Platforma czasopism naukowych Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach
Not a member yet
15345 research outputs found
Sort by
Проблематика современной биополитики зоопарков. Случай шимпанзе
Get PDFZoos are often promoted as centres of education, conservation and research. Nevertheless, non-humans of many species kept in zoos often engage in abnormal behaviours and show signs of reduced welfare. Biopolitical considerations ultimately shape the lives of all zoo-housed animals, but our close cousins, the chimpanzees, evoke particularly high levels of controversy. Zoos focus on three most prominent objectives: conservation, education and research, which often are used to legitimize keeping non-humans in captivity. The article raises difficult issues connected with keeping chimpanzees in zoological gardens, including the urgent question as to whether they should be kept in zoos at all.Zoo są regularnie przedstawiane jako ośrodki edukacji, konserwacji i badań. Niemniej, zwierzęta pozaludzkie wielu gatunków utrzymywane w zoo często angażują się w zachowania anormalne i wykazują obniżone poziomy dobrostanu. Biopolityka istotnie kreuje życia wszystkich zwierząt pozaludzkich utrzymywanych w ogrodach, ale nasi najbliżsi kuzyni, szympansy, wywołują szczególnie silne kontrowersje. Zoo skupiają się na trzech najbardziej istotnych kwestiach: konserwacji gatunkowej, edukacji i prowadzeniu badań, które często wykorzystywane są jako czynniki legitymizujące utrzymywanie zwierząt pozaludzkich w niewoli. Artykuł ten omawia trudne problemy związane z utrzymywaniem szympansów w zoo, w tym także naglące pytanie, czy w ogóle powinny one być w nim utrzymywane.Зоопарки регулярно представляются как центры образования, сохранения видов и научных исследований. Тем не менее живые существа многих видов, не принадлежащие к человеческому роду и содержащиеся в зоопарках, демонстрируют аномальное поведение и проявляют сниженный уровень благополучия. Биополитика оказывает существенное влияние на жизнь всех живых существ, не принадлежащих к человеческому роду и находящихся в неволе, однако наши ближайшие родственники – шимпанзе – вызывают особенно острые споры. Зоопарки сосредотачиваются на трех наиболее важных целях: сохранении видов, образовательной миссии и проведении научных исследований, которые часто используются как факторы, легитимизирующие содержание в неволе живых существ, не принадлежащих к человеческому роду. В настоящей статье рассматриваются сложные проблемы, связанные с содержанием шимпанзе в зоопарках, включая насущный вопрос о том, следует ли вообще их содержать в таких условиях
Опасные, хитрые и мстительные. Антропоморфизм беспозвоночных в прозе Дино Буццати
Get PDFDino Buzzati, the best-known representative of twentieth-century surrealism in Italian literature, was fascinated by the world of fauna and flora. In articles published in leading Italian newspapers, he advocated for the rights of animals exploited by humans. Buzzati’s interests also extended to invertebrates, as even the smallest creatures aroused his respect and admiration, becoming the subjects of his stories, novels, reports, and columns.Dino Buzzati, najbardziej znany przedstawiciel dwudziestowiecznego surrealizmu we włoskiej literaturze, był zafascynowany światem fauny i flory, a w swoich artykułach publikowanych na łamach włoskich opiniotwórczych gazet walczył o prawa zwierząt eksploatowanych przez człowieka. Zainteresowania Buzzatiego skupiały się nie tylko na psach i kotach, ssakach i gadach, ale nawet najmniejsze stworzenia, takie jak bezkręgowce, budziły jego szacunek i podziw, stając się tematem opowiadań, powieści, reportaży i felietonów.Дино Буццати, самый известный представитель сюрреализма XX века в итальянской литературе, был очарован миром фауны и флоры. В своих статьях, опубликованных в итальянских газетах, формирующих общественное мнение, он боролся за права животных, эксплуатируемых человеком. Интересы Буццати также были сосредоточены на беспозвоночных, ведь даже самые маленькие существа вызывали у него уважение и восхищение, становясь темой рассказов, романов, репортажей и фельетонов
Tragiczny przypadek "bycia pomiędzy”: Artykuł recenzyjny monografii Tomasza Zalewskiego Neon Knight Forever. The Legacy of Joel Schumacher’s Batman Duology
