Mimar Sinan Fine Arts University Institutional Repository
Not a member yet
9810 research outputs found
Sort by
Inclusive design + social innovation: a methodology and case studies = Kapsayıcı tasarım + sosyal inovasyon: metodoloji ve örnek çalışmalar
No full textDesign contributes to social innovation due to its potential to frame and solve
complex problems. However, because of the multi-dimensional nature of the
problems that the world encounters today, designers require to collaborate with
various stakeholders and develop new skills to trigger, support or manage social
innovation. In this respect, inclusivity is an important phenomenon to focus on,
because designers’ responsibility is to provide equity that results in social integrity
through the participation of diverse communities within the society. Therefore,
today’s design inevitably requires more collaborations to build capacity to respond
to future challenges effectively. This also puts emphasis on design education, which
requires new approaches to educate responsible designers of the future.
With these intentions, “Sustaining inclusive design collaborations through co-design
platforms (SIDe programme)” has been carried out in collaboration with the School
of Design and Creative Arts of Loughborough University (UK) and the Faculty of
Architecture of Mimar Sinan Fine Arts University (TR). The project is supported by
the British Council through Newton Fund, Research Environment Links UK-Turkey
Programme, and aims to create a mechanism which will support collaborations
on inclusive design research and education that can be carried out sustainably.
It covers stakeholders from many different areas, including non-governmental
organisations, policymakers, local governments, private sectors, design educators
and students. The project objectives included:
To increase awareness of inclusive design by creating a comprehensive
resource.
To create a collaborative design mechanism and introduce a curriculum
approach for university students to engage with inclusive design.
To develop an online platform to encourage the communication and share of
inclusive design knowledge and good practices.
There are five associate partners of this project from Turkey and the UK; i.e. the
Six Dots Foundation for the Blinds, The Spinal Cord Paralytics Association of
Turkey, FixEd, Cambridge Engineering Design Centre and the Design Research
Society, which cover different types of organisations from education to research,
as well as organisations that work in the disability sector. The project resulted in a
collaboration model between universities and NGOs and a web-platform to build
and sustain effective collaborations, making their process and results visible to
other stakeholders.
This book embodies the unique perspectives of different types of partners involved
in the SIDe project and presents its outcomes. The first four chapters provide
academic perspectives on inclusive design, co-creation, social innovation, and
social responsibility by distinguished authors from four universities, i.e., University of Cambridge, Kingston University London, Brunel University London, and Mimar
Sinan Fine Arts University. Chapter 5-7 focus on the SIDe project, its collaboration
model that links Universities and NGOs for effective partnership on inclusive design
projects through design education, and the reflections of the partners involved with
whom the framework was tested. The last part of the book presents 14 inclusive
design projects, as the design outcome of the SIDe collaboration framework,
which involved 56 design students and four tutors with different backgrounds
(industrial design, interior architecture, architecture, and city and regional planning),
and two partner organisations in Turkey (the Six Dots Foundation for the Blinds
and the Spinal Cord Paralytics Association of Turkey). At the end of this book, a
comprehensive list of resources on inclusive design can be found focussing on
different aspects of inclusive design and accessibility.
