Czasopismo Prawno-Historyczne
Not a member yet
3153 research outputs found
Sort by
The subject matter of arbitral tribunals in the resolutions of the Permanent Council (1776–1788)
Get PDFOriginal version: Problematyka sądownictwa polubownego w rezolucjach Rady Nieustającej (1776–1788), “Czasopismo Prawno-Historyczne” [Journal of Legal and Historical Sciences], 2016, vol. 68, issue 2, pp. 85–108.Original version: Problematyka sądownictwa polubownego w rezolucjach Rady Nieustającej (1776–1788), “Czasopismo Prawno-Historyczne” [Journal of Legal and Historical Sciences], 2016, vol. 68, issue 2, pp. 85–108
„Każdy z nas ma w życiu własnem dziedzinę umiłowań i ukochań namiętnych…” Zygmunt Jundziłł (1880–1953) – senator – adwokat – zastępca profesora – emigrant
Get PDFZygmunt Jundziłł (1880–1953) can be undoubtedly considered to be of one of the last citizens of the Grand Duchy of Lithuania. He was initially associated with the ‘krajowcy’ [natives] party and, during the Second Polish Republic period, he was one of the supporters of Marshal Józef Piłsudski. As a member of BBWR [The Nonpartisan Bloc for Cooperation with the Government], he was a senator between 1930 and 1935. Jundziłł was also a civil law lecturer at the Stefan Batory University in Vilnius as well as an attorney. During World War II, he managed to avoid being arrested. After 1945, he lived abroad in France and Great Britain. He died as an immigrant in London in 1953.Zygmunta Jundziłła (1880–1953) bez wątpienia można uznać za jednego z ostatnich obywateli Wielkiego Księstwa Litewskiego. Początkowo związał się ze stronnictwem krajowców, a w okresie II Rzeczypospolitej należał do zwolenników marszałka Józefa Piłsudskiego. Z ramienia BBWR sprawował w latach 1930–1935 mandat senatora. Jundziłł był także wykładowcą prawa cywilnego na Uniwersytecie Stefana Batorego w Wilnie, a także adwokatem. W okresie II wojny światowej uniknął aresztowania. Po 1945 r. przebywał na emigracji we Francji i w Wielkiej Brytanii. Zmarł na emigracji w Londynie w 1953 r
Tezy prawne z zakresu prawa karnego wydawane przez polskie (nieniemieckie) sądy apelacyjne w Generalnym Gubernatorstwie (1940–1943)
Get PDFThe purpose of the article is to analyze the legal theses issued by courts of appeal in the field of penal law. The legal theses were the most important juridical statements of Polish (non-German) courts in the General Government. Detailed statistics concerning the issue under discussion are presented in the article. As a result, knowledge of the application of penal law by Polish (non-German) courts in the General Government is broadened, mainly in relation to the types of criminal cases that were heard by these courts and to the legal problems connected with them. In a broader context, this analysis will make it possible to answer the question concerning the role and activity of the Polish (non-German) courts in the General Government. Moreover, it will provide an answer whether these courts were used to implement Nazi policy in the General Government in criminal cases.Celem artykułu jest analiza tez prawnych wydawanych przez sądy apelacyjne w obszarze prawa karnego. Tezy prawne były najważniejszymi wypowiedziami jurydycznymi sądów polskich (nieniemieckich) w Generalnym Gubernatorstwie. W artykule przedstawiono szczegółową statystykę dotyczącą omawianego zagadnienia. W rezultacie poszerzono wiedzę na temat stosowania prawa przez sądy polskie (nieniemieckie) w Generalnym Gubernatorstwie, przede wszystkim w odniesieniu do rodzajów spraw karnych rozpatrywanych przez te sądy oraz związanych z nimi problemów prawnych. W szerszym znaczeniu przeprowadzona analiza pozwoli odpowiedzieć na pytanie o rolę i aktywność sądownictwa polskiego (nieniemieckiego) i czy sądy te były wykorzystywane do prowadzenia nazistowskiej polityki w Generalnym Gubernatorstwie w sprawach karnych
Szczególna ochrona prawna żołnierzy w postępowaniach sądowych i egzekucyjnych w Księstwie Warszawskim
Get PDFThe state authorities of the Duchy of Warsaw tried to secure the interests of soldiers in court proceedings. Among the acts containing provisions which protected soldiers was a regulation of the Ruling Commission of the 30th of January 1807, a regulation of the Council of State of the 4th of July 1809, and a royal decree of the 15th of July 1812. The provisions of the Ruling Commission provided the most extensive source of protection. The two following acts provided for the possibility of employing article 21 of the civil procedure in all proceedings.Władze państwowe Księstwa Warszawskiego starały się zabezpieczyć interesy żołnierzy w postępowaniach sądowych. Wśród aktów zawierających przepisy chroniące żołnierzy były uchwała Komisji Rządzącej z dnia 30 stycznia 1807 r., uchwała Rady Stanu z dnia 4 lipca 1809 r. i dekret królewski z dnia 15 lipca 1812 r. Najszerszą ochronę zapewniały przepisy uchwały Komisji Rządzącej. W dwóch kolejnych aktach przewidziano możliwość stosowania we wszystkich postepowaniach art. 21 procedury cywilnej
