MAU GCRIS Standard Database (Mardin Artuklu University)
Not a member yet
7418 research outputs found
Sort by
Destructive Effect of Heavy Metals on the Oxidative Defense Mechanism of Some Aromatic Plants
No full textAromatic plants are used in the production of natural medicines, treatment of various diseases, production of essential oils, and as a food source. Many plants are cultivated for their aromatic compounds. The essential oils they produce are used as antibacterial, antifungal, antiviral, and insecticidal agents, and as appetite suppressants against herbivores. Heavy metal pollution, which has become a significant environmental issue, can be highly reactive and toxic to living cells. Aromatic plants may be exposed to heavy metals in both natural and cultivated environments, leading to stress and oxidative damage in the plants. Some heavy metals cannot undergo biological degradation reactions, while others, due to their immobile nature, cannot be removed from the environment, resulting in accumulation. Those that are mobile can enter cells through various transport pathways and negatively affect physiological processes in the plant. The formation of reactive oxygen species (ROS) occurs as a result of these physiological processes. ROS types, such as O2 •-, 1O2, H2O2, and •OH, can be hazardous to cells, cause structural damage, and lead to cell death. The imbalance between the accumulation and removal of these oxidative molecules in the cell causes oxidative stress. The effects of oxidative stress can be observed in enzyme inactivation, disruption of membrane integrity, and inhibition of growth in plants. To mitigate the effects of oxidative stress and defend themselves, plants have antioxidant defense mechanisms. These mechanisms include enzymatic antioxidants such as superoxide dismutase, peroxidase, ascorbate peroxidase, and nonenzymatic antioxidants such as lipid-soluble and water-soluble reducing agents. The type, dose, and duration of heavy metal exposure, as well as the species and developmental stages of the plant, trigger various antioxidant defense mechanisms and responses. In this process, the role of ROS detoxifying enzymes is particularly significant. Due to their various properties, such as metal exclusion, aromatic plants are able to cope with oxidative stress. In conclusion, understanding the factors that affect the antioxidant defense mechanisms and enzyme inhibition in plants under heavy metal stress, and developing strategies to address them, is important for enhancing plant productivity and ensuring adaptation to environmental stress. © 2025 Elsevier Inc. All rights reserved
The Ameliorative Effects of Hesperidin in Rats Developed Hepatotoxicity With Deltamethrin
No full textObjective(s): Deltamethrin (DLM) is a widely used insecticide in agriculture; however, exposure to it can lead to serious health problems. This study aimed to evaluate the protective effects of hesperidin (HSP), a natural antioxidant, against DLM-induced liver toxicity. Materials and Methods: Thirty-two male Wistar Albino rats (250-300 g, 4 months old) were divided into four groups. The control group received 1 ml of corn oil via oral gavage for 30 days. The DLM group received 1.28 mg/kg DLM in corn oil for 30 days. The DLM+HSP 100 mg/kg and DLM+HSP 300 mg/kg groups received 1.28 mg/kg DLM followed by 100 mg/kg or 300 mg/kg HSP in distilled water, respectively, 30 min after DLM administration for 30 days. Liver tissues were examined histopathologically. Masson's trichrome staining and PCR assessed fibrosis. Caspase 3 and 9 expressions in liver tissues were determined by immunohistochemistry and PCR. Biochemical analyses were conducted on serum samples. Results: HSP supplementation led to a dose-dependent decrease in aspartate aminotransferase (AST) and alanine aminotransferase (ALT) levels. DLM exposure decreased antioxidant capacity, while HSP supplementation