Biblioteka
Not a member yet
381 research outputs found
Sort by
Biblioteka [w] transformacji. Materiały z VII ogólnopolskiej konferencji naukowej, Białystok, 14–15 września 2023 roku, [red. P. Chomik, I. Szymańska, W. Wróbel] Białystok: Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku 2024, ss. 325. ISBN 978-83-7431-804-4
Full text linkBook review: Biblioteka [w] transformacji. Materiały z VII ogólnopolskiej konferencji naukowej, Białystok, 14–15 września 2023 roku, [red. P. Chomik, I. Szymańska, W. Wróbel] Białystok: Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku 2024, ss. 325. ISBN 978-83-7431-804-4.Recenzja książki: Biblioteka [w] transformacji. Materiały z VII ogólnopolskiej konferencji naukowej, Białystok, 14–15 września 2023 roku, [red. P. Chomik, I. Szymańska, W. Wróbel] Białystok: Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku 2024, ss. 325. ISBN 978-83-7431-804-4
Dariusz Kuźmina, Książę Kościoła i mąż stanu, prymas Stanisław Karnkowski, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe i Edukacyjne Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich 2024, ss. 329. ISBN 978-83-67723-17-6
Full text linkBook review: Dariusz Kuźmina, Książę Kościoła i mąż stanu, prymas Stanisław Karnkowski, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe i Edukacyjne Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich 2024, ss. 329. ISBN 978-83-67723-17-6.Recenzja książki: Dariusz Kuźmina, Książę Kościoła i mąż stanu, prymas Stanisław Karnkowski, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe i Edukacyjne Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich 2024, ss. 329. ISBN 978-83-67723-17-6
Wiadomość o XIX-wiecznym polskim czasopiśmie pszczelarskim: „Organie Prowincyonalnego Towarzystwa Pszczelarzy na W. Ks. Poznańskie”
Full text linkAbstract: Published between 1892 and 1893, “Organ Prowincyonalnego Towarzystwa Pszczelarzy na W. Ks. Poznańskie” was a journal known within the beekeeping community. However, due to the lack of surviving copies, it had not been studied directly. The situation changed with the discovery of a complete set of issues in a private collection. The aim of this article is to provide a comprehensive analysis of the journal, both in terms of its content and its connections with the environment, that is the history of the founding institution, its place among other 19th Polish beekeeping periodicals, its presence in specialized bibliographies, and the profiles of its editors. The study employs the following methods: inductive and deductive, critical analysis, content analysis, and bibliographical research. Findings: “Organ…” was a bilingual journal. In the first year of the magazine’s existence, the Polish version was translated from German, which should be considered the primary language. In the following year, the journal was divided, with each language edition having a separate editor. Since no German copies have been found to date, a direct comparative analysis is not possible. The Polish edition of “Organ…” was modest in size and had a limited print run. It quickly became unavailable in its original form, and references to it were often distorted, diminishing its value as a periodical. The memory of this title has survived only in a few bibliographies and studies on beekeeping literature. Contrary to the established narrative, it should be recognized as an important publication – not only as an association journal promoting apiculture but, more significantly, as a publication of official organization, published in Polish language at a time of intensified anti-Polish policies by the German state.Streszczenie. Wydawany w latach 1892–1893 „Organ Prowincyonalnego Towarzystwa Pszczelarzy na W. Ks. Poznańskie” był czasopismem, o którego istnieniu wiedziało środowisko pszczelarzy. Jednak ze względu na brak znanych zachowanych egzemplarzy pismo to nie doczekało się opracowania z autopsji. Sytuacja zmieniła się wraz z odnalezieniem w zbiorach prywatnych kompletu wydanych numerów. Celem artykułu jest wszechstronna analiza czasopisma, pod względem zarówno jego zawartości, jak i związków z otoczeniem, tzn. nakreślenie dziejów instytucji sprawczej, miejsca wśród innych polskich czasopism pszczelarskich XIX wieku oraz w bibliografii dziedzinowej, a także prezentacja redaktorów. W pracy wykorzystano metody: indukcyjną i dedukcyjną, analizy krytycznej i analizy zawartości oraz bibliograficzną. Wnioski: „Organ…” był czasopismem dwujęzycznym. W pierwszym roku jego istnienia wersja polska była tłumaczona z niemieckiej, którą należy uznać za podstawową. W kolejnym roku nastąpił podział, każda z wersji miała oddzielnego redaktora. Ponieważ do tej pory nie odnaleziono egzemplarzy niemieckich, bezpośrednia analiza porównawcza nie jest możliwa. „Organ…” w wersji polskiej był czasopismem bardzo skromnym objętościowo i o niskim nakładzie. Szybko stał się niedostępny w wersji oryginalnej, a przekazy o nim były powielane i deprecjonowały jego wartość jako czasopisma. Pamięć o tym tytule przetrwała tylko w nielicznych bibliografiach i opracowaniach dotyczących literatury pszczelniczej. Wbrew ukształtowanemu tradycją przekazowi należy stwierdzić, że było to czasopismo ważne i to nie tylko jako organ związkowy mający za zadanie propagowanie gospodarki pasiecznej, ale przede wszystkim jako organ oficjalnej organizacji ukazujący się w języku polskim w okresie szczególnie nasilonej antypolskiej polityki państwa niemieckiego