As the SIDe project team from the UK and Turkey, we hope this book will provide
a case and method suggestion to build capacity for social innovation through
sustaining effective inclusive design collaborations with different types of
stakeholders and will inspire readers and help raise awareness on the importance of
inclusive design spanning different scales.Table of Contents Preface
01. Methodology
On Inclusive Design
John Clarkson
Notes on Co-creation
Daniel Charny
On Social Innovation
Busayawan Lam and Hua Dong
Engagement of Social
Responsibility with Universities
Sema Ergönül
Sustaining Inclusive Design
Collaborations between UK
and Turkey Through Co-Design
Platforms
Abdüsselam Selami Çifter, Hua
Dong, Sharon Cook
A Model for Providing Socially
Responsible and Interdisciplinary
Environment in Design Education
Aylin Ayna, Abdüsselam Selami
Çifter, İnci Olgun, Şenay Çabuk
Reflections Of Non-Governmental
Organisations On Their
Involvement To The SIDe Project
And Co-Designing With Design
Students On Socially Responsible
Design Projects
İnci Olgun, Seçil Arıkan, Ecesu
Alyanak, Canan Çam Yücel, Tuğçe
Akgün, Abdüsselam Selami Çifter
List of Contributors
02. Case Studies
Museum For All
Touch with Me
Kitchen For All
Protective Surface
Helper
Shopping For All
Accessible Shopping
Daily Life
My Buddy
Equal Opportunity in Education
PinTouch
Transportation For All
This Way
Participation on Economic Life
Future without Barriers
Independent Access
Accessible Areas, Independent Lives
Participation In Cultural And Social Life
tRail
Play Together
Participation In Public Life
Route for All
A Guide for Barrier-Free Shores
Accessible Picnic Table
03. Inclusive Design Resources
İçindekiler Önsöz
01. Metodoloji
Kapsayıcı Tasarım Hakkında
John Clarkson
Ortak-Yaratım Üzerine Notlar
Daniel Charny
Sosyal İnovasyon Üzerine
Busayawan Lam and Hua Dong
Üniversitelerin Sosyal
Sorumluluğa Katılımı
Sema Ergönül
Ortak Tasarım Platformları
Yoluyla Birleşik Krallık ile Türkiye
Arasındaki Kapsayıcı Tasarım
İşbirliklerini Sürdürülebilir Kılmak
Abdüsselam Selami Çifter, Hua
Dong, Sharon Cook
Tasarım Eğitiminde Sosyal
Sorumlu ve Disiplinlerarası Ortam
Sağlayan Bir Model
Aylin Ayna, Abdüsselam Selami
Çifter, İnci Olgun, Şenay Çabuk
Sivil Toplum Kuruluşlarının SIDe
Projesine Dahil Olmaları ve
Tasarım Öğrencileriyle Sosyal
Sorumlu Tasarım Projelerinde
Ortaklaşa Tasarım Yapmaları
Üzerine Yansımaları
İnci Olgun, Seçil Arıkan, Ecesu
Alyanak, Canan Çam Yücel, Tuğçe
Akgün, Abdüsselam Selami Çifter
Katkıda Bulunanlar
02. Örnek Çalışmalar
Herkes için Müze
Benimle Dokun
Herkes için Mutfak
Koruyucu Yüzey
Helper
Herkes için Alışveriş
Erişilebilir Alışveriş
Günlük Yaşam
My Buddy
Eğitimde Fırsat Eşitliği
PinTouch
Herkes için Ulaşım
This Way
Ekonomik Hayata Katılım
Engelsiz Bir Gelecek
Bağımsız Erişim
Erişilebilir Alanlar, Bağımsız Yaşamlar
Kültürel ve Sosyal Hayata Katılım
tRail
Birlikte Engelsiz Oyun
Kamusal Hayata Katılım
Herkes için Rota
Engelsiz Kıyı Rehberi
Erişilebilir Piknik Masası
03. Kapsayıcı Tasarım KaynaklarıTasarım, karmaşık sorunları çevreleyebilme ve çözüm üretebilme potansiyeli
nedeniyle sosyal inovasyona katkıda bulunmaktadır. Bununla birlikte, günümüz
dünyasında karşılaşılan sorunların çok boyutlu doğası nedeniyle, tasarımcıların
çeşitli paydaşlarla iş birlikleri yapmaları ve sosyal yenilikleri tetiklemek, desteklemek
veya yönetmek için yeni beceriler geliştirmeleri gerekmektedir. Bu bağlamda,
kapsayıcılık, odaklanılması gereken önemli bir olgudur, çünkü tasarımcıların
sorumluluğu eşitlik sağlamaktır; bu da farklı toplulukların katılımı vasıtasıyla sosyal
bütünlükle sonuçlanacaktır. Bu nedenle, bugünün tasarımının gelecekteki zorluklara
etkili bir şekilde yanıt verebilmesi için kapasite oluşturması gerekmekte olup daha
fazla iş birliği kaçınılmazdır. Bu durum, geleceğin sorumlu tasarımcılarını eğitmek için
de tasarım eğitimi alanında yeni yaklaşımların gerekliliğini vurgulamaktadır.