increased it dose-dependently. Histopathological evaluations showed increased liver damage in the DLM group, while HSP administration reduced liver toxicity. Masson's trichrome staining and analysis of collagen I (COL1A1) and collagen III (COL3A1) gene expression revealed increased fibrosis in the DLM group, which was attenuated with HSP treatment. Conclusion: The potential prevention of DLM-induced liver toxicity and apoptosis by HSP may be an alternative protective strategy.Necmettin Erbakan University Scientific Research Projects Coordination Office [KBP.2021.011]Funding This project was supported by the Necmettin Erbakan University Scientific Research Projects Coordination Office (Project No: KBP.2021.011
Education in Erzurum Province According To the Yearbook of the Ministry of Education
No full text19.yüzyılda Osmanlı Devleti'nde yayınlanan maarif salnameleri eğitim ile ilgili pek çok bilgiyi barındırmaktadır. Özellikle Tanzimat'tan sonra Osmanlı eğitim ve kültür tarihi açısından çok zengin bir içeriğe sahip olan maarif salnamelerinde; öğretmenler, öğrenciler, memurlar, okullar, kütüphaneler, matbaalar ve gazeteler gibi eğitimle ilgili çeşitli bilgiler bulunmaktadır. Bu salnamelerden Erzurum Vilayeti eğitim faaliyetleri araştırılmıştır. Yıllıklar olarak bilinen salnamelerde Erzurum Vilayeti eğitim faaliyetleri ile ilgili Müslim-Gayrimüslim tebaa çocuklarının eğitim gördüğü ibtidai, rüşdi ve idadi okulların sayısı, bu okullarda eğitim veren muallimlerin isim ve sayıları, okulların dereceleri ile tarihleri bulunmakta; ayrıca bu okulların ruhsatlı-ruhsatsız, ücretli-ücretsiz, leyli(yatılı)-gündüzlü vb. zengin bilgiler içermekte olup bu bilgilerden yararlanılmıştır. Osmanlı Devleti eğitim alanında kız öğrencilerin de mahrum kalmaması için İnas (kız) rüşdiyeler açmıştır. Ayrıca sosyal ve kültürel alanda matbaa, gazete ve kütüphaneler ile ilgili bilgiler yine salnamelerden ulaşılmıştır. Araştırmamıza konu olan 1316-1317-1318-1319 ve 1321 salnamelerden yararlanılarak Erzurum'da yapılan eğitim faaliyetlerine ulaşılmıştır.Education yearbooks published in the Ottoman Empire in the 19th century contain a lot of information about education. In the educational yearbooks, which have a very rich content in terms of Ottoman education and cultural history, especially after the Tanzimat; There is various information about education such as teachers, students, civil servants, schools, libraries, printing houses and newspapers. Educational activities in Erzurum Province were researched from these yearbooks. In the yearbooks known as 'Yearbooks', the number of primary, secondary and secondary schools where the children of Muslim and non-Muslim subjects were educated, the names and numbers of the teachers teaching in these schools, the degrees and dates of the schools are included in the educational activities of Erzurum Province; In addition, these schools are licensed or unlicensed, paid or unpaid, boarding or day, etc. It contains rich information and this information was used. The Ottoman Empire opened İnas (girls' secondary schools) to ensure that female students were not deprived of education. In addition, information about printing houses, newspapers and libraries in the social and cultural field was obtained from yearbooks. The educational activities carried out in Erzurum were reached by using the 1316-1317-1318-1319 and 1321 yearbooks, which are the subject of our research
Docetaxel-Loaded, Dipeptide-Functionalized Γ-Fe2o3 Magnetic Nanoparticles: Synthesis, Characterization, and Targeting To Prostate Cancer
