E-Journals Portal of Association for Science
Not a member yet
4096 research outputs found
Sort by
საქართველოში სამეწარმეო სკოლა-ინკუბატორების დაფუძნების საჭიროების შესახებ
No full textIn the article - "On the need to establish entrepreneurial school incubators in Georgia" – it is discussed the imbalance between registered and actually operating (i.e., operating) enterprises in the country, and the main reason for this is the low professionalism of potential entrepreneurs in business management. According to the authors of the article, when only 20-25 percent of the total number of registered enterprises are active, and the rest are inactive, and this situation is not an isolated case, but is repeated from year to year, it means that people who do not have the elementary knowledge of this are starting a business.
Georgia became independent in 1991 and began to transition from a socialist economy to a market economy. Many measures were taken with the assistance of the World Bank and the IMF. Only the issue of establishing business incubators and teaching people business there, which was implemented on a large scale in Poland, Hungary, the Czech Republic and elsewhere, was left without attention.
This article is devoted to the organization of this issue in the regions of Georgia. The authors of the article hope that if this issue is resolved, 75-80% of newly opened enterprises will no longer be idle and 40-45% of the population will no longer be poor.სტატია - „საქართველოში სამეწარმეო სკოლა-ინკუბატორების დაფუძნების საჭიროების შესახებ“ - განხილულია ქვეყანაში რეგისტრირებულ და ფაქტიურად ამუშავებულ (ანუ მოქმედ) საწარმოთა დისბალანსის საკითხი და ამის ძირითად მიზეზად დასახელებულია ბიზნესის მართვაში პოტენციურ მეწარმეთა დაბალი პროფესიონალიზმი. სტატიის ავტორების აზრით, როცა რეგისტრირებულ საწარმოთა საერთო რიცხვიდან აქტიურია მხოლოდ 20-25 პროცენტი, დანარჩენი კი უმოქმედოა, და ეს ვითარება ერთეული შემთხვევა კი არ არის, არამედ, წლიდან -წლამდე მეორდება, ეს იმას ნიშნავს, რომ ბიზნესს ისეთი ადამიანები იწყებენ, რომელთაც ამის ელემენტალური ცოდნა არა აქვთ.
საქართველო 1991 წლიდან დამოუკიდებელი გახდა და დაიწყო სოციალისტური ეკონომიკის გადაყვანა საბაზრო ეკონომიკაზე. მსოფლიო ბანკის და სავალუტო ფონდის დახმარებით გატარდა მრავალი ღონისძიება. ყურადღების გარეშე დარჩა მხოლოდ ბიზნეს-ინკუბატორების დაფუძნების საკითხი და იქ ადამიანებისთვის ბიზნესის სწავლება, რაც მასშტაბურად განხორციელდა პოლონეთშიც, უნგრეთშიც, ჩეხეთშიც და სხვაგანაც.
წინამდებარე სტატია ეძღვნება ამ საკითხის ორგანიზებას საქართველოს რეგიონებში. სტატიის ავტორები იმედოვნებენ, რომ თუ ეს საკითხი მოგვარდება, აღარც ახლადგახსნილ საწარმოთა 75-80% იქნება უმოქმედოდ და აღარც მოსახლოების 40-45% - ღარიბი
Modern English Language
No full textThe English language spoken and written in the 16th and 17th centuries has many names: it is variously known as Renaissance English, as the language of Tudor and Stuart England, and as Shakespeare’s English. These labels reflect the various criteria used to identify the period. This bibliography follows the common practice of referring to it as Early Modern English (1500–1700), in distinction to Middle English (c. 1150–1500) and Late Modern English (1700–1900). The Middle English period is often characterized as an era of dialects because the textual evidence that has come down to us shows extensive regional variation. In the early modern period, the language of many forms of writing converged to the extent that it could no longer be localized. Cultural historians associate this development with “modernity,” which is also reflected in regional mobility, urban as opposed to rural residence, and contact with mass media, notably through the rise of printing. More people were able to read than those who could also write at the time, but full literacy increased as the period advanced
ქვეყნის ხსნისა და გადარჩენის გზა განათლებაზე გადის: „სწავლა-განათლება ქვეყნის სიმდიდრის სათავეა“ ილია
No full textFor a nation to have a future, it must cultivate an educated society. The processes unfolding in Georgia today confirm that the country needs genuine, high-quality, qualified professionals with a sense of statehood in their thinking and actions. Modern youth must understand that the most important values are homeland, ethics, knowledge, and faith, and these values must be rooted in national traditions. They should not forget the healthy traditions and customs of their ancestors and must properly value the competence of wise individuals. The pain and hardships of our country are often the result of a lack of education. The great Ilia Chavchavadze constantly urged us: "A country needs enlightenment, learning, and growth. Do whatever you can to achieve this…"
Georgia has tremendous potential to become a highly developed, modern European-style nation. Achieving this is only possible through the creation and development of a high-quality education system. What is needed is appropriate political will, the mobilization of intellectual resources, the setting of goals, and then their implementation. If our country fails to accomplish this, it will remain perpetually dominated by others and trapped in an uncontrollable chaotic state. We must strive to protect and strengthen the nation, preserving our national interests.
We believe that only a society educated according to international standards can create a high-tech, robust economy, promote and develop education and culture, strengthen faith and ethics, and enable the state to introduce innovations and modern technologies, develop infrastructure, and address existing problems. Ensuring the quality of education, assessing it, and monitoring it are of critical importance for achieving and maintaining the nation\u27s welfare.
