Akademicka Platforma Czasopism
Not a member yet
37874 research outputs found
Sort by
Rzemiosło miejskie Turobina za czasów Stanisława Górki (1559–1592)
During the time of Stanisław Górka, Turobin emerged as a notable centre of a cluster of landed estates, becoming one of many small private towns that shaped the landscape of the Polish-Lithuanian Commonwealth. Located in Chełm Land, Turobin was a vital craft production hub. The economic prosperity of the town in the second half of the sixteenth century was driven by the privileges it received, its advantageous location for trade, favourable market conditions, and the effective policies implemented by the town’s administrator. Despite various unfortunate circumstances (a great fire in 1567, competition from Zamość, which was founded in 1580, and symptoms of an impending economic downturn observed in the last quarter of the analysed century), the craftsmen of Turobin quickly rebuilt their workshops and expanded their production potential that reached its peak at the end of the life of the “Lord of Górka”.Turobin, jako centrum klucza, za czasów władania nim przez Stanisława Górkę był jednym z wielu, dominujących w krajobrazie Rzeczypospolitej, małych miast prywatnych. W ramach ziemi chełmskiej egzystował jako ważny ośrodek wytwórczości rzemieślniczej. Nadane przywileje, dogodne położenie handlowe oraz korzystna koniunktura rynkowa i przemyślana polityka włodarza miasta zadecydowały o jego pomyślności gospodarczej w drugiej połowie XVI w. Pomimo różnych okoliczności niesprzyjających (wielki pożar z 1567 r., konkurencja powstałego w 1580 r. Zamościa, obserwowane w ostatniej ćwierci analizowanego stulecia symptomy nadchodzącej dekoniunktury) wytwórcy turobińscy szybko odtwarzali swoje warsztaty i powiększali potencjał produkcyjny, osiągnąwszy w tym względzie apogeum pod koniec życia „pana z Górki”
Czynniki kształtujące ceny nieruchomości ziemskich na obszarze guberni grodzieńskiej Cesarstwa Rosyjskiego w latach 1865–1915
This article aims to identify the factors that had the most significant impact on land prices in the Grodno Gubernya between 1865 and 1915. Two types of property were analysed, that is, the socalled “instruction estates” and “noninstruction estates” – landed property belonging to the state sold out under the “Instruction” of 1865 or otherwise. The source material for this study consists of files from the Senior Notary of the District Court in Grodno, which are housed in the State Archives in Białystok. The analysis revealed that the road network had a significant impact on the highest prices of endowed estates and undeveloped agricultural land. Additionally, residential plots generally commanded higher prices than agrarian land and developed properties, with the most expensive residential plots situated near the urban areas of Białystok.Celem artykułu jest ustalenie czynników, które miały największy wpływ na wysokość cen nieruchomości ziemskich w guberni grodzieńskiej w latach 1865–1915. Analizie zostały poddane dwa rodzaje własności: instrukcyjna oraz nieinstrukcyjna. Bazę źródłową stanowią akta Starszego Notariusza Sądu Okręgowego w Grodnie z zasobu Archiwum Państwowego w Białymstoku. Badanie wykazało, że sieć drogowa wpłynęła na najwyższą cenę majątków uposażonych oraz niezabudowanych użytków rolnych. Z kolei cena działek siedliskowych (bez względu na ich lokalizację) przeważała nad użytkami rolnymi oraz nieruchomościami z zabudową, aczkolwiek najdrożej wyceniane były parcele położone w pobliżu gruntów miejskich Białegostoku
Akcja Tilea. Rząd Rzeczypospolitej Polskiej na wychodźstwie i Rumuński Komitet Narodowy w Londynie
