RIPEST - Repository of the Institute of Pesticides and Environmental Protection
Not a member yet
1022 research outputs found
Sort by
Efficacy of fungicides with different modes of action in raspberry spur blight (Didymella applanata) control
No full textU toku 2014. i 2016. godine, ispitivana je efikasnost četiri fungicida sa nespecifičnim (bakar-hidroksid, makozeb, hlorotalonil i ditianon) i šest sa specifičnim (fluopiram, boskalid, fluazinam, tebukonazol, azoksistrobin i piraklostrobin) mehanizmom delovanja, u suzbijanju prouzrokovača kestenjaste pegavosti izdanaka maline (Didymella applanta). Ogledi su izvedeni u komercijalnom zasadu maline na lokalitetu Trešnjevica (Arilje), u zapadnoj Srbiji, po tipu potpunog slučajnog blok sistema sa četiri ponavljanja. Svi fungicidi su primenjeni preventivno, a obavljeno je ukupno pet tretiranja, četiri pre berbe i jedno nakon završene berbe. Efikasnost testiranih preparata ocenjena je tri nedelje nakon poslednje primene fungicida. Intenzitet oboljenja u kontrolnim (netretiranim) parcelama iznosio je 53,7% (2014) i 76,3% (2016). Tokom obe godine ispitivanja, najviša efikasnost postignuta je primenom tebukonazola (96,3% i 99,6%), fluopirama (95,7% i 99.3%) i boskalida (94,7% i 95,9%). Fungicidi nespecifičnog mehanizma delovanja mankozeb, hlorotalonil, bakar-hiroksid i ditianon bili su efikasni u suzbijanju D. applanata i značajno su smanjili intenzitet oboljenja u poređenju sa netretiranim parcelama. Efikasnost ovih preparata bila je između 64,4% i 81,7%, dok su azoksistrobin, piraklostrobin i fluazinam pokazali veoma nisku efikasnost (13,7-37,8%) u subijanju prouzrokovača kestenjaste pegavosti izdanaka maline.Efficacy trials of four multi-site fungicides (copper hydroxide, mancozeb, chlorothalonil and dithianon), as well as six fungicides with specific modes of action (fluopyram, boscalid, fluazinam, tebuconazole, azoxystrobin and pyraclostrobin) in raspberry spur blight (Didymella applanata) control were carried out in the seasons 2014 and 2016. The experiments were conducted as a randomized block design with four replicates in a commercial raspberry orchard in the locality Trešnjevica (Arilje) in western Serbia. All fungicides were applied preventively, four times until the beginning of harvest and once after harvest. The effects of the products tested were assessed three weeks after the last fungicide application according to the intensity of cane infection. Disease severity in control (untreated) plots were 53.7 (2014) and 76.3% (2016). In both years, the highest efficacy was achieved by tebuconazole (96.3 and 99.6%), followed by fluopyram (95.7 and 99.3%) and boscalid (94.7 and 95.9%). The broad-spectrum multi-site fungicides mancozeb, chlorothalonil, copper hydroxide and dithianon were effective against D. applanata and they reduced disease severity significantly, in comparison with the untreated plots. The efficacy of these compounds was between 64.4 and 81.7%. Conversely, azoxystrobin, pyraclostrobin, and fluazinam showed very low efficacy (13.7-37.8%) in control of raspberry spur blight
Primena etarskog ulja bergamota (Citrus aurantium ssp. bergamia) sa izraženim repelentnim delovanjem na domaćeg miša (Mus musculus) u zaštiti biljnih proizvoda
No full textU Srbiji je registrovano oko 500 000 poljoprivrednih gazdinstava, koji različitim aktivnostima u najznačajnijoj meri obezbeđuju sirovine za prehrambenu industriju Srbije. Domaći miš može naneti značajne ekonomske gubitke svojim aktivnostima (ishranom, zagađenjem proizvoda ili ambalaže urinom, dlakama, fecesom), od perioda ubiranja plodova na poljoprivrednim gazdinstvima do perioda skladištenja i transporta gotovih proizvoda. Dekontaminacija prostora, zagađenih sirovina ili proizvoda, suzbijanje i prevencija nastanka istih predstavljaju dodatne ekonomske gubitke prouzrokovane delovanjem domaćeg miša. Osim ekonomskog, kao prenosilac većeg broja prouzrokovača oboljenja kod ljudi i životinja, domaći miš je značajan i sa aspekta zdravstvene bezbednosti i kvaliteta hrane. Kontaminirani gotovi proizvodi mogu značajno narušiti ugled pojedinih proizvođača ali i ugled prerađivačke industrije R. Srbije, kao izvozno orijentisane države.