Symbolika miecza w polskich XVI-wiecznych kompendiach prawa miejskiego
Get PDFPrinted legal works based on the Magdeburg Law began to appear in Polish towns in the 16th century. The article analyzes them in terms of the presence of references to the symbol of the sword which was significant in this law. The use of the word “sword/gladius” in the works of Cervus-Tucholczyk, Jaskier, Cerasinus, Groicki and Szczerbic was typologized according to the intensity of their symbolic sense ("literal meaning," "language and customs," "a symbol of abstract concepts"). Cases belonging to particular categories were analyzed. Their presence in individual texts was also examined, which led to the conclusion that the intensity (qualitative and quantitative) of these references depends on the degree of closeness of a given text to Sachsenspiegel and Weichbild as well as on the presence of a gloss in a given text. It leads to a conclusion that there was a negligible reception in Polish towns to the ideas contained within the contents of the German law. There are three proposals to explain this phenomenon. The first one refers to a lack of distinction between towns with and without ius gladii in Poland. The second proposal concerns the differences between the political structures in Poland and in German-speaking territories. The last one is connected with the deeply-rooted symbol of the sword in German lands, which was expressed and reinforced by the existence of Roland statues. The symbolism of the sword in Poland was devoid of support in the urban space and in political perceptions. A thesis was also put forwarded which stated that the Magdeburg Law was not used to define the position of Polish towns in a wider structure nor to provide an ideological basis for their functioning as political communities.W XVI w. w polskich miastach zaczęły powstawać drukowane dzieła prawnicze oparte na prawie magdeburskim. W artykule przeanalizowano je pod kątem obecności odwołań do istotnego w tym prawie symbolu miecza. Użycia słowa miecz/gladius w pracach Cervusa-Tucholczyka, Jaskiera, Cerasinusa, Groickiego i Szczerbica poddano typologii według intensywności sensu symbolicznego („znaczenie dosłowne”, „język i obyczajowość”, „symbol pojęć abstrakcyjnych”). Przeanalizowano przypadki należące do poszczególnych kategorii. Zbadano także ich obecność w poszczególnych tekstach, co doprowadziło do wniosku o zależności intensywności (jakościowej i ilościowej) tych odwołań od stopnia bliskości danego tekstu do Zwierciadła saskiego i Weichbildu oraz od obecności w danym tekście glosy. Postawiono wniosek o nikłej recepcji ideowych treści prawa niemieckiego w miastach polskich. Propozycje wyjaśnienia tego zjawiska odwołują się do 1) braku w Polsce rozróżnienia między miastami dysponującymi i niedysponującymi iure gladii, 2) odmienności struktur politycznych Polski i obszaru niemieckojęzycznego, 3) zakorzenienia symbolu miecza na obszarach niemieckich, wyrażającego się i wtórnie wzmacnianego istnieniem figur Rolandów. Symbolika miecza była zatem w Polsce pozbawiona oparcia w przestrzeni miejskiej i w wyobrażeniach politycznych. Postawiono także tezę, że prawo magdeburskie nie służyło określaniu pozycji polskich miast w szerszej strukturze ani zapewnianiu ideowych podstaw ich funkcjonowania jako wspólnot politycznych
Tomasz Opaliński, Stan chłopski w Księstwie Warszawskim
Get PDFTomasz Opaliński, Stan chłopski w Księstwie WarszawskimTomasz Opaliński, Stan chłopski w Księstwie Warszawski
Z prac nad prawnym uregulowaniem ochrony i opieki nad grobami wojennymi w II Rzeczypospolitej
