Nauka i Szkolnictwo Wyższe
Not a member yet
564 research outputs found
Sort by
Bilans kadencji
Get PDFThe lnterview with Professor Włodzimierz Siwiński, Rector of the University of WarsawWywiad z prof. dr hab. Włodzimierzem Siwińskim, rektorem Uniwersytetu Warszawskieg
Kształcenie ustawiczne
Get PDFIn the face of the explosive growth of science and technology, knowledge acquired in school very quickly becomes inadequate for effective performance in professional and social life. Thus it becomes necessary for adults who are often working and have already completed their formal education to supplement their education. The accomplishment of this goal requires the introduction and popularisation of permanent education. The organisation of such education is presented here on the example of Germany, where this form of education has a rich tradition. The authors point out the universality of permanent education in Germany and the diverse forms in which it takes place. They also underscore the role played by self-governing professional corporations and private institutions in the organisation of permanent education. One of the forms of this form of education is correspondence education. The article describes the organisation and thematic scope of correspondence education in Germany and in Western Europe. Permanent education of employees of big corporations is shown on the example of the firm Siemens. The authors stress the great importance which big companies place on raising the professional qualifications of their employees. In this context it is argued that the condition for Poland’s entry into the European Union and its effective subsequent functioning in this grouping is raising the level of education of the citizens of our country. It will be impossible to accomplish this goal without the introduction and popularisation of permanent education in Poland. Higher education institutions can and should play an important role in this field.Dynamiczny rozwój nauki i techniki powoduje, iż wiedza zdobyta w szkole staje się bardzo szybko niewystarczająca do skutecznego funkcjonowania w życiu zawodowym i społecznym. Powstaje zatem konieczność uzupełniania wykształcenia przez ludzi dorosłych, często pracujących zawodowo i mających już szkolne wykształcenie. Do realizacji tego zadania niezbędne jest wprowadzenie i upowszechnienie kształcenia ustawicznego. Organizacja kształcenia ustawicznego została przedstawiona na przykładzie Niemiec, gdzie ta forma kształcenia ma bogatą tradycję. Zwrócono uwagę na powszechność kształcenia ustawicznego w Niemczech oraz na różnorodność form, w jakich jest ono realizowane. Podkreślono rolę, jaką w organizowaniu kształcenia ustawicznego odgrywają samorządowe korporacje zawodowe oraz instytucje prywatne. Jedną z form kształcenia ustawicznego jest kształcenie korespondencyjne. Przedstawiono organizację oraz zakres tematyczny tego kształcenia w Niemczech i w Europie Zachodniej. Kształcenie ustawiczne pracowników wielkich przedsiębiorstw zostało pokazane na przykładzie firmy Siemens. Uwypuklono wagę, jaką w wielkich firmach przywiązuje się do podnoszenia kwalifikacji zawodowych pracowników. Na tym tle starano się uzasadnić, że warunkiem wejścia Polski do struktur Unii Europejskiej i następnie skutecznego funkcjonowania w tych strukturach jest podniesienie poziomu wykształcenia obywateli naszego kraju. Osiągnięcie tego celu nie jest możliwe bez wprowadzenia i upowszechnienia w Polsce kształcenia ustawicznego. Istotną rolę w tym zakresie mogą i powinny odegrać wyższe uczelnie
Różnorodność szkolnictwa wyższego w Niemczech: struktura dualna