For decades, Georgia has been undergoing reforms in its education system. Reformers have come and gone, and education researchers, experts, and field specialists have proposed numerous ideas for implementing reforms. However, much remains to be done, and the essential results have been limited. It should be noted that many of the reforms were implemented by directly adopting foreign models without adequate adaptation, while certain reforms often lacked the characteristics of consistency and systematic development. Each reformer attempted to radically change existing reforms and introduce something new, which significantly hindered the process of stabilizing and strengthening the system. ერს, ქვეყანას მომავალი რომ ჰქონდეს უნდა ჰყავდეს განათლებული საზოგადოება. საქართველოში მიმდინარე პროცესები გვარწმუნებს, რომ საჭიროა ჭეშმარიტი, მაღალკვალიფიციური, პროფესიონალები სახელმწიფოებრივი აზროვნებითა და ქმედებებით. თანამედროვე ახალგაზრდებს უნდა ესმოდეთ, რომ მთავარია სამშობლო, ზნეობა, ცოდნა, რწმენა და ეს ყველაფერი საჭიროა ეროვნულ ფესვებზე იყოს დაფუძნებული. მათ არ უნდა დაივიწყონ წინაპართა ჯანსაღი ტრადიციები, ადათ-წესები, სათანადოდ უნდა შეაფასონ გონიერ ადამიანთა კომპეტენტურობა. ჩვენი ქვეყნის ტკივილი და გაჭირვება ხშირ შემთხვევაში გაუნათლებლობის ბრალია. დიდი ილია დღენიადაგ მოგვიწოდებდა: “ქვეყანას გონების გახსნა, სწავლა, გაზრდა უნდა, თუ რამ შეგიძლიათ იმოქმედეთ…”. საქართველოს აქვს უდიდესი პოტენციალი გახდეს მაღალგანვითარებული თანამედროვე ევროპული ტიპის სახელმწიფო, რისი მიღწევაც შესაძლებელია მხოლოდ მაღალი ხარისხის განათლების სისტემის შექმნითა და განვითარებით. საჭიროა, შესაბამისი პოლიტიკური ნება, გონებრივი ძალების მობილიზება, მიზნების დასახვა და შემდეგ განხორციელება. ჩვენმა ქვეყანამ ეს თუ ვერ შეძლო, იგი მუდმივად იქნება მართვადი, უმართავი ქაოსის ეპიცენტრში. შევეცადოთ ქვეყნის დაცვას, გაძლიერებას, ქვეყნის ეროვნული ინტერესების შენარჩუნებას. მიგვაჩნია, რომ მხოლოდ საერთაშორისო სტანდარტების შესაბამისად განათლებულ საზოგადოებას შეუძლია ქვეყანაში შექმნას მაღალტექნოლოგიური ძლიერი ეკონომიკა, ხელი შეუწყოს და განავითაროს განათლება და კულტურა, განამტკიცოს რწმენა და ზნეობა, სახელმწიფომ უნდა შეძლოს ინოვაციების, ახალი ტექნოლოგიების დანერგვა ინფრასტუქტურის განვითარება არსებული პრობლემების აღმოფხვრა. მიგვაჩნია, რომ განათლების ხარისხის უზრუნველყოფას, მის შეფასებასა და მონიტორინგს ქვეყნის კეთილდღეობის მიღწევისა და შენარჩუნებისათვის გადამწყვეტი მნიშვნელობა ენიჭება. ათეული წლებია მიმდინარეობს სისტემის რეფორმირების პროცესი, იცვლება რეფორმატორთა თაობა განათლების მკვლევრები, ექსპერტები, დარგის სპეციალისტები გვთავაზობენ მთელ რიგ წინადადებებს რეფორმების განხორციელების მიზნით, მაგრამ გასაკეთებელი ბევრია და არსებითი შედეგები უმნიშვნელო. უნდა აღინიშნოს, რომ რეფორმების დიდი ნაწილი უცხოური ანალოგების ადაპტაციის გარეშე გადმოტანით განხორციელდა, გარკვეული ტიპის რეფორმებს ხშირად არ გააჩნდა თანმიმდევრულობისა და სისტემატურობის ნიშანი. ყოველი რეფორმატორი ცდილობდა განეხორციელებინა არსებული რეფორმის რადიკალური ცვლილება, შემოეთავაზებინა რაღაც ახალი, რაც აფერხებდა სისტემის გაჯანსაღების პროცესს
ირანის ბირთვული პროგრამის ჩამოყალიბების ისტორიულ-პოლიტიკური მიზეზები
