Okan University GCRIS Standard Database
Not a member yet
7992 research outputs found
Sort by
Hybrid Fourier Series and Weighted Residual Function Method for Caputo-Type Fractional PDEs With Variable Coefficients
No full textThis study presents a novel computational framework for approximating solutions to time-fractional partial differential equations (TFPDEs) with variable coefficients, employing the Caputo definition of fractional derivatives. TFPDEs, distinguished by their fractional-order time derivatives, inherently capture the non-local and memory-dependent dynamics observed in a wide range of physical and engineering systems. The proposed method reformulates the TFPDE into a set of decoupled fractional-order ordinary differential equations (FODEs) via Fourier expansion strategy. This decomposition facilitates analytical tractability while preserving the essential features of the original system. The initial conditions of each resulting FODE are systematically obtained from the governing equation's initial data. Auxiliary initial value problems are formulated for each FODE to facilitate the construction of explicit particular solutions. These solutions are then synthesized through a carefully designed linear superposition, optimized to minimize the residual error across the domain of interest. This residual minimization ensures that the composite solution closely approximates the behavior of the original TFPDE, offering both accuracy and computational efficiency. Theoretical analysis demonstrates that the method is convergent. A FLOP-based analysis confirms that the proposed method is computationally efficient. The validity and effectiveness of the proposed scheme are demonstrated through a set of benchmark problems. Empirical convergence rates are compared with those from existing numerical methods in each case. The findings confirm that the proposed approach consistently achieves superior accuracy and demonstrates robust performance under a wide range of scenarios. These findings highlight the method's potential as a powerful and versatile tool for solving complex TFPDEs in mathematical modeling and applied sciences.Science Citation Index Expande
Mxenes in Diabetes: Diagnostic and Therapeutic Applications
No full textThis review highlights the promising role of MXenes and their composites in diabetes management, emphasizing their dual utility in diagnostics and therapeutics. MXenes' exceptional electrical conductivity, hydrophilicity, mechanical robustness, and tunable surface chemistry facilitate the design of sensitive and selective biosensors for real-time and non-invasive monitoring of key diabetes biomarkers like glucose and acetone. Therapeutically, MXene-based materials enhance healing of diabetic complications such as foot ulcers by modulating inflammation, scavenging reactive oxygen species, promoting angiogenesis, and supporting tissue regeneration via multifunctional hydrogels, patches, and scaffolds. Despite these advances, challenges remain including environmentally harmful synthesis methods, limited scalability, oxidation-induced instability under physiological conditions, and insufficient biocompatibility data. Future efforts are directed toward developing greener and scalable synthesis routes, improving MXene stability through surface modifications, and integrating MXenes with cutting-edge technologies such as wearable devices, 3D bioprinting, and bioelectronics. Additionally, the review uniquely explores the incorporation of artificial intelligence and machine learning techniques to enable personalized and adaptive diabetes management. By providing a comprehensive synthesis of recent developments, current limitations, and innovative future directions, this review offers novel insights aimed at accelerating the clinical translation of MXene-based platforms to significantly enhance diabetes diagnosis and treatment.Science Citation Index Expande
Eye-Centred and Multisensory Approaches in Space Design: An Evaluation Through Blindness