No full textTomasz Żaglewski’s book is the first monograph written by a Polish academic on the film adaptations of the Batman comics. The book is divided into three parts. The first part deals with the 1990s reception of the films Batman Forever (1995) and Batman & Robin (1997) directed by Joel Schumacher. In this chapter, Żaglewski lays the foundations for his examination of the figure of the Neon Knight in Schumacher’s films. In the second chapter, he analyses the director’s concept of the “living comic,” also sometimes presented as the “living animated film,” which was constructed as an alternative to Tim Burton’s dark aesthetic of his two previous movies from 1989 and 1992 (Batman and Batman Returns). The third part of his monograph deals with the categories of cultural memory, the role of nostalgia in popular culture and the key role of online communities in digital comics culture.Artykuł recenzyjny dotyczy książki Tomasza Żaglewskiego pt. Neon Knight Forever. The Legacy of Joel Schumacher’s Batman Duology. Książka Tomasza Żaglewskiego jest pierwszą napisaną przez polskiego naukowca monografią dotyczącą filmowych adaptacji komiksów o Batmanie. Książka została podzielona na trzy części. Pierwsza część dotyczy recepcji filmów Batman Forever (1995) oraz Batman i Robin (1997) w reżyserii Joela Schumachera. W tym rozdziale Żaglewski kładzie podwaliny pod swoje badania nad postacią Neonowego Rycerza w filmach Schumachera. W drugim rozdziale zutor analizuje reżyserską koncepcję „żywego komiksu”, czasami przedstawianego także jako „żywy film animowany”, skonstruowany jako alternatywa dla mrocznej estetyki Tima Burtona z jego dwóch filmów z lat 1989 i 1992 (Batman i Powrót Batmana). Trzecia część monografii dotyczy m.in. kategorii pamięci kulturowej, roli nostalgii w kulturze popularnej oraz kluczowej roli społeczności internetowych w kulturze komiksu cyfrowego
Inwersja, amplifikacja i transakcentacja jako podstawowe operacje adaptatorskie w filmie Vinka Brešana Svjedoci
Get PDFThe article is an attempt to apply the theory of intersemiotic and intercultural translation to film adaptation. The authoress analyses Vinek Brešan’s film Witnesses (Svjedoci, 2003), based on Jurica Pavičić’s novel Plaster sheep (Ovce od gipsa, 1997), pointing out and describing three formal and semantic operations (inversion, amplification, transaccentuation), which had a significant impact on the shape of the film. The study leads her to the conclusion that the adaptation, although it preserves the meanings of the novel, corrects their hierarchy. Brešan’s film introduces more strongly than the book – more strongly through the nature of its medium and its typical tools, but also through its documentary formula, inversion of the order of events and a number of amplification procedures – as visible and audible what has not been shown on screen before, namely Croatian war crimes.Članak je pokušaj primjene teorije intersemiotskog i interkulturalnog prevođenja na filmsku adaptaciju. Autorica analizira film Vineka Brešana Svjedoci (2003.), nastao prema romanu Jurice Pavičića Ovce od gipsa (1997.), ističući i opisujući tri formalno-semantičke operacije (inverzija, amplifikacija, transakcentuacija) koje su značajno utjecale na oblik filma. Provedena analiza navodi je na zaključak da adaptacija, iako čuva značenja romana, ispravlja njihovu hijerarhiju. Brešanov film snažnije od knjige – snažnije prirodom svog medija i tipičnih sredstava, ali i svojom dokumentarnom formulom, inverzijom redoslijeda događaja i nizom amplifikacijskih postupaka – predstavlja kao vidljivo i čujno ono što nije već prikazano na ekranu, naime hrvatski ratni zločini.Artykuł jest próbą zastosowania teorii przekładu intersemiotycznego i interkulturowego w odniesieniu do adaptacji filmowej. Autorka analizuje film Vinka Brešana Svjedoci (2003) powstały w oparciu o powieść Juricy Pavičicia Ovce od gipsa (1997), wskazując i opisując trzy operacje formalno-semantyczne (inwersja, amplifikacja, transakcentacja), które w zasadniczy sposób zaważyły na kształcie filmu. Badanie prowadzi ją do wniosku, że adaptacja, choć zachowuje sensy pierwowzoru, to dokonuje korekty ich hierarchii. Film Brešana wprowadza mocniej aniżeli książka – mocniej poprzez charakter swojego medium i typowe dla niego środki, ale też dokumentalną formułę, inwersję porządku wydarzeń i szereg zabiegów amplifikacyjnych – jako widzialne i słyszalne to, co nie było wcześniej pokazywane na ekranie, a mianowicie chorwackie zbrodnie wojenne
Obraz Jaryły w oryginale i przekładzie wiersza Рожество Ярилы (1905) Siergieja Gorodieckiego