No full textAs a result of the analysis of the historical and political reasons for the creation of Iran\u27s nuclear program, it can be said that the Islamic Republic of Iran, after the Islamic Revolution of Iran, took a completely different path regarding its nuclear program. Iran\u27s goal is to play a special role in both regional and global politics by developing a nuclear program and creating nuclear weapons. If, during the Shah\u27s time, nuclear ambitions were determined only by the enrichment of energy resources, after the Islamic Revolution of Iran, especially after the Iran-Iraq War, the new government set the goal of creating nuclear weapons. Even though the nuclear-weapon states took several countermeasures to limit Iran\u27s ability to create nuclear weapons and several financial, economic, and political sanctions were imposed on it by the West and the USA, Iran continues to strive for the goal of creating and developing nuclear weapons potential. In 2015, Iran and the P5+1 (US, UK, France, China, Russia + Germany) signed an agreement on the non-proliferation and control of nuclear weapons, which was also recognized by a UN resolution in the same year, but the US unilaterally withdrew from the agreement in 2018 during the Trump administration. Iran then refused to fulfill the terms of the agreement and, of course, blamed the US for this. The tightening of sanctions against Iran also followed the US withdrawal from the agreement. Today, the UN and other states party to the agreement continue to call on Iran and the US to return to the terms of the agreement, although no tangible steps have been taken in this direction so far. Iran\u27s aspiration to create nuclear weapons remains a security issue, both regionally and globally. ირანის მიერ ბირთვული პროგრამის შექმნის ისტორიულ-პოლიტიკური მიზეზების ანალიზის შედეგად, შეიძლება ითქვას, რომ ირანის ისლამური რესპუბლიკა, ისლამური რევოლუციის შემდეგ ბირთვულ პროგრამასთან მიმართებაში სრულიად განსხვავებულ გზას დაადგა. ირანის მიზანია ბირთვული პროგრამის განვითარებითა და ბირთვული იარაღის შექმნით განსაკუთრებული როლი ითამაშას, როგორც რეგიონალურ, ისე გლობალურ პოლიტიკაში. თუკი შაჰის დროს ბირთვული ამბიციები მხოლოდ ენერგორესურსების გამდიდრებით იყო განპირობებული, ირანის ისლამური რევოლუციის შემდეგ, განსაკუთრებით კი ირან-ერაყის ომის დასრულებისას ახალმა ხელისუფლებამ ბირთვული იარაღის შექმნა დაისახა მიზნად. მიუხედავად იმისა, რომ ბირთვული იარაღის მქონე სახელმწიფოთა მხრიდან არაერთი კონტრზომა გატარდა იმისათვის, რომ ირანისთვის შეეზღუდათ ბირთვული იარაღის შექმნის საშუალება, დაუწესდა არაერთი ფინანსურ-ეკონომიკური და პოლიტიკური სანქციები, დასავლეთისა და აშშ-ის მიერ, ირანი კვლავ განაგრძობს მიზნისკენ სწრაფვას, რომ შექმნას და განავითაროს ბირთვული იარაღის პოტენციალი. 2015 წელს ირანსა და 5+1 (აშშ, დიდი ბრიტანეთი, საფრანგეთი, ჩინეთი, რუსეთი +გერმანია) შეთანხმების მონაწილე ქვეყნებს შორის გაფორმდა ხელშეკრულება, ბირთვული იარაღის გაუვრცელებლობასა და მისი კონტროლის შესახებ, რომელიც იმავე წელს გაეროს რეზოლუციითაც იქნა აღიარებული, მაგრამ ხელშეკრულებიდან ცალმხრივად გავიდა აშშ - 2018 წელს, ტრამპის ადმინისტრაციის დროს, შემდეგ ირანმა უარს გაცხადა ხელშეკრულების პირობების შესრულებაზე და ამაში აშშ-ს ადანაშაულებდა. აშშ-ის მხრიდან ხელშეკრულებიდან გასვლას, ასევე მოჰყვა ირანის მიმართ სანქციების გამკაცრება. დღეისათვის გაერო და ხელშეკრულების მონაწილე სხვა სახელმწიფოები კვლავ მოუწოდებენ ირანსა და აშშ-ს დაუბრუნდნენ ხელშეკრულების პირობებს, თუმცა ამ დროისათვის რაიმე ხელშესახები ნაბიჯები არ გადადგმულა ამ მიმართულებით. ირანის მხრიდან ბირთვული იარაღის შექმნისკენ მისწრაფება კვლავ რჩება, როგორც რეგიონულ, ასევე გლობალური დონის უსაფრთხოების საკითხად. 