No full textWhile eye-centred design approaches support the idea of the superiority of vision in perception, they may ignore the role of other senses in the experience of space. However, spaces that should be designed in an inclusive manner for individuals with different abilities and perceptual structures may pose significant challenges in terms of accessibility and usability for blind individuals by centering on visual perception due to this understanding. The study is based on the assumption that in a world where the dominance of visual perception is increasing, the space perception of blind individuals is inadequate. The studies mentioned in the article show that the eye-centred design approach not only makes it difficult for blind people to understand spaces, but also limits the ability of sighted people to perceive space. This study argues that sensory space design can deepen and enrich the spatial experiences of all users, not only visually impaired individuals, and has the potential to offer a more inclusive, holistic design approach to society. Within the scope of the study, the historical and theoretical foundations of the eye-centred design approach were examined, the limitations of this approach and its effects on the perception of space by blind individuals were evaluated. During the evaluations, how the space perception of blind individuals is shaped within the framework of the eye-centred design approach is examined based on certain studies. The difficulties encountered by these individuals in their spatial experiences are revealed with a descriptive method. The main argument of the research is that the vision-based design approach limits the perception of space not only for visually impaired individuals but also for sighted individuals. In this context, the possibilities offered by sensory space design as an alternative approach were analysed and it was discussed how multi-sensory perception positively affects the understanding of space. Each selected example is a space that predominantly appeals to one of the senses and aims to perceive how the sensory priorities in the design of the spaces are shaped and the effects of the designs on the user. Each space is considered as an environment in which a particular sense prioritises perception so that the relationship and dynamics of the senses of sight, hearing, touch, smell and taste with the space are examined. This approach goes beyond the eye-centred design approach and emphasises the importance of spaces offering a multi-sensory experience. In the study, the descriptive model, one of the qualitative research methods, was used, and the findings were interpreted, and the results were evaluated through existing examples. The findings reveal that eye-centred design limits the spatial perception of individuals and multisensory design makes the spatial experience more holistic for both sighted and visually impaired individuals. In this framework, the study goes beyond the eye-centred design approach and emphasises that enriching spaces with sensory components is critical for accessibility and inclusion. As a result, it is determined that spatial design should be handled in a way that includes not only visual but also multi-sensory interactions, which increases accessibility for blind individuals while providing a deeper spatial experience for sighted individuals
Pinealektomi Uygulanmış Erkek Sıçanlarda Spermatolojik Parametrelerin Değerlendirilmesi
No full textPinealektomi, pineal bezin cerrahi olarak uzaklaştırılması işlemine verilen isimdir. Pineal bez, beynin orta kısmında yer alan ve melatonin hormonunun salınımından sorumlu olan yapıdır. Melatonin, reprodüktif sistemin düzenlenmesinde rol oynayan önemli hormonlardandır. Sunulan çalışmada, pinealektominin sıçanlarda sperma kalitesi üzerine etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Çalışmada 36 adet erkek Spraque-Dawley cinsi sıçan kullanıldı. Sıçanlar eşit üç gruba ayrıldı: kontrol, sham, pinealektomi. Pinealektomi grubundan cerrahi yöntemle pineal bez uzaklaştırıldı. Sham grubunda ise pinealektomi işleminin yöntemleri uygulanıp yalnızca pineal bez uzaklaştırılmadı. Çalışma sonunda dekapitasyon sonrasında hayvanların sperma örnekleri alınarak incelendi. Sabah ve gece yapılan uygulamalar arasında anlamlı bir fark gözlenmedi. Kontrol grubunda vücut ağırlığı pinealektomi ve sham gruplarından daha yüksek ölçüldü. Testis ağırlığında gruplar arasında anlamlı bir fark gözlenmezken; sağ epididimis ağırlığı ile sol epididimis ağırlığı gruplar arasında fark gösterdi. Sağ epididimis ağırlığı en fazla pinealektomi grubunda görüldü. Eklenti üreme bezi ağırlıkları da gruplar arasında farklılık göstermedi. Total motilite ve sperma yoğunluğu değerleri; en yüksek kontrol grubundan elde edilirken en düşük değer pinealektomi grubundan elde edildi. Anormal spermatozoon oranı ve DNA fragmantasyonu ise en fazla pinealektomi grubunda gözlendi. Çalışma neticesinde; pinealektomi uygulamasının, melatonin düzeyini azaltmasına bağlı olarak sıçan spermasında total motilite ve yoğunluğun azalmasına, DNA fragmantasyonu ve anormal spermatozoon oranının ise artmasına neden olarak sperma kalitesini olumsuz yönde etkilediği ortaya koyulmuştur
