Czasopismo Prawno-Historyczne
Not a member yet
3153 research outputs found
Sort by
Seraja Szapszał – hachan karaimski w Drugiej Rzeczypospolitej w świetle dokumentów Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego
Get PDFArtykuł ukazuje hachana jako przywódcę religijnego w oczach władz państwowych przez pryzmat dokumentów zgromadzonych w Ministerstwo Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego. Instytucja ta miała decydujący wpływ na prowadzenie polityki wyznaniowej przez przekuwanie koncepcji i idei politycznych w praktyczne działania państwa. Ukazanie, w jaki sposób hachan karaimski był postrzegany przez urzędników MWRiOP uzupełni lukę w badaniach nad historią i pozycją prawną tej społeczności. Literatura przedmiotu do tej pory nie pochyliła się wystarczająco nad tym, jak Seraja Szapszał był odbierany przez władze państwowe. Ukazanie tego wątku pomaga lepiej zrozumieć politykę państwa wobec Karaimów, a także przyczynia się do ukazania genezy ustawy regulującej wzajemne relacje oraz dopełnia obraz społeczności karaimskiej przed II wojną światową. Artykuł odpowiada na pytania o stosunek państwa do Karaimów jako społeczności, stosunek władz do Seraji Szapszała oraz ich wzajemne relacje, wskazując obszary, które mogły wywoływać animozje
Juristy i revoljucija. Pro et contra, avtory i sostaviteli S.M. Šahraj, K.P. Krakovskij, Moskovskij gosudarstvennyj universitet imeni M.V. Lomonosova, Izdatelʹstvo »Kučkovo Pole«, Moskwa 2017, ss. 552.
No full textOchrona dobrego imienia Józefa Piłsudskiego w świetle przepisów prawa karnego oraz w praktyce sądowej w okresie II Rzeczypospolitej
Get PDFAutor analizuje przepisy prawa karnego odnoszące się do ochrony czci i dobrego imienia Naczelnika Państwa, a także bezpośrednio Józefa Piłsudskiego obowiązujące w okresie międzywojennym. W swych rozważaniach autor skupia się nie tylko na rozważaniach dogmatycznych, analizuje również praktykę orzeczniczą polskich sądów w wybranych sprawach karnych przeciwko sprawcom uwłaczającym czci i dobremu imieniu Józefa Piłsudskiego
Władca idealny i tyran w myśli politycznej średniowiecza
Get PDFAutor w skróconej formie prezentuje elementy średniowiecznej doktryny politycznej poświęconej spostrzeżeniom na temat władcy doskonałego/idealnego oraz władzy tyrańskiej i monarchy tyrana. Interesuje go, w jaki sposób definiowano istotę władzy monarszej, jakie wymagania stawiano królom oraz które z tych wymagań miały określać władcę idealnego. W dalszej części rozważań autor prezentuje opinie pisarzy politycznych o istocie władzy tyrańskiej, jednocześnie uwypuklając ewolucję poglądów, która swe apogeum znalazła w XV w. Wówczas stwierdzono, że tyranem przestawał być władca, natomiast stawał się nim królewski przeciwnik. Dwie kolejne przeanalizowane kwestie dotyczą stosunku poddanych do władzy tyrana oraz dyskutowanej dopuszczalności tyranobójstwa.  
II Ogólnopolska konferencja naukowa „Stosunki polsko-krzyżackie w średniowieczu – ujęcie historyczno-prawne”, Poznań, 15 maja 2019 r.
Get PDF
„Naderwany” sejm konwokacyjny w 1696 r. Uwagi o nieodzowności historii prawa na marginesie pracy Ewy Gąsior
Get PDFCarla Schmitta krytyka liberalizmu w latach 1916-1938. Próba syntezy i interpretacji
Get PDFArtykuł jest analizą krytyki, której niemiecki filozof prawa i teoretyk polityki poddał w swoich pisanych przed 1939 r. pracach liberalizm – jako filozofię polityczną, system zarządzania państwem, jak również system prawny, tj. pozytywizm z liberalizmu wynikający. Autor skupia się na prześledzeniu owej krytyki od pierwszych dzieł Schmitta, czyli analiz filologicznych, poprzez schmittiańską krytykę konstytucji Republiki Weimarskiej z 1919 r., dochodząc do sporu prowadzonego przez myśliciela z Plettenbergu z Hansem Kelsenem; stara się pokazać pewne stałe elementy poczynionej przez Schmitta krytyki (akcentowanie wpływu rozwoju technologicznego na proces polityczny, teorię obszaru centralnego) jak również te, które zmieniały się w czasie (stosunek Schmitta do Hobbesa jako ojca liberalizmu, jego namysł nad neutralizacją sfery publicznej). Tekst uzupełnia analiza pozytywnego – w pewnym przynajmniej sposobie – remedium na liberalizm, jakie Schmitt wynalazł, czyli teoria stanu wyjątkowego, analizowanego po pierwsze na gruncie art. 48 konstytucji Republiki Weimarskiej, po drugie zaś: jako zsekularyzowanego pojęcia teologicznego „stanu bez nazwy”
Judicial Review – historia i współczesność
Get PDFJudicial Review – sądowa kontrola konstytucyjności ustaw, kształtowała się na przestrzeni kilkuset lat, równolegle z formowaniem się podstawowych elementów współczesnych systemów politycznych. Jej pojawianie się poprzedziło ugruntowanie się koncepcji trójpodziału władz, suwerenności narodu (w miejsce suwerenności władzy królewskiej) oraz praw człowieka. Instytucje te oraz zasady ustrojowe wprowadzone zostały do Konstytucji amerykańskiej z 1787 r. , której struktura podkreśla fundamentalny charakter trójpodziału władz, jak również, przez wprowadzenie do niej w procesie ratyfikacji Konstytucji, pierwszych dziesięciu poprawek – praw i wolności obywatela amerykańskiego. Przez okres ponad stulecia debata polityczna, w tym także ustrojowa, Europy koncentrowała się nade wszystko nad problematyką suwerenności i praw, tym samym odsuwała na plan dalszy kontrolę konstytucyjności ustaw. Uważano bowiem, iż formowanie organu sprawującego kontrolę konstytucyjną nad aktami władzy ustawodawczej i decyzjami formowanej przez nią władzy wykonawczej, prowadzi do ustanowienia swoistej super izby wobec parlamentu będącego emanacją woli suwerena. Refleksje ustrojowe A. de Tocqueville\u27a, następnie rozważania i działania praktyczne H. Kelsena przybliżyły – stopniowo- instytucję sądowej kontroli konstytucyjności ustaw do realiów europejskich. Poważna debata polityczna nad tym zagadnieniem podjęta została w Polsce w latach osiemdziesiątych, a warunki do jej ustrojowej materializacji powstały dzięki regulacjom Konstytucji RP w 1997 r. Proces integracji europejskiej sprawił, iż polski system ustrojowy, w tym także funkcjonowanie Trybunału Konstytucyjnego, stało się częścią tworzonego przez Unię Europejską autonomicznego systemu prawnego