Istanbul Technical University
Ulusal Üniversitelerarası Açık Erişim Sistemi - İstanbul Teknik ÜniversitesiNot a member yet
67356 research outputs found
Sort by
Generation of Gold Nanoparticles by Laser Ablation in Liquid Using Nanosecond Pulsed Non-Diffracting Beams
No full texthttps://doi.org/10.2139/ssrn.5354004https://doi.org/10.1016/j.optlastec.2025.11439
Anticancer Effects of MAPK6 siRNA‐Loaded PLGA Nanoparticles in the Treatment of Breast Cancer
No full textABSTRACTsiRNA‐loaded nanoparticles open new perspectives for cancer treatment. MAPK6 is upregulated in breast cancer and is involved in cell growth, differentiation and cell cycle regulation. Herein, we aimed to investigate the anticancer effects of MAPK6 knockdown by using MAPK6 siRNA‐loaded PLGA nanoparticles (siMAPK6‐PLGA‐NPs) in MCF‐7 breast cancer cells. After the synthesis and characterisation of nanoparticles, treatment concentrations were determined with cytotoxicity assay. Subsequently, MAPK6 knockdown and anticancer effects of siMAPK6‐PLGA‐NPs were evaluated by in vitro assays. siMAPK6‐PLGA‐NPs have been determined to suppress MAPK6 expression efficiently. In vitro studies revealed that siMAPK6‐PLGA‐NPs significantly reduced the migration, proliferation and colony‐forming ability and enhanced the apoptosis in MCF‐7 cells. Taken together, siMAPK6‐PLGA‐NPs exhibited robust and promising anticancer effects against MCF‐7 cells. Our findings demonstrated that siRNA‐loaded PLGA nanoparticles have great potential for breast cancer treatment and MAPK6 gene may be the therapeutic target in breast cancer.https://doi.org/10.1111/jcmm.70309https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39823246http://dx.doi.org/10.1111/jcmm.70309https://hdl.handle.net/20.500.12831/24423https://avesis.yildiz.edu.tr/publication/details/01260dbd-c17b-4a3e-8926-1014645a58d5/oa
Explainable AI-Enhanced Detection of Cyber Attacks on AGC Systems with Varying RES Penetration
No full texthttps://doi.org/10.1109/tpec63981.2025.1090708
AlgMA/HAMA self-healing bioinks with β-cyclodextrin and Adamantane modified IPN structure for Tissue Engineering
No full text<title>Abstract</title> <p>Three-dimensional (3D) bioprinting has revolutionized the field of tissue engineering by enabling the fabrication of complex biological structures with high precision. The development of bioinks with enhanced mechanical, rheological, and biological properties is critical for advancing this technology. In this study, we designed biocompatible bioinks with self-healing capabilities using host-guest molecules modified onto two distinct polymeric networks. To achieve this, two different polymer chains were utilized: one was functionalized with a host molecule (β-cyclodextrin) and the other with a guest molecule (1-adamantane acetic acid). Alginate methacrylate (AlgMa) was synthesized and subsequently modified with the host molecule, while hyaluronic acid was methacrylated and then modified with the guest molecule. Consequently, host-guest interaction-based biominks with interpenetrating polymer network (IPN) structures were prepared, leading to the development of these advanced bioinks.The resulting interpenetrating polymer network (IPN) structures exhibited improved mechanical stability, as demonstrated by oscillation frequency sweep tests. Our bioinks demonstrated excellent shear-thinning behavior, facilitating printability and maintaining shape fidelity during and after the bioprinting process. These features make them highly suitable for use in tissue scaffold fabrication. By leveraging the unique properties of self-healing bioinks, we provide a significant contribution to the development of durable, functional materials for tissue engineering applications.</p>https://doi.org/10.21203/rs.3.rs-7462932/v
PİTON PROGRAMLAMA DİLİNE GİRİŞ DERS NOTU
No full texthttps://dx.doi.org/10.5281/zenodo.17544329https://dx.doi.org/10.5281/zenodo.1754432
Simulacrum of the City: Evaluation of the Besiktas Tobacco Warehouse Renovation in Istanbul with the use of Sensewalking