ინფორმაციის დამახსოვრების სტრატეგიები
No full textOne of the main characteristics of the 21st century is the enormous growth of information. Consequently, the selection of relevant materials from this flow becomes a very urgent problem for any sphere of human activity. Therefore, the issue of extracting and preserving the essence from a vast amount of novelty—whether on paper or in electronic formats—while also retaining it in the minds of both the older and younger generations, becomes increasingly pressing. In order to solve the above-mentioned problem or, at least, to alleviate it, specialists have developed a number of recommendations, the consideration of which, as practice has shown, can bring tangible results in improving the ability to memorize information. This article examines in detail one of the outstanding works carried out by foreign specialists in this area. In addition, the value of the recommendations presented in it is assessed. Studying these tips and applying them in practice allows people to quickly and permanently remember the necessary information, sometimes for a lifetime. The following opinion expressed in the said article deserves special attention: “Good memorization is not an exclusive property of an elite group of people born with such talent - anyone can practice and develop the ability to memorize information.” But the fact is that the direct transfer of these tips does not always give the desired effect, especially for people who do not speak English. However, we believe that their modification, taking into account the local situation and the language world, is usually justified. At the same time, we have shown that after some modifications of the listed recommendations, almost all of them can be used. The presented article examines the steps taken in this direction by Georgian scientists, including the authors of this article. In particular, almost every recommendation described in the source offers one or another innovation. In addition, the authors of the article emphasize the close connection between the development of information memorization strategies and the discipline of creative thinking. Here we note that we also teach subjects in this area to undergraduate and graduate students at the departments of the Faculty of Computer Science and Control Systems of the Technical University of Georgia. Based on the close connection of the topic discussed in the article with the discipline of creative thinking, we express the following opinion: The recommendation stated in the chapter of the discussed original source should receive an even wider arena. In particular, we believe that the material to be learned should not only be well explained, but before attempting to solve any, especially difficult, problems, one should turn to approaches known in the field of creative thinking. In the article, we described some notable works of Georgian innovators in this area, which have attracted the interest of foreign scientific publications.21-ე საუკუნის ერთ-ერთი უმთავრესი მახასიათებელია ინფორმაციის მოზღვავება. შესაბამისად, ადამიანის მოღვაწეობის ნებისმიერი დარგისათვის ფრიად აქტუალური პრობლემა ხდება ამ ნაკადიდან რელევანტური მასალების ამორჩევა. აქედან გამომდინარე, მწვავედ დგება უამრავი სიახლიდან ექსტრაქტის ამოღებისა და მისი როგორც ქაღალდსა თუ ელექტრონულ მატარებლებზე, ასევე, - გონებაში დამახსოვრების საკითხიც, როგორც ხნიერი ადამიანებისა, ასევე, - ახალგაზრდების თაობისთვისაც. აღნიშნული პრობლემის მოსახსნელად ან, სულ ცოტა, მისი შემსუბუქების მიზნით, სპეციალისტების მიერ შემუშავებულია რიგი რეკომენდაციებისა, რომელთა გათვალისწინებას, როგორც პრაქტიკამ აჩვენა, ხელშესახები შედეგების მოტანა ძალუძს ინფორმაციის დამახსოვრების უნარის გასაუმჯობესებლად. წინამდებარე სტატიაში დაწვრილებით განიხილება ამ მხრივ საზღვარგარეთელი სპეციალისტების მიერ შესრულებული, ერთ-ერთი გამორჩეული ნაშრომი. ამასთან, შეფასებულია მასში წარმოდგენილი რეკომენდაციების ღირებულება. ამ რჩევების შესწავლა და საკუთარ პრაქტიკაში გამოყენება ადამიანებს შესაძლებლობას აძლევს, სწრაფად და ხანგრძლივის დროის, მთელი სიცოცხლის მანძილზეც კი, დაიმახსოვრონ მათთვის საჭირო ინფორმაცია. განსაკუთრებულ ყურადღებას იმსახურებს აღნიშნულ ნაშრომში გამოთქმული შემდეგი მოსაზრება: „დამახსოვრების კარგი უნარი არ არის მხოლოდ ასეთი ნიჭით დაბადებული, ელიტარულ ჯგუფში შემავალი პირების ექსკლუზიური კუთვნილება - ნებისმიერ ადამიანს შეუძლია ივარჯიშოს და განავითაროს ინფორმაციის დამახსოვრების უნარი“. მაგრამ საქმე ისაა, რომ ამ რჩევების პირდაპირი გზით გადმოღება ყოველთვის სასურველ ეფექტს ვერ იძლევა, მით უფრო არაინგლისურენოვანი ადამიანებისათვის. თუმცა მიგვაჩნია, რომ მათი მოდიფიცირება, ადგილობრივ სიტუაციასა და ენობრივ სამყაროსთან მისადაგების მიზნით, როგორც წესი, ამართლებს. ამასთან ერთად, ჩვენ მიერ ნაჩვენებია, რომ ჩამოთვლილი რეკომენდაციების გარკვეული