as well as the growing import_ance of Computer Science (Informatics). Moving MIM’s faculty to another building was a catalyst for change, giving the community a chance to reevaluate various aspects of academic life. In the new environment faculty members were treated more as individual researchers rather than employees of various organizational units. Improved working conditions helped to create a sense of community. An import_ant goal was to achieve a synergy effect resulting from the close collaboration of mathematicians and computer scientists. The faculty of MIM acted against the fragmentation of the university, which was typical of Poland during the last decade of the 20th century. It initiated a university-wide recruitment system for students, produced and introduced innovative software (University Study-Oriented System (USOS)) and paid special attention to service courses in mathematics and computer science. Long before the introduction of the Bologna system, the five-year curriculum at MIM was divided into bachelor and master programs that contained an extended range of elective courses. To meet the requirements of the quickly changing disciplines and to motivate young researchers, a flat organization structure of the Faculty was introduced. An import_ant element of a transparent Human Resources policy is a system of financial bonuses for the most active researchers and teachers. We emphasize that the global character of mathematical sciences, and the tradition of the Warsaw mathematical school, are key factors forming standards and values of the community.W artykule przedstawiono ewolucyjne zmiany, które zachodziły na Wydziale Matematyki, Informatyki i Mechaniki Uniwersytetu Warszawskiego w latach 1991-2016. Wynikały one z uwarunkowań zewnętrznych (zmiany ustrojowe), rosnącego znaczenia informatyki, a także refleksji środowiska. Katalizatorem zmian stało się w 1991 r. przeniesienie Wydziału do innego budynku, wymagającego modernizacji na jego potrzeby. W nowej siedzibie podjęto program większego upodmiotowienia pracowników, integracji środowiska Wydziału oraz wykorzystania efektu synergii wynikającego z obecności matematyków i informatyków w ramach jednego Wydziału. WMIM starał się o utrzymanie spoistości Uniwersytetu m.in. poprzez zainicjowanie i przeprowadzanie wspólnej rekrutacji na studia, wprowadzenie Uniwersyteckiego Systemu Obsługi Studiów, a także zabieganie o zajęcia usługowe dla innych wydziałów. Ponadto przedstawiono wspólne przedsięwzięcia WMIM z innymi ośrodkami matematycznymi w kraju. WMIM na długo przed formalnym przyjęciem wymagań procesu bolońskiego wprowadził licencjat, a także uelastycznił program studiów, ułatwiając studentom wybór przedmiotów oraz zapewniając transparentność studiów. Wyzwoleniu inicjatywy młodych badaczy służyło spłaszczanie struktury organizacyjnej, prowadzenie transparentnej polityki kadrowej oraz funkcjonowanie systemu motywacyjnych dodatków do wynagrodzenia. Podkreślono, że globalny charakter nauk matematycznych i tradycja warszawskiej szkoły matematycznej stanowią zasadniczy czynnik kształtowania hierarchii wartości i ambicji środowiska
Nie ma wolności bez odpowiedzialności
We analyze the system of organization of science and its change in Poland in the last quarter century, in the context of parallel changes in the world. Based on our experience at the International Institute of Molecular and Cell Biology in Warsaw, but also thanks to good models from other institutions in Poland and abroad, we present our thoughts on the question of how to develop science in Poland. We think that in order to improve the system of science organization in our country and quickly achieve a positive effect, we must use proven models from other countries and positive examples of our own Polish successes. The implementation of these tasks requires courageous political decisions that will provide the scientists with the freedom necessary to work effectively, but will also bind this freedom with responsibility. Thanks to people, who take up this responsibility and take full advantage of the opportunities offered, Poland will have a chance for rapid civilization progress. Investments in science are crucial to the development of each country.Analizujemy system organizacji nauki i jego zmiany w Polsce w ostatnim ćwierćwieczu, w kontekście zmian równolegle zachodzących na świecie. W oparciu o nasze doświadczenia z pracy w Międzynarodowym Instytucie Biologii Molekularnej i Komórkowej w Warszawie, ale także dzięki dobrym wzorcom z innych instytucji w Polsce i za granicą, przedstawiamy nasze przemyślenia w odpowiedzi na pytanie, jak rozwijać naukę w Polsce. Uważamy, że aby usprawnić system organizacji nauki w naszym kraju i szybko osiągnąć pozytywny efekt, należy skorzystać ze sprawdzonych wzorów z innych krajów oraz pozytywnych przykładów własnych polskich sukcesów. Realizacja tych zadań wymaga odważnych decyzji politycznych, które zapewnią naukowcom niezbędną do efektywnej pracy wolność, ale także powiążą tę wolność z odpowiedzialnością. Dzięki ludziom, którzy się tego podejmą i odpowiedzialnie wykorzystają oferowane możliwości, Polska będzie miała szansę na szybki postęp cywilizacyjny. Inwestycje w naukę są kluczowe dla rozwoju każdego kraju