Spuścizna Noacha Lasmana w zbiorach Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu
Full text linkAbstract. Objective: In 2022, as a result of the agreement between the University Library in Poznań and Jews Lived Here Foundation, the collection Archive of the Jews of Poznań and Greater Poland was established. It is placed within Manuscripts Workroom of the Special Collections Department. Noach Lasman’s (1924–2018) heritage; Poznań Jew who survived the Holocaust, geologist and writer who lived in Israel for many years; was delivered as the first to the University Library in Poznań. The article aims to provide the rules of cooperation between Jews Lived Here Foundation and the University Library in Poznań, present the biography of Noach Lasman based on collected archives, and characterize the processing along with organising his heritage within Archive of the Jews of Poznań and Greater Poland collection framework. Methods. During the work on the legacy an archive methodology was applied, the guidelines of the Archives of the Polish Academy of Sciences’ archival processing of the manuscript heritage were used. Conclusions. Noach Lasman’s heritage, is a valuable archive collection. It consists of, among others, personal documents, diaries, correspondence, workshop material as well as photographs and recordings. Not only do the mentioned archives document Noach Lasman’s fate as the Holocaust survivor, but they also depict the life of Jews in Poznań before the Second World War and during the Nazi occupation. The University Library in Poznań and Jews Lived Here Foundation cooperation leads to the preservation of Jewish community in Greater Poland.Streszczenie. W 2022 roku – w wyniku porozumienia Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu z Fundacją Tu Żyli Żydzi – powstała kolekcja Archiwum Żydów Poznania i Wielkopolski, funkcjonująca w ramach Pracowni Rękopisów Oddziału Zbiorów Specjalnych. Pierwsza do Biblioteki wpłynęła spuścizna po Noachu Lasmanie (1924–2018), poznańskim Żydzie, który przeżył Holokaust; geologu i pisarzu, który przez wiele lat mieszkał w Izraelu. Artykuł ma na celu przedstawienie zasad współpracy między Fundacją Tu Żyli Żydzi a Biblioteką Uniwersytecką w Poznaniu, zaprezentowanie biografii Noacha Lasmana na podstawie zgromadzonych archiwaliów oraz opisanie procesu opracowania i uporządkowania jego spuścizny w ramach kolekcji Archiwum Żydów Poznania i Wielkopolski. Metody: Podczas pracy nad spuścizną zastosowano metodykę archiwalną, korzystano z wytycznych opracowania archiwalnego spuścizn rękopiśmiennych Archiwum Polskiej Akademii Nauk. Wnioski: Spuścizna Noacha Lasmana stanowi cenny zbiór materiałów archiwalnych, który obejmuje m.in. dokumenty osobiste, dzienniki, korespondencję, materiały warsztatowe oraz fotografie i nagrania. Archiwalia te nie tylko dokumentują losy Noacha Lasmana jako ocalałego z Holokaustu, ale również ukazują życie Żydów w Poznaniu przed II wojną światową i podczas okupacji. Współpraca Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu z Fundacją Tu Żyli Żydzi przyczynia się do zachowania dziedzictwa społeczności żydowskiej w Wielkopolsc
Drukowane emblematy i rękopiśmienne medytacje z klasztoru norbertanek
Full text linkAbstract. The aim: The article discusses a “hybrid volume” – a book that integrates engravings (mechanically reproduced pieces) and handwritten texts. More specifically, it is an emblem book that combines engravings and a Polish translation of Paradisus Sponsi et Sponsae by Jan David. The Polish text has never been published in print. The engravings come from a series issued by the Antwerp print atelier of Theodoor Galle. Conclusions: The texts were composed in 1670 by an anonymous translator, and the volume itself was most likely created later in a convent. The book belonged to a nun and has been preserved in the library of the Norbertine nunnery in Imbramowice, Poland. The essay analyses this volume as an example of multimedia hybridity in books manufactured centuries ago. It argues that the construction