Malatya Turgut Özal University Institutional Repository
Not a member yet
4072 research outputs found
Sort by
Farklı Kuraklık Uygulamalarının Kayısıdaki Etkilerinin Belirlenmesi
No full text15.10.2023Kayısı anavatanı ülkemiz olmamasına rağmen yüzlerce yıldan beri Anadolu?da yetiştirilmektedir. Dünya kayısı üretiminin yaklaşık %20?lik payını Türkiye, yaklaşık %10?luk kısmını ise sadece Malatya karşılamaktadır. Kayısı az su ile yetinebilen bir tür olmasına rağmen kuraklık şartlarına çok sert tepkiler verebilen bir meyve türüdür. Sulamadaki azalmalar sonraki yılın çiçek tomurcuğu yoğunluğu, çiçek kalitesi, verim, meyve kalitesi ve ağaç gelişimi üzerinde önemli sorunlar oluşturabilmektedir. Bu bakımdan çiçek tomurcuğu oluşumunun başlamasından çiçek açma zamanına kadar olan dönemde ağaçların yeterli suyu almaları çok önemlidir. Ülkemiz kayısı çeşitlerinin su stresine gösterdikleri tepkiler ve stres sonrası tepkiler bilinmemektedir. Ekonomik yetiştiricilik açısından kayısı çeşitlerimizin bu tepkilerinin ortaya konulması önem arz etmektedir. Bu amaçla yürütülen bu projede 4 yaşlı saksılı Hacıhaliloğlu kayısı çeşidinin yıl boyu kuraklığa tepkisi, bahçe şartlarında 11 yaşlı Hacıhaliloğlu kayısı ağaçlarının hasat sonrası su stresine tepkisi ile bazı önemli kayısı çeşitlerimizin kuraklık süresince ve kuraklık sonrası tepkileri ortaya konulmuştur. Çalışmanın birinci kısmı Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri bölümünde, ikinci kısmı Malatya ili Battalgazi ilçesi Adagören köyünde üretici bahçesinde ve üçüncü kısmı ise Malatya Turgut Özal Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri bölümüne ait yetiştirme serasında yürütülmüştür. Denemede kuraklık uygulaması süresince ve sonrasında bitkilerde morfolojik, fizyolojik ve biyokimyasal analizler yapılmıştır. Proje sonucunda su stresinin artmasıyla birlikte zararlanma derecesinin arttığı morfolojik, fizyolojik ve biyokimyasal özelliklerde önemli değişikliklerin olduğu tespit edilmiştir. Morfolojik özelliklerden sürgün boyu, sürgün çapı, yaprak alanı stresle birlikte azalmıştır. İncelenen fizyolojik parametrelerden yaprak su potansiyeli, iyon sızıntı oranı, membran zararlanması, stoma iletkenliği, fotosentez etkinliği, H2O2, MDA içeriği stresin şiddetiyle birlikte önemli düzeyde azalmıştır. Aynı şekilde biyokimyasal parametrelerden SOD, POD, KAT, APX enzim miktarlarında da önemli düzeyde artışlar meydana gelmiştir. Diğer yandan su stresi tomurcuk miktarını ve kalitesini, meyve tutum oranını ve verimi önemli ölçüde azaltırken kusurlu çiçek oranını artırmıştır. Özellikle çiçek tomurcuğu ayrım dönemi ile hasat sonrası şiddetli su stresi, çiçek tomurcuğu kalitesini olumsuz etkileyip çiçek kalitesini düşürmek suretiyle meyve tutumu ve verimi önemli ölçüde azaltmıştır. Ayrıca, ülkemizde yetiştirilen önemli bazı kayısı çeşitlerinin su stresine ve su stresi sonrası geri dönüş yeteneklerinin incelenmesi sonucunda, morfolojik, fizyolojik ve biyokimyasal özellikler bakımından çeşitler arasında farklıklar ortaya çıksa da, tüm kriterler göz önünde bulundurulduğunda yörede en fazla yetiştiriciliği yapılan Hacıhaliloğlu çeşidinin su stresine en hassas çeşit olduğu tespit edilmiştir
Evaluation of farm manure, walnut shell wastes and lignite solid carbonization products and their mixtures in spinach and lettuce cultivation
No full textLisansüstü Eğitim Enstitüsü, Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı, Sebze Yetiştirme ve Islahı Bilim DalıDünya nüfusunun hızla artması, enerji kaynaklarının azalmasına etki ederek alternatif enerji kaynaklarına yönelimi artırmaktadır. Biyokütle enerji kaynağı da bunlardan biridir. Farklı piroliz yöntemleri kullanılarak atıklardan katı, sıvı ve gaz formunda karbonizasyon ürünü elde edilebilmektedir. Yapılan bu çalışmada yavaş piroliz yöntemi kullanılarak ceviz kabuğundan elde edilen biyokömür tercih edilmiştir. Bunun yanında diğer toprak materyalleri olarak linyit, çiftlik gübresi ve kimyasal gübre kullanılmıştır. Bu çalışma 2021 yılı ilkbahar (Mart-Mayıs) ve sonbahar (Ekim-Aralık) dönemlerinde Malatya Turgut Özal Üniversitesi Ziraat Fakültesi Araştırma ve Uygulama Bahçesinde tarla koşullarında