მოდიფიკაციების შემდეგ თითქმის ყველა მათგანით სარგებლობა არის შესაძლებელი. წარმოდგენილ სტატიაში განიხილება ქართველ მეცნიერთა, და მათ შორის ამ სტატიის ავტორთა მიერ აღნიშნული მიმართულებით გადადგმული ნაბიჯებიც. კერძოდ, პირველწყაროში აღწერილი თითქმის ყოველი რეკომენდაციისათვის შემოთავაზებული არის ესა თუ ის სიახლე. გარდა ამისა, სტატიის ავტორები ხაზს ვუსვამთ იმ მჭიდრო კავშირს, რომელიც არსებობს ინფორმაციის დამახსოვრების სტრატეგიების შემუშავებასა და კრეატიული აზროვნების დისციპლინას შორის. აქვე შევნიშნავთ, რომ ჩვენ აღნიშნული მიმართულების საგნებსაც ვუკითხავთ საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის ინფორმატიკის და მართვის სისტემების ფაკულტეტის დეპარტამენტებში ბაკალავრიატისა და მაგისტრატურის სტუდენტებს. სტატიაში განხილვად თემასა და კრეატიული აზროვნების დისციპლინას შორის მჭიდრო კავშირიდან გამომდინარე, გამოვთქვამთ ასეთ მოსაზრებასაც: განხილვადი პირველწყაროს თავშივე დეკლარირებულ რეკომენდაციას კიდევ უფრო ფართო ასპარეზი უნდა მიეცეს. კერძოდ, ვთვლით, რომ დასამახსოვრებელი მასალა არა მარტო კარგად უნდა იქნეს კარგად ახსნილი, არამედ, ფაქტობრივად, ნებისმიერი და მით უფრო რთული პრობლემების გადაწყვეტის მცდელობებამდე უნდა მივმართოთ კრეატიული აზროვნების სფეროსათვის ცნობილ მიდგომებს. სტატიაში აღწერილი გვაქვს ქართველი ნოვატორების მიერ ამ მიმართულებით შესრულებული რამდენიმე თვალსაჩინო ნაშრომი, რომელთაც საზღვარგარეთული სამეცნიერო გამოცემების ინტერესიც გამოიწვიეს
საქართველოს სარკინიგზო ტრანსპორტზე მატარებელთა მოძრაობის უსაფრთხოების ინოვაციური კონტროლის მეთოდის შემუშავება უსაფრთხოების კულტურის ჩამოყალიბების პარალელურად
No full textThe article discusses the current issue related to the development of an innovative method of train traffic safety control on Georgian railways in parallel with the formation of a safety culture. Full implementation of the above involves defining an appropriate strategy, improving the safety management system and introducing new principles, responsibility, increasing the level of safety culture, developing a functional safety and traffic safety management system and their corresponding modern measurement and control system.სტატიაში განხილულია აქტუალური საკითხი, რომელიც უკავშირდება საქართველოს რკინიგზაზე მატარებელთა მოძრაობის უსაფრთხოების ინოვაციური კონტროლის მეთოდის შემუშავებას, უსაფრთხოების კულტურის ჩამოყალიბების პარალელურად. აღნიშნულის სრულფასოვნად განხორციელება გულისხმობს სათანადო სტრატეგიის განსაზღვრას, უსაფრთხოების მართვის სისტემის სრულყოფას და მასთან დაკავშირებით ახალი პრინციპების დანერგვას, პასუხისმგებლობას, უსაფრთხოების კულტურის დონის ამაღლებას, ფუნქციონალური უსაფრთხოებისა და მოძრაობის უსაფრთხოების მენეჯმენტის სისტემის და მათი შესაბამისი გაზომვისა და მონიტორინგის თანამედროვე სისტემის დამუშავებას
ქალთა მიმართ ძალადობის გაშუქების დინამიკა 2020-2025 წწ. („პალიტრა-ტვ-ის“, „რუსთავი 2-ის“, ტვ „იმედის“ მაგალითზე): ლიტერატურის მიმოხილვა
No full textViolence against women refers to any act of gender-based violence that causes physical, sexual or psychological harm or suffering to women. This type of violence can take many forms, but is not limited to domestic violence, sexual violence, rape, human trafficking, genital mutilation, and forced prostitution. It is a widespread and deep-rooted problem that affects women of all ages, backgrounds and social status all over the world. Correct coverage of this issue will ensure victim protection and prevention, which will reduce such increased statistics. Accurate definitions and the right reporting system help society hold criminals more accountable, "neutralize" them, which will lead to less violence in the future. Proper reporting informs the public about the causes of such violence, risk factors and mechanisms of impact on the perpetrator, thereby contributing not only to prevention efforts, but also to social change. The right coverage allows survivors to talk about their experiences, break the silence and advocate for change. They also became "helpers" of people who still do not have information on how to escape from violence, how to act in case of need. Overall, proper coverage of violence against women is essential to address this widespread human rights violation, promote gender equality, and create a safe environment for all individuals. Ignoring ethical standards in reporting on violence can have significant consequences for both individuals and society as a whole. If the media disseminates incomplete information or misinformation without ethical guidelines, it can cause public confusion, mistrust of the media, violate the presumption of innocence, and introduce stigmas. These practices may also violate privacy laws, and sensationalist coverage may cause emotional distress, reputational damage, and even physical harm. The purpose of this research paper is to reveal the dynamics of coverage of violence