Platforma czasopism naukowych Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach
Not a member yet
15345 research outputs found
Sort by
Półka literacka 2024
Get PDFThis article presents the most interesting and highly acclaimed Polish prose and poetry books published in 2024. Its aim is a summary of what took place on the Polish publishing market over the past year. The author attempts to answer questions about how bestseller lists are shaped and whether the sense of threat, for instance, caused by the war in Ukraine, continues to affect writers and poets, as reflected in their texts. The intention was to examine what type of literary fiction was most willingly published and which authors enjoyed the most significant interest of reviewers. The presented brief analysis and interpretation of ten works (five prose and five poetic) also demonstrate how other commentators on contemporary literary life have written about them. The selection of books was thus based not so much on the subjective impressions of the author as on reception. The aim of the sketch was also to showcase publishing diversity and draw attention to the most popular creative trends. Among the discussed authors this time are: Urszula Honek, Ignacy Karpowicz, Hanna Krall, Monika Lubińska, Dorota Masłowska, Izabela Morska, Tomasz Różycki, Paweł Sarna, Kinga Skwira, and Bohdan Zadura, and thus in most cases, authors well known to the Polish reading public, who published their new books sometimes after several years of silence. From the prepared selection, it appears that particular appreciation (also among “professional” readers) was enjoyed above all by those works in which the authors attempted to confront various fears, traumas, threats, and emotions. The text falls within the field of literary studies and literary criticism.Szkic prezentuje najciekawsze / najbardziej doceniane przez recenzentów polskie książki prozatorskie i poetyckie opublikowane w 2024 roku. Jego celem jest swoiste podsumowanie tego, co działo się na polskim rynku wydawniczym w minionym roku. Autorka próbuje odpowiedzieć na pytania dotyczące tego, jak kształtowały się listy bestsellerów i czy poczucie zagrożenia wywołane choćby wojną w Ukrainie w dalszy sposób wpływa na pisarki/pisarzy, poetów/poetki, odbijając się w ich tekstach. Zamysłem było sprawdzenie, jakiego typu literaturę piękną najchętniej wydawano i jacy autorzy/autorki cieszyli się największym zainteresowaniem recenzentów. Przedstawiona krótka analiza i interpretacja dziesięciu utworów (pięciu prozatorskich i pięciu poetyckich) pokazuje również, jak o nich pisali inni komentatorzy współczesnego życia literackiego. Wybór książek został zatem oparty nie tyle na subiektywnych odczuciach autorki, ile przede wszystkim na recepcji. Celem szkicu stało się ponadto zaprezentowanie różnorodności publikacyjnej oraz zwrócenie uwagi na najpopularniejsze tendencje twórcze. Wśród omówionych twórców tym razem znaleźli się: Urszula Honek, Ignacy Karpowicz, Hanna Krall, Monika Lubińska, Dorota Masłowska, Izabela Morska, Tomasz Różycki, Paweł Sarna, Kinga Skwira i Bohdan Zadura, a zatem w większości przypadków autorki i autorzy doskonale znani polskiej publiczności czytającej, którzy ogłosili swoje nowe książki niekiedy po kilku latach milczenia. Z przygotowanego zestawienia wynika, że szczególnym uznaniem (także „zawodowych”) czytelników cieszyły się przede wszystkim te dzieła, w których twórcy usiłowali zmierzyć się z różnymi lękami, traumami, zagrożeniami, emocjami. Tekst mieści się w obrębie literaturoznawstwa i krytyki literackiej
Ja i moje książki – to jedno. Rozważania o pisarstwie Zofii Kossak. Krystyna Heska – Kwaśniewicz, Zdzisława Mokranowska
Get PDFDefinicja prawna pracy zdalnej w polskim prawie pracy