tesadüf blokları deneme desenine göre 4'er tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Bu çalışmada amaç; Malatya ili Battalgazi ilçesinde yaprakları çiğ (marul) ve pişirilerek (ıspanak) tüketilen sebzelerde farklı materyallerin (ceviz kabuğu biyokömürü, linyit, çiftlik gübresi ve kimyasal gübre) değişik dozlarının (U1, U2, U3, U4, U5, U6, U7, U8) etkilerinin belirlenmesidir. Yapılan çalışma yetiştirilme dönemi ve uygulama olarak ayrı ayrı değerlendirilmiştir. Ispanak bitkisi incelendiğinde; yeşil aksam ağırlığı ve toplam verimin en yüksek çıktığı uygulama ilkbahar ve sonbahar döneminde U7 uygulaması olduğu tespit edilmiştir. Nitrat içeriğinin en fazla çıktığı uygulama ilkbahar döneminde U3, sonbahar döneminde ise U7 uygulamasında saptanmıştır. Ayrıca ilkbahar döneminde tüm parametrelerin istatistiksel açıdan önemli olduğu, sonbahar döneminde ise klorofil miktarı ve oksalik asit parametreleri hariç diğer tüm parametrelerin istatistiksel açıdan önemli olduğu gözlemlenmiştir. Marul bitkisi incelendiğinde ise; yeşil aksam ağırlığı, toplam verim ve nitrat içeriklerinin en yüksek çıktığı uygulama ilkbahar ve sonbahar döneminde U7 uygulaması olduğu saptanmıştır. Bununla birlikte ilkbahar döneminde kuru madde oranı ve oksalik asit parametreleri hariç diğer tüm parametrelerin istatistiksel açıdan önemli olduğu, sonbahar döneminde ise yetişme süresi, kuru madde oranı, oksalik asit ve kalsiyum hariç diğer tüm parametrelerin istatistiksel açıdan önemli olduğu tespit edilmiştir.The rapid increase in the world population affects the decrease in energy resources and increases the orientation to alternative energy resources. Biomass energy source is one of them. By using different pyrolysis methods, carbonization product in solid, liquid and gas form can be obtained from wastes. In this study, biochar obtained from walnut shells by using the slow pyrolysis method was preferred. In addition, lignite, farm manure, and chemical fertilizers were used as other soil materials. This study was carried out in the field conditions in Malatya Turgut Özal University Faculty of Agriculture Research and Application Garden in the spring (March-May) and autumn (October-December) periods of 2021, in a randomized block design with four replications each. The aim of this study is to different doses (U1, U2, U3, U4, U5, U6, U7, U8) of different materials (walnut shell biochar, lignite, farm manure, and chemical fertilizer) in vegetables consumed raw (lettuce) and cooked (spinach) in the Battalgazi district of Malatya province determining its effects. The study was evaluated separately as cultivation period and application. When the spinach plant is examined; It has been determined that the application with the highest green part weight and total yield is the U7 application in the spring and autumn periods. The application with the highest nitrate content was determined in the spring period U3 and in the autumn period U7 application. In addition, it was observed that all parameters were statistically significant in the spring period, and all other parameters were statistically significant in the autumn period, except for the chlorophyll amount and oxalic acid parameters. When the lettuce plant is examined; It was determined that the green part weight, total yield and nitrate contents were highest in the spring and autumn period of the U7 application. However, it was determined that all other parameters except dry matter ratio and oxalic acid parameters in the spring period were statistically significant, and in the autumn period, all other parameters were statistically significant except for the growth period, dry matter ratio, oxalic acid and calcium
Investigation of changes in Hematological parameters and levels of Oxidative stress factors in castrated Cats