No full textA new delivery system was designed and synthesized to increase the efficiency of docetaxel. For this aim, γ-Fe2O3 was synthesized in order to give the nanoparticle the ability to be magnetic targeted. It was functionalized with citric acid to prevent clumping and maintain stability. To increase the interaction efficiency between the delivery system and the drug, leucine–glycine dipeptide and an amphiphilic polymer, Pluronic F127, were attached to the nanoparticle. Characterization studies were carried out with XRD, ICP–MS, vibrating sample magnetometer (VSM), TEM, and zeta potential to elucidate the structure of this carrier system. After docetaxel was bound to the synthesized carrier, its therapeutic effect was measured by spectrophotometric and flow cytometric methods (3-(4,5-dimethylthiazol-2-yl)-2,5-diphenyltetrazolium bromide [MTT], reactive oxygen species [ROS], and apoptosis). Docetaxel-bound nanoparticles significantly reduced the viability of the tumor cell compared to the healthy cell in a dose-dependent manner, especially at 24 (50.14 ± 13.25 to 22.32 ± 5.51 at 100 µg/mL) h and 48 (41.46 ± 2.22 to 18.80 ± 2.81 at 100 µg/mL) h. The rate of apoptosis and ROS in the negative sample increased from 2.7% to 15.4% and from 9.6% to 74.7%, respectively, as a result of treatment with 15 µg/mL γ-Fe2O3/C/LG/F127/Dotx. Thus, it can be said that the synthesized carrier system is a suitable candidate for the improvement of docetaxel transport. © 2025 Wiley-VHCA AG, Zurich, Switzerland.Dicle Üniversitesi, (FEN.19.010); [Dicle Üniversites
Determination of Zinc in Dried Nuts by Slotted Quartz Tube-Flame Atomic Absorption Spectrometry (SQT-FAAS) With Citric Acid-Coated Magnetic Nanoparticle (CAMNP) Based Solid Phase Extraction (SPE)
No full textThis study reports a sensitive method for trace zinc using slotted quartz tube-flame atomic absorption spectrometry (SQT-FAAS) with citric acid-coated magnetic nanoparticle-solid phase extraction (CAMNP-SPE). To increase the efficiency, we univariately optimized the pH, buffer volume, CAMNP mass, eluent concentration and volume, mixing type and time, temperature, and interaction time. The study identified the limits of detection and quantification values for CAMNP-SPE-SQT-FAAS under the specified optimum conditions to be 12.30 and 41.00 mu g L-1, respectively. The newly developed method improved the detection power of traditional FAAS by 13.25 times. The findings of this study report a sensitive and accurate method to determine trace zinc in complex matrices
Analysis of the Impact of Social Climate in Organizations on Job Satisfaction
No full textGünümüzün dinamik ve hızla değişen iş dünyasında, rekabet ortamının giderek artmasıyla birlikte, örgütlerin çalışan memnuniyetini sağlama ve performanslarını artırma çabaları büyük önem kazanmaktadır. Bu bağlamda, iş ortamının ve çalışma koşullarının çalışanların motivasyonu, bağlılığı ve performansı üzerindeki etkisi önemli bir araştırma konusu haline gelmiştir. Çalışanların iş tatmini, onların iş deneyimlerini belirlemede ve örgüt içindeki etkileşimlerini şekillendirmede kritik bir rol oynamaktadır. Bu durumda, sosyal iklim ve iş tatmini kavramları, iş ortamının sosyal boyutunu anlamak ve çalışanların duygusal ve işle ilgili deneyimlerini analiz etmek için önemli bir çerçeve sunmaktadır. Örgütlerde oluşturulan sosyal iklim, çalışanların motivasyonunu, bağlılığını ve performansını etkileyerek iş tatminine doğrudan etki eder. Destekleyici bir sosyal iklim, çalışanların işlerine daha bağlı hissetmelerine ve işlerinde daha yüksek bir performans sergilemelerine olanak sağlarken aksi durumda örgüt adına olumsuz sonuçlarla karşılaşmak mümkün olabilecektir. Bu nedenle, örgütlerin sosyal iklimi yönetme ve geliştirme becerileri, çalışanların iş tatminini artırmak ve dolayısıyla örgüt performansını yükseltmek açısından büyük bir öneme sahiptir. Bu bağlamda çalışma, örgütlerde sosyal iklimin iş tatmini üzerindeki etkisini derinlemesine anlamak ve bu alanda yeni bir bakış açısı sunmak için kapsamlı bir araştırma yapmaktadır. Bu yönüyle çalışmanın sonuçları, iş dünyasında sosyal iklim yönetimi konusunda stratejik kararlar almak için yöneticilere önemli bir rehberlik sağlayabilir.In today's dynamic and rapidly evolving business