Get PDFAfter World War I, the Polish-Soviet war, and the local military conflicts, the reborn Polish state had to face the burning problem of a huge number of disordered war graves scattered throughout the territory of the entire country. Poland was obliged to regulate the legal protection and care for such objects not only by the unwritten duties of humanitarian and civilizational nature, but also by the ratified international treaties. The aim of the article is to present the chronological order and scope of works, the entities responsible for them as well as individual ideas and solutions for war graves used in the Second Polish Republic.Po I wojnie światowej, wojnie polsko-bolszewickiej oraz lokalnych konfliktach zbrojnych odrodzone państwo polskie musiało zmierzyć się z palącym problemem ogromnej ilości nieuporządkowanych grobów wojennych rozsianych po całym terytorium kraju. Do uregulowania prawnej ochrony i opieki nad takimi obiektami Polskę obligowały nie tylko niepisane powinności natury humanitarnej i cywilizacyjnej, ale również ratyfikowane traktaty międzynarodowe. Artykuł ma na celu przedstawienie chronologii i zakresu prac, podmiotów za nie odpowiedzialnych, a także poszczególnych pomysłów i rozwiązań z zakresu grobownictwa wojennego zastosowanych w II Rzeczpospolitej
Szlachta polsko-inflancka wobec przełomu. Materiały z dyneburskich akt grodzkich i ziemskich z lat 1764–1775, wyd. Bogusław Dybaś, Paweł A. Jeziorski, przy współpracy Tomasza Wiśniewskiego
Get PDFSzlachta polsko-inflancka wobec przełomu. Materiały z dyneburskich akt grodzkich i ziemskich z lat 1764–1775, wyd. Bogusław Dybaś, Paweł A. Jeziorski, przy współpracy Tomasza WiśniewskiegoSzlachta polsko-inflancka wobec przełomu. Materiały z dyneburskich akt grodzkich i ziemskich z lat 1764–1775, wyd. Bogusław Dybaś, Paweł A. Jeziorski, przy współpracy Tomasza Wiśniewskieg
Szkoła naukowa czy tylko kuźnia talentów? Lwowskie środowisko romanistyczne w latach 1857–1939
Get PDFThe article portrays the character of the romance community which functioned at the University of Lviv in the second half of the 19th century and in the first decades of the 20th century. Numerous charismatic Roman law scientists were connected with the University of Lviv. This group starts with Józefat Zielonacki and it also includes Leon Piniński, Marceli Chlamtacz as well as Ignacy Koschembahr-Łyskowski in its numbers. However, can one talk about a differentiating scientific programme in relation to Lviv Romanists and did their scientific activity have a common denominator? The paper attempts to search for an element which bound the Romanists in Lviv together by presenting the achievements of the scientists who conducted research into Roman law there. This would allow one to determine whether this community constituted a school of thought. However, it seems that it only was a breeding ground for talent which contributed to the creation of the modern Polish Roman law studies to a significant extent.W artykule ukazano charakter funkcjonującego na uniwersytecie lwowskim w drugiej połowie XIX i pierwszych dekadach XX w. środowiska romanistycznego. Począwszy od Józefata Zielonackiego, z Uniwersytetem we Lwowie związanych było wielu charyzmatycznych uczonych zajmujących się prawem rzymskim, takich jak Leon Piniński, Marceli Chlamtacz czy Ignacy Koschembahr-Łyskowski. Czy jednak w odniesieniu do lwowskich romanistów można mówić o wyróżniającym się programie badawczym i czy ich naukowa działalność miała wspólny pierwiastek? Prezentując dokonania uczonych zajmujących się prawem rzymskim we Lwowie, starano się poszukiwać spajającego tamtejszych romanistów elementu, który pozwoliłby na określenie, czy środowisko to było szkołą naukową. Wydaje się jednak, że była to jedynie kuźnia talentów, która w dużym stopniu przyczyniła się do stworzenia nowoczesnej polskiej romanistyki prawniczej
Dostęp do zawodu adwokata w świetle sprawozdań Izby Adwokackiej w Warszawie z lat 1925–1938
Get PDFThe article concerns the issue of the access to the profession of lawyer between 1926 and 1938. It was connected with the homogenization of the provisions pertaining to the organization and functioning of the Bar in Poland. The growing interest in this legal profession, also among women, caused a large rise in the number of trainees and, as a consequence, of lawyers. The data within the reports of the Warsaw Bar Association attests to this fact. The community of lawyers associated with the Bar in Warsaw tried to counteract this tendency and strived to introduce more restrictions.Artykuł dotyczy kwestii dostępu do zawodu adwokata w latach 1925–1938. Było to związane z ujednoliceniem przepisów dotyczących organizacji i funkcjonowania polskiej palestry. Rosnące zainteresowanie tym zawodem prawniczym, również wśród kobiet, spowodowało duży wzrost liczby aplikantów, a w konsekwencji adwokatów, o czym świadczą dane zawarte w sprawozdaniach Rady Adwokackiej w Warszawie. Środowisko adwokatów zrzeszonych w Izbie Warszawskiej starało się przeciwdziałać tej tendencji, dążąc do wprowadzania kolejnych ograniczeń