of such volumes might have served a spiritual purpose, constituting an aid to immersive reading, meditation, and prayer.Streszczenie. Celem artykułu jest przedstawienie nieznanej dotąd literaturze przedmiotu – książki zawierającej sporządzony w latach 70. XVII wieku anonimowy polski przekład Paradisus Sponsi et Sponsae Jana Davida. Artykuł zawiera deskrypcję materialności tomu (łączącego przepisany ręcznie tekst z miedziorytami powielonymi w Antwerpii, w pracowni, którą kierował Theodoor Galle) oraz jej analizę. Prowadzą one do wniosków na temat okoliczności powstania książki: w środowisku zakonnym, na przełomie XVII i XVIII wieku. W artykule podjęto także próbę identyfikacji siostry, która była właścicielką książki. Tekst analizuje odkryty w bibliotece klasztoru sióstr norbertanek w Imbramowicach tom jako przykład książki hybrydowej, łączącej środki przekazu (rękopis i druk). Dowodzi, że wytwarzanie podobnych książek mogło służyć pogłębionej lekturze, modlitwie i medytacji
In stemma Matthiae Strobicz Tomasza Tretera a problem atrybucji drukowanych utworów okolicznościowych. Komunikat
Full text linkAbstract. The character of Tomasz Treter, the artist and writer, who acted as a secretary to kings and bishop Stanisław Hozjusz, has enjoyed intense interest of researches in recent years. Insofar as the artistic work received detailed analyses, the literary one remains uncharted to such a degree that even his oeuvre is unknown. Treter’s work should include occasional literature dispersed throughout leaflets and as paratext. The aim of this announcement is the discussion about and translation of De insignibus, a stemma of the coat of arms of Maciej Strubicz included in Epigrammata in stemma Generosi Nobiliss[imi]que Viri D. Matthiae Strobicz, S.R.M. Secretarii, Equ[itis] Poloni (Brunsberga: Georg Schönfels, 1603). The writing has not been assigned to Treter so far, hence the announcement, apart from making its translation available, sets it in the Treter’s network, providing an impetus to further exploration of the poetic legacy of the Warmia canon. This example serves as an impetus to draw attention to the issues of attribution and cataloging of this type of works.Streszczenie. Postać Tomasza Tretera, artysty i pisarza, pełniącego funkcję sekretarza królów i biskupa Stanisława Hozjusza, cieszy się w ostatnich latach żywym zainteresowaniem badaczy. O ile twórczość artystyczna doczekała się szczegółowych analiz, o tyle literacka pozostaje niezbadana do tego stopnia, że nie jest znany nawet jej korpus. Do dorobku pisarskiego Tretera należałoby bowiem zaliczyć literaturę okolicznościową rozsianą po drukach ulotnych i w paratekstach. Celem niniejszego komunikatu jest omówienie i przekład stemmatu na herb Macieja Strubicza De insignibus, zawartego w okolicznościowym druczku Epigrammata in stemma Generosi Nobiliss[imi]que Viri D. Matthiae Strobicz, S.R.M. Secretarii, Equ[itis] Poloni (Brunsberga: Georg Schönfels, 1603). Utwór nie był przypisywany dotąd Treterowi, więc komunikat, poza udostępnieniem przekładu, umiejscawia go w sieci kontaktów Tretera, może też stanowić punkt wyjścia dalszych poszukiwań spuścizny poetyckiej kanonika warmińskiego. Przykład ten stanowi asumpt do zwrócenia uwagi na problemy atrybucji i katalogowania tego rodzaju utworów
Pamiątki Augusta Ferdinanda von Lessena/Leesena (1804–1876) w zbiorach Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu
Full text linkAbstract. The aim of this article is to present and analyse a previously unpublished collection of travel memorabilia belonging to August Ferdinand von Lessen (1804–1876), preserved in the University Library in Poznań. This material constitutes a significant source for research on the mobility of the European aristocracy, the culture of travel, and collecting practices in the 19th century. The methods employed in the study include a detailed analysis of the volume’s contents, comprising 149 items (including both manuscript and printed documents), a biographical sketch of Baron von Lessen, and an attempt to reconstruct his travel itinerary based on travel documents, hotel bills and tickets. On the grounds of the conducted analysis, it is concluded that the collection holds not only documentary but also interpretative value, offering insight into the everyday life, social networks, and strategies of self-presentation employed by the 19th-century German aristocracy. The assembled materials reflect the owner’s extensive contacts, his political and cultural engagement, and his significant role in shaping familial and societal memory. This collection merits further exploration, particularly within the context of studies on European diplomacy and the transnational mobility of elites during this period.