Primena antikoagulantnih rodenticida, prevashodno bromadiolona, predstavlja najzastupljeniji način suzbijanja domaćeg miša. Izlaganjem otrovanih mamaca povećava se rizik za akcidentalna trovanja ljudi ili toplokrvnih životinja, kao i akcidentalnih zagađenja sirovina ili proizvoda. Takođe, njegovom primenom u dužem vremenskom periodu favorizuje se opstanak rezistentnih jedinki domaćeg miša što je i registrovano u Srbiji na nekoliko lokaliteta (Šćepović i sar., 2016). Nanošenjem etarskog ulja bergamota na linije kretanja domaćeg miša, ambalažu sirovina (džakova, vreća) ili transportnu ambalažu gotovih proizvoda, repelentnim delovanjem sprečava se kontakt domaćeg miša sa čuvanim proizvodima. Uvođenjem novog tehničko-tehnološkog procesa u program zaštite od štetnog delovanja domaćeg miša u skladu je sa "HACCP" konceptom bezbedne hrane, koji je od januara 2009. obavezujući na tržištu Srbije. Primenom etarskog ulja bergamota sa izraženim repelentnim delovanjem na domaćeg miša se na bezbedan način dopunjuju integrisani preventivni sistemi kojima se osigurava bezbednost hrane u svim fazama proizvodnje, prerade i distribucije, čime se doprinosi smanjenju rizika po zdravlje stanovništva u skladu sa principima dobre proizvođačke i higijenske prakse
Combating harmful rodents in forest oak sapling plantations
No full textDuring any forest renewal process, human activity disturbs forest ecosystems and creates conditions for development of certain species of rodents. At the beginning of recovery process in forest areas, sources of seed material or herbaceous plant cover rich in nutrients are readily available, favoring populations of small rodents, especially mice and voles.
We tested the effectiveness of a preparation based on the active ingredient difenacoum for applications in forests under rodent infestation category four. The rodenticide Ratak Forst, difenacoum (0.005%), a granular bait GB, was tested in comparison with a pellet formulation of BRODISAN-A, bromadiolone (0.005%). The experiments were performed according to EPPO Standards (2004) methodology, in a randomized complete block design with four replications at two locations. Plot size was 20x20 m2. Baits were laid in amount of 30 g (one bag) per commercial plastic box. One hundred and five boxes were installed per plot, i.e. a total of 420 boxes per preparation.
The results show that the tested Ratak Forst (76.46%) and the standard preparation BRODISAN-A (79.85%) had very good efficacy in controlling rodents
Biological control of bacterial pathogens in horticultural systems
No full textCultivated plants and mushrooms are affected by a large number of pathogenic bacteria. The use of bactericides in their control on different horticultural crops (vegetables, field crops) ordinarily includes multiple applications of different copper compounds either alone or mixed with mancozeb and antibiotics (streptomycin, kasugamycin). Furthermore, disease control in vegetables is regularly provided by fungicide treatments of seeds, e.g., thiram, tebuconazole, or with toxic chemical formaldehyde. Additionally, disinfectants based on formaldehyde or chlorine compounds are usually applied on casing soil against pathogenic bacteria of cultivated mushrooms. However, means of control of bacteria are limited and usually ineffective. Long term use of bactericides lead to occurrence of antibiotics and copper-resistant bacterial strains and the use of antibiotics is forbidden in most countries. Many studies have been carried out to test available chemicals or find adequate methods for control of pathogenic bacteria, but none has been found to be completely effective. As a result, finding an alternative with less harmful effects has become a priority. Biological control products based on beneficial organisms such as strains of Pseudomonas spp. (Pseudomonas syringae TLP2 and Cit 7, P. fluorescens A506) Bacillus spp. (B. subtilis, B. pumilus) and growth promoting bacteria (Azospirillum brasilense), hrp mutants, bacteriophages