Repository of Institute of Comparative Law
Not a member yet
2147 research outputs found
Sort by
Granice autonomije volje u međunarodnoj trgovinskoj arbitraži: pouke iz slučajeva Dutco i Vidatel
Full text linkAutonomija volje ugovornih strana predstavlja temeljno i univerzalno načelo na kojem se zasniva arbitražno rešavanje sporova. Na osnovu tog načela, stranke arbitražnog sporazuma uživaju široku slobodu u pogledu izbora broja arbitara, način njihovog imenovanja, mesto održavanja arbitraže, kao i jezik i merodavno pravo koje će se primeniti na konkretni pravni odnos. Međutim, iako se ova sloboda na prvi pogled čini neograničenom, ona je u praksi podložna ograničenjima. Ta ograničenja proizlaze, pre svega, iz zahteva za pravičnim i zakonitim postupkom kao jednim od fundamentalnih principa arbitraže. Najznačајniji izraz ovog principa ogleda se u pravu stranaka na jednak tretman, kao i pravu da svakoj strani bude pružena mogućnost da iznese svoje stavove u postupku. Upravo o ovim pitanjima raspravljano je u predmetima Dutco i Vidatel, čija analiza predstavlja predmet ovog rada. Pored uvodnih razmatranja prvi deo rada odnosi se na uticaj volje ugovornih strana arbitražnog sporazuma na pitanje broja i načina imenovanja arbitara. U drugom delu pažnja je posvećena načelu jednakosti stranaka, dok treći deo obrađuje načelo jednakosti stranaka u multistranačkim abritražama kroz slučajeve Dutco i Vidatel. Rad na kraju pruža zaključke koji proizilaze iz analize pomenutih sporova
Pravni aspekti zaštite dobrobiti životinja u sportu
No full textPredmet ovog istraživanja jeste pravna analiza zaštite dobrobiti životinja
u sportu. Autor u prvom delu istraživanja analizira kada se može pravno smatrati
da aktivnosti u kojima učestvuju životinje ispunjavaju uslov da se smatraju
sportom. Prilikom odgovora na pitanje da li učešće životinja u nekoj aktivnosti
isključuje mogućnost da se ona pravno smatra sportom, autor primenjuje normativni,
dogmatski, uporednopravni i metod analiziranja sudske prakse (prevashodno:
Evropskog suda pravde). U kontekstu prvog postavljenog pitanja,
ukazuje se na potrebu razgraničenja onih aktivnosti u kojima kako čovek tako
i životinja ispoljavaju oblike fizičke aktivnosti na takmičenju, od onih u kojima
čovek isključivo trenira životinju radi njenog osposobljavanja da se takmiči
protiv druge životinje. U drugom delu istraživanja, najpre se ukazuje na okolnosti
koje čine legalnim sportske aktivnosti i pored toga što je neizostavni deo
sporta, rizik od telesnog povređivanja. Nadovezujući se na okolnost da je rizik
od povređivanja prisutan i u sportovima u kojima učestvuju životinje, autor
zapaža metode kojima se teži zaštiti njihova dobrobit. U poslednjem delu rada,
zapažaju se pojavni oblici nedozvoljenog ponašanja sportista prema životinjama
u konjičkom sportu i analizira se pitanje da li sportisti mogu biti odgovorni
za krivično delo ubijanje i zlostavljanje životinja, ukoliko je protivpravna radnja
izvršena tokom sportskih aktivnosti. Pri takvoj analizi, najpre je upotrebljen
metod analiziranja odluka Disciplinskih tela Međunarodne konjičke federacije.
Radi sveobuhvatne analize poslednjeg pitanja u istraživanju, autor prikazuje
pro et contra argumente tome da sportisti mogu biti krivično odgovorni. Pri
tome, sagledava se i moguća primenljivost zaključaka do kojih doktrina dolazi u
pogledu pitanja moguće krivične odgovornosti sportista za delo nasilničko ponašanje
na sportskoj priredbi ili drugom javnom skupu, i na pitanje postavljeno
u ovom delu istraživanja. Naposletku, pitanje krivične odgovornosti sportista za
ubijanje i zlostavljanje životinja analizira se i kroz pravni značaj ostvarivanja načela autonomije sportskih organizacija sa jedne strane i načela zakonitosti u
krivičnom pravu sa druge strane
Veštačka inteligencija, primena u fudbalu - pravni aspekti
No full textOvaj rad predstavlja, na neki način, nastavak rada autora Miloša Stanića
„Veštačka inteligencija, nužnost srpskog fudbala-pravni aspekti“. Naime, svedoci
smo da se društvo i društveni odnosi naročito brzo menjaju u poslednjih nekoliko
decenija. Evidentno, to je proces koji će se nastaviti i koji pravo stavlja pred brojne
izazove. Jedan od tih aspekata je razvoj veštačke inteligencije, koji ima poseban
uticaj na sve oblasti života, pa i na fudbal. Svakako, pravni poreci već reaguju na
pojavu veštačke inteligencije, kako na unutrašnjem, tako i na međunarodnom nivou.