environment, the increasing intensity of competition has heightened the importance of organizations' efforts to ensure employee satisfaction and enhance performance. In this context, the impact of work environments and conditions on employees' motivation, commitment, and performance has become a significant area of research. Employee job satisfaction plays a critical role in shaping their work experiences and interactions within the organization. Consequently, the concepts of social climate and job satisfaction offer a valuable framework for understanding the social dimensions of the workplace and analyzing employees' emotional and work-related experiences. The social climate established within organizations directly influences job satisfaction by affecting employees' motivation, commitment, and performance. A supportive social climate fosters stronger employee engagement and higher performance levels, while an unsupportive climate may lead to adverse outcomes for the organization. Therefore, organizations' ability to manage and improve their social climate is crucial for enhancing employee job satisfaction and, consequently, organizational performance. In this context, the study undertakes a comprehensive investigation to elucidate the influence of social climate on job satisfaction within organizations, offering a novel perspective in this domain. The findings of this research are anticipated to serve as a valuable guide for managers in formulating strategic decisions related to the management of social climate in professional settings
Âşık Mevlüt İhsani’nin Şiirlerinde Doğa Sembolizmi
No full textÂşık Mevlüt İhsani 20. yüzyıla damga vurmuş, âşıklık geleneğinin kültürel kodlarına bağlı önemli bir sanatçıdır. Hikâyelerinde tarihî ve efsanevi anlatılardan esinlemiş, şiirlerinde ise daha çok doğa ve aşk konularını ele almıştır. Âşık, zengin bir bakış açısı ve özgün bir üsluba sahip olmasına rağmen geleneğin dili ve aktarım tarzını hikâye ve şiirlerine ustalıkla yansıtmıştır. Âşığın şiirlerinde doğa, Karacaoğlan ve Dadaloğlu’nda olduğu gibi ana eksendir. Âşık, birçok eserinde ilhamını doğadan almaktadır. Postmodern Dönem ile birlikte sanata, bilime kısaca hayatın tamamına bakış açısı değiştiğinden doğaya bakış da değişmiştir. Bu dönemde hümanizmden bu yana insanı yaşamın merkezine alan görüş ve modernist yaklaşımlar eleştirilmiştir. Rönesans’la birlikte yaşamın merkezindeki konumunu güçlendiren insanın yerine “doğa”yı koymanın gerekliliğini vurgulayan eko-eleştiri, söz konusu yeni görüş/kuramlardan biridir. İnsan yerine doğayı merkeze alan ve eko-eleştiriden türeyen pek çok görüş vardır. Eko- eleştiri kuramı Batı’da tartışılmaya başlamadan evvel Türk kültüründe doğanın çok etkili bir yerde olduğu, doğa ile insanın ayrılmaz bir bütün olduğu en eski metinlerden çağdaş halk edebiyatına kadar yansımış bir gerçektir. Bu çalışmada “Âşık Mevlüt İhsânî’nin şiirlerinde hayvan sembolizmi başta olmak üzere doğanın görünümü nedir, eski kültürün izlerini bugüne taşımakta mıdır, şeklindeki soruların cevapları bu çalışmanın sınırlarını belirlemektedir. Eski Türk kültüründen bugüne Şamanizm, kamlık, ozanlık ve âşıklık silsilesinin vazgeçilmez temalarından biri olan “doğa” ve “doğa sevgisi” İhsânî’nin şiirlerinde de canlı bir şekilde yer aldığı görülmektedir. Aşığın şiirlerindeki doğa sembolizmi disiplinlerarası bir yaklaşımla ele alınıp aşığın beslendiği kültür, inanış, ve yetiştiği coğrafyanın etkisi çalışma boyunca irdelenecekti
Non-Destructive Chlorophyll Meters: A Comparison of Three Types of Meters for Grain Yield Estimation of Durum Wheat Under Semi-Arid Environments