Get PDFUsing the example of the relatively constant - according to the author - dual structure of the higher education institutions (universities and higher vocational institutions - Fachhochschulen) the more general conclusions, that can be drawn from the German experiences for the concept of the diversification of the higher education structure are presented. The discerning analysis of the transformations of the relations between the social environment and the education system, which formed the ground of different quality for the interest in the vocational education since the late fifties through the middle of seventies and since the middle of seventies over today, constitutes the background of the analysis. The author presents the uniqueness of the vocational studies by comparing the solutions to the same problems in both education sectors, among others: the accessibility issue, the structural, organizational and curricula differentiation between universities and vocational institutions of higher education. Also, he pays attention to the factors influencing the social image of the Fachhochschulen, which are less known than universities, that are shaped by the history and fixed by the tradition. To this fact, among others, as there is no interest in the factual information, based on the systematic studies of the new education sector, the author attributes the frequently exaggerated positive opinions regarding Fachhochschulen, i.e/graduates employment opportunities. One of the final paragraphs presents the direction of the higher education transformation and the development of the higher vocational education sector in the Eastern region of the country. The article ends up with the international comparisons; the author emphasizes the similarities and the basic diversities between systems based on the two-type structure, pointing out the factors which promote the stabilization of the structure on the one hand, and, the attempts to reduce the discrepancies between universities and higher vocational institutions on the other hand.Na przykładzie relatywnie trwałej - w ocenie Autora - struktury dualnej szkolnictwa wyższego w Niemczech (uniwersytety i wyższe szkoły zawodowe - Fachhochschulen) przedstawione zostały ogólniejsze wnioski, jakie z niemieckich doświadczeń wynikają dla koncepcji różnicowania struktur szkolnictwa wyższego. Tłem do rozważań jest wnikliwa analiza przemian, które wystąpiły w ciągu ostatniego trzydziestolecia w relacjach między otoczeniem społecznym a systemami edukacji, kształtując jakościowo różne podłoże zainteresowania wyższym szkolnictwem zawodowym w przedziałach od końca lat pięćdziesiątych do połowy siedemdziesiątych oraz od schyłkowego okresu lat osiemdziesiątych do dziś. Autor ukazuje specyfikę studiów zawodowych porównując rozwiązania tych samych problemów w obu sektorach szkolnictwa wyższego, m.in. kwestie dostępności oraz różnic programowych, strukturalnych i organizacyjnych między uniwersytetami a wyższymi szkołami zawodowymi. Zwraca ponadto uwagę na czynniki określające społeczny obraz Fachhochschulen, mniej znanych niż historycznie ukształtowane i utrwalone tradycją uniwersytety. Temu m.in. faktowi - brakowi zainteresowania rzetelną informacją opartą na systematycznych badaniach nowego sektora edukacji - przypisuje funkcjonowanie często przesadnie korzystnych opinii na temat Fachhochschulen, np. dotyczących możliwości zatrudnienia ich absolwentów. Przedstawiony został także kierunek przemian w szkolnictwie wyższym landów wschodnich oraz kształtowanie się w łych krajach sektora wyższego szkolnictwa zawodowego. Artykuł kończą porównania międzynarodowe. Autor akcentuje podobieństwa i zasadnicze różnice między systemami opartymi na różnych formach struktury dualnej, wskazując na czynniki sprzyjające stabilizacji tej struktury oraz - z drugiej strony - na próby redukowania różnic między uniwersytetami i wyższymi szkołami zawodowymi
Wolność badań naukowych - standardy europejskie i rzeczywistość polska