Anneden Algılanan Narsisistik Özellikler ile Obsesif İnanışlar Arasındaki İlişkide Sosyal Medya Kullanımının Aracı Rolü
No full textÇağımızın hızla değişen dijital dünyasında, sosyal medya platformları insanların yaşamlarında merkezi bir konumda yer almaktadır. Sosyal medya, bireylere kendilerini ifade etme, başkalarıyla iletişim kurma ve bilgiye hızlıca ulaşma imkânı sunarken, aynı zamanda psikolojik sağlık üzerinde de önemli etkiler oluşturmaktadır. Bu çalışma, anneden algılanan narsisistik özelliklerin sosyal medya kullanımı ve obsesif inanışlar üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Sosyal medya kullanımının psikolojik sağlık üzerindeki olumsuz etkileri ve bu etkilerin ebeveynlik stilleri ile ilişkisi, araştırmanın ana odak noktalarını oluşturmaktadır. Bu bağlamda mevcut araştırma, anneden algılanan narsisistik özellikler ile obsesif inanışlar arasındaki ilişkide sosyal medya kullanımının aracılık rolünü incelemektedir. Çalışma, bilişsel terapi yaklaşımına dayalı olarak, narsisistik ebeveynlerin çocukları üzerindeki etkilerini ve bu etkinin ortaya çıkmasında sosyal medya kullanımının rolünü değerlendirmektedir. Araştırmanın katılımcıları, yaşları 19 ile 74 arasında değişen 136 kadın ve 171 erkek olmak üzere toplam 307 kişiden oluşmaktadır. Katılımcılar, uygun örnekleme yöntemi ile seçilmiştir. Veriler, Sosyal Medya Kullanım Ölçeği, Obsesif İnanışlar Ölçeği-44 ve Anneden Algılanan Narsisistik Özellikler Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Toplanan veriler ile SPSS Process Macro kullanılarak aracı model analizi yapılmıştır. Bulgular, kadınların annelerinden algıladıkları narsisistik özelliklerin erkeklere göre daha yüksek olduğunu, erkeklerin ise obsesif inanış düzeylerinin kadınlara göre daha yüksek olduğunu, sosyal medya kullanımı düzeyinde ise gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farkın olmadığını ortaya koymuştur. Aracılık analizi ile ilgili bulgular ise, anneden algılanan narsisistik özelliklerin obsesif inanışları doğrudan etkilemediğini, ancak sosyal medya kullanımını artırarak bu inanışları artırdığını göstermektedir. Çalışmanın sonucunda, sosyal medya kullanımının kontrol altına alınması ve bilinçli kullanımının teşvik edilmesi, bireylerin psikolojik sağlıklarını korumak açısından önemli öneriler olarak sunulmuştur
Kiril Alfabesinin Yunan Mirası ve Slav Dillerindeki Çeşitlenmesi
No full textKiril alfabesi, 9. yüzyılda Aziz Kiril ve Metodi’nin misyonerlik faaliyetleri çerçevesinde geliştirilen Glagolitik yazı sistemine ve Orta Çağ (Bizans) Yunan- casına dayalı olarak, 10. yüzyılın başlarında Birinci Bulgar Krallığı’nda biçim- lenmiştir. Fenike kökenli Yunan harflerinden türeyen bu alfabe, ilk olarak Eski Kilise Slavcasında kullanılmış; ardından Doğu ve Güney Slav halkları arasında benimsenerek yerel ses yapısına göre çeşitlenmiştir. Fonetik ihtiyaçların ötesinde, dinsel ve siyasal meşruiyet arayışlarına da hizmet eden bu sistem, ortak bir yazı dili aracılığıyla kültürel bir bütünlük kurma işlevi görmüştür. Bu çalışma, Kiril al- fabesinin tarihsel kökenlerini, yapısal dönüşümünü ve Slav dillerindeki evrimini karşılaştırmalı tarihsel dilbilim yöntemiyle incelemektedir. Alfabenin 10. ve 11. yüzyıllarda Bulgaristan’dan Rusya ve Sırp prensliklerine aktarılması, Eski Rusça ve Eski Sırpça yazı geleneklerinin oluşmasına katkı sağlamıştır. Ukrayna ve Bela- rus’ta ise Kiril harfleri farklı yazınsal standartların gelişimine zemin hazırlamıştır. Araştırma, Rusça, Bulgarca, Sırpça, Makedonca, Ukraynaca ve Belarusça gibi dillerdeki ses bilgisel ve grafiksel dönüşümleri ele almakta; ayrıca Kiril sistemine dayanmayan Lehçe ve Çekçe gibi Batı Slav dillerinin kapsam dışı bırakılmasının gerekçesini ortaya koymaktadır. Kiril alfabesi bu yönüyle, sabit bir yapıdan zi- yade tarihsel, fonolojik ve ideolojik etkenlerle şekillenen dinamik bir sistemdir
Evaluation of Gastrointestinal System and Quality of Life of Individuals Who Have Undergon Bariatric Surgery
