Kasetsart University
Thai Agricultural Research Repository (เครือข่ายสารสนเทศงานวิจัยเกษตรไทย)Not a member yet
3752 research outputs found
Sort by
Rainfed lowland rice breeding for the upper north in 2008-2010
No full textThree objectives of the project of rainfed lowland rice was emphasized for 1st to add
up the necessary phenotype with resistance to the important insects and diseases, well
develop in restrict environment, high yielding ability and maintain the good taste good
cooking properties to the favorite varieties RD6, KDML105 and RD15. 2nd to diversified genetic background with high yielding ability 1 or 2 promising line and 3rd to purified the popular local varieties and put into the highend market. Rice breeding for a new variety with good quality for consumers and resist to insects and disease was continue keep on, but mostly result in fail objective sometime get good quality but not resistance or sometime get a resistance one but not good quality. It was necessary to looking for the good new donors or good parent materials and plus the good character together and using of MAS method is more exactly correct and rapid means than
conventional method. But the new progeny still segregate and necessary to evaluate by the skillful professional researcher with conventional selection, and need the cooperate with many disciplines to evaluate response of environment and qualified adoption of consumer or the other stakeholder make decision and recommend the grower to follow information. Another progeny in the program with a good character was still carry and use in breeding for next generation. It was necessary to evaluate the popular local varieties and purify for appropriate utilization and put into the niche market.โครงการวิจัยและพัฒนาพันธุ์ข้าวนาน้ำฝนภาคเหนือตอนบน ปี 2551-2553 มีวัตถุประสงค์ 3 ประการ ได้แก่ (1) เพื่อเพิ่มลักษณะที่จำเป็น ได้แก่ ต้านทานโรค แมลง เจริญเติบโตได้ดีในสภาพที่มีปัญหา รวมทั้งให้ผลผลิตสูงโดยรักษาคุณสมบัติการหุงต้มและรับประทานที่ดีไว้เช่นเดิม ให้กับพันธุ์ที่เป็นที่ต้องการของผู้ปลูกและผู้บริโภค เช่น กข6 ขาวดอกมะลิ 105 และ กข15 (2) เพื่อพัฒนาสายพันธุ์ใหม่ให้มีฐานพันธุกรรมหลากหลาย (diversify genetic background) มีศักยภาพการให้ผลผลิตสูง จำนวน 1-2 สายพันธุ์ (3) เพื่อคัดเลือกพันธุ์ข้าวพื้นเมืองที่เกษตรกรต้องการปลูกให้บริสุทธิ์แล้วนำไปสร้างมูลค่าเพิ่มต่อไป การปรับปรุงพันธุ์ให้ได้ข้าวพันธุ์ใหม่ที่มีคุณภาพดี เป็นที่ต้องการของผู้บริโภค และต้านทานโรคแมลงที่สำคัญในภาคเหนือตอนบน ดำเนินการต่อเนื่องมาระยะหนึ่ง ผลได้มักไม่เป็นไปตามวัตถุประสงค์ บางครั้งได้ข้าวคุณภาพดีแต่ไม่มีความต้านทานโรคแมลง บางครั้งได้ข้าวที่ต้านทานโรคแมลงดีแต่คุณภาพไม่เป็นที่ต้องการของผู้ปลูกและผู้บริโภค จำเป็นต้องหาพันธุ์พ่อแม่ที่มีลักษณะตามที่ต้องการ แล้วนำลักษณะที่พึงประสงค์ผนวกเข้า