Belirtilen amaçlar dahilinde, Loughborough University’nin (İngiltere) Tasarım ve
Yaratıcı Sanatlar Okulu ve Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi’nin (Türkiye)
Mimarlık Fakültesi ortaklığıyla “Kapsayıcı Tasarımın Ortak-Tasarım Platformlarıyla
Sürdürülmesi (SIDe Programı)” projesi yürütülmektedir. Proje, British Council’in
Newton Fund Research Environment Links UK-Türkiye Programı ile desteklenmekte
ve kapsayıcı tasarım araştırması ve eğitimi konusunda sürdürülebilir bir şekilde
yürütülebilecek iş birliklerini destekleyecek bir mekanizma ortaya koymayı
hedeflemektedir. Bu bağlamda, sivil toplum kuruluşları, politika yapıcılar, yerel
yönetimler, özel sektörler, tasarım eğitimcileri ve öğrenciler dahil olmak üzere birçok farklı alandan paydaşı kapsamı içine almaktadır. Proje hedefleri aşağıda belirtiği
gibidir:
Kapsamlı bir kaynak oluşturarak kapsayıcı tasarım konusundaki farkındalığı
artırmak.
İş birliğine dayalı bir tasarım mekanizması oluşturmak ve üniversite öğrencilerinin
kapsayıcı tasarımla ilgilenmeleri için bir müfredat yaklaşımı sunmak.
Kapsayıcı tasarım bilgisinin ve iyi uygulamaların iletişimini ve paylaşımını teşvik
etmek için çevrim içi bir platform geliştirmek.
SIDe Projesinin; Türkiye ve İngiltere’den Altı Nokta Körler Vakfı, Türkiye Omurilik
Felçlileri Derneği, FixEd, Cambridge Mühendislik Tasarımı Merkezi (Cambridge
Engineering Design Centre) ve Tasarım Araştırmaları Birliği (The Design Research
Society) olmak üzere eğitimden araştırmaya ve engellilik alanında çalışan kuruluşlar
da dahil olmak üzere farklı yapılardan beş sorumlu ortağı bulunmaktadır. Proje,
üniversiteler ve STK’lar arasında bir iş birliği modeli ortaya koymuş; etkili iş
birliklerinin sürdürülmesi, süreçlerinin ve sonuçlarının diğer paydaşlar için görünür
kılınabilmesi amacıyla bir web-platformu oluşturmuştur.
Bu kitap, SIDe projesine dahil olan farklı özellikteki proje ortaklarının benzersiz
perspektiflerini ortaya koymakta ve projenin sonuçlarını sunmaktadır. İlk dört bölüm,
Cambridge University, London Kingston University, Brunel University London ve
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi olmak üzere dört üniversiteden seçkin
yazarlar tarafından kapsayıcı tasarım, ortak-yaratım, sosyal inovasyon ve sosyal
sorumluluk üzerine akademik görüşleri ortaya koymaktadır. Bölüm 5-7 SIDe projesine
odaklanmakta; tasarım eğitimi yoluyla kapsayıcı tasarım projelerinde etkili ortaklıkların
sağlanabilmesi için Üniversiteleri ve STK’ları birbirine bağlayan iş birliği modelini ve bu
modelin denenme sürecine dahil olan ortakların yansımalarını sunmaktadır.
Kitabın son bölümü, SIDe iş birliği modelinin tasarım sonuçları olarak ifade
edilebileceğimiz, Mimarlık Fakültesi bünyesindeki farklı bölümlerden 56 tasarım
öğrencisinin, 4 tasarım eğitimcisinin (Endüstriyel Tasarım, İç Mimarlık, Mimarlık,
Şehir ve Bölge Planlama) ve Türkiye’den iki proje ortağı kuruluşun (Altı Nokta Körler
Vakfı ve Türkiye Omurilik Felçlileri Derneği) katılımıyla geliştirilen 14 kapsayıcı tasarım
projesini sunmaktadır. Kitabın en sonunda ise kapsayıcı tasarım ve erişilebilirliğin
farklı yönlerine odaklanan kapsamlı bir kaynak listesi bulunmaktadır.
