Platforma czasopism naukowych Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach
Not a member yet
15345 research outputs found
Sort by
Wykorzystać potencjał natury
Get PDFContemporary cities are mostly seen through the lens of organised greenery, while the potential of unorganised greenery growing on wasteland and post-industrial sites remains underappreciated despite being equally valuable. In such places, nature itself shapes plant communities that are best adapted to difficult environmental conditions, contributing to soil remediation, water retention, and biodiversity. Examples from Silesia, such as the Silesian Park, Żabie Doły, and Uroczysko Zielona show that nature can be an effective partner in the process of revitalising urban spaces. The concept of a ‘novel ecosystem’ created by plant succession in degraded areas points the way towards sustainable urban development in the face of climate change. Therefore, we should learn to trust nature and consider it an ally in urban planning.Współczesne miasta postrzegane są głównie przez pryzmat uporządkowanej zieleni, tymczasem nie mniej cenny – choć niedoceniany – jest potencjał zieleni nieurządzonej, porastającej nieużytki i tereny poprzemysłowe. W takich miejscach natura sama kształtuje układy roślinne najlepiej przystosowane do trudnych warunków środowiskowych, wspierając oczyszczanie gleby, retencję wody i rozwój bioróżnorodności. Przykłady ze Śląska, takie jak Park Śląski, Żabie Doły czy Uroczysko Zielona, pokazują, że przyroda może być skutecznym partnerem w procesie rewitalizacji przestrzeni miejskiej. Koncepcja „novel ecosystem” – nowych ekosystemów tworzonych przez sukcesję roślinności na zdegradowanych terenach – wskazuje kierunek zrównoważonego rozwoju miast w obliczu zmian klimatycznych. Warto zatem zaufać naturze i włączyć ją w planowanie przestrzeni miejskich jako sprzymierzeńca człowieka
On weak solutions to parabolic problem involving the fractional p-Laplacian via Young measures
Get PDFIn this paper, we study the local existence of weak solutions for parabolic problem involving the fractional p-Laplacian. Our technique is based on the Galerkin method combined with the theory of Young measures. In addition, an example is given to illustrate the main results
„Zwolnieni z obowiązku pochwały piękna mają przyzwolenie na wszystko” – dwugłos o twórczości i terapii przez sztukę osób z zaburzeniami psychicznymi
No full textThis article presents and sums up many years of art therapy in the Art Studio of the Social Welfare Home for the Chronically Mentally Ill People in Rzeszów. It provides an overview of the selected activities carried out as part of the occupational therapy programme, particularly in cooperation with the Institute of Fine Arts at the University of Rzeszów. The paper also constitutes a reflection on the beneficial impact of art, one’s own creativity and art therapy on the wellbeing of the residents of a social welfare home.W artykule przedstawiono i podsumowano wieloletnią pracę arteterapeutyczną w Pracowni Plastycznej Domu Pomocy Społecznej dla Osób Przewlekle Psychicznie Chorych w Rzeszowie. Dokonano przeglądu wybranych działań realizowanych w ramach programu terapii zajęciowej, zwłaszcza tych we współpracy z Instytutem Sztuk Pięknych Uniwersytetu Rzeszowskiego. Tekst traktuje także o dobroczynnym wpływie sztuki, twórczości własnej i arteterapii na dobrostan mieszkańców DPS-u
Problemy diagnozy różnicowej afazji podkorowych i dyzartrii w przebiegu złożonych zaburzeń mowy: studium przypadku pacjenta z chorobą Parkinsona po neurochirurgicznych komplikacjach aplikacji Głębokiej Stymulacji Mózgu w fazie podostrej udaru
No full textA case study of a male patient with Parkinson’s disease who experienced complications and a hemorrhagic stroke involving subcortical structures following a second neurosurgical operation for Deep Brain Stimulation (DBS) application is presented. The dynamics of the resolution of individual linguistic and motor symptoms were assessed. Five periodic diagnoses were performed in the subacute stroke phase. Gradual resolution of linguistic disorders resulting from the neurological incident was identified. Despite confounding variables such as therapeutic care, the dynamics of changes were significant enough to characterize them in the context of thalamic subcortical aphasia and co-occurring hypokinetic dysarthria. In cases of complex neurogenic speech disorders resulting from subcortical structure damage in the subacute stroke phase, it is reasonable to assess the dynamics of symptom progression correlated with neurostructural and physiological analysis.Przedstawiono studium przypadku mężczyzny z chorobą Parkinsona, u którego po drugiej operacji neurochirurgicznej związanej z zastosowaniem głębokiej stymulacji mózgu (DBS) wystąpiły powikłania w postaci udaru krwotocznego obejmującego struktury podkorowe. Oceniono dynamikę ustępowania objawów językowych i motorycznych na podstawie pięciu okresowych diagnoz w fazie podostrej udaru. Stwierdzono stopniowe ustępowanie zaburzeń językowych, które – mimo czynników zakłócających, takich jak opieka terapeutyczna – wykazały wystarczającą dynamikę, by scharakteryzować je jako podkorową afazję wzgórzową współwystępującą z dyzartrią hipokinetyczną. W przypadkach złożonych zaburzeń mowy o etiologii neurogennej, wynikających z uszkodzenia struktur podkorowych, wskazane jest monitorowanie dynamiki zmian w powiązaniu z analizą neurostrukturalną i fizjologiczną