No full textLegal regulation of remote work was introduced to the Polish Labour Code by the Act of 1 December 2022 amending the Labour Code and certain other acts, which entered into force on 7 April 2023. The new legislation includes a legal definition of remote work. Remote work is a broader concept than the previously existing definitions of telework and teleworker. The essence of remote work is that it is carried out at a place indicatedby the employee and agreed in each case with the employer, this place being outside the employer’s premises.Regulacja pracy zdalnej została wprowadzona do Kodeksu pracy ustawą z dnia 1 grudnia 2022 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw, która weszła w życie w dniu 7 kwietnia 2023 r. Nowe przepisy zawierają m.in. prawną definicję pracy zdalnej. Praca zdalna jest pojęciem szerszym niż obowiązujące dotychczas definicje telepracy i telepracownika. Istotą pracy zdalnej jest jej wykonywanie w miejscu wskazanym przez pracownika i każdorazowo uzgodnionym z pracodawcą, przy czym jest to miejsce znajdujące się poza zakładem pracy
Przejrzystość wynagrodzeń przed zatrudnieniem. Wpływ dyrektywy (UE) 2023/970 na prawne ramy procesu rekrutacji
No full textThe EU Directive 2023/970 is intended as a remedy for the persistent pay inequalities between men and women. It contains a comprehensive set of pay transparency mechanisms that seek to address the information asymmetry regarding salaries between employers and employees. These measures will not only apply during employment, but also at the pre-contractual stage. This article discusses the pay transparency prior to employment mechanisms provided for in the Directive (obligation to disclose the salary range at an early stage of recruitment, prohibition of asking about previous earnings, and therequirement of neutral and non-discriminatory job advertisements) and compares them with the current standards in Poland. The issue of the Directive’s personal scope was also addressed. The aim was to determine the extent to which the Directive’s implementation will affect the national legal framework for the recruitment process, as well as to put forward proposals for the wording of the provisions implementing the solutions in question.Unijna dyrektywa 2023/970 ma stanowić remedium na utrzymujące się nierówności płacowe pomiędzy kobietami i mężczyznami. Zawiera obszerny katalog mechanizmów przejrzystości wynagrodzeń, które dążą do zniwelowania asymetrii informacyjnej w kwestii płac pomiędzy pracodawcami a pracownikami. Środki te znajdą zastosowanie nie tylko w toku zatrudnienia, lecz także na etapie przed zawarciem umowy. W artykule omówiono przewidziane w dyrektywie mechanizmy przejrzystości wynagrodzeń przed zatrudnieniem (obowiązek ujawnienia proponowanego wynagrodzenia na wczesnym etapie rekrutacji, zakaz zadawania pytań o wysokość dotychczasowych zarobków, wymóg neutralnych i niedyskryminujących ogłoszeń o pracę) oraz zestawiono te mechanizmy z obecnie obowiązującymi w Polsce w tej kwestii standardami. Poruszono również problematykę zakresu podmiotowego dyrektywy. Celem było ustalenie, jak istotny wpływ implementacja dyrektywy wywrze na krajowe prawne ramy procesu rekrutacji, a także wysunięcie postulatów co do brzmienia przepisów wdrażających omawiane rozwiązania
Sprawozdanie z II Kongresu Teologii Praktycznej Parafia jutra. Licheń, 18–21 września 2023 roku
No full textNapisano niemało o górach… O przedmiocie badań mountain studies
No full textThe article discusses the research subject of mountain studies. The standpoints of two scholars, representative for Polish literary studies, are distinguished, that of Jacek Kolbuszewski’s and Tomasz Stępień’s. While Kolbuszewski argues that the term “mountain literature,” however popular, is imprecise and it is more justified to speak of a theme or a motif of mountains in literature, Stępień draws upon the developments in media studies and adopts a broader definition encompassing all literature somehow related to mountains. Both researchers are united in their conviction that mountaineering literature (the works written by climbers) is a separate phenomenon in literature.W artykule przedstawiono dyskusję na temat przedmiotu badań mountain studies. Wyodrębniono dwa stanowiska, reprezentatywne dla literaturoznawstwa polskiego: Jacka Kolbuszewskiego i Tomasza Stępnia. Pierwszy badacz dystansuje się od popularnego, lecz nieprecyzyjnego terminu „literatura górska”. Kolbuszewski przekonuje, że bardziej uzasadnione jest mówienie o temacie, motywie gór w literaturze. Natomiast Stępień, uwzględniając rozwój medioznawstwa, przyjmuje szeroką definicję, obejmującą całe piśmiennictwo związane z górami. Badaczy łączy przekonanie o konieczności wyodrębnienia literatury alpinistycznej, czyli twórczości wspinaczy