issues by the media, to show the trends of media transformation in this regard, and to develop such principles of coverage that will not encourage a certain part of society, increase the statistics of violence, will not aggravate the situation of the victims\u27 family members, will not create a new stigma and will not make the broadcasts Misplaced emphasis so as not to inadvertently encourage crime.The subject of this research paper is to develop the principles of media coverage that does not encourage a certain part of the society, increase the statistics of violence, does not aggravate the situation of the victims\u27 family members, does not create a kind of stigma and does not make wrong accents in programs, does not unintentionally encourage crime. ქალთა მიმართ ძალადობა გულისხმობს გენდერული ძალადობის ნებისმიერ აქტს, რომელიც იწვევს ქალების ფიზიკურ, სექსუალურ ან ფსიქოლოგიურ ზიანსა ან ტანჯვას. ამ ტიპის ძალადობა შეიძლება გამოვლინდეს სხვადასხვა ფორმით, მაგრამ არ შემოიფარგლება ოჯახში ძალადობით, სექსუალური ძალადობით, გაუპატიურებით, ადამიანებით ვაჭრობით, სასქესო ორგანოების დასახიჩრებითა და იძულებითი პროსტიტუციით. ეს არის გავრცელებული და ღრმად ფესვგადგმული პრობლემა, რომელიც გავლენას ახდენს ყველა ასაკის, წარმომავლობისა და სოციალური სტატუსის ქალებზე მთელ მსოფლიოში. ამ საკითხის სწორი გაშუქება უზრუნველყოფს მსხვერპლთა დაცვასა და პრევენციას, რაც შეამცირებს ესოდენ გაზრდილ სტატისტიკას. ზუსტი დეფინიციები და გაშუქების სწორი სისტემა ეხმარება საზოგადოებას, დამნაშავეებს მეტი პასუხისმგებლობა დააკისროს, „გაანეიტრალოს“ ის, რაც მომავალში ძალადობის შემცირებას გამოიწვევს. სათანადო გაშუქებააცნობს საზოგადოებას ამგვარი ძალადობის გამომწვევ მიზეზებს, რისკფაქტორებსა და მოძალადეზე ზემოქმედების მექანიზმებს, რითაც ხელს უწყობს არა მხოლოდ პრევენციის მცდელობებს, არამედ სოციალურ ცვლილებებსაც. სწორი გაშუქება საშუალებას აძლევს ,,გადარჩენილებს“, ისაუბრონ თავიანთ გამოცდილებაზე, დაარღვიონ სიჩუმე და მხარი დაუჭირონ ცვლილებებს. ასევე თავად გახდნენ იმ ადამიანების ,,დამხმარეები“, რომლებიც ჯერ კიდევ არ ფლობენ ინფორმაციას, როგორ დააღწიონ თავი ძალადობას, როგორ იმოქმედონ საჭიროებისას. მთლიანობაში, ქალთა მიმართ ძალადობის სწორად გაშუქება აუცილებელია ადამიანის უფლებების ამ გავრცელებული დარღვევის აღმოსაფხვრელად, გენდერული თანასწორობის ხელშეწყობისა და ყველა ინდივიდისთვის უსაფრთხო გარემოს შესაქმნელად. ძალადობის ფაქტების გაშუქებისას ეთიკური ნორმების იგნორირებას შეიძლება ჰქონდეს მნიშვნელოვანი შედეგები, როგორც ინდივიდებისთვის, ასევე, მთლიანად საზოგადოებისთვის. თუ მედია გაავრცელებს არასრულ ინფორმაციას ან დეზინფორმაციას, ეთიკური სახელმძღვანელო პრინციპების გარეშე, ამან შეიძლება გამოიწვიოს საზოგადოების დაბნეულობა, მედიასაშუალებებისადმი უნდობლობა, დაირღვეს უდანაშაულობის პრეზუმფციადა დანერგოს სტიგმები. ამ პრაქტიკამ, შეიძლება ასევე დაარღვიოს კანონი პირადი ცხოვრების ხელშეუხებლობის შესახებ, სენსაციაზე ორიენტირებულმა გაშუქებამ კი შეიძლება გამოიწვიოს ემოციური დისტრესი, ადამიანური რეპუტაციის დაზიანება და ფიზიკური ზიანიც კი. აღნიშნული კვლევითი ნაშრომის მიზანია გამოავლინოს მედიის მიერ ძალადობის საკითხების გაშუქების დინამიკა, წარმოაჩინოს ამ მხრივ მედიის ტრანსფორმაციის ტენდენციები და შემუშავდეს გაშუქების ისეთი პრინციპები, რომლებიც არ წაახალისებს საზოგადოების გარკვეულ ნაწილს, გაზარდოს ძალადობის სტატისტიკა, არ გაამძაფრებს დაზარალებულთა ოჯახის წევრების მდგომარეობას, არ შექმნის ახალ სტიგმას და არ გააკეთებს გადაცემებში არასწორ აქცენტებს, რათა უნებურად არ მოხდეს დანაშაულის წახალისება
სამხრეთ კავკასიის ქვეყნების მასმედიის, კერძოდ ტელევიზიის, ინტერესი განათლების საკითხებისადმი (სამეცნიერო სტატიების მიმოხილვა)
No full textSince the media is considered to be the force that can influence public opinion, it is interesting to allocate improper time to education issues in the air network and the scarce number of educational programs what type of cause and effect is related to the public awareness and world view of the South Caucasus countries. The nine scientific articles below address the level of interest in educational issues, either from the mass media or from scientists or researchers. The conversation goes to the interconnection of education, mass media, the internet (as a new tool for finding information). The authors talk about the mutual influence of the above-mentioned components in their works, noting the factors due to which new knowledge is not/cannot be offered to the general public in the form of a high-quality media product. In studies already conducted, Mass Communications Media, in particular television, are considered as a powerful tool through which progressive processes in learning and learning can be obtained. Much attention is also paid to new media and its overuse in the educational process. The analysis highlights the counterbalance of new media and television, names their strengths and weaknesses and provides recommendations on which cases the media in general can become a support force for the consumer and a source of knowledge. All nine scientific articles include the problem of insufficient provision of cognitive/educational information to the audience, the problem of improper, excessive use of the internet and television, the problem of improper promotion of cognitive media-products by mass communications means. All this, according to researchers, leads to a delay in the development of society\u27s mental abilities, suppression of analytical skills and a decrease in general education.