No full textOptimizing management practices to maximize crop yield and efficiency necessitates real-time monitoring of plant growth throughout the growing season. Utilizing spectral indices, such as normalized difference vegetation index, SPAD chlorophyll meter readings, and the CM-1000 chlorophyll meter, can provide quantitative data to aid in making informed management decisions. This study investigated the relationships between spectral indices (NDVI, SPAD, CM-1000) and grain yield in five durum wheat genotypes under semi-arid conditions. Spectral indices were taken at three growth stages: heading, anthesis, and maturity. Our findings revealed significant variations in spectral reflectance values among the genotypes and across growth stages. NDVI values were highest during the early growth stages and declined towards maturity. SPAD values also exhibited a similar trend, peaking at heading and anthesis. Chlorophyll content, as measured by SPAD readings, varied across growth stages, with different genotypes exhibiting peak chlorophyll content at different times. CM-1000 measurements showed significant differences among genotypes at all stages, with 'Fırat 93' and 'Hasanbey' generally exhibiting higher chlorophyll content. Correlation analysis revealed significant positive relationships between NDVI values at different stages, as well as between CM-1000 measurements and grain yield. Conversely, SPAD values showed a negative correlation with grain yield. These findings suggest that CM-1000 measurements could be a valuable tool for selecting high-yielding durum wheat genotypes under semi-arid conditions
Emergency Service Use of Individuals Under Temporary and International Protection Status: A Retrospective Study Based on Data From a State Hospital Between 2017 and 2023
No full textSon yıllarda artan göç hareketliliğinin, sağlık sistemi üzerinde olumsuz etkilere sebep olabileceği düşünülmektedir. Özellikle erişimi daha kolay olan ve 24 saat açık olan acil servislerin, geçici ve uluslararası koruma statüsündeki bireyler tarafından sık kullanılan servislerden biri olduğu görülmektedir. Ancak acil servislerin mevcut yoğunluğuna geçici ve uluslararası koruma statüsündeki bireylerin de eklenmesiyle birlikte acil servis kullanımında değişimler yaşanmaktadır. Bu çalışmanın amacı geçici ve uluslararası koruma statüsündeki bireylerin acil servis kullanımına etkisini tespit etmektir. Bu araştırma, retrospektif olarak geçici ve uluslararası koruma statüsündeki bireylerin acil servis başvuru oranlarını sayısal ve istatistiksel temelde inceleyen nicel bir araştırmadır. Bu araştırmanın örneklemi 2017-2023 yılları arasında acil servise başvuru yapan geçici ve uluslararası koruma statüsündeki bireylerdir. Araştırmada, bir devlet hastanesine ait 2017-2023 yılları arasındaki acil servis verileri retrospektif olarak analiz edilmiştir. Verilerde geçici ve uluslararası koruma statüsündeki bireyler ile yerli hastaların başvuru oranları, nedenleri ve triyaj durumları yıllara göre dağılımları karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre geçici ve uluslararası koruma statüsündeki bireylerin acil servise başvuru oranı dikkat çekici düzeydedir. Özellikle Suriye uyruklu hasta grubunun, acil servis ve acil servis dışındaki diğer birimlere başvuruları değerlendirildiğinde yerli hastalara kıyasla acil servis kullanma eğilimlerinin daha yüksek olduğu ve genel hastane başvurularına kıyasla acil servis başvuru oranlarının daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Çalışma bulguları, geçici ve uluslararası koruma statüsündeki bireylerin başvuru nedenlerine bakıldığında acil servisleri acil olmayan durumlar için kullanma eğiliminde olduklarını ortaya koymaktadır. Bu durum mevcut acil servis yoğunluğuna etki ettiğinden dolayı yoğunluğa bağlı olumsuzlara sebep olabileceği düşünülmektedir. Bu çalışma, acil servis yoğunluğunun önüne geçebilmek amacıyla geçici ve uluslararası koruma statüsündeki bireylerin sağlık hizmetlerine erişimini kolaylaştıracak yapısal düzenlemelerin önemine vurgu yapmakta ve birinci basamak sağlık hizmetlerinin daha etkin hizmet sunulabilmesi için önerilerde bulunmaktadır. Araştırma, göçmen sağlığı politikalarının oluşturulmasına ve acil