Get PDFThe Author analyses the question of freedom of scientific research in the 1997 Constitution of the Republic of Poland and goes back to previous fundamental acts of law: the so-called March Constitution, April Constitution and the Constitution of the People’s Republic of Poland. He points out that freedom of scientific research and artistic work, freedom of teaching and freedom of using cultural achievements occupy inferior positions in the Constitution compared with freedom of the press and of other mass media. However, the Author stresses that freedom of scientific research is also pushed to the background in constitutions elsewhere, not only in Poland. He also discusses definition problems and analyses the meanings of notions such as, e.g., “creative work”, “scientific creative work”, “artistic creative work”, “creator/author”, “creative work”, “science/research” as well as the boundaries of freedom in scientific research.Autor rozpatruje kwestię wolności badań naukowych w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 1997 r., a także wraca do poprzednich polskich ustaw zasadniczych: konstytucji marcowej (1921), kwietniowej (1935) i Konstytucji PRL (1952). Zwraca uwagę, że wolność badań naukowych, a także twórczość artystyczna, wolność nauczania i wolność korzystania z dóbr kultury zajmują w Konstytucji RP pośledniejsze miejsce niż wolność prasy i innych środków masowego przekazu. Podkreśla jednak, że przesunięcie na drugi plan wolności badań naukowych nie jest specyfiką wyłącznie polską. Zajmuje się również kwestiami definicyjnymi, rozpatrując m.in. znaczenie pojęć „twórczość”, „twórczość naukowa”, „twórczość artystyczna”, „twórca”, „utwór”, „nauka”, a także granicami wolności prowadzenia badań naukowych
Ewaluacja szkolnictwa wyższego a jakość kształcenia
Get PDFThe aim of this article is to present the issues related to the quality of education at tertiary level and ways of controlling and evaluating its quality. The author defines the evaluation process, outlines the historical background of human interest in the quality and evaluation of education, and then presents the functions, aims and tools of the evaluation process. The author also describes external and external mechanisms of quality evaluation and lists principles that a properly operating quality assurance and evaluation system should follow. In conclusion, the author puts forth a hypothesis regarding continuously growing interest in performance, quality and evaluation of education in HE sector and attempts to identify the underlying reasons for this phenomenon at Polish universities. One of the main reasons is the growing competition on the educational services market and the redefined role of students. Students have become customers who expect high quality of education: high quality of educational services of which they are consumers and recipients.Celem artykułu jest przybliżenie problematyki związanej z jakością kształcenia na poziomie wyższym oraz formami kontrolowania i oceny tej jakości. Autorka definiuje proces ewaluacji, przybliża tło historyczne towarzyszące zainteresowaniu się jakością kształcenia oraz jej oceną, a także przedstawia funkcje, cele i narzędzia procesu ewaluacji. Przedstawia również zewnętrzne i wewnętrzne mechanizmy oceniania jakości oraz wymienia zasady, jakim powinien podlegać prawidłowo funkcjonujący system kontroli i oceny jakości. W konkluzji artykułu autorka wysuwa hipotezę o stale rosnącym wzroście zainteresowania jakością i efektywnością kształcenia w szkolnictwie wyższym i jej oceną oraz podejmuje próbę ustalenia przyczyn owego wzrostu zainteresowania w polskich uczelniach. Jako jedną z podstawowych przyczyn upatruje rosnącą konkurencję na rynku usług edukacyjnych oraz swoiste przedefiniowanie roli studenta, który stał się klientem oczekującym wysokiego poziomu kształcenia - wysokiej jakości usług edukacyjnych, których jest odbiorcą i konsumentem
Planowanie przeobrażeń szkolnictwa wyższego - inicjatywa strategicznego planowania akademickiego (SAPLING)