SIDe projesinin İngiltere ve Türkiye’den ekibi olarak bu kitabın, farklı paydaş türleriyle
kapsayıcı tasarım alanında etkili iş birliklerinin sürdürülmesi vasıtasıyla sosyal
inovasyona yönelik kapasitenin geliştirilmesi bağlamında okuyuculara bir vaka ve
yöntem önerisi sunacağını, ilham vereceğini ve farklı ölçeklerde kapsayıcı tasarımın
önemi konusundaki farkındalıklarını artıracağını ümit etmekteyiz.First Edition / Birinci Bası
Dynamic Interactions Between HIV-1 and Cancer: Hopf Bifurcation and Stability in a Dual Time-Delay Mathematical Model
Full text linkThe objective of this paper is to extend an existing mathematical model of HIV-associated cancer by incorporating two critical time delays: one between viral entry into a cell and the onset of latency and the other between cell infection and the start of viral production. By performing a Hopf bifurcation analysis, we examined four different scenarios to gain insight into how these delays contribute to oscillatory behaviors and periodic solutions in cell populations. The results of numerical simulations demonstrate the impact of these delays on the stability of healthy and infected cells and highlight the importance of infected T cells in the progression of AIDS-related complications
Kentsel Tasarım Rehberleri: Araştırma ve Tanımlama (Cilt I)
No full textKentsel Tasarım Rehberlerinin Hazırlanması Projesinin ilk aşaması, “Araştırma
ve Tanımlama Aşaması” olarak idarece adlandırılmış ve Projenin ilk
bölümünde; öncelikle Dünya’da planlama sistemi içinde KENTSEL
TASARIM REHBERİ uygulamaları incelenmiştir. Bu doğrultuda amaç ve
kapsam çerçevesinde;
Üniversite (KENTTAM) tarafından gerekçeleri belirtilerek önerilecek
on ülke ve İDARECE belirlenecek beş ülkenin planlama sistemi ve
mevzuatının tanımlanması,
Planlama sistemi ve mevzuatı kapsamında TASARIM REHBERLERİ’NİN
işlerliği ve uygulama süreçlerinin araştırılması,
Tanım ve MODEL’İN ortaya konması beklenmektedir. Bu nedenle
Üniversite tarafından önerilecek ülkelerin birbirinden farklı yaklaşımları
içermesi gerekmektedir. Çalışmalar protokolde belirtilen kapsamda
geliştirilmiştir.
20. yüzyılın ikinci yarısında gündeme girmeye başlayan ‘Kentsel Tasarım’, ilk
zamanlarda salt bir “kent estetiğini düzenleme aracı” olarak ele alınmışsa da
günümüze kadar geçirdiği evrim içinde artık stratejik planlamanın uygulama
araçlarından birisi haline gelmiş, planlamanın mekânla bağlantısını kuran,
sosyal ve mekânsal hedefleri somutlaştıran projelendirme biçimi olarak
tanımlanmaya başlanmıştır. Günümüzde kentsel tasarım kavramı her ülkede,
o ülkenin şehircilik sistematiğine göre farklılık göstermektedir.
Örneğin İngiltere, planlama sistemi içinde tasarımı “gelişme (development)
planları, tasarım rehberleri (guidelines) ve tasarım özetleri (brief)” olarak
üç başlık altında tanımlamıştır. Gelişme planları, yerel yönetim tarafından
hazırlanan planın uygulanması için belirlenecek katı ve rasyonel kararları
oluşturmak üzere hazırlanmakta, tasarım rehberleri ise uygulanması yasal
olarak zorunlu olan bu planların tamamlayıcısı olarak düzenlenmektedir.
Kentsel tasarım rehberleri içinde, genel yapılaşma ve imar hükümleri belirlenir.
Tasarım özetleri ise planlama talimatları, yapılaşma ilkeleri, planlama rehberi,
planlama çerçevesi gibi farklı şekillerde adlandırılabilmektedir. Bunları
tasarım rehberlerinden ayıran en önemli özellik, belli bir alana özel hükümler
içermeleridir [Madanipour, 1996
Kentsel Tasarım Rehberleri: İçerik (Cilt II)
No full text‘Kentsel tasarım’ kentsel gelişmede insanlar için kaliteli, özgün, yaşanabilir ve
yeterli konfora sahip ‘mekân’ yaratmaktır. Bu aynı zamanda ortak bir karar
ortamı ve işbirliği demektir. Yaşanabilir mekânlar tüm katılımcı aktörlerin
işbirliğinin sonucunda oluşturulur. Bu nedenle Kentsel Tasarım Rehberleri
ortaklık belgesi niteliğinde bir söz, yenilikçi bir araçtır.