servis hizmetlerinin daha verimli planlanmasında katkı sağlamayı hedeflemektedir.In recent years, increasing migration movements are considered to potentially have negative effects on healthcare systems. Emergency departments, which are more accessible and operate 24/7, are observed to be frequently used by individuals under temporary and international protection status. However, with the addition of these individuals to the already busy emergency departments, significant changes have been observed in emergency department utilisation. The aim of this study was to determine the impact of individuals under temporary and international protection status on the use of emergency departments. This study was a quantitative study that retrospectively examines the emergency department admission rates of such individuals on a numerical and statistical basis. The sample of the study consists of individuals under temporary and international protection who visited the emergency department between 2017 and 2023. Emergency department data from a public hospital, covering the years 2017–2023, were analysed retrospectively. In the data, admission rates, reasons for visits, and triage categories of individuals under temporary and international protection, compared to local patients, were examined and analysed comparatively across the years. According to the results, the rate of emergency department use by individuals under temporary and international protection was remarkably high. Especially among Syrian nationals, a higher tendency to use emergency department—as opposed to other hospital units—was identified compared to local patients, with emergency department visits making up a larger share of their overall hospital admissions. The study reveals that these individuals frequently use emergency department for non-urgent health conditions. As this situation contributes to the current overcrowding in emergency departments, it was believed to potentially lead to negative outcomes related to service quality. The study emphasizes the importance of structural arrangements that will facilitate access to healthcare services for individuals under temporary and international protection, in order to alleviate emergency department overcrowding. It also offers recommendations for improving the effectiveness of primary healthcare services delivered to the migrant population. This study aims to contribute to the development of migrant health policies and to the more efficient planning of emergency healthcare services
Nebevî Sünnet Işığında Fikrî Durgunlukla Mücadele
No full textFikrî durgunluk Müslümanların yaşadığı yenilikler konusunda bazı âlimlerin eskiden beri önlerinde gördüğü engellerdendir. Dolayısıyla Sünnet-i seniyye ışığında yeniliği ve fikrî donuklaşmayı ele almak gerekmektedirBu çalışma fikrî durgunluk ve sebeplerini, sünnetin bu sebepler hakkındaki tavrını ve hükmünü ele alan bir çalışmadır. Fikrî durgunluk bu çalışmada üç temel neden etrafında ele alınmıştır. Bu nedenlerden ilki yeniliğin -tecdid- şer’î öğretiler ile çeliştiği iddiasıdır, ancak nebevî sünnetten delilleri zikrederek bu iddiayı ele aldım. Sahibini bidat, hurafeler fikrî ve ahlâki sapkınlıklara sürükleyen körü körüne taklit ise ikinci sebep olarak zikredilebilir. Üçüncüsü ise şeriatın maksadını, şer’î hükümlerde ve sahih sünnette yatan gizli, ulvi mânaları ıskalamak bu hataya düşmeye sebep olan etkenlerdir. Ayrıca bu çalışmanın ikinci kısmında nebevî metodun fikrî donuklaşmayla nasıl mücadele ettiğini, şerî hükümlerin muhalifi olamadığı müddetçe diğer medeniyetlerden nasıl istifade edildiğini, İslam’ın ve Müslümanların faydasına olacak tecrübelerden nasıl destek alınacağını, diğer din ve düşüncelerin bazı âdetlerinin davet başlığı altında kolaylaştırmak adına nasıl kabul edileceği, nassın olmadığı yerde içtihadın kabulü, düşünce özgürlüğü, başkalarının düşüncelerine saygı gibi parametreler de analiz edilmiştir