and recently introduced systemic resistance inducer-acibenzolar-S-methyl represent a safe alternative to both human and environment. Biopesticides based on plant oils also have many advantages in comparison with chemical bactericides. Previous studies have indicated that various plant extracts and essential oils seems to be suitable eco-friendly alternative as demonstrated strong antibacterial effects against pathogenic fungi and bacteria on cultivated plants and mushrooms. Among these, essential oils have the advantage that they can treat large areas without requiring direct contacts with surfaces, especially for soil borne pathogens
Effect of Bacillus spp. and Streptomyces hygroscopicus metabolites on mycelial growth of Fusarium avenaceum
No full textDuring storage, apple fruits are prone to infections by fungal pathogens – casual agents of apple fruit rot. Many Fusarium species can be found on stored apple fruits. During the last several years, in the province of Vojvodina (Serbia), dominant Fusarium species on stored apple fruits was F. avenaceum. Besides postharvest losses, species F. avenaceum is also significant as mycotoxin producing fungus. Control of apple fruit rots mostly relies on synthetic fungicide treatments applied 15 days prior to harvest. Due to ecotoxicological properties of fungicides, eco-friendly alternatives for control of apple postharvest pathogens are needed. The aim of this study was to test susceptibility of F. avenaceum isolated from stored apple fruits to the mixture of Bacillus species (6x1010CFU) and to metabolites produced by Streptomyces hygroscopicus after incubation of three days in liquid culture. Susceptibility of three F. avenaceum isolates to different concentrations of Bacillus spp. and S. hygroscopicus metabolites amended in cultivation medium was tested in vitro in radial growth assays on potato dextrose agar (PDA) medium. Bacillus spp. was applied to PDA medium at the following concentrations: 0.5, 1.0, 1.5, 2.0 and 2.5% and S. hygroscopicus metabolites: 1.0, 2.0, 3.0, 4.0 and 5%. In control, sterile, distilled water was amended in PDA. According to the factorial ANOVA, all tested concentrations of both agents significantly affected mycelial growth rate of F. avenaceum (p≤0.01), and growth rate among different isolates also significantly varied (p≤0.01). As Tukey post hoc test indicated, regardless of the applied concentration and the isolate, Bacillus spp. and S. hygroscopicus metabolites significantly inhibited mycelial growth rate of F. avenaceum compared to control. In case of 2% application rate, S. hygroscopicus expressed significantly higher antifungal activity compared to 2% rate of Bacillus spp. At the the highest application rates, S. hygroscopicus caused complete inhibition of F. avenaceum growth. The obtained results suggest that biological agents Bacillus spp. and S. hygroscopicus offer eco-friendly alternative to synthetic fungicides for F. avenacuem control which should be confirmed in further studies, in vivo
Bionomija Eulecanium tiliae (l.) (Hemiptera: Coccidae) na drvenastim biljkama u Beogradu
No full textEulecanium tiliae L. (Hemiptera: Coccidae) je kosmopolitska, polifagna vrsta. Registrovana je kao
znacajna stetocina vocaka i sumskog drveca u pojedinim evropskim zemljama. U Srbiji veca ostecenja
nisu zabelezena jer brojnost populacija ove vasi uspesno regulisu prirodni neprijatelji.
Proucavanja E. tiliae obavljena su tokom 2015. i 2016. godine na 12 lokacija na podrucju Beograda
(Ada Ciganlija, Borca, Grocka, Konjarnik, Mirijevo, Novi Beograd, Radmilovac, Umcari, Vozdovac,
Vracar, Zemun, Zemun Polje) i na 9 vrsta biljaka: Cory/us avel/ana L., Cory/us colurna L., Malus domestica
Borkh., Prunus avium L., Pyrus communis L., Sorbus aria L., Tilia tomentosa Moench, Tilia sp. i Ulmus
minor Mill. lntenzit et napada ocenjivan je prema skali Borhsenius-a (1963). U cilju pracenja zivotnog
ciklusa vasi i gajenja prirodnih neprijatelja, uzorkovani biljni materijal je odlagan u staklene cilindre.