No full textThis study was carried out to determine the effect of castration procedure on hemogram and leukogram values and the levels of oxidative stress factors in serum tissue in cats. Preoperative and postoperative 10th day hemogram/leukogram values and total oxidant/antioxidant capacities of 19 castrated cats were evaluated in the study. When the hemogram and leukogram values were examined, it was determined that there was a statistically significant increase in the amount of eosinophils (P0.05). When the levels of oxidative stress factors in the serum tissues of the cats were examined, it was determined that there was a decrease in the total antioxidant status (TAS) and an increase in the total oxidant status (TOS), but the difference in the results was not statistically significant (P>0.05). In conclusion, in this study, it was determined that the castration procedure in cats did not cause a significant difference in hemogram and leukogram parameters and the level of oxidative stress factors in serum tissue, except for the amount of eosinophils
Effects of Macerated and Cold Pressed Sesame (Sesamum indicum L.) Oil on Antioxidant Enzyme Activities, Hematological Parameters, Nitro Blue Tetrazolium (Nbt) Activity and Proximate Composition of Rainbow Trout (Oncorhynchus mykiss, Walbaum, 1792) at High Stocking Density
No full textThe study was aimed to determine the effects of macerated sesame oil (MSO) and cold pressed sesame (Sesamum indicum L.) oil (CPSO) on antioxidant enzyme activities, hematological parameters, nitro blue tetrazolium (NBT) activity and proximate composition of rainbow trout (Oncorhynchus mykiss, Walbaum, 1792) at high stocking density. Fish (55.89±2.05 g) were fed diets supplemented with same concentration (%2) of MSO and CPSO for 21 days. It was determined that the values of mean corpuscular hemoglobin (MCH), platelet (PLT) values of the CPSO and group and the corpuscular hemoglobin concentration (MCHC), platelet (PLT), mean platelet volume (MPV), platelet-large cell ratio (PLCR), granulocyte (GRAN), nitro blue tetrazolium (NBT) levels of the MSO group were increased. It was found that glutathione peroxidase (GPx) and catalase (CAT) activities of CPSO groups were rised. The results were statistically significant at P< 0.05 level. In the study, the dry matter ratio increased in each experimental group compared to the control group, the moisture, ash and protein ratio did not change, the fat ratio decreased compared to the control group. Both macerated sesame oil and cold pressed sesame oil could be recommended to alternative food additives
Moderator Effect of Chronic Disease on the Relationship Between Marriage Adjustment and Satisfaction in Married Couples
No full textObjective: The purpose of our study is to show how the relationship between marital adjustment and satisfaction will change in cases of chronic disease in either or both spouses of married couples using a multivariate statistical analysis method. Methods: Marriage adjustment ve marriage satisfaction scales were used. A structural equation modeling - multiple group analysis method was used in the study, which was designed as a relational screening model. Results: In the study, which included 898 participants, 56.6% of the participants were female and 43.4% were male. The mean age of the participants was 36.94 ± 8.72 standard deviations. First, the relationship between marital adjustment and satisfaction was analyzed using structural equation modeling, and the relationship between the scales was found to be statistically significant (p=0.001). In the model, which was significant and sufficient, the variable of chronic disease was coded on the arrow representing the regression coefficient between the scales, and multiple group analysis was applied. The relationship between marital adjustment and satisfaction was found to be weak among individuals with chronic diseases. The rate of marriage satisfaction explaining marriage adjustment was lower in individuals without chronic disease (R2=0.16) than in those without chronic disease (R2=0.10). While ego scores were not significant in individuals without chronic disease (p=0.237), they were statistically significant in individuals with chronic disease (p=0.017). Conclusion: Chronic diseases has been found to have a significant impact on the relationship between spouses. Many studies have examined the effects of chronic diseases on marriage. However, our study differs from other studies because of the analytical methods used. In the scales, it was determined whether the chronic disease showed a change in the relationship between the scales, not the scores in the chronic disease state. Keywords: SEM, multiple group analysis, chronic diseases, marriage satisfaction, marriage adjustmen