ვინაიდან მასმედია მიიჩნევა იმ ძალად, რომელსაც საზოგადოებრივ აზრზე შეუძლია მოახდინოს ზეგავლენა, საინტერესოა, არასათანადო დროის გამოყოფა საეთერო ბადეში განათლების საკითხებისადმი და მწირი რაოდენობის საგანმანათლებლო გადაცემები რა ტიპის მიზეზ-შედეგობრივ კავშირშია სამხრეთ კავკასიის ქვეყნების საზოგადოების ცნობადობასა და მსოფლმხედვლობასთან. ქვემოთ მოცემული ცხრა აკადემიური ნაშრომი შეეხება განათლების საკითხებისადმი ინტერესის დონეს, როგორც მასობრივი ინფორმაციის საშუალებების, ასევე მეცნიერებისა თუ მკვლევრების მხრიდან. კვლევის ფოკუსში მოქცეულია ურთიერთკავშირი განათლების, მასმედიისა და ინტერნეტის (როგორც ინფორმაციის მოძიების ახალი ინსტრუმენტის) ურთიერთკავშირზე. ავტორები თავიანთ ნაშრომებში განიხილავენ ზემოთ ჩამოთვლილი კომპონენტების ურთიერთზეგავლენას, აღნიშნავენ იმ განმაპირობებელ ფაქტორებს, რომელთა გამოც არ/ვერ ხდება ფართო საზოგადოებისთვის ახალი ცოდნის შეთავაზება ხარისხიანი მედიაპროდუქტის სახით. უკვე ჩატარებულ კვლევებში მასობრივი კომუნიკაციების საშუალებები, კერძოდ -ტელევიზია, განიხილება იმ მძლავრ ინსტრუმენტად, რომლის მეშვეობითაც შეიძლება სწავლა-სწავლების პროცესში პროგრესირებადი პროცესების მიღება. აგრეთვე დიდი ყურადღება ეთმობა სასწავლო პროცესში ახალი მედიის ჩართვას, თუმცა არა მხოლოდ პოზიტიურ ჭრილში, არამედ მკვლევრებისთვის საინტერესოა ის უარყოფითი მხარეებიც, რომლებიც თან ახლავს ახალი მედიის ჭარბად გამოყენებას. განხილული კვლევების ანალიზის ნაწილში გამოკვეთილია ახალი მედიისა და ტელევიზიის შედარება, დასახელებულია თითოეულის ძლიერი და სუსტი მხარეები და მოცემულია რეკომენდაციები, თუ რა შემთხვევებში შეუძლია ამ მედიუმებს და ზოგადად-მასმედიას, მომხმარებლისთვის გახდეს დამხმარე ძალა და ცოდნის მიღების წყარო.
ცხრავე სამეცნიერო სტატიაში ფიგურირებს შემდეგი მოცემულობა: ა) აუდიტორიისთვის შემეცნებითი/საგანმანათლებლო ინფორმაციის არასაკმარისი მოცულობით მიწოდების პრობლემა; ბ) ინტერნეტისა და ტელევიზიის არასათანადოდ, ჭარბად გამოყენების პრობლემა; გ) მასობრივი კომუნიკაციების საშუალებების მიერ შემეცნებითი მედია-პროდუქტის არასათანადო პოპულარიზაციის პრობლემა. ეს ყოველივე მკვლევრების აზრით, იწვევს საზოგადოების გონებრივი შესაძლებლობების განვითარების შეფერხებას, ანალიტიკური უნარ-ჩვევების ჩახშობასა და ზოგადი განათლების შემცირებას
ბანკში თანამედროვე ინფორმაციული სისტემების და ტექნოლოგიების ეფექტიანობის შეფასება Balanced Scorecard (BSC) მეთოდის გამოყენებით
No full textToday, it is relevant for banks to use modern advancements in information technology (IT) such as blockchain, artificial intelligence, and modern specialized systems. However, before their implementation, it is necessary to assess the impact of modern technologies on the bank’s operations and the effectiveness of their use, which can be quite challenging. There are various methods, but one of the best approaches is the development and evaluation of business processes within the bank, considering the use of modern technologies. Business processes, through their modeling, allow the effectiveness of using certain tools to be assessed. The paper describes modern IT systems and technologies used in leading institutions of the banking sector. As example there are provided operations related to working with loans. The business processes have been developed using traditional bank information system, as well as a business processes with using one of the innovative specialized systems in credit activities. Business processes models, their simulation, and the simulation results are presented. Based on the results, the advantages of using specialized systems can be assessed. The approach of evaluating business processes can also be used to assess the effectiveness of other any new tools. However, this would only be an evaluation of one specific direction. The relevant issue, however, is the comprehensive evaluation of the bank\u27s operations and of the use of modern IT achievements within it. In general, various methods are used to assess the effectiveness of the bank\u27s operations and of its use of IT and information systems (IS), such as Return on Investment (ROI), Total Cost of Ownership, System Usability Scale, and others. However, only the Balanced Scorecard (BSC) provides the opportunity to evaluate the bank\u27s operations comprehensively, and importantly, considering the