No full textAbstract The multisensory qualities of urban experiences are essential to the city's urban form, sensory-spatial dimensions, and cultural heritage. Vision occupies a privileged position in the distinctive characteristics of urban areas; however, a visual-centric examination must be transcended when considering renovation and conservation efforts in urban locales. The building in Besiktas, Istanbul, designed by architect Victor Adaman in 1929 and which served as a tobacco warehouse for several years, was demolished in 2007. In 2013, the building re-emerged in the urban morphology of Istanbul with its renovated appearance and function as a luxury hotel. This study aimed to examine the sensory-spatial effects of the warehouse’s renovation on Istanbul’s urban form characteristics. We developed a mobile, public participatory, and in situ urban method called sensewalking to explore how the renovation influenced the spatial characteristics of the urban form. The discussion revealed how everyday multisensory encounters within the urban form were transformed during the latest stages of renovation. The novel method facilitated an investigation into the sensory role of renovations on the multisensory dimensions of urban forms. This study is the first to explore the auditory, olfactory, and haptic experiences in the Besiktas district of Istanbul. The insights will benefit architecture, cultural heritage, and urban studies in Istanbul and beyond.https://doi.org/10.2478/acee-2025-003
Quadruple Shape-Memory Organohydrogels with Adjustable Trigger Temperatures
No full textOrganohydrogels (OHGs) are a class of soft materials with a biphasic structure consisting of hydrophilic and hydrophobic domains that interact with both water and organic solvents. This gives them unique properties and various applications, e.g., in biomedicine, antifreeze, soft robotics and environmental engineering, where adaptability and resilience are crucial. In the present work, we present OHG systems consisting of a continuous hydrogel phase based on silk fibroin (SF) in which single, binary or ternary combinations of semicrystalline poly(n-tetradecyl acrylate) (PC14A), poly(n-hexadecyl acrylate) (PC16A) and poly(n-octadecyl acrylate) (PC18A) micro-organogels with side chain lengths between 14 and 18 are dispersed. The OHGs withstand 90–94% compression without failure and have a high Young’s modulus (up to 2.3 MPa) at room temperature. They exhibit thermosensitive viscoelastic and mechanical properties, and an effective shape-memory effect with finely adjustable trigger temperatures. We also show that the dimer or trimer combinations of hydrophobic poly(n-alkyl acrylates) exhibit cocrystallization that hinder the multishape-memory behavior in OHGs. To overcome this difficulty, we developed a “gluing method” in which the three hydrophobic layers are bonded together without mixing to create microinclusions with three hydrophobic layers. In this way, we were able to produce OHGs with quadruple shape-memory behavior, which have trigger temperatures of 40, 30, and 15 °C.This work was supported by the Scientific and Technical Research Council of Turkey (TUBITAK) 1001, project no 121Z568. O.O. thanks the Turkish Academy of Sciences (TUBA) for the partial support.https://doi.org/10.1021/acsomega.5c05082https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC12392180/https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/40893271
Panta Rhei: a decade of progress in research on change in hydrology and society