Słownictwo w zaburzeniach należących do spektrum autyzmu. Część 4: rozumienie znaczeń słów
No full textThis article is a review, its main goal is to investigate the current state of knowledge regarding word meaning understanding by individuals with autism. Issues of reference, scope (denotation), meaning structure, semantic features, and ambiguity are discussed. The analysis revealed that people with ASD have skills developed to varying degrees that allow them to acquire and use words. At the same time, certain aspects of meaning and explicit word knowledge may be limited to varying degrees. Interpreting the results of research on the semantic-lexical skills of individuals with ASD requires caution, taking into account the specificity of the subject and object of the study, the theoretical foundations, methodological considerations, and the research context. Further research on word comprehension by individuals with ASD is needed. Speech therapy assessment of individuals with ASD must take semantic-lexical skills into account. Effective therapeutic interventions should aim to improve word meaning understanding, tailored to individual needs, which requires implementing approaches, methods, and strategies that allowing the development of meaning in all its relevant dimensions.Artykuł ma charakter przeglądowy, jego celem było rozpoznanie aktualnego stanu wiedzy o rozumieniu znaczeń słów przez osoby z autyzmem. Omówiono kolejno problemy odniesienia (referencji), zakresu (denotacji), struktury znaczenia, cech semantycznych oraz wieloznaczności. Analiza ujawniła, że osoby z ASD posiadają rozwinięte w różnym stopniu umiejętności, które pozwalają na przyswajanie słów i ich używanie. Jednocześnie dysponowanie pewnymi aspektami znaczenia i eksplicytna wiedza o słowie mogą być w różnym stopniu ograniczone. Interpretacja wyników badań nad sprawnościami semantyczno-leksykalnymi osób z ASD wymaga ostrożności uwzględniającej specyfikę przedmiotu i podmiotu badań, podstaw teoretycznych, uwarunkowań metodologicznych, kontekstu badawczego. Potrzeba dalszych badań nad rozumieniem słów przez osoby z ASD. Diagnoza logopedyczna osób z ASD musi uwzględniać sprawności semantyczno-leksykalne. Skuteczne interwencje terapeutyczne powinny zmierzać do poprawy rozumienia znaczeń słów, stosownie do potrzeb indywidualnych, co wiąże się z koniecznością wdrażania takich podejść, metod, strategii, które pozwolą budować znaczenie we wszystkich jego relewantnych wymiarach
Czy ciało „umózgowione” to kandydat na nowy paradygmat w nauce o poznaniu? Recenzja książki Josepha E. LeDoux Cztery rodzaje istnienia Nowa koncepcja człowieka
No full textThe review discusses the concept of the human being proposed by American neuroscientist Joseph LeDoux in his book The Four Realms of Existence. LeDoux presents a vision of the human as a biologically constituted entity organized into four realms of existence that are both hierarchically structured and functionally parallel. The text summarizes the book’s content, highlighting its central themes and the innovative nature of the proposed model. The review aims to introduce LeDoux’s approach to prospective readers and encourage further reflection on its application within philosophy and cognitive science.Recenzja omawia zaproponowaną przez amerykańskiego neuronaukowca Josepha E. LeDoux koncepcję człowieka wyłożoną w książce Cztery rodzaje istnienia. Autor przedstawia w niej ujęcie człowieka jako biologicznie ukonstytuowanego bytu zorganizowanego przez cztery sfery istnienia, które są zarazem hierarchicznie ustrukturyzowane i operacyjnie równoległe. Tekst rekapituluje treść publikacji, wskazując jej kluczowe wątki oraz nowatorstwo zaproponowanego modelu. Celem recenzji jest przybliżenie propozycji LeDoux potencjalnym czytelnikom i zachęcenie do dalszej refleksji nad jej zastosowaniem w filozofii i naukach kognitywnych
Reciprocal monogenic septinomials of degree 2^n3
Get PDFWe prove a new irreducibility criterion for certain septinomials in ℤ[x], and we use this result to construct infinite families of reciprocal septinomials of degree 2n3 that are monogenic for all n ≥ 1
Speed of light or composition of velocities
Get PDFWe analyze in our paper questions of the theory of relativity. We approach this theory from the point of view of velocities and their composition. This is where the functional equations appear. Solving them leads to a world where velocities are bounded from above, the upper bound being exactly the “speed of light”
Report of Meeting. The Twenty-third Katowice-Debrecen Winter Seminar on Functional Equations and Inequalities Brenna (Poland), January 31 - February 3, 2024
Get PDFReport of Meeting. The Twenty-third Katowice-Debrecen Winter Seminar on Functional Equations and Inequalities Brenna (Poland), January 31 - February 3, 2024
A Kannappan-cosine functional equation on semigroups
Get PDFIn this paper we determine the complex-valued solutions of the Kannappan-cosine functional equation g(xyz0) = g(x)g(y) − f(x)f(y), x,y∈S, where S is a semigroup and z0 is a fixed element in S