Get PDFThis article brings an idea on the subject of a mythopoetic approach to the characters from Slavic mythology in translations of poems by Sergey Gorodetsky into Polish. We are going to take a closer look at an poem: Рожество Ярилы (1905) – Jariła (1971). Our task is to analyse the translation and to track to what extent the translator reflected the specificity of the character from mythology (Russian Ярила) presented in the original, and how much has the character’s image got changed in the translation. We will also show how specific translational actions influence the perception of the lyrical situation shown in the poem. Finally, we will examine the extent to which equilinearity and equirythmicality have been preserved in the above-mentioned example.Niniejszy artykuł przybliża temat mitopoetyckiego podejścia do postaci z mitologii słowiańskiej w tłumaczeniu wiersza Siergieja Gorodeckiego na język polski autorstwa Jerzego Litwiniuka . Przyjrzymy się bliżej utworowi: Рожество Ярилы (1905) – Jariła (1971). Naszym zadaniem jest analiza tłumaczenia i prześledzenie, w jakim stopniu tłumacz odzwierciedlił specyfikę postaci z mitologii (ros. Ярила) przedstawionej w oryginale, a w jakim stopniu zmienił jej wizerunek w tłumaczeniu. Pokażemy również, w jaki sposób konkretne działania translatorskie wpływają na percepcję sytuacji lirycznej przedstawionej w wierszu. Na koniec zbadamy, w jakim stopniu ekwilinearność i ekwirytmiczność (Kwiatkowski) zostały zachowane w analizowanym tekście
Gleaning Insights about Input-Based and Output-Based Form-Focused Instruction through Meta-Analysis of Korean EFL Learners
Get PDFForm-Focused Instruction (FFI) has been extensively studied, yet past research often yields contradictory results. Overly simplistic examination of grammatical features, along with inadequate exploration of EFL learners at different English proficiency levels, has limited understanding of how and when to use different forms of FFI. Due to a need for further research, the present study was designed to holistically examine input and output-based forms of FFI with various grammatical features, along with Korean EFL learners at different proficiency levels. Eighteen experimental studies with Korean EFL learners were selected for metanalysis and research synthesis. The effects of type of instruction (input vs. output) were analyzed along with complexity of a target feature and learner proficiency in English. Results suggested that input-based instruction is more effective with grammatical features that involve a single phrase (e.g., basic morphology and vocabulary), while output-based instruction is more effective with more complex phrases and clauses with a syntactic component (e.g., relative clauses and conditionals). Input may activate form-meaning mapping, which is more useful for the acquisition of basic morphology or vocabulary, whereas output may help learners order constituents, thereby aiding in the acquisition of syntactic phrases and clauses. Proficiency also appears to influence the efficacy of FFI. When proficiency of participants was low and complexity of a grammatical feature was high, the influence of input tended to be stronger. When proficiency was intermediate and complexity of a grammatical feature was low, output-based instruction tended to result in larger effect sizes
The Learning Styles of Technical Students and Their Role in Learning English as a Foreign Language
Get PDFThe paper presents the results of mixed-methods research into the English language learning styles of a sample group of students from the Faculty of Electrical Engineering and Communication (FEEC) of the Brno University of Technology (BUT). In the quantitative phase of the research, students were questioned using an adapted Ehrman and Leaver Questionnaire (2003) with a bipolar scale of ten learning styles to identify commonly shared dimensions of learning styles of English among the sample group. The questionnaire also determined how flexible or rigid students were in their preferences and identified students with strong preferences for particular dimensions. The research then moved to a qualitative phase in which selected students who had stated a preference for commonly shared learning styles in the questionnaire were asked to participate in a semi-structured interview in which they discussed how their learning styles are reflected in their experiences of learning English and evaluated the success of their chosen approaches. Students were also asked about their willingness to change their learning styles if they had failed to make progress. The interviews offered valuable insight into students’ learning preferences, with most students showing rigidity in their learning styles
Rachelle S. Savitz, Leslie D. Roberts, & Jason DeHart (Eds.), Teaching Challenged and Challenging Topics in Diverse and Inclusive Literature: Addressing the Taboo in the English Classroom Routledge, 2023, 218 pp.