No full text<p>To better understand the increasing human impact on the water cycle and the feedbacks between hydrology and society, the International Association of Hydrological Sciences (IAHS) organized the scientific decade “Panta Rhei–Everything Flows: Change in hydrology and society” (2013–2022). A key finding is the need to use integrated approaches to assess the co-evolution of human–water systems in order to avoid unintended consequences of human interventions over long periods of time. Additionally, substantial progress has been made in leveraging new data sources on human behaviour, e.g. through text mining of social media posts. Much has been learned about detecting hydrological changes and attributing them to their drivers, e.g. quantifying climate effects on floods. To achieve further progress, we recommend broadening the understanding, the discipline and training activities, while at the same time pursuing synthesis by focusing on key themes, developing innovative approaches and finding sustainable solutions to the world’s water problems.</p>https://doi.org/10.1080/02626667.2025.2469762https://hdl.handle.net/1871.1/f5a8a75b-8146-4404-bc22-b84cb2cec833https://research.vu.nl/en/publications/f5a8a75b-8146-4404-bc22-b84cb2cec833https://hdl.handle.net/2268/330266https://hal.science/hal-05025482v1https://hal.science/hal-05025482v1/documenthttps://kclpure.kcl.ac.uk/portal/en/publications/78b8d9da-0bfe-4ebf-ad8f-ee3ac30ee03fhttps://hdl.handle.net/11573/1740962https://www.tandfonline.com/doi/epdf/10.1080/02626667.2025.2469762?needAccess=truehttps://hdl.handle.net/11585/1014376https://research.wur.nl/en/publications/panta-rhei-a-decade-of-progress-in-research-on-change-in-hydrologhttp://urn.kb.se/resolve?urn=urn:nbn:se:smhi:diva-675
Dijital mimarlık bilgisinin tasnif ve temsili: Bir çevrim içi ansiklopedi modeli önerisi
No full textDijital teknolojilerin gelişimi, bilimsel bilginin metinler ve görseller aracılığıyla daha etkili iletilmesini sağlamıştır. Özellikle "dijital mimarlık" gibi bir alt alanda, yeni kavramların üretilmesiyle birlikte bilgiyi öğretme ve yayma yöntemlerinde yenilikçi yaklaşımların önemi artmıştır. Bu çalışma, kapsamlı bir öğrenme deneyimi sunmayı amaçlayan, keşif odaklı bir çevrim içi ansiklopedi aracılığıyla, dijital beşeri bilimlerde yaygın olarak kullanılan metin madenciliği yöntemini kullanarak dijital mimarlık bilgisinin haritalandırılmasına odaklanmaktadır. Veri seti olarak, öncelikle dijital mimarlık alanına ilişkin makalelerden oluşan bir veri seti kullanılmış ve bilimsel bilgi öncelikle hiyerarşik olarak sınıflandırılarak ve kavramsal, işlemsel, görsel, konfigürasyonel bilgi katmanları üzerinden yapay zekâ algoritmalarının kullanıldığı veri madenciliği yöntemleri ile tasnif edilerek doğrusal metinle aktarılanın ötesinde bilgiye dair genel perspektifin keşif yoluyla iletilmesi amaçlanmıştır. Bu analitik yaklaşım, dijital mimarlık alanındaki karmaşık bilgi ağının kapsamlı bir şekilde anlaşılmasını sağlar. Elde edilen sonuçlar etkileşimli görsellerle desteklenerek web sayfasında yayımlanmıştır. Bu temsil yöntemleri, kullanıcıların bilgiyi keşifsel bir şekilde öğrenmelerini teşvik eder ve bilgi aktarımını daha etkili hale getirir. Bu çalışma, dijital mimarlık alanında bilgi aktarımı ve anlayışının geliştirilmesine katkıda bulunarak, araştırmacılar, eğitmenler, öğrenciler ve uygulayıcılar için görsel, yapılandırılmış ve hiyerarşik bir kaynak sunar.https://doi.org/10.17341/gazimmfd.148857
Evaluation of the seismic performance of traditional Akçakese houses in relation to structural deterioration
No full textTez (Yüksek Lisans)-- İstanbul Teknik Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, 2025Aktif fay hatlarının bulunduğu Türkiye'nin yüksek deprem riski altında yer alması, geleneksel yapıların ve kültürel mirasın korunmasını önemli bir konu haline getirmektedir. Ülkenin çeşitli bölgelerinde farklı iklimsel ve coğrafi koşullara uygun olarak geliştirilen geleneksel yapı tipleri, sadece fiziksel çevrenin değil, aynı zamanda toplumsal belleğin ve kültürel sürekliliğin birer taşıyıcısı niteliğindedir. Anadolu'da nesiller boyu inşa edilen geleneksel ahşap iskelet yapı sistemine sahip konutlar, yalnızca yerel mimari ve zanaatkârlığı yansıtmakla kalmamakta, aynı zamanda tarihsel, sosyo-kültürel ve ekonomik yapının sürdürülebilirliğine de katkıda bulunmaktadır. Bu tür yapıların