No full textBariatrik Cerrahi Geçirmiş Bireylerin Gastrointestinal Sistem ve Yaşam Kalitesinin Değerlendirilmesi Bariatrik cerrahi, morbid obezitenin tedavisinde giderek daha fazla tercih edilen bir yöntemdir. Cerrahinin sağladığı kalıcı kilo kaybı, obeziteye bağlı sağlık sorunlarının (uyku apnesi, hipertansiyon, diyabet) olumlu yönde etkilenmesine yardımcı olmaktadır. Ancak, cerrahiden sonraki süreçte gastrointestinal semptomlar ve yaşam kalitesi ile ilgili sıkıntılar görülebilmektedir. Bu çalışmada, bariatrik cerrahi geçiren bireylerin gastrointestinal semptomları ve yaşam kalitesi puanları incelenmiştir. Araştırma, Şubat 2024 ile Mart 2025 tarihleri arasında VM Pendik Medikal Park Hastanesi'nin Beslenme ve Diyet Bölümü'nde gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya ortalama yaşı 42,3 olan 46 yetişkin birey katılmıştır. İki aşamalı olarak planlanan çalışmanın ilk aşamasında, cerrahi işlem öncesinde katılımcılara yüz yüze anket uygulanmış; cerrahiden altı hafta sonra aynı anketler tekrar uygulanarak katılımcıların cerrahi sonrası durumları değerlendirilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, cerrahi öncesinde bireylerin ortalama vücut ağırlığı 123,5 ± 18,6 kg iken, cerrahiden sonra bu ağırlık 89,2 ± 16,4 kg'a düşmüştür (p <0,001). Vücut kütle indeksinin ortalaması da kayda değer bir şekilde azalmış (p <0,001) ve metabolik yaş düşerken (p <0,001) kas kütlesinde bir artış gözlemlenmiştir (p = 0,002). Gastrointestinal semptomlar GSRS puanına göre anlamlı bir düşüş göstermiştir (p <0,001) ve bireylerin yaşam kalitesi puanı önemli ölçüde yükselmiştir (p <0,001). Cerrahi sonrası dönemde, bireylerin beslenme bilgi düzeyinin arttığı ve bu artışın istatistiksel olarak anlamlı olduğu görülmüştür. Korelasyon analizleri, ağırlık kaybı ile yaşam kalitesi arasında pozitif bir ilişki olduğunu (r = 0,45; p <0,001) ve gastrointestinal semptomların düzeyi ile negatif bir ilişki bulunduğunu (r = -0,30; p = 0,005) göstermektedir. Bu bulgular, bariatrik cerrahinin obez bireylerde sağladığı önemli iyileşmeleri desteklemekte ve sağlık yönetiminde dikkate alınması gereken önemli faktörleri ortaya koymaktadır. Anahtar Kelimeler: Bariatrik Cerrahi, Obezite, Cerrahi Sonrası, Cerrahi ÖncesiEvaluation of Gastrointestinal System and Quality of Life of Individuals Who Have Undergon Bariatric Surgery Bariatric surgery is an increasingly preferred method for the treatment of morbid obesity. The significant weight loss achieved through this surgery not only helps individuals maintain a permanent reduction in weight but also positively impacts obesity-related health issues, such as sleep apnea, hypertension, and diabetes. However, gastrointestinal symptoms and quality of life concerns may arise in the postoperative period. This study examines the gastrointestinal symptoms and quality of life scores of individuals who underwent bariatric surgery. The research was conducted between February 2024 and March 2025 at the Nutrition and Diet Department of VM Pendik Medical Park Hospital. A total of 46 adult participants with an average age of 42,3 years were included in the study. The study was designed in two phases; in the first phase, face-to-face surveys were administered to participants before the surgical procedure, and the same surveys were re-administered six weeks post-surgery to evaluate their postoperative status. According to the research findings, the average body weight of participants decreased from 123,5 ± 18,6 kg to 89,2 ± 16,4 kg after the surgery (p <0.001). The average Body Mass Index (BMI) also showed a significant reduction (p <0.001), and metabolic age decreased (p <0.001), with a notable increase in muscle mass (p = 0.002). Gastrointestinal symptoms demonstrated a significant decrease in GSRS scores (p <0.001), and the quality of life scores of individuals significantly improved (p <0.001). Additionally, an increase in nutritional knowledge levels was observed, which was statistically significant (p = 0.002). Correlation analyses revealed a positive relationship between weight loss and quality of life (r = 0.45; p <0.001) and a negative correlation with the level of gastrointestinal symptoms (r =-0.30; p = 0.005). These findings support the significant improvements achieved through bariatric surgery in obese individuals and highlight important factors that should be considered in health management. Keywords: Bariatric Surgery, Obesity, Post-Surgery, Pre-Surgery