Oeterminaciju parazitoida izvrsio je dipl. inz. Aleksandar Stojanovic, Prirodnjacki muzej, Beograd.
Najveci intenzitet napada (ocena 4) zabelezen je na lokalitetu Radmilovac na U. minor gde je
primeceno pojedinacno susenje grancica, dok su na ostalim vrstama biljaka na svim lokacijama vasi
bile pojedinacno prisutne bez vidljlvih simptoma ostecenja.
E. tiliae razvija jednu generaciju godisnje i prezimljava kao larva drugog stupnja. U prolece, tokom
aprila meseca, obrazuju se imaga. Ovipozicija je utvrdena krajem aprila a jedna zenka polozi od
1400 do 1600 jaja. Nakon dve nedelje, koliko traje embrionalno razvice, pile se larve prvog stupnja.
One se krecu prema listovima na cijem nalicju se hrane tokom letnjih meseci. Krajem avgusta, obrazuju
se larve drugog stupnja koje se spustaju na deblje grane radi prezimljavanja.
U ovom periodu na E. ti/iae odgajeno je 11 vrsta parazitoida (Hymenoptera: Chalcidoidea), i to:
Aphytis hispanicus (Mercet), Coccophagus lycimnia (Walker), Coccophagus proximus Yasnosh (Aphelinidae),
Blastothrix longipennis Howard, Blastothrix sericea Dalman, Encyrtus infidus Rossi, Metaphycus
dispar (Mercet), Metaphycus insidiosus (Mercet), Metaphycus melanostomatus (Timberlake), Metaphycus
zebratus (Mercet) (Encyrtidae), Pachyneuron muscarum Linnaeus (Pteromalidae). Parazitiranost
Jarvi ove vasi od Coccophagus lycimnia iznosila je 60%, a parazitiranost zenki od Blastothrix sericea
iznosila je 37%.
Od predatora odgajene su cetiri vrste iz reda Coleoptera, Anthribus nebulosus Forster, Anthribus
fasciatus Forster (Anthribidae), Chilocorus bipustulatus L. i Exochomus quadripustulatus L. (Coccinellidae).
Najefikasniji predator je A. nebulosus koji je redukovao brojnost populacija vasi za 4,2-80%
Primena ekološkog sredstva persirćetne kiseline na bazi aktivnog kiseonika za dezinfekciju pokrivke za gajenje šampinjona
No full textZa dezinfekciju pokrivke je do sada uglavnom korišćen toksičan formaldehid i druga manje efikasna sredstva na bazi hlora, sumpora, kalijumpermanganata i dr. Primenom ekološkog sredstva persirćetne kiseline na bazi aktivnog kiseonika, efikasno se suzbijaju prouzrokovači oboljenja gajenih šampinjona u pokrivci, značajno se doprinosi očuvanju životne sredine i zdravlja ljudi, a takođe i vremenski skraćuje proces u proizvodnji šampinjona jer je za primenu formaldehida potrebno dodatnih 12 dana. Sa vremenskom uštedom, bez temperaturnih ograničenja i zaštitne opreme, primenjuje se persirćetna kiselina koja se za 5-15 minuta razlaže bez štetnih ostataka na aktivni kiseonik, ugljen dioksid i vodu. Primenom persirćetne kiseline se i pojačava efikasnost fungicida prohloraza u kombinovanoj primeni i povećava prinos u odnosu na do sad korišćeni formaldehid i druga toksična i manje efikasna sredstva
Influence of the organic complex concentration on adsorption of herbicide in organic modified montmorillonite
No full textThis study was undertaken to determine the impact of the organic complex concentration on the adsorption of herbicide (acetochlor) at the surface of the organic modified montmorillonite. In this work, natural montmorillonite from Bogovina (Boljevac municipality, Serbia) was used for organic modification. Cation-exchange capacity of this montmorillonite was determined using a methylene blue method (86mmol/100g of clay). Montmorillonite has been modified first with NaCl and then with hexadecyltrimethylammonium bromide (HDTMA-bromide) organic complex. Saturation of cation exchange capacity (CEC) was 50%, 100%, and 150%. Changes in the properties of the inorganic and organic montmorillonite have been examined using the X-ray diffraction, Fourier transform infrared spectroscopy, and batch equilibrium method. Montmorillonite modified with HDTMA-bromide demonstrated higher uptake of the herbicide, compared to the inorganic montmorillonite. Comparing the values Freundlich coefficients in batch equilibrium method, it can be seen that the adsorption of acetochlor decreased in the series: 0.5 CEC HM gt 1 CEC HM gt 1.5 CEC HM gt NaM
Subletalni efekti imidakloprida na parazitoida bele leptiraste vaši Encarsia formosa Gahan
No full textAcute toxicity of an imidacloprid-based product (Confidor 200 SL) to pupae of the