korunması, hem mevcut yerleşim dokusunun karakteristik özelliklerinin devamlılığının sağlanması hem de mimari mirasın gelecek nesillere aktarılması bakımından büyük bir öneme sahiptir. Aynı zamanda, bu yapılar toplumun kolektif hafızasının ve yerel yaşam biçimlerinin somut göstergeleri olarak değerlendirilmektedir. Dolayısıyla bu yapıların belgelenmesi, dijital ve fiziksel arşivlere kazandırılması, gelecek kuşaklara aktarılması ve afetlere karşı dirençli hale getirilmesi, kültürel sürekliliğin sağlanması açısından da stratejik bir gereklilik olarak öne çıkmaktadır. Şile'nin Akçakese köyünde bulunan ve "sepet örgülü" olarak tanımlanan evler, bölgenin iklim koşulları, topoğrafyası ve yerel malzeme kaynaklarına uygun özgün mimari özellikler taşımaktadır. Yörede bol miktarda bulunan ve dayanıklılığı ile bilinen kestane ağacı, bu yapıların ahşap iskeletinin ana malzemesi olarak tercih edilmiştir. Bu tercih, yapıların hem hafif hem de esnek olmasını sağlayarak hem uygulama sürecinde kolaylık sağlamış hem de deprem gibi yatay kuvvetlere karşı daha dirençli bir yapı formu ortaya çıkarmıştır. Ahşabın sünek yapısı, ani etkilere karşı enerji yayma kapasitesi sayesinde göçmeyi geciktirici ve deformasyonu kontrol edici bir davranış sergilemesini mümkün kılmaktadır. Ancak, söz konusu evler zaman içinde çevresel faktörlerin etkisiyle çeşitli bozulmalara uğramış hem malzeme düzeyinde hem de strüktürel bütünlük açısından birtakım zayıflıklar oluşmuştur. Bu durum, yapıların dayanıklılığını azaltmakta ve özellikle deprem gibi ani ve şiddetli doğal felaketler karşısında ciddi bir tehdit oluşturmaktadır. Marmara Denizi çevresinde beklenen büyük ölçekli deprem riski göz önüne alındığında, bu tür yapısal bozulmaların dikkate alınması, kapsamlı teknik incelemelerin yapılması ve mevcut duruma uygun müdahale stratejilerinin geliştirilmesi gerekmektedir. Günümüzde artan kentleşme eğilimleri, modern yapı malzemelerinin yaygın kullanımı ve geleneksel yapım tekniklerinin giderek unutulması, geleneksel yapıların korunmasını oldukça zorlaştırmıştır. Birçok geleneksel konut, bakım yetersizliği ve kullanım dışı kalma gibi nedenlerle zamanla terk edilmiştir. Bu noktada, geleneksel Akçakese evlerinin sismik performansının değerlendirilmesi hem tarihsel sürekliliğin sağlanması hem de olası depremlerin etkilerinin minimize edilmesi açısından bilimsel araştırmalara temel oluşturacak nitelikte bir konudur. Söz konusu değerlendirmeler yalnızca yapısal sağlamlık bağlamında değil, aynı zamanda mekânsal kimliğin, geleneksel yaşam biçimlerinin ve yerel üretim pratiklerinin sürdürülebilirliği açısından da önem arz etmektedir. Bu tür yapıların korunmasına yönelik çalışmaların çok boyutlu ve disiplinlerarası bir yaklaşımla ele alınması hem koruma politikalarının geliştirilmesi hem de afet yönetimi stratejilerinin iyileştirilmesi açısından kritik bir gerekliliktir. Bu çalışma kapsamında, öncelikle geleneksel ahşap yapıların taşıyıcı sistemlerine yönelik strüktürel kurguları incelenmiş; Türkiye'de meydana gelen geçmiş depremlerde ahşap iskelet yapılarda gözlemlenen hasar mekanizmaları literatür verileri üzerinden değerlendirilmiştir. Daha sonra Şile'nin Akçakese Köyü'ndeki geleneksel ahşap yapıların mimari, yapısal ve malzeme özellikleri alanda yapılan incelemeler ve ölçümler sonucunda belirlenmiştir. "Sepet örgülü" olarak tanımlanan bu geleneksel konutların; farklı plan tipleri, yapısal kuruluş biçimleri, duvar kaplamaları, bağlantı türleri ve duvar dolgusu gibi yapı bileşenlerine göre konut tipolojileri oluşturulmuştur. Hem yapısal kuruluş biçimi hem de zaman içerisinde meydana gelen bozulmalar, yapıların deprem performansını etkileyen temel parametreler olarak değerlendirilmiştir. Bu bağlamda problemli noktalar tespit edilmiş ve her birine yönelik teknik çözüm önerileri geliştirilmiştir. Özellikle ahşap dikme, payanda ve alt-üst başlık birleşimlerinde oluşan zayıf bağlantı noktaları, deprem etkisi altında yapıların genel davranışını olumsuz etkileyen kritik detaylar