Association of Tonsillolith Characteristics With Periodontal Bone Loss and Dental Pathologies: A Retrospective Study Based on Cone-Beam Computed Tomography
No full textTonsilloliths are frequently detected as incidental findings, and their microbial similarity to periodontal biofilms suggests potential clinical significance, although robust CBCT-based evidence supporting this association has been limited. This retrospective study evaluated the association between the presence, size, and number of tonsilloliths detected on cone-beam computed tomography (CBCT) images and periodontal bone loss, furcation involvement, and other dental pathologies. CBCT scans of 342 systemically healthy patients obtained between November 2020 and October 2024 were retrospectively evaluated. Participants were divided into two equal groups (n = 171) according to the presence of tonsilloliths, and each scan was assessed for tonsillolith characteristics and dental findings. Periodontal bone loss was determined from cementoenamel junction-alveolar crest distances and categorized into three severity levels. Tonsilloliths were most frequently located on the right side or bilaterally, with a mean size of 3.98 +/- 1.78 mm. The tonsillolith group had a significantly higher mean number of missing teeth (p = 0.040), while no significant differences were noted for decayed, restored teeth, or apical periodontitis. Bone loss between 1/3 and 2/3 of the optimal bone height and bone loss more than 2/3 of the optimal bone height were more prevalent in the tonsillolith group (p < 0.001). Tonsillolith size positively correlated with bone loss severity (rho = 0.274, p < 0.001), and larger tonsilloliths were significantly associated with furcation defects (p < 0.001). Tonsillolith presence and size may be linked to advanced periodontal bone loss and tooth loss, highlighting the potential role of CBCT in interdisciplinary periodontal assessment.Science Citation Index Expande
Energy Estimates and Existence Results for a Mixed Boundary Value Problem for a Complete Sturm-Liouville Equation Exploiting a Local Minimization Principle
No full textIn our work, we are going to look for local minima for the Euler functional corresponding to a mixed boundary value problem for a complete Sturm-Liouville equation where the coefficients can also be negative, to obtain the existence results and energy estimates for solutions for the problem. In particular, we establish the existence of a non-zero solution for a specific localization of the parameter and show that the solution exists for positive values of the parameter, under the condition that the nonlinear component exhibits sublinearity both at the origin and at infinity. The proof relies on a local minimum theorem for differentiable functionals. We also consider the existence of solutions for our problem under algebraic conditions with the classical Ambrosetti-Rabinowitz. © 2025 World Scientific and Engineering Academy and Society. All rights reserved.European Commission, EC; Ministero dell’Istruzione, dell’Università e della Ricerca, MIUR, (E53D23016470001, 1409, 14/09/2022); Ministero dell’Istruzione, dell’Università e della Ricerca, MIU
Primary Failure of Eruption: A Rare But Desperate Condition for Orthodontic Treatment
No full textTooth eruption is a highly complex mechanism that is controlled by many factors. Various mechanical, systemic, or genetic factors can cause eruption disorders. Primary failure of eruption (PFE) is known as an eruption disorder occurring due to non-syndromic genetic factors. It is frequently seen in the first and second molars and causes posterior open bite. It can be observed unilaterally or bilaterally. Studies show that mutations in many different genes that control the tooth eruption mechanism, mainly the PTH1R and KMT2C genes, constitute the genetic basis of PFE. Primary eruption disorders are very difficult to treat. It is known that the application of active orthodontic forces causes local ankylosis in the tooth and the failure of the tooth to return to its normal position. For this reason, determining the correct diagnosis and treatment method is very important. Although there are different treatment methods, the results of research about the success of these treatment methods are quite limited. This review aims to explain the etiology, diagnosis, and treatment of PFE in light of current genetic studies.Emerging Sources Citation Inde