Günlük yaşam kalitesinde kentler ve kentsel çevre çok özel bir etki
yaratmaktadır. Bu nedenle, kaliteli kentsel tasarımın yaşantımıza getireceği
katkı çok değerli olacaktır. Çünkü Kentsel Tasarım, yaşamın oluştuğu tüm
kentsel bütün ile ilişkilidir. Kent içi, kent dışı, kent ve kır ile birlikte Kentsel
Tasarım değer yaratma ve gelişme ile ilgilidir ve boyutu ne olursa olsun ulaşım,
altyapı, kentsel projeler, kent ve kır, alışveriş, ofis, iş yerleri, üniversiteler ya
da hastaneler, kısaca yaşam ortamı karar alanı içindedir. Kentsel çevreyi
oluşturan yapılar kadar yapılar arası mekânları da içererek bütünsel sistemle
ilgilenir. Kentsel tasarım ile tasarım ve yaşam kalitesine ulaşmak, yaşanabilir
çevrenin oluşturulmasında çok önemlidir. Bu hedef doğrultusunda etkin bir
planlama, tasarım ve yönetim bütünlüğü gerekmektedir. Bu kapsamda hem
yapılı çevreyi desteklemek, hem de sosyal ve ekonomik altyapıyı dikkate
almak, gelişmenin kaçınılmaz ve ayrılmaz gerçeğidir
The Ecumenical Patriarchal Vicariate of Dorotheos Mammelis (1918-1921): Political and Religious Role
No full textDorotheos Mammelis’in 1918-1921 yılları arasında yürüttüğü Ekümenik Patrik vekilliği, İstanbul Rum Ortodoks Patrikhanesi’nin dini sınırları aşarak siyasi bir aktöre dönüştüğü, Osmanlı Devleti ile ilişkilerinin ise ciddi biçimde gerildiği bir dönemdir. Mondros Mütarekesi’nin ardından Osmanlı Devleti’nin yaşadığı siyasi ve askerî zayıflık, azınlık topluluklarının uluslararası kamuoyuna yönelmesini kolaylaştırmış; bu bağlamda Patrikhane, Yunanistan’ın genişlemeci politikalarıyla paralel bir tutum sergilemiştir. Dorotheos’un liderliğinde, Patrikhane yalnızca ruhani bir merkez olarak değil, aynı zamanda Yunanistan’la kültürel ve siyasal entegrasyonu önceleyen diplomatik girişimlerin odağı hâline gelmiştir. Özellikle Paris Barış Konferansı’na yönelik faaliyetler ve Rum-Ermeni iş birliği, bu dönemde kurumsal politikanın temel eksenini oluşturmuştur. Patrikhane, Batılı güçlerin desteğini alarak İstanbul’un Yunanistan’a bırakılması, azınlıkların özerklik haklarının tanınması ve Osmanlı yönetiminden bağımsızlaşma gibi taleplerini uluslararası platformlara taşımıştır. Dorotheos, Yunanistan’ın Megali İdea stratejisi doğrultusunda hareket ederek, Patrikhane’nin dini misyonunu aşan bir milliyetçi temsil işlevi üstlenmiştir. Bu pozisyon, Osmanlı yönetimiyle olan ilişkilerde ciddi gerilimlere yol açmış; aynı zamanda Osmanlı tebaası olan Ortodoks Rumlar arasında da görüş ayrılıklarını derinleştirmiştir. Patrikhane’nin merkezi otoriteden uzaklaşarak Yunanistan’a yakınlaşma politikası, sadece dış siyasetle değil, cemaat içi dengelerle de çatışmıştır. Bazı cemaat üyeleri, Dorotheos’un Yunan çıkarlarına açıkça hizmet eden girişimlerini eleştirerek, bu yönelimin Rum Ortodoks toplumunun Osmanlı içindeki tarihsel statüsünü tehlikeye attığını savunmuştur. Ancak tüm bu tartışmalara rağmen Dorotheos’un yürüttüğü çizgi, onun ölümünden sonra da etkisini sürdürmüş; Patrikhane, Venizelist çizgide uluslararası alanda daha görünür ve siyasi bir rol üstlenmeye devam etmiştir. Bu dönem, Patrikhane’nin Osmanlı sonrası dünyadaki konumunu yeniden tanımladığı, Yunanistan ile daha kurumsal bir yakınlaşmaya yöneldiği bir kırılma noktası olmuş; sonraki patriklerin daha iddialı siyasal tutumlarının da zeminini hazırlamıştır.The period of Dorotheos Mammelis’s tenure as acting Ecumenical Patriarch between 1918 and 1921 marks a time when the Greek Orthodox Patriarchate of Constantinople transcended its religious boundaries and transformed into a political actor, while its relations with the Ottoman Empire became seriously strained. Following the Armistice of Mudros, the political and military weakness experienced by the Ottoman Empire facilitated the orientation of minority communities towards the international public sphere; in this context, the Patriarchate adopted a stance parallel to Greece’s expansionist policies. Under Dorotheos’s leadership, the Patriarchate became not only a spiritual centre but also a focal point for diplomatic initiatives prioritizing cultural and political integration with Greece. Especially its activities related to the Paris Peace Conference and Greek-Armenian cooperation formed the main axis of institutional policy during this period. The Patriarchate, with the support of Western powers, brought demands such as the cession of Constantinople to Greece, the recognition of minority autonomy rights, and independence from Ottoman rule to international platforms. Acting in line with Greece’s Megali Idea strategy, Dorotheos assumed a nationalist representative function