arasında yer almaktadır. Bu nedenle, mevcut yapı tipolojilerine ait seçenekler ile çözüm önerilerine dayalı geliştirilmiş yapı varyantlarının deprem yükleri altındaki davranışlarının karşılaştırmalı olarak ortaya konulması bu çalışmanın temel amaçlarından birini oluşturmaktadır. Köydeki evlerin mevcut plan tiplerinden dört ana plan tipi seçilerek; zemin katında yığma duvar kullanılan veya her iki katı da karkas sistemle inşa edilmiş yapı türleri, taşıyıcı elemanların mafsallı ya da ankastre olması, kaplama ve duvar dolgusu bulunup bulunmaması gibi değişkenler göz önünde bulundurularak toplamda 40 farklı yapı seçeneği oluşturulmuştur. Bu yapıların rölöve projeleri üzerinden taşıyıcı sistemleri ve ahşap elemanları detaylı olarak incelenmiş; elde edilen veriler doğrultusunda üç boyutlu modelleri hazırlanmıştır. Üç boyutlu olarak oluşturulan taşıyıcı sistemler, SAP2000 programı kullanılarak yatay deprem yükleri altında analiz edilmiştir. Bu analizlerde mesnet tepkileri, yapı ağırlığı ve doğal titreşim periyotları hesaplanmıştır. Takip eden aşamada, her bir plan tipine ait yapı seçeneklerinin deprem etkisi altındaki davranışını değerlendirmek amacıyla, yapı duvarları bazında iki boyutlu modeller hazırlanmış ve analizler gerçekleştirilmiştir. 2018 Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY 2018) esas alınarak, her bir yapı tipi için iki boyutlu eşdeğer deprem yükü (EDYY) hesabı yapılmış; bu yükler, yapıların üst başlık noktalarına orantılı olarak yatay yükler şeklinde uygulanmıştır. Uygulanan bu yükler sonucunda, ahşap taşıyıcı elemanlarda oluşan gerilme değerleri ile noktasal yer değiştirme miktarları belirlenmiştir. Gerilme hesaplarında ise TS 647 "Ahşap Yapıların Hesap ve Yapım Kuralları" standardı esas alınmıştır. Sonuç olarak elde edilen analiz verileri karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiş ve geleneksel Akçakese evleri için strüktürel açıdan en uygun yapı tipinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Yapılan analizler, plan tipi, bağlantı detayları, kaplama ve dolgu sistemlerinin yapı davranışı üzerindeki belirleyici etkilerini sayısal verilerle açık bir şekilde ortaya koymuştur. Çalışma kapsamında belirlenen 40 farklı yapı seçeneği üzerinden yapılan değerlendirmelerde, plan tipinin yapı rijitliği ve yer değiştirme davranışı üzerinde doğrudan etkili olduğu belirlenmiştir. Özellikle orta sofalı, simetrik ve çıkmasız plan tiplerinin daha dengeli kütle dağılımına sahip olması nedeniyle deprem etkisi altındaki performanslarının daha başarılı olduğu tespit edilmiştir. Buna karşılık, geniş çıkmalı ve yüksek kat hacmine sahip plan tiplerinde deplasman değerlerinin arttığı ve yapı performansının zayıfladığı gözlemlenmiştir. Bağlantı tipi, kaplama sistemi ve duvar dolgusu gibi yapısal elemanların taşıyıcı sistemle olan entegrasyonu performans üzerinde belirgin farklar yaratmıştır. Mafsallı bağlantılar ve kaplaması bozulmuş ahşap iskelet sistemler, deprem yükleri altında yetersiz kalırken; ankastre bağlantılar, sağlam dış kaplama sistemleri ve tuğla dolgu elemanları yapı rijitliğini ve enerji sönümleme kapasitesini önemli ölçüde artırmıştır. Ayrıca tamamı karkas sistemle inşa edilen yapıların, zemin katı yığma duvar olan yapılara kıyasla daha hafif ve sünek davrandığı, bu sayede hem daha düşük deprem yüküne maruz kaldığı hem de daha kontrollü deformasyon üretebildiği ortaya konulmuştur. Sonuç olarak elde edilen bulgular, yerel yapım teknikleriyle şekillenen geleneksel yapıların, mühendislik esaslarına dayalı olarak değerlendirilmesi halinde hem sismik performanslarının iyileştirilebileceğini hem de bu yapıların uzun vadeli korunmasının mümkün olabileceğini göstermektedir. Tez kapsamında ulaşılan sonuçlar, kültürel mirasın korunması ile yapısal güvenliğin bütünleşebileceği sürdürülebilir bir yaklaşıma işaret etmekte; yapı stoğunun sayısal modelleme ve yapısal analizle desteklenerek gelecek kuşaklara aktarılması yönünde somut ve uygulanabilir bir yol haritası sunmaktadır.Yüksek Lisan