Elémire Zolla i “Nuovi Argomenti”: laboratorium Eclissi dell’intellettuale
No full textThe essay examines Elémire Zolla’s contributions to “Nuovi Argomenti”. It highlights how the journal was considered a ‘privileged venue’ for the publication of his works by publishing the core content of Eclissi dell’intellettuale, despite Zolla’s intense work during the same period at “Tempo Presente”. More broadly, it analyzes Zolla’s different contributions to Carocci’s and Moravia’s periodical, ranging from responses to surveys to the more literary essay Proust e la politica di potenza. It aims to contextualize his early work in Rome within the general trajectory of his research and scholarly interests, particularly focusing on critical theory concerning his contemporary society.The essay examines Elémire Zolla’s contributions to “Nuovi Argomenti”. It highlights how the journal was considered a ‘privileged venue’ for the publication of his works by publishing the core content of Eclissi dell’intellettuale, despite Zolla’s intense work during the same period at “Tempo Presente”. More broadly, it analyzes Zolla’s different contributions to Carocci’s and Moravia’s periodical, ranging from responses to surveys to the more literary essay Proust e la politica di potenza. It aims to contextualize his early work in Rome within the general trajectory of his research and scholarly interests, particularly focusing on critical theory concerning his contemporary society.Niniejszy esej podejmuje analizę twórczości Elémire Zolli publikowanej na łamach „Nuovi Argomenti”. Zwraca szczególną uwagę na fakt, iż periodyk ten uchodził za „uprzywilejowane miejsce” publikacji jego twórczości, o czym świadczy zamieszczenie zasadniczej części dzieła Eclissi dell’intellettuale (pomimo intensywnego zaangażowania Zolli w tym samym okresie w prace redakcyjne w „Tempo Presente”). Mówiąc bardziej ogólnie, esej omawia różnorodne formy obecności autora na łamach pisma Carocciego i Moravii, począwszy od odpowiedzi na ankiety po bardziej literacki esej Proust e la politica di potenza. Celem tekstu jest osadzenie wczesnych dokonań Zolli w Rzymie w szerszym kontekście jego badań i zainteresowań naukowych, ze szczególnym uwzględnieniem refleksji teoretyczno-krytycznej nad współczesnym mu społeczeństwem
Potwory, znaki i zjawy. Przemienione ciała w powieściach Michele Mari
No full textIn the writing of Michele Mari, the body always serves as a starting point for scholarly interpretations of past literature. The transfiguration of the theme of corporeality occurs on two foundational levels of the literary work: the narrative and the verbal levels. On the verbal level, through archaisms, lists, and neologisms, the semantic field of corporeality arises as a lexical extension of the alienated characteristics of the depicted bodies. On the narrative level, the representation of the monstrous, abnormal, or deformed body as a carrier of symbolic meanings appears as an image of the chaos of untamable Nature or as a reflection of the animalistic side of human identity. The monsters in Mari’s work are intertextual references to European heritage literary figures, interpreted in a grotesque manner.Nella scrittura di Michele Mari il corpo è sempre un punto di partenza per le interpretazioni erudite della letteratura del passato. La trasfigurazione del motivo della corporeità avviene su due piani costitutivi dell’opera letteraria: quello della narrazione e quello verbale. Sul piano verbale, attraverso arcaismi, elenchi e neologismi, il campo semantico della corporalità si presenta come ampliamento lessicale delle caratteristiche estranianti dei corpi presentati. Sul piano dell’intreccio, la raffigurazione del corpo mostruoso, abnorme o deformato veicolo di significati simbolici e si presenta come immagine del caos della Natura indomabile oppure viene a raffigurare il lato animalesco dell’identità umana. I mostri di Mari sono riprese intertestuali delle figure letterarie