ด้วยกันโดยใช้เครื่องหมายโมเลกุลหรือเทคโนโลยีชีวภาพเข้ามาช่วยคัดเลือกลักษณะที่ต้องการ เป็นวิธีการที่ได้ผลถูกต้องแม่นยำ รวดเร็วกว่าการใช้วิธีผสมพันธุ์และคัดเลือกแบบดั้งเดิมที่ใช้เวลาคัดเลือกนาน อย่างไรก็ตาม สายพันธุ์ที่พัฒนาขึ้นมาได้จากเทคโนโลยีชีวภาพยังคงมีการกระจายตัว จำเป็นต้องให้นักวิจัยที่เชี่ยวชาญและคลุกคลีกับงานที่เกี่ยวข้องกับลักษณะภายนอกของข้าวช่วยคัดเลือกให้ได้ลักษณะที่พึงประสงค์ นอกจากนั้นยังจำเป็นต้องให้ผู้มีความรู้ด้านต่างๆ ร่วมศึกษาการตอบสนองต่อสิ่งแวดล้อมที่มักมีความแปรปรวน การตอบสนองต่อโรคแมลงที่มีการปรับตัวตามสิ่งแวดล้อม ศึกษาการยอมรับหรือไม่ยอมรับของผู้บริโภค หรือผู้ประกอบการธุรกิจที่เกี่ยวข้องด้านต่างๆ เพื่อประกอบการตัดสินใจแนะนำให้เกษตรกรนำไปปลูกในไร่นาต่อไป การผนวก
ลักษณะที่พึงประสงค์เข้าด้วยกันเพื่อใช้เป็นพันธุ์พ่อแม่ หรือพันธุ์ที่มีลักษณะดีหลายประการแต่คุณภาพยังไม่เป็นที่น่าพอใจ จำเป็นต้องเก็บรักษาและนำมาพัฒนาในประชากรรุ่นถัดไป
นอกจากนั้นข้าวพันธุ์พื้นเมืองที่เกษตรกรยังคงปลูกและมีความต้องการนำไปใช้ประโยชน์ในโอกาสต่างๆ ก็ดำเนินการศึกษาและคัดเลือกเพื่อนำมาใช้ประโยชน์ในโอกาสที่เหมาะสมต่อไ
Improving adoption of rainfed lowland rice cultivar by incorporating participatory approaches into the breeding program
No full textEffect of media on anther culture of peanut (Arachis hypogaea L.)
No full textProduction of haploids is an important tool for the rapid generation of homozygous breeding lines. Experiments have been conducted with the aim of developing a method for haploids peanut plant production by us -ing anther culture. Peanut genotype Tainan 9 was tested with different media compositions. The suitable medium for anther culture of peanut in this study was N6 The callus was white to creamish at the time of induction with loose to compact form. Callus proliferation was well developed in MS medium supplemented with 4 mg/l IAA and 2 mg/l Kinetin. In some cases, green spots were observed in the callus.การสร้างพันธุ์หรือสายพันธุ์แท้ของพืชโดยการเพาะเลี้ยงอับละอองเกสร เป็นวิธีการสร้างพืชที่มีโครโมโซมชุดเดียวหรือเฮพลอยด์ เป็นวิธีการหนึ่งที่ใช้สร้างพันธุ์ใหม่ได้ในระยะเวลาที่สั้นลงกว่าวิธีการเดิมที่ใช้กัน การทดลองนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาวิธีการเพาะเลี้ยงอับละอองเกสรตัวผู้ของถั่วลิสง เพื่อเป็นแนวทางในการสร้างพืชเฮพลอยด์ให้ได้ในอนาคต โดยใช้ถั่วลิสงพันธุ์ไทนาน 9 เป็นพืชทดสอบ ใช้อาหารเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อสูตรต่างๆ ผลจากการทดลองพบว่าอาหารที่เหมาะสมต่อการเพาะเลี้ยงได้แก่สูตร N6 แคลลัสที่ได้มีตั้งแต่สีขาวไปจนถึงสีครีม และมีลักษณะเนื้อเยื่อเกาะกันหลวมๆ ไปจนถึงเกาะกันแน่นเป็นก้อน เมื่อนำแคลลัสไปเลี้ยงขยาย แคลลัสสามารถเจริญเติบโตได้ดีในอาหารสูตร MS ที่เติม 4 mg/l IAA และ 2 mg/l Kinetin และผลจากการทดลองยังสังเกตพบเนื้อ เยื่อแคลลัสที่มีสีเขีย
Comparision the potential of seed yield and storage capability of aromatic green soybean