AIDS’e Yönelik Kampanyalarda Kullanılan Reklamların William Labov’un Anlatı Çözümlemesi Işığında İncelenmesi
No full textAIDS’in insanlar arasında yayılmasını önlemek için pek çok ülkede çeşitli kampanyalar düzenlenmekte, bu kampanyaların dışında da AIDS tehdidine vurgu yapan çeşitli reklamlar hazırlanmaktadır. Ülkeler, hazırladıkları bu reklamlarda AIDS tehdidine karşı insanları bilinçlendirmek ve önlem almaya teşvik etmek amacıyla çeşitli anlatılardan yararlanmaktadır. Çalışmada farklı ülkelerin AIDS’e karşı korunmayı konu alan reklamlarında ne tür anlatılar kullandığının ve bu anlatılar üzerinden de ne tür mesajların verilmeye çalışıldığının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla çalışmada ABD, Almanya, Fransa, Hindistan, Hollanda, Kanada, Portekiz, İtalya ve Rusya’dan AIDS’e karşı korunmayı konu alan 9 farklı reklam, William Labov’un Anlatı Çözümlemesi üzerinden analiz edilmiştir. Gerçekleştirilen analizler üzerinden reklamların bir kısmında AIDS’in olumsuz etkisini ön plana çıkaran korku odaklı anlatılara yer verildiği, diğer bir kısmında ise AIDS’e karşı kondom kullanımının önemine vurgu yapıldığı bulgusuna ulaşılmıştır. Diğer yandan çalışmada AIDS’e karşı korunmayı konu alan reklamlardaki anlatılarda ülkeler arasında farklı metafor ve metalepsislerden yararlanılarak AIDS’e karşı korunmanın önemine vurgu yapılmaya çalışıldığı sonucuna varılmıştır
Covid-19 Pandemisi Gölgesindeki Salgın: Yas
No full textÖlüm, uyum sağlanılması en zorlu deneyimlerden birisidir. COVID-19 pandemisi sürecinde bireyler sevdiklerini kaybedebilmekte; geride kalanlar sevdikleriyle olan eşsiz bağlarını yitirmektedir. Pandemiye bağlı olarak tedavi sürecinde önemli güçlüklerle karşılaşılması, ölüme ilişkin ritüellerin sekteye uğraması, sosyal destek kaynaklarından tam anlamıyla yararlanılamaması, ani ve çoklu ölümler, geride kalan bireylerin karmaşık yasla ve buna bağlı psikososyal sorunlarla karşılaşma riskini artırmaktadır. Derleme niteliğindeki bu çalışma iki temel bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde COVID-19 pandemisi, ölümler ve yas bağlamında incelenmekte, pandemiye özgü koşulların yas sürecinde oluşturduğu riskler irdelenmektedir. Çalışmanın ikinci bölümünde ise pandemi döneminde yas özelinde yürütülecek psikososyal müdahaleler, müdahalenin temel bileşenleri ve yas modelleri ışığında ele alınmaktadır. Bu çalışmanın, başta sosyal hizmet uzmanları ve psikologlar olmak üzere yas alanında çalışan tüm ruh sağlığı profesyonellerinin iyi ve kanıta dayalı uygulamalarına esin kaynağı olacağı değerlendirilmektedir
The Thermal Analysis of Plaster with Waste Expanded Polystyrene Gypsum and Resin
No full textThis study investigated the physical properties of plaster or decorative materials made of waste expanded polystyrene (EPS) and pine tree resin (as a binder). Thirty-two samples were produced by adding waste EPS in 0-3mm and 0-6mm grain diameters in two groups and at 20-80% addition rates and resin at 0, 0.5, 1, and 2% of the dry mix weight. Density, thermal conductivity coefficient, and compressive reduced by 50.64%, 82.68%, and 84.91% in samples with a diameter of 0-3 mm. Density, thermal conductivity coefficient, and compressive reduced by 51.03%, 86.55%, and 84.13% in samples with a diameter of 0-6 mm. Density and thermal conductivity decreased by 13.32-10.42% and 25.37-22.41%, respectively, while compressive strength increased by 29.50-19.56% in samples with a diameter of 0-3 mm and 2% resin. Density and thermal conductivity decreased by 19.60-13.68% and 17.24-10.25%, respectively, while compressive strength increased by 16.27-8.85% in samples with a diameter of 0-6 mm and 2% resin. The results show that the samples can be used as interior plaster, insulation plaster, and decoration material due to their grooving and paint adherence properties. This plaster and decoration material can help us i) reduce heating and cooling energy, ii) reuse waste EPS and prevent environmental pollution, and iii) reduce building load in tall buildings