del patrimonio europeo, interpretati in chiave grottesca.W twórczości Michele Mariego ciało stanowi zawsze punkt wyjścia dla naukowych interpretacji dawnej literatury. Przemiana cielesności dokonuje się na dwóch zasadniczych poziomach dzieła literackiego: narracyjnym i werbalnym. Na poziomie werbalnym, poprzez archaizmy, wyliczenia i neologizmy, pole semantyczne cielesności jawi się jako leksykalne rozszerzenie wyalienowanych cech ukazanych ciał. Na poziomie narracyjnym przedstawienie ciała monstrualnego, nienaturalnego lub zdeformowanego jako nośnika znaczeń symbolicznych jawi się jako obraz chaosu nieokiełznanej Natury lub jako odzwierciedlenie zwierzęcej strony ludzkiej tożsamości. Potwory w twórczości Mariego to intertekstualne odniesienia do postaci literackich dziedzictwa europejskiego, interpretowane w groteskowy sposób
Instalacje emitujące promieniowanie elektromagnetyczne jako przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko – ujęcie historyczne
No full textThe development and use of technologies based on electromagnetic radiation is one of the key factors in economic development and the digital revolution. The legal regulation of the issue of installations emitting electromagnetic fields in the context of their impact on the environment in Poland dates back to the early 1980s and was not liberalised to a greater extent until the beginning of the current decade. In this article, the author presents the historical conditions and evolution of this regulation, as well as analyses the interpretation doubts that have existed in this respect over the years and the way in which they have been resolved in legislation and in the case law of administrative courts. In conclusion, he draws attention to the shortcomings of the historical regulation and approves of its current liberalisation.Rozwój i wykorzystanie technologii opartych na promieniowaniu elektromagnetycznym jest jednym z kluczowych czynników rozwoju gospodarczego i rewolucji cyfrowej. Prawna regulacja kwestii instalacji emitujących pole elektromagnetyczne w kontekście oddziaływania na środowisko w Polsce sięga wczesnych lat 80. XX w. i do początku bieżącej dekady nie była w większym stopniu liberalizowana. W artykule autor przedstawia uwarunkowania historyczne i ewolucję tej regulacji, a także analizuje wątpliwości interpretacyjne, jakie istniały w tym zakresie przez lata, oraz sposób ich rozwiązania w prawodawstwie i w orzecznictwie sądów administracyjnych. W konkluzji zwraca uwagę na mankamenty historycznej regulacji i aprobuje jej obecną liberalizację
Kobieta w izolacji penitencjarnej. Refleksje na tle systemów penitencjarnych Polski i Francji
No full textThis paper analyzes the current provisions related to the imprisonment of female prisoners within the Polish and French penitentiary systems. Women’s imprisonment has been a deeply emotional and contentious issue for a long time. Research indicate that the experience of prison isolation might vary for women. One of the most controversial aspects is the placement of children under three years old with their incarcerated mothers in the House of the Mother and Child. Experts also highlight that the discomfort these women experience is persistent and never fully goes away. Another – often ignored issue – is that incarceration affects basic hygiene products. This suggests the need for a tailored approach in the treatment of this group of convicts.This paper analyzes the current provisions related to the imprisonment of female prisoners within the Polish and French penitentiary systems. Women’s imprisonment has been a deeply emotional and contentious issue for a long time. Research indicate that the experience of prison isolation might vary for women. One of the most controversial aspects is the placement of children under three years old with their incarcerated mothers in the House of the Mother and Child. Experts also highlight that the discomfort these women experience is persistent and never fully goes away. Another – often ignored issue – is that incarceration affects basic hygiene products. This suggests the need for a tailored approach in the treatment of this group of convicts