whitefly parasitoid Encarsia formosa Gahan (Hymenoptera: Aphelinidae), and its effects on
life history traits and population growth in F1 generation of the surviving parasitoid females
of a commercial strain (“Dutch” strain, D) and two local populations from Serbia (Bujanovac,
B; Negotin, N) were examined in laboratory bioassays. All trials were carried out at 27±1°C
temperature and 60±10% relative humidity, and under 16/8 h daylight/darkness photoperiod
in four replications. In acute toxicity bioassays, tobacco leaves carrying parasitoid pupae were
treated with a series of symmetrical concentrations (800, 400, 200, 100, 50 and 25 mg a.i./l)
covering a 10-90% mortality range. The product based on imidacloprid, applied directly onto
parasitoid pupae at mean lethal concentrations (LC 50) determined in the acute toxicity assays
(30 mg/l, 20 mg/l and 25 mg/l, for populations B, N and D, respectively), significantly affected
the survival of females developed from the treated pupae, extended the duration of juvenile
development (by 1.81, 1.59 and 1.73 days for populations B, N and D, respectively), significantly
reduced total parasitism of females D (25.92 %), total female adult emergence in populations
B (27.48 %) and D (17.92 %), and significantly reduced the instantaneous rate of increased only
of females N (4.23 %). Considering the high acute toxicity of the imidacloprid product to the
pupal stage of E. formosa, and significant reductions in life table and population parameters,
imidacloprid is not considered compatible for simultaneous use with the parasitoid E. formosa.
A more precise assessment of risks involved in the use of that insecticide requires a more
detailed testing in the field. The implications of these results for the concept of integrated
control of the greenhouse whitefly are discussed.Akutna toksičnosti preparata na bazi imidakloprida (Confidor 200 SL) po stadijum lutke
parazitoida Encarsia formosa Gahan (Hymenoptera: Aphelinidae) i efekti na parametre životne
istorije i populacioni rast preživelih ženki parazitoida komercijalizovane („Dutch“ rase, D) i dve
lokalne populacije iz Srbije (Bujanovac, B; Negotin, N) utvrđivani su u laboratorijskim uslovima.
Svi ogledi su izvedeni na temperaturi 27±1°C i relativnoj vlažnosti vazduha od 60±10%, uz
fotoperiod 16:8h, u četiri ponavljanja. U biotestu akutne toksičnosti, listovi duvana sa lutkama
parazitoida tretirani su serijom simetrično raspoređenih koncentracija (800, 400, 200, 100,
50 i 25 mg a.m./l) u rasponu koji pokriva 10-90% smrtnosti. Preparat na bazi imidakloprida,
primenjen direktno na lutke parazitoida, u srednjim letalnim koncentracijama (LC50) dobijenim u testovima akutne toksičnosti (30 mg/l, 20 mg/l i 25 mg/l, za B, N i D, respektivno), značajno
je uticao na preživljavanje ženki iz tretiranih lutki, produžio je dužinu juvenilnog razvića (1.81,
1.59 i 1.73 dana, za B, N i D, respektivno), značajno redukovao ukupni parazitizam ženki D (25.92
%), ukupnu pojavu adulta ženki B (27.48 %) i D (17.92 %) i statistički značajno redukovao samo
trenutnu stopu rasta ženki N (4.23 %). S obzirom na visoku akutnu toksičnosti preparata na
bazi imidakloprida po stadijum lutke parazitoida, i značajne redukcije životnih i populacionih
parametara, imidakloprid se ne smatra kompatibilnim za zajedničku primenu sa parazitoidom
E. formosa. Tačna determinacija rizika primene ovog preparata, zahteva njegovo dalje testiranje
u poljskim uslovima. Razmatrane su mogućnosti praktične primene dobijenih rezultata u
okviru integralnog koncepta zaštite biljaka od bele leptiraste vaši
Osetljivost ciganskog perja (Asclepias syriaca l.) na sulkotrion i glifosat
No full textAsclepias syriaca (cigansko perje, svilenica) je višegodišnja širokolisna zeljasta biljka iz familije
Asclepiadaceae, poreklom iz severne Amerike. U Evropi je početkom XX veka gajena kao dekorativna
i tekstilna biljka. Poslednjih godina sreće se duž nasipa, na peskovitim terenima, na ivicama plavnih
šuma, a sve češće i u voćnjacima i oranicama pa se svrstava u grupu invazivnih korovskih vrsta. U
Srbiji je prisutna na gotovo celoj teritoriji Vojvodine i mestimično u dolinama Zapadne i Južne Morave.