Streszczenie. Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie i analiza niepublikowanego dotąd zbioru pamiątek podróżnych Augusta Ferdinanda von Lessena (1804–1876). Zbiór ten jest przechowywany w Bibliotece Uniwersyteckiej w Poznaniu i stanowi istotne źródło do badań nad mobilnością europejskiej arystokracji, kulturą podróży i praktykami kolekcjonerskimi XIX wieku. Metody badawcze zastosowane w artykule obejmują szczegółową analizę zawartości tomu liczącego 149 jednostek (w tym dokumenty rękopiśmienne i drukowane, szkic biogramu barona, a także próbę rekonstrukcji szlaku podróży baronavon Lessena na podstawie dokumentów podróżnych, rachunków hotelowych i biletów. Przeprowadzone analizy prowadzą do wniosku, że omawiany zbiór ma wartość nie tylko dokumentacyjną, ale również interpretacyjną, ponieważ umożliwia wgląd w życie codzienne, sieci społeczne i strategie autoprezentacji arystokracji niemieckiej w XIX wieku. Zgromadzone materiały świadczą o rozległych kontaktach właściciela zbioru, jego aktywności politycznej i kulturowej oraz o znaczącej roli, jaką odgrywał w procesie kształtowania pamięci rodzinnej i społecznej. Zbiór ten zasługuje na dalszą eksplorację, w szczególnościw kontekście badań nad europejską dyplomacją i transnarodową mobilnością elit w analizowanym okresie
„Służą nauce polskiej”. Kontakty Biblioteki Fundacji Wiktora hr. Baworowskiego z Biblioteką Uniwersytecką w Poznaniu
Full text linkAbstract. Objective: Due to its valuable collections, the Wiktor Count Baworowski Foundation Library was considered a library of fundamental importance to Polish national heritage and culture. It was a significant research centre, and its collections could be accessed locally and through external loans. The Poznań University Library, among others, took advantage of this opportunity, following the procedure adopted by the Bavorovianum. This article aimed to determine the nature of the two libraries’ mutual contacts. Method: For this article, we analysed fund 204, containing archival materials devoted to the work ofthe Bavorovianum, currently stored in Lviv (in the collections of the V. Shevchenko Lviv National Scientific Library of Ukraine). In addition to the archival method, we utilised the method of criticism and analysis of literature and elements of the functional method. Conclusions: Based on the analyses, the frequency of interlibrary loans was determined, and it was possible to identify some of the readers for whom books and manuscripts were imported from Lviv. These documents not only indicate their academic interests and activities, but also illustrate their research techniques. Bavorovianum’s contacts with the University Library also included offering duplicates and informing us about open positions. Preliminary research indicates Poznań’s academic community’s evolving scientific interests and illustrates the librarianship practices in both libraries.Streszczenie. Cel: Biblioteka Fundacji Wiktora hr. Baworowskiego ze względu na cenne zbiory należała do bibliotek o fundamentalnym znaczeniu dla dziedzictwa i polskiej kultury narodowej. Stanowiła istotny warsztat pracy naukowej, a z jej zbiorów można było korzystać na miejscu i w formie wypożyczenia zamiejscowego. Z tej możliwości korzystała m.in. Biblioteka Uniwersytecka w Poznaniu, której współpraca w tym zakresie przebiegała zgodnie z procedurą przyjętą w Bavorovianum. Artykuł ma na celu określenie charakteru wzajemnych kontaktów obu bibliotek. Metody: Na potrzeby artykułu przeanalizowano fond 204, zawierający materiały archiwalne poświęcone pracy Bavorovianum, obecnie przechowywany we Lwowie (w zbiorach Lwowskiej Narodowej Naukowej Biblioteki Ukrainy im. W. Szewczenki). Oprócz metody archiwalnej wykorzystano metodę krytyki i analizy piśmiennictwa oraz elementy metody funkcjonalnej. Wnioski: Na podstawie analiz ustalono częstotliwość wypożyczania międzybibliotecznego; możliwe stało się także wskazanie niektórych czytelników, dla których sprowadzano książki i rękopisy ze Lwowa. Ustalenia obrazują nie tylko ich zainteresowania i aktywność naukową, ale również ich warsztat badawczy. Kontakty Bavorovianum z Biblioteką Uniwersytecką polegały też na oferowaniu dubletów czy informowaniu o konkursach na stanowiska w bibliotece. Wstępne badania wskazują na kształtowanie się zainteresowań naukowych środowiska akademickiego Poznania, a zarazem ukazują praktykę bibliotekarską w obu bibliotekach
Trendy rozwoju polskich czasopism akademickich wydawanych przez uczelnie rolnicze i przyrodnicze