that went beyond the religious mission of the Patriarchate. This position caused serious tensions in relations with the Ottoman administration and also deepened divisions among the Orthodox Greeks who were subjects of the Ottoman Empire. The Patriarchate’s policy of distancing itself from central authority and moving closer to Greece conflicted not only with foreign policy but also with internal community dynamics. Some members of the community criticized Dorotheos’s initiatives that openly served Greek interests, arguing that this orientation endangered the historical status of the Greek Orthodox community within the Ottoman Empire. Despite all these debates, the line pursued by Dorotheos continued to have an influence after his death; the Patriarchate maintained a more visible and political role in the international arena along the Venizelist line. This period marked a turning point in which the Patriarchate redefined its position in the post-Ottoman world and moved towards a more institutionalized alignment with Greece, laying the groundwork for the more assertive political stances of subsequent patriarchs. © 2025, Sabit Dokuyan. All rights reserved
Seismic performance and fragility assessment of BRBFs subjected to sequential earthquakes
No full textThis paper evaluates the influence of sequential earthquakes on the fragility analysis of buckling-restrained braced frames (BRBFs). Sixty-three ground motions recorded during sequential earthquake events were selected and scaled based on intensity vectors to construct a comprehensive dataset for sequential ground motion analysis. This dataset was used as input for incremental dynamic analysis (IDA) of 4-, 8-, and 12-story prototypes. Low-cycle fatigue fracture of BRBs was considered in the numerical models for the prototypes. Seismic demand and capacity models were established based on the IDA results, and fragility surfaces for the prototypes were derived under sequential earthquake excitations. From these fragility functions, vulnerability index (VI) surfaces were developed, providing a direct quantification of structural damage. The study reveals that sequential earthquakes can significantly increase the cumulative plastic deformation (CPD) demands of BRBFs. The probability of BRB fracture increases with increasing aftershock intensity, particularly in higher-rise buildings due to a more discrete distribution of structural response. Additionally, when the aftershock intensity equals or exceeds the mainshock intensity, a significant increase in VI values is observed, particularly for lower BRBF structures. These findings highlight the importance of considering sequential earthquake effects in the seismic performance assessment and design of BRBFs. © 2025 Elsevier Lt
Testing γδCDM model in the redshift bins
No full textThe Hubble crisis is the discrepancy in the values of the Hubble constant inferred from diverse observations in the late and early Universe, being of the order 5σ. Instead of resolution, the conflict is getting larger with further late-time observations. A fundamental constant should be and remain constant throughout the cosmological history and thus at all redshifts. The fact that it turns out to be a function of redshift in the ΛCDM model points out that either there is a problem with the current cosmological model, indicating unknown new physics, or there are unknown systematics in some of the observations. In this work, we investigate the redshift dependence of the Hubble constant in the γδCDM cosmological model, which is a new cosmological model based on f(R) gravity in an anisotropic background. Through data analysis with the Pantheon+ type Ia supernovae, the cosmic chronometers Hubble, and both the old and the Dark Energy Spectroscopic Instrument (DESI) baryon acoustic oscillation data, we establish that the Hubble constant in our model does not evolve with redshift. We also confirm that our model fits the aforementioned data better than the ΛCDM model by checking various information criteria. The value of the Hubble constant obtained in the γδCDM model is in the 1σ bound of the late Universe observations. © 2025 Elsevier B.V
The role of collaboration on innovation: cases from technoparks in Turkey