No full textAn important problem of higher education in the United Kingdom is the elaboration of suitable and effective procedures for the distribution of funds in conditions of a rapid increase in numbers of students coupled with reduced capacity for funding higher education institutions. In the Authors’ opinion, the accreditation procedures currently in use, the quality assurance systems, the assessment of research programs created by higher education institutions do not provide for an effective distribution and proper use of financial resources. Under the Strategic Academic Planning (SAPLING), The Higher Education Quality Council and Manchester Metropolitan University have launched an interesting initiative to organize a workshop, to which experts from British universities would be invited. The goal of the workshop would be to elaborate effective procedures for the distribution of financial means and for training university employees to apply these procedures. The participants of the workshops have been called upon to undertake common simulative actions to formulate conclusions - tenders addressed to hypothetical financial institutions in the search for funds to realize a specific plan for implementation of the strategic approach to teaching. In the article the Authors describe the sequence and effects of the simulative actions which took place during the workshops.Istotnym problemem szkolnictwa wyższego w Zjednoczonym Królestwie Wielkiej Brytanii jest wypracowanie właściwych i sprawnych procedur podziału środków finansowych w warunkach szybko postępującego rozwoju ilościowego i jednoczesnych ograniczeń poziomu finansowania instytucji szkolnictwa wyższego. Stosowane dotychczas procedury akredytacyjne, systemy zapewniania jakości kształcenia oraz ocena programów badawczych tworzonych przez instytucje szkolnictwa wyższego nie pozwalają, zdaniem Autorów, na efektywny podział i właściwe wykorzystanie zasobów finansowych. Rada ds. Jakości Szkolnictwa Wyższego oraz Manchester Metropolitan University podjęły w ramach Strategie Academic Planning (SAPLING) interesującą inicjatywę. Zorganizowały pracę warsztatową (workshop ), do której zostali zaproszeni eksperci z brytyjskich uniwersytetów. Celem spotkania było wypracowanie efektywnych procedur podziału środków finansowych oraz trening pracowników uniwersytetów w ich stosowaniu. Uczestnicy warsztatów zostali zaproszeni do podjęcia zespołowego działania symulacyjnego związanego z formułowaniem wniosków - ofert zaadresowanych do hipotetycznych agencji finansowych, w poszukiwaniu wsparcia dla realizacji określonego planu wdrożenia strategicznego podejścia do kształcenia. Autorzy prezentują przebieg i efekty działań symulacyjnych przeprowadzonych podczas warsztatów
Wiedza jako wiadza i wiedza jako opór. Wokół koncepcji Marka Olssena, Johna Codda i Anne-Marie O’Neill
Get PDFTackling the ideas presented by Mark Olssen, John Codd and Anne-Marie O’Neill in their book Education Policy: Globalization, Citizenship and Democracy (2004), the author points out that contemporary educational studies fail to analyse the essential role of knowledge in power processes and resistance processes. Referring to Michel Foucault\u27s theory of culture and Chantal Mouffe’s theory of radical democracy the author points out that knowledge in the modern society is a key element of power processes and related interdisciplinary techniques. The author identifies the essential areas impacted by knowledge built into power relationships and discusses the opportunities to generate resistance strategies that arise in those areas, including knowledge-based strategies. Podejmując idee przedstawione przez Marka Olssena, Johna Codda i Anne-Marie O’Neill w książce Education Policy: Globalization, Citizenship and Democracy (2004), autor wskazuje na pominięcie we współczesnych studiach nad edukacją zasadniczej roli wiedzy, jaką odgrywa ona w procesach władzy i w procesach oporu. Odwołując się do teorii kultury Michela Foucaulta, a także do teorii radykalnej demokracji Chantal Mouffe, wskazuje, iż także we współczesnym społeczeństwie wiedza jest podstawowym elementem procedur władzy i powiązanych z nimi różnorodnych technik dyscyplinarnych. Wskazując na podstawowe obszary oddziaływania wiedzy wbudowanej w relacje władzy, omawia pojawiające się w owych obszarach możliwości generowania strategii oporu - strategii także opartych na wiedzy
Czy Polska ma szansę na gospodarkę opartą na wiedzy?