ENFLASYON ORANINI ETKİLEYEN FAKTÖRLERİN BELİRLENMESİ: 2007-2023 DÖNEMİ TÜRKİYE EKONOMİSİ İÇİN BİR UYGULAMA
No full textIn this study, factors affecting inflation rates for the period 2007:01-2023:02 in Turkey are investigated by using regression analysis. In the study, research was conducted on 9 different independent variables, taking into account the inflation rates obtained from the PPI and CPI variables. The selection of these variables was based on empirical literature and, unlike the literature, industrial production index, manufacturing industry capacity utilization rate, and consumer confidence index variables were added. As a result of the study, it was observed that the GDP growth rate and money supply in the current period affected inflation rates positively. In addition, it was observed that the values of the GDP growth rate and domestic credit volume variables in the previous period had a statistically significant and positive effect on inflation rates, while the unemployment rate in the previous period was found to have a negative and significant effect on inflation rates.Bu çalışmada Türkiye özelinde 2007:01-2023:02 dönemi için enflasyon oranlarını etkileyen faktörler regresyon analizden yararlanılarak araştırılmaktadır. Çalışmada ÜFE ve TÜFE değişkenlerinden hareketle elde edilen enflasyon oranları dikkate alınarak, 9 farklı bağımsız değişken özelinde detaylı bir araştırma yapılmıştır. Bu değişkenlerin seçiminde ampirik literatür baz alınmış ve literatürden farklı olarak sanayi üretim endeksi, imalat sanayi kapasite kullanım oranı, tüketici güven endeksi değişkenleri eklenmiştir. Çalışma sonucunda, cari dönemdeki GSYİH artış oranının ve para arzının enflasyon oranlarını pozitif yönde etkilediği gözlenmiştir. Ayrıca GSYİH artış oranı ve yurt içi kredi hacmi değişkenlerinin bir önceki dönemdeki değerlerinin enflasyon oranları üzerinde istatistiki olarak anlamlı ve pozitif bir etkisi olduğu gözlenirken, bir dönem önceki işsizlik oranının enflasyon oranları üzerinde negatif yönde anlamlı bir etkisi olduğu saptanmıştır
Preparation, characterization, and biocompatibility of chondroitin sulfate-based sol-gel coatings and investigation of their effects on osseointegration improvement
No full textIn this work, implants with enhanced antibacterial and surface properties besides mechanical, biological, and chemical properties were prepared with the replacement of traditional titanium and titanium alloys in the field of biomedical materials. Titanium substrates were coated with chondroitin sulfate (CS) containing (3-glycidoxypropyl)trimethoxysilane (GLYMO) and tetraethoxysilane (TEOS) based thin film using sol-gel technology. Chondroitin sulfate is a preferred material due to its characteristics antioxidative and osseointegresion properties besides its collagen-forming properties. Coated implants were morphologically elucidated with atomic force microscopy (AFM), and scanning electron microscopy (SEM). The structure of the chondroitin sulfate-containing films was investigated with Fourier Transform Infrared Spectroscopy (FTIR) and Energy Dispersive X-Ray Analysis (EDX) techniques. The obtained CS-based sol-gel surface coatings are thermally stable up to similar to 200 degrees C according to TGA and DTA analysis results. The biological and antibacterial properties of the coatings were also determined. The biocompatibility and osseointegration properties of the coatings developed within the scope of the study were, determined by in vivo studies on rats. According to biocompatibility results of CS/Sol-Gel coated surfaces, Cell viability (%) rates of CS-based coatings showed between 89 and 66%. According to the experimental data, it has been claimed that implants improved with antibacterial, stable, homogeneous, and biocompatible coatings can be used as a new alternative product for dental and orthopedic applications.Inonu University Research Fund [FOA2018-1325]We gratefully to Inonu University Research Fund (Project No: FOA2018-1325)