Full text linkAbstract. Purpose/Thesis: Scientific journals are an important venue for presenting the results of scientific research. Due to the at least double review process they provide for submitted articles, they become a trusted platform for the exchange of scientific ideas. In Poland, journals also play an essential role in the evaluation of scientific activity. Given their key function in the system of scientific communication and the potential inherent in them, it is worth looking at the contemporary stage of development of Polish scientific journals. The interest in the condition of academic journals is justified both from the perspective of national science policy and the academic community. The purpose of the article is to capture the development trends of Polish academic journals. The research focuses on journals published by agricultural and life sciences universities. Approach/Methods: To achieve their goal, the authors used the method of content analysis of the websites of selected journals. They examined the presence of journal titles in such indexing databases as Web of Science, Scopus, DOAJ. It was checked whether their websites meet the requirements for journals by the indicated databases. Attention was also paid to the level of openness of the studied journals. Results and conclusions: As a result of the analysis, it was shown that a small number of academic journals published by Polish life sciences and agricultural universities meet the requirements of the global indexing databases, and the process of their development is slower than one would expect. In response to such a research result, directions for the development of Polish academic journals were proposed. Practical application: The conclusions of the research can help editors meet the evaluation criteria of journal indexing databases. They can also be a starting point for further research, such as comparative research at the international level between the stage of development of Polish academic journals and foreign ones. In addition, the results of the analysis can support editorial offices in developing publishing policies and improving editorial practices, which contributes to the professionalization of journals. The practical application of the research results also includes guidelines for university authorities on supporting the development of journals and their more effective presence in international indexing databases. Streszczenie. Cel/teza: Czasopisma naukowe są istotnym miejscem prezentacji wyników badań naukowych, a ze względu na zapewniany przez nie co najmniej podwójny proces recenzyjny nadsyłanych artykułów stają się zaufaną platformą wymiany myśli naukowej. W Polsce czasopisma odgrywają również zasadniczą rolę w ewaluacji działalności naukowej. Zważywszy na potencjał i kluczową funkcję polskich czasopism naukowych w systemie komunikacji naukowej, warto przyjrzeć się ich współczesnemu etapowi rozwoju. Zainteresowanie kondycją czasopism akademickich jest uzasadnione z perspektywy zarówno polityki naukowej państwa, jak i środowiska akademickiego. Celem artykułu jest uchwycenie tendencji rozwojowych polskich czasopism akademickich. W badaniach skupiono się na czasopismach wydawanych przez uczelnie rolnicze i przyrodnicze. Koncepcja/metody badań: Aby osiągnąć zamierzony cel, posłużono się metodą analizy treści stron internetowych wybranych czasopism. Zbadano obecność ich tytułów w takich bazach indeksujących jak Web of Science, Scopus i DOAJ. Sprawdzono, czy strony internetowe czasopism spełniają wymagania stawiane periodykom przez wskazane bazy. Zwrócono również uwagę na poziom otwartości badanych czasopism. Wyniki i wnioski: W wyniku przeprowadzonej analizy wykazano, że niewielka liczba czasopism akademickich wydawanych przez polskie uczelnie przyrodnicze i rolnicze spełnia wymogi światowych baz indeksujących, a proces ich rozwoju jest wolniejszy, niż można byłoby oczekiwać. W odpowiedzi na taki rezultat badań zaproponowano kierunki rozwoju polskich czasopism naukowych. Zastosowanie praktyczne: Wnioski płynące z badań mogą pomóc redakcjom w spełnieniu kryteriów oceny baz indeksujących czasopisma. Mogą stanowić również punkt wyjścia do dalszych badań, np. porównawczych na poziomie międzynarodowym, a także etapów rozwoju polskich i zagranicznych czasopism akademickich. Ponadto wyniki analizy mogą wspierać redakcje w opracowywaniu polityk wydawniczych i doskonaleniu praktyk redakcyjnych, co przyczynia się do profesjonalizacji czasopism. Praktyczne wykorzystanie wyników badań obejmuje także wskazówki dla władz uczelni w zakresie wspierania rozwoju czasopism i ich większej obecności w międzynarodowych bazach indeksujących