U radu se prikazuje stanje u ovoj oblasti, a kada je reč o pravnoj regulativi, te
primena veštačke inteligencije u određenim segmentima fudbalske igre
Status istopolnog registrovanog partnerstva u Evropskoj uniji
No full textU radu se predstavlja institucija istopolnog registrovanog
Partnerstva i njen razvoj u Evropskoj uniji (EU). S obzirom na to da EU nema
Ingerencije da nametne istovetna pravna rešenja za države članice u ovoj
materiji, situacija se razlikuje od države do države. Tako, na tlu EU postoje
države koje pravno priznaju istopolni brak, države koje priznaju
istopolne zajednice, ali i države koje ne pružaju nikakvu pravnu
regulativu za istopolne zajednice. Budući da se progresivni razvoj ove
materije u EU odvijao dosta složeno kroz usvajanje određenih zakonodavnih
akata, ali i kroz jurisprudenciju Suda pravde EU i Evropskog suda za ljudska
prava, autor je kroz komparativnu analizu zakonodavstava tri članice EU,
nastojao da dođe do određenih zaključaka koji se odnose na postojeće
razlike u pravnim sistemima, kao i na sam proces usvajanja ove institucije
koji se odvijao u različitim socijalnim i kulturnim okolnostima
The Challenges of Reasonable Accommodation in Employment of Persons With Disability in Serbia
No full textProtection of Contracting Party Equality in Marriage Contracts
Full text linkThe protection of the equality of contracting parties in marriage contracts is a key prerequisite for achieving fairness in such legal relationships. The paper analyzes potential solutions and suggests ways to integrate them into the Serbian legal system, in the absence of adequate mechanisms to protect the equality of the contracting parties. This study focuses on concrete legal mechanisms, providing brief relational contract theory insights about their dynamic nature. The paper presents a thorough analysis of protective measures for both the formation and execution of contracts by drawing essential lessons from German civil law, which has developed sophisticated judicial review systems. The study also assesses how gender equality principles work to resolve the previous legal inequalities that existed in these agreements. The paper outlines specific mechanisms that should be implemented in the Serbian legal system, applying doctrinal and comparative legal methods
Vanugovorna odgovornost za štetu od automatizovanih robota – visokorizičnih sistema veštačke inteligencije
Full text linkTema rada je vanugovorna odgovornost za štete (u vidu smrti, telesnih povreda ili imovinskih gubitaka) od upotrebe visokorizičnih sistema veštačke inteligencije poput automatizovanih robota koji se, prema Uredbi Evropske unije o veštačkoj inteligenciji, svrstavaju u kategoriju visokorizičnih sistema veštačke inteligencije. Zaštitna funkcija deliktnog prava nameće potrebu da se odgovornost za štetu od visokorizičnih sistema veštačke inteligencije procenjuje po pravilima o objektivnoj odgovornosti za upotrebu opasnih stvari, za njihove nedostatke ili za preduzimanje opasne delatnosti. Po osnovu krivice odgovornost za štetu može da snosi fizičko lice – korisnik (operater) ako ne kontroliše robota ili ga zloupotrebi. Pravila o vanugovornoj odgovornosti za štetu iz Zakona o obligacionim odnosima Republike Srbije primenjiva su na štete od robota, a naročito od automatizovanih vozila, pod uslovom da je algoritam sistema veštačke inteligencije transparentan i razumljiv ljudima i da dozvoljava nadzor čoveka nad radom robota. Tradicionalni koncepti deliktnog prava nisu primenjivi jedino ako bi automatizovani roboti potpuno samostalno delovali
Problemi autorskog prava izazvani upotrebom veštačke inteligencije
Full text linkUbrzani razvoj tehnologije dovodi u pitanje rigidne pravne norme u nacionalnim ali i globalnim okvirima. Nastanak i upotreba veštačke inteligencije duboko podriva osnovne postulate autorskog prava koji su na snazi još od devetnaestog veka. Naročito su problematična pitanja autorstva na sadržaju koji generiše mašina davanje i trajanje autorskopravne zaštite, kao i povreda autorskog prava titulara postojećih dela, čija su dela, bez njihovog pristanka, iskorišćena u svrhe treniranja sistema veštačke inteligencije. U ovom radu ispituje se da li postoji mogućnost priznavanja autorstva mašini i kakve bi to posledice moglo da ima na doktrinu i regulativu autorskog prava. Iako je dominantni stav teorije i prakse da autor jednog dela može biti isključivo ljudsko biće, autor primećuje da bi u bliskoj budućnosti moglo doći do velikih promena na polju autorskog prava, s obzirom na sve savršenije mogućnosti koje pruža veštačka inteligencija u pogledu samostalnog generisanja sadržaja. Dela koja nastaju kao rezultat samostalnog delovanja mašine, po svim svojim elementima, odgovaraju autorskom delu, te iako mnoga ispunjavaju uslov originalnosti, pravna zaštita izostaje. U radu se raspravlja o tome koja bi lica mogla biti titulari autorskog prava i pod kojim uslovima. Obuka sistema veštačke inteligencije na materijalima dostupnim na internetu jedan je od najvećih izazova autorskog prava. Autor analizira postojeće stanje, razmatrajući odluke američkih sudova i iznoseći predloge o mogućem rešenj
Analiza položaja sudijskih pomoćnika u Republici Srbiji sa preporukama za njegovo unapređenje
No full textCilj ove analize je da pruži uvid
u trenutnu poziciju sudijskih pomoćnika, predloži modalitete za unapređenje njihovog
položaja kroz uvođenje jasnog sistema karijernog napredovanja, posebnih obuka i
evaluacija rada, da identifikuje zakonske i administrativne procedure koje treba izmeniti
radi efikasnijeg funkcionisanja pravosuđa, kao i da predloži izmene seta pravosudnih
zakona u cilju unapređenja položaja sudijskih pomoćnika