No full textStudies on innovation have emphasized the role of local and regional systems, particularly spatial proximity among firms and related actors. More recently, evolutionary economic geographers have broadened this view by identifying various types of proximity. This paper explores how both spatial and non-spatial proximities influence collaboration among firms and between firms and universities. It also examines whether different types of collaboration have a positive effect on innovation performance. Technoparks offer an ideal setting to analyze how proximities affect collaboration and how these collaborations, in turn, contribute to firms’ innovation outcomes. Data were collected through a field survey in selected technoparks in Turkey, and hypotheses were tested using statistical methods. The findings show that while spatial proximity remains important, it is not sufficient on its own. Being part of a technopark highlights the importance of organizational proximity, whereas proximity to firms with a similar innovation vision underscores the significance of cognitive proximity. The strongest correlation was observed between informal collaboration and spatial proximity. Additionally, human resources significantly influence innovation, and the role and effectiveness of universities within the technopark ecosystem appear to vary. © 2025 Informa UK Limited, trading as Taylor & Francis Group
Analyzing the knowledge and attitudes of architects in Türkiye on circular economy in the built environment
No full textThe circular economy (CE) model offers solutions to prevent environmental and ecological degradation, aiming for sustainability. This study aims to analyze CE awareness among architects in Türkiye. A descriptive research approach was conducted using a structured survey to determine architects' awareness of CE principles and strategies in the built environment. Based on the survey data, explanatory research was undertaken to explore the relationships between variables, test the proposed hypotheses, and provide more precise insights. The study found that architects in Türkiye have a low level of knowledge about CE but demonstrate a high level of positive attitude towards CE. The knowledge gap is particularly pronounced among architects with undergraduate education. Furthermore, as architects' knowledge of CE increases, their attitude toward CE becomes more positive. The study also revealed that architects' work experience or their area of practice in architecture significantly influences their CE awareness. These findings suggest that the understanding of CE among architects in Türkiye could be substantially improved, particularly if architects with a bachelor's degree enhance their knowledge of CE. Universities, local authorities, NGOs, and other construction professionals can use this study's results to assess the current state of architects' CE awareness. The study sheds light on an underexplored area in the construction industry in Türkiye. It contributes to the CE literature in Türkiye by providing comprehensive information on architects' awareness of CE in the built environment. © 2025, Kare Publishing. All rights reserved
The Causal Relationship Between In-Flight Service Features and Air Transportation Passenger Reviews: Interpretable Machine Learning Models
No full textThe rapid expansion of the airline industry has intensified in-flight services to sustain passenger satisfaction and operational efficiency. This study investigates the causal relationship between in-flight service parameters and total passenger reviews by employing multiple machine learning models; Support Vector Machines (SVM), Neural Networks, Linear Regression, Gaussian Process Regression, Kernel Approximation Kernel, Classification Tree, and Ensemble Learning. In analysis, the feature importances of the boarding/deplaning efficiency, flight crew performance, in-flight entertainment, and Wi-Fi availability considered as key features of in-flight service that might affect the average passenger ratings were evaluated by Shapley and Lime approaches. According to the analysis result, SVM and Linear Regression models exhibit superior predictive performance, evidenced by the lowest Mean Squared Error (MSE) and Root Mean Square Error (RMSE) on test data. Specifically, SVM achieved an RMSE of 0.0385 and MSE of 0.00148, while Linear Regression model followed closely with an RMSE of 0.0368 and MSE of 0.00136. From the analysis results, Shapley and LIME feature important scores obtained from SVM and Linear Regression models highlight the critical impact of boarding/deplaning processes and crew efficiency on passenger satisfaction. From a managerial perspective, the study provides actionable insights for optimizing in-flight resource allocation and improving service delivery. © 2025 The Aeronautical and Astronautical Society of the Republic of China. All rights reserved