business processes in which modern IT achievements are applied. The history of the Balanced Scorecard (BSC) – a system of balanced indicators – is connected with the formation of the Balanced Scorecard concept in 1990 when the well-known auditing and consulting company "KPMG Peat Marwick" began researching tools and possibilities for increasing management efficiency at its research center. In general, at the level of business processes, strategic activities are controlled through Key Performance Indicators (KPIs), which represent measures of goal achievement and also indicate the effectiveness of business processes and each employee’s performance. Therefore, the balanced system of indicators (BSI), which is focused on the evaluation of KPIs, serves as not only a strategic but also an operational management tool. The advantage of BSI is that an organization implementing this system obtains a coordinated system of actions that aligns with the strategy at all levels of management and integrates various functional areas, such as: personnel management, finance, IT, and others. This paper proposes an approach to evaluating the effectiveness of bank operations based on the Balanced Scorecard method. The key steps are outlined, and KPIs that could be used to evaluate the bank’s business processes and the application of modern IT in them are suggested. დღეს ბანკში აქტუალურია ინფორმაციული ტექნოლოგიების (IT) ისეთი თანამედროვე მიღწევების გამოყენება, როგორიც არის: ბლოკჩეინი, ხელოვნური ინტელექტი, თანამედროვე სპეციალიზირებული სისტემები. მაგრამ, მათ დანერგვამდე აუცილებელია თანამედროვე ტექნოლოგიების ბანკის საქმიანობაზე ზეგავლენის და გამოყენების ეფექტიანობის შეფასება, რისი განხორციელებაც საკმაოდ რთულია. არსებობს სხვადასხვა მეთოდები, მაგრამ ერთ-ერთ საუკეთესო გზას წარმოადგენს ბანკის საქმიანობის ბიზნეს-პროცესების შემუშავება და შეფასება, რომლებშიც გათვალისწინებულია თანამედროვე ტექნოლოგიების გამოყენება. ბიზნეს-პროცესი მისი მოდელირების მეშვეობით იძლევა საშუალებას შეფასდეს ამა თუ იმ ინსტრუმენტის გამოყენების ეფექტიანობა. ნაშრომში დახასიათებულია იტ-ის თანამედროვე სისტემები და ტექნოლოგიები, რომელიც გამოიყენება საბანკო სექტორის მოწინავე ინსტიტუტებში. მაგალითისთვის მოყვანილია კრედიტებთან მუშაობის ოპერაციები. დამუშავებულია ბიზნეს-პროცესი ტრადიციული ინფორმაციული სისტემის გამოყენებით, ასევე შემუშავებულია საკრედიტო საქმიანობაში ერთ-ერთი ინოვაციური სპეციალიზირებული სისტემის გამოყენების ბიზნეს-პროცესი. წარმოდგენილია ბიზნეს-პროცესების მოდელები, მათი სიმულაცია და სიმულაციის შედეგები. შედეგების საფუძველზე შესაძლებელია შეფასდეს სპეციალიზირებული სისტემის გამოყენების უპირატესობები. ბიზნეს-პროცესების შეფასების მიდგომა შესაძლებელია სხვა ახალი ინსტრუმენტების გამოყენების შესაფასებლად. მაგრამ, ეს იქნება მხოლოდ ერთ-ერთი ცალკეული მიმართულების შეფასება. თუმცა აქტუალურ საკითხს წარმოადგენს ბანკის საქმიანობის და მასში იტ-ის თანამედროვე მიღწევების გამოყენების კომპლექსური შეფასება. ზოგადად, ბანკის საქმიანობის და მასში IT-ის და ინფორმაციული სისტემების (IS) ეფექტიანობის შესაფასებლად გამოიყენება სხვადასხვა მეთოდები, მაგალითად: Return on Investment (ROI), Total Cost of Ownership, System Usability Scale და სხვა, მაგრამ მხოლოდ Balanced Scorecard (BSC) – იძლევა საშუალებას კომპლექსურად შეფასდეს ბანკის საქმიანობა და, რაც მნიშვნელოვანია, იმ ბიზნეს-პროცესების გათვალისწინებით, რომლებშიც გამოიყენება თანემედროვე IT-ის მიღწევები. Balanced Scorecard (BSC) - მაჩვენებლების დაბალანსებული სისტემის ისტორია დაკავშორებულია Balanced Scorecard კონცეფციის ჩამოყალიბებასთან 1990 წელს, როდესაც მსოფლიოში ცნობილი სააუდიტორო-კონსალტინგური კომპანიის "KPMG Peat Marwick“-ის კვლევით ცენტრში შეუდგნენ იმ შესაძლებლობებისა და ინსტრუმენტების ძიებას, რომელიც უზრუნველყოფდა მართვის ეფექტიანობის ზრდას. ზოგადად, ბიზნეს-პროცესების დონეზე სტრატეგიული საქმიანობის კონტროლი ხორციელდება ე.წ. საქმიანობის კვანძოვანი მაჩვენებლების საშუალებით (Key Performance Indicator - KPI), რომლებიც რეალობაში წარმოადგენენ მიზნების მიღწევადობის საზომს, და ასევე ბიზნეს-პროცესების და თითოეული თანამშრომლის მუშაობის ეფექტიანობის მახასიათებლებს. გამომდინარე აქედან, მაჩვენებლების დაბალანსებული სისტემა (მდს), რომელიც ორიენტირებულია KPI-ების შეფასებაზე, წამოადგენს არა მარტო სტრატეგიული, ასევე ოპერატიული მართვის ინსტრუმენტს. მდს-ს უპირატესობას წარმოადგენს ის, რომ ორგანიზაცია, რომელიც დანერგავს აღნიშნულ სისტემას, ღებულობს მოქმედებების კოორდინირებულ სისტემას, რომელიც შეესაბამება სტრატეგიას მართვის ყველა დონეზე, და აერთიანებს სხვადასხვა ფუნქციონალურ სფეროს, მაგალითად: პერსონალის მართვა, ფინანსები, IT და სხვა. ნაშრომში შემოთავაზებულია ბანკის საქმიანობის ეფექტიანობის შეფასების მიდგომა Balanced Scorecard მეთოდის საფუძველზე. მოყვანილია მისი ძირითადი ნაბიჯები და შემოთავაზებულია ის KPI-ები, რომელიც შეიძლება იყოს გამოყენებული ბანკის ბიზნეს-პროცესების და მათში თანამედროვე IT-ის გამოყენების შესაფასებლად