Get PDFThis article consists of four parts. In the first part, attention is drawn to an approach towards the problems of a knowledge-based economy (KBE) and economic or social progress, and in the second part three definitions are presented: one based on an enterprise, one based on a macroeconomic aspect, and one based on a social approach, with a discussion of the controversies and disputes that bind these concepts. The first area of the dispute is contained within a microeconomic aspect and involves the question of cooperation in the creation and dissemination of knowledge vis-a-vis competition and the values created by the market, to which knowledge is also subject. The second area of controversies involves an answer to the question: Is a KBE an extension of industrial civilisation, or does it represent the beginning of a new post-industrial civilisation? In this context, the article presents six qualities that characterise a KBS, after which it considers whether Poland is ripe for this type of economy and examines the country’s situation in the light of the characteristics of a KBE and the progress attained by EU countries along the road to such an economy. In the final part of the article, a summary of the Author’s thinking is given, providing two possible answers depending on the points of reference he discussed previously.Artykuł składa się z czterech części. W pierwszej Autor zwraca uwagę na podejście do problematyki gospodarki opartej na wiedzy jako procesu ekonomicznego lub cywilizacyjnego, w drugiej przedstawia trzy definicje: wychodzącą od przedsiębiorstwa, wynikającą z ujęcia makroekonomicznego oraz wynikającą z podejścia cywilizacyjnego, a także łączące się z tymi ujęciami kontrowersje i spory. Pierwszy obszar sporu rysuje się w ujęciu mikroekonomicznym, wiążąc się z kwestią współpracy w procesie tworzenia i upowszechniania wiedzy versus konkurencji oraz wartości kreowanych przez rynek, któremu podlega także wiedza. Drugi obszar kontrowersji dotyczy odpowiedzi na pytanie, czy gospodarka oparta na wiedzy jest przedłużeniem cywilizacji przemysłowej, czy też początkiem nowej cywilizacji postindustrialnej. W tym kontekście Autor przedstawia sześć cech charakteryzujących gospodarkę opartą na wiedzy, by następnie postawić pytanie o stopień dojrzałości Polski do tego rodzaju gospodarki oraz ocenić sytuację Polski w świetle charakterystycznych cech gospodarki opartej na wiedzy, a także poziomu zaawansowania krajów Unii Europejskiej w dążeniu do takiej gospodarki. W ostatniej części artykułu Autor podsumowuje swój wywód, udzielając dwóch możliwych odpowiedzi w zależności od omówionych wcześniej układów odniesienia
Uwarunkowania dalszego rozwoju niepaństwowego szkolnictwa wyższego w Polsce
Get PDFThe author discusses the factors which have led to the development of non-state higher education institutions offering economic courses, chosen by about 80% of the students of this sector of higher education. If these colleges are to survive, they must improve the quality of their services. Improvement is urgently needed in two areas: “college management” in the broad sense and the “educational system” itself. College management includes: change of style of management, shifting from a purely commercial approach to the development of “enterprise culture, marketing orientation, cooperation with business, development and deepening of various forms of co-operation between colleges, greater contribution to the creation and development of the ‘teaching system’ in the region, widening and diversification of financial sources, more stringent and better control and evaluation (both internal and external, official and community) of the quality of teaching, and the creation and development of own teaching and research faculties”. When discussing the factors resulting from the “educational system”, the author includes the academic nature of syllabuses, research as the condition sine qua non of the existence of higher education establishments, deepening of sources of information and application of up-to-date communications technology, study internationalisation, developing student co-responsibility for the quality of teaching and student selection.W artykule omówiono uwarunkowania rozwoju uczelni niepaństwowych oferujących ekonomiczne kierunki studiów, na których kształci się około 80% wszystkich studentów tego sektora szkolnictwa wyższego. Warunkiem utrzymania się na rynku tych uczelni jest istotne podniesienie jakości oferowanych usług. Podstawowe uwarunkowania tej poprawy wynikają z szeroko pojętego zarządzania uczelnią oraz z samego systemu kształcenia. Do pierwszej grupy uwarunkowań zaliczono: zmianę stylu zarządzania, przesunięcie komercyjnego nastawienia uczelni w kierunku tworzenia „kultury przedsiębiorczości” , orientację marketingową, współpracę z biznesem, rozwinięcie i pogłębienie różnych form kooperacji między uczelniami, zwiększenie wkładu szkół wyższych w tworzenie i rozwijanie „systemu uczącego” w regionie, poszerzenie i dywersyfikację źródeł finansowania, zaostrzenie i rozwinięcie kontroli oraz oceny jakości kształcenia zarówno wewnętrznej, jak i zewnętrznej, urzędowej i środowiskowej, a także tworzenie i rozwój własnej kadry nauczającej i badawczej. Omawiając czynniki wynikające z systemu kształcenia, uwzględniono akademickość programów studiów, badania jako podstawowy warunek istnienia szkoły wyższej, pogłębienie źródeł informacji, wykorzystanie współczesnych technologii komunikacji, internacjonalizację studiów, rozwijanie wśród studentów współodpowiedzialności za jakość kształcenia oraz selekcję przy naborze i w trakcie studiów