Biljke formiraju moćne, dobro razvijene rizome koji prodiru duboko u zemljište, a odlikuje se i
velikom produkcijom semena. U cilju sprečavanja daljeg širenja, osim mehaničkih mera, preporučuje
se i primena herbicida, mada ova vrsta pripada grupi korova koji su manje osetljivi na herbicide. Cilj
ovoga rada bio je da se u kontrolisanim uslovima ispita osetljivost A. syriaca na sulkotrion i glifosat.
Sulkotrion je primenjen u seriji koncentracija 0,15-0,90 kg a.s./ha, a glifosat 1,92-5,76 kg a.s./
ha. Tretirane biljke bile su visine 12-15 cm sa formiranih 4 para listova. Uzorci listova za određivanje
sadržaja karotenoida i hlorofila a i b prikupljeni su 14 dana nakon primene herbicida. Sadržaj
pigmenata je određen metodom ekstrakcije u metanolu, a očitavanje apsorpcije ekstrakata na
spektrofotometru na talasnim dužinama od 470 nm za karotenoide, 666 nm za hlorofil a i 653 za
hlorofil b. Za izračunavanje koncentracije karotenoida korišćena je formula po Wellburn-u (1994),
a za hlorofile po Lichtenthaler-u i Wellburn-u (1983), a potom je urađeno preračunavanje sadržaja
pigmenata na mg po g sveže lisne mase.
Sulkotrion i glifosat izazvali su izbeljivanje listova, zaostajanje u porastu i smanjenje sadržaja
pigmenata u listovima A. syriaca, a stepen promena je zavisio od koncentracije primene. Najniže
koncentracije sulkotriona (0,15 i 0,30 kg a.s./ha) dovele su do inhibicije sadržaja pigmenata 23,1-
46,9%, dok je za koncentraciju od 0,45 kg a.s./ha utvrđena redukcija oko 60%. Smanjenje 76,4-90,2%
zabeleženo je za koncentracije 0,60, odnosno 0,75 kg a.s./ha. Najviša koncentracija sulkotriona (0,90
kg a.s./ha) dovela je do značajnog smanjenja (94,6-96,8%) sadržaja pigmenata u listovima ove korovske
vrste. Očekivano, glifosat je izazvao značajniju redukciju sadržaja karotenoida i hlorofila, pa
je inhibicija ≥75% zabeležena kod dve najniže koncentracije (1,92 i 2,88 kg a.s./ha). Koncentracija od
3,84 kg a.s./ha izazvala je smanjenje sadržaja pigmenata 87,1-89,1% u odnosu na kontrolne biljke,
dok su dve najviše koncentracije (4,80 i 5,76 kg a.s./ha) dovele do inhibicije veće od 95%. Ovi rezultati,
koji su dobijeni u laboratorijskim uslovima, ukazuju na to da herbicidi sulkotrion i glifosat imaju
potencijal za suzbijanje invazivne vrste A. syriaca, sa tim što je neophodno uraditi dodatna ispitivanja
njihove efikasnosti i u polju.27. novembar – 1. decembar 2017, Zlatibo