Get PDFRevie
Aproksymacja jako zasada zachowań językowych – na przykładzie kategorii strony w języku polskim
Get PDFThe author assumes that there are two fundamentally different theoretical and methodological views in the tradition of linguistics: determinism and indeterminism. The first direction is based on the algorithmic, systemic, and computational approach, while the second on the empiriocentric, experiential, phenomenological approach. Although scientific formations founded on the first or second theoretical assumption are polarized, in fact, both approaches represent an ambivalent nature of language and its characteristics which complement each other in a linguistic activity. The need to use indeterminism methodology in linguistic research results from the fact that language constructions in practice are modified under the influence of factors that are extralinguistic in nature – primarily under the influence of human experience. Therefore, the author considers the phenomenon of approximation as a basic principle of language activity which determines various types of modifications of language rules in the field of grammar. Using the example of the category of voice, the author shows that due to approximation, the oppositions of functional classes of an active and passive voice, existing in the language system, are blurred.Autor wychodzi z założenia o istnieniu w językoznawstwie dwóch zasadniczo odmiennych poglądów teoretyczno-metodologicznych: determinizmu oraz indeterminizmu. Pierwszy kierunek polega na ujęciu algorytmicznym, systemowym, komputacyjnym, a drugi – na ujęciu empiriocentrycznym, doświadczeniowym, fenomenologicznym. Choć formacje naukowe, ufundowane na pierwszym lub drugim ujęciu teoretycznym, są spolaryzowane, w rzeczywistości reprezentują one ambiwalentną naturę języka – jego charakterystyki, które w działalności językowej wzajemnie się uzupełniają. Konieczność zastosowania w badaniach lingwistycznych metodologii indeterminizmu wynika z faktu, że konstrukcje językowe w praktyce ulegają modyfikacji pod wpływem czynników, które mają charakter ekstralingwistyczny – w pierwszej kolejności pod wpływem ludzkiego doświadczenia. W związku z tym autor rozważa zjawisko aproksymacji jako podstawową zasadę działalności językowej, która warunkuje różnego rodzaju modyfikacje reguł językowych w zakresie gramatyki. Na przykładzie kategorii strony czasowników autor pokazuje, że za sprawą aproksymacji obowiązujące w systemie języka opozycje klas funkcjonalnych (strony czynnej i biernej) ulegają rozmyciu
Bilingwizm francusko-polski w perspektywie socjolingwistyki historycznej (na przykładzie korespondencji Marysieńki Sobieskiej)
Get PDFThe aim of this paper was to identify the most important features of the French-Polish bilingualism of Queen Marysieńka Sobieska (Maria Kazimiera d\u27Arquien), present in her correspondence. The analysis refers to the concept of linguistic change by William Labov and historical sociolinguistics capturing language within a broad social context. As a sender, the queen in the egodocuments assumed various social roles characteristic of the Polish society in the 17th and 18th centuries (e.g. daughter, wife, mother, grandmother, sister-in-law, friend, owner of goods, superior), with their own formal exponents realized using segments in Polish. Polish as a second language appears in various positions of the delimitation frame of the analyzed letters, performing various functions. The conclusion emphasizes the fact that their author had full communicative competence in the two languages, which constituted an inseparable and coherent whole.Celem artykułu było wskazanie najważniejszych cech bilingwizmu francusko-polskiego królowej Marysieńki Sobieskiej (Marii Kazimiery d’Arquien), obecnych w jej korespondencji. W analizie odwołano się do koncepcji zmiany językowej Williama Labova i socjolingwistki historycznej ujmującej język w ramach szerokiego kontekstu społecznego. Jako nadawca królowa w egodokumentach przybierała różne role społeczne, charakterystyczne dla polskiego społeczeństwa XVII i XVIII w. (np. córki, żony, matki, babki, szwagierki, przyjaciółki, właścicielki dóbr, przełożonej), z właściwymi sobie wykładnikami formalnymi, realizowanymi przy użyciu segmentów w języku polskim. Polszczyzna jako język drugi pojawia się w różnych pozycjach ramy delimitacyjnej analizowanych listów, pełniąc rozmaite funkcje. W konkluzji podkreślono fakt, że autorka dysponowała pełną kompetencją komunikacyjną w zakresie dwu języków, które stanowiły nierozerwalną, spójną całość