The article examines the fate of the Roumanian National Committee, which was established in London in late 1940 at the initiative of Viorel Virgil Tilea. This organisation became the nucleus of the Free Roumanian Movement, which brought together various groups opposed to the regime of Marshal Ion Antonescu. Tilea's activities were blocked by the British in 1941, but the Committee still managed to gain the support of the Polish government-in-exile, which was pursuing broader plans related to the Continental Action. The article presents the showdown that took place between 1940 and 1942, involving the British authorities, the Romanian émigrés, and the Polish and Czechoslovak governments in exile.Tematem artykułu są losy Rumuńskiego Komitetu Narodowego, który powstał pod koniec 1940 r. w Londynie z inicjatywy Viorela Virgila Tilei. Organizacja ta dała początek Ruchowi Wolnych Rumunów, grupującemu środowiska opozycyjne wobec reżimu marszałka Iona Antonescu. Działania Tilei zostały w 1941 r. zablokowane przez Brytyjczyków, Komitet uzyskał jednak wsparcie polskiego rządu na wychodźstwie, realizującego szersze plany związane z Akcją Kontynentalną. Artykuł przedstawia rozgrywkę, która toczyła się w latach 1940–1942 pomiędzy władzami brytyjskimi, emigracją rumuńską oraz polskim i czechosłowackim rządami na uchodźstwie
„Ameryka nie będzie głosować za przystąpieniem Polski do NATO”. Raport Ministerstwa Spraw Zagranicznych z 1997 roku w sprawie konsekwencji dla Polski zwrotu własności, odszkodowań i pomocy ofiarom Holocaustu
The text is the source edition of the report prepared in the Polish Ministry of Foreign Affairs in 1997. Although the document was created in view of the upcoming international conference on the gold looted during the Second World War, it deals primarily with broad property issues relating to the reprivatisation of Jewish property and assistance to Holocaust victims. The report discusses the consequences of the position taken by the Polish government towards claims of Jewish communities in the context of Poland’s integration into NATO and the EU.Tekst jest edycją źródłową przygotowanego w Ministerstwie Spraw Zagranicznych w 1997 r. raportu. Choć dokument powstał z myślą o zbliżającej się międzynarodowej konferencji w sprawie zagrabionego w trakcie II wojny światowej złota, dotyczy przede wszystkim szeroko pojętych kwestii własnościowych związanych z reprywatyzacją mienia żydowskiego i pomocy ofiarom Holocaustu. W raporcie omówiono konsekwencje zajęcia przez rząd polski określonego stanowiska wobec roszczeń środowisk żydowskich w kontekście integracji Polski z NATO i Unią Europejską
Pierwszy za żelazną kurtyną. Początki Komitetu Ochrony Praw Dziecka
The article aims to present the beginnings of the Committee for the Protection of Children’s Rights – a unique grassroots initiative in the Polish People’s Republic and the first social organisation of this type in Central and Eastern Europe. The founder and leader of the circle around the Committee, Maria Łopatkowa, will also be presented. The text outlines the background to the conflict between the Committee’s leadership and the party and government authorities of the Polish People’s Republic, especially the Ministry of Education. The innovative study, based on largely unknown archives, highlights the evolution and transformation of social awareness of children’s rights and the pioneering role of the Committee in this field.Celem artykułu jest przybliżenie początków działalności Komitetu Ochrony Praw Dziecka – unikalnej, oddolnej inicjatywy w PRL i pierwszej tego typu organizacji społecznej w krajach Europy Środkowo-Wschodniej. Zaprezentowana zostanie również postać założycielki i liderki środowiska skupionego wokół Komitetu, Marii Łopatkowej. W tekście zarysowano tło konfliktu między kierownictwem Komitetu a władzami partyjno-rządowymi PRL, zwłaszcza Ministerstwem Oświaty i Wychowania. Nowatorskie opracowanie, bazujące na nieznanych szerzej archiwaliach, naświetla proces dojrzewania i przeobrażania świadomości społecznej w zakresie praw dziecka oraz pionierską na tym polu rolę Komitetu
Przywileje i inne dokumenty ruskie wielkich książąt litewskich, służące formalnoprawnemu usankcjonowaniu nadań ziemskich (lata 80. XV – pierwsza tercja XVI w.)
The article aims to conduct a formal-legal classification of Ruthenian documents related to land grants by the grand duke of Lithuania from the 1480s to the first third of the sixteenth century, clarifying the procedure of these grants, and defining the formal differences between notification and confirmation documents.Celem artykułu jest formalnoprawna klasyfikacja dokumentów ruskich związanych z nadaniami ziemskimi wielkiego księcia litewskiego z okresu od lat 80. XV do pierwszej tercji XVI w., uściślenie procedury tych nadań, dookreślenie różnic formalnych między listem-zawiadomieniem a listem-potwierdzeniem