No full textObjective of this study was to compare four cultivars/lines of aromatic green soybean for fresh pod yield, seed yield, and storage quality. For yield assessment, the experiment was conducted under field conditions in the dry seasons and the late rainy seasons during November 2009 to February 2011 in a randomized completed block design with five replications. For storability study, the experiment was undertaken in a laboratory using a split plot design in completly randomized design with three replications. In the dry season, two lines of aromatic green soybean (MJ0108-11-5 and MJ0101-4-6) had higher fresh pod yield (314 and 299 kg/Rai) and seed yield (281 and 294 kg/Rai) than did the standard check (Kaori). Germination percentage and seed vigor were not different among the soybean genotypes. In the late rainy season, the tested lines gave lower fresh pod yield and seed yield than did the standard check due to heavy rain. However, their seed quality was higher than that of Kaori. The storage capability was depend on initial quality and then declined with storage duration. In dry season, MJ0108-11-5 and MJ0101-4-6 had higher fresh pod yield and seed yield and seed quality than did the standard check. However, further studies on planting dates and harvest times should be investigated to avoid damage from rain.การศึกษาครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ เปรียบเทียบพันธุ์ถั่วเหลืองฝักสดกลิ่นหอม 4 พันธุ์/สายพันธุ์ ในลักษณะผลผลิต ผลผลิตเมล็ดและคุณภาพในการเก็บรักษา ดำเนินการในฤดูแล้งและปลายฤดูฝน ตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน 2552 ถึงเดือนกุมภาพันธ์ 2554 วางแผนการทดลองแบบ RCB จำนวน 5 ซ้ำ ในแปลงทดลอง และ Split plot design in CRD จำนวน 3 ซ้ำ ในระหว่างการเก็บรักษา จากผลการทดลอง พบว่า ในฤดูแล้งถั่วเหลืองสายพันธุ์ MJ0108-11-5 และ MJ0101-4-6 ให้ผลผลิตฝักสด 314 และ 299 กก./ไร่ ตามลำดับ และผลผลิตเมล็ดพันธุ์ 281 และ 294 กก./ไร่ ตามลำดับ ซึ่งสูงกว่าพันธุ์มาตรฐาน Kaori ทั้งสองสายพันธุ์มีเปอร์เซ็นต์ความงอกและความแข็งแรงใกล้เคียงกับพันธุ์ Kaori ส่วนปลายฤดูฝน ถั่วเหลืองทั้ง 2 สายพันธุ์ให้ผลผลิตฝักสดและผลผลิตเมล็ดต่ำกว่าพันธุ์ Kaori เนื่องจากผลกระทบของฝนก่อนการเก็บเกี่ยว แต่มีคุณภาพการเก็บรักษาเมล็ดพันธุ์สูงกว่า ขึ้นอยู่กับคุณภาพเริ่มต้นในการเก็บรักษาและคุณภาพจะลดลงไปตามอายุการเก็บรักษา เห็นได้ว่า สายพันธุ์ MJ0108-11-5 และ MJ0101-4-6 ในฤดูแล้งมีศักยภาพในการให้ผลผลิตผลิตเมล็ดและคุณภาพสูงกว่า พันธุ์ Kaori อย่างไรก็ตามควรมีการศึกษาวันปลูกและวันเก็บเกี่ยวที่เหมาะสมสำหรับฤดูฝน เพื่อหลีกเลี่ยงผลกระทบของฝนในช่วงก่อนการเก็บเกี่ย
Smallholder dairy farmers’ group development in Bhutan: Strengthening rural communities through group mobilization
No full textThis paper describes the mobilization processes of Smallholder Dairy Farmers’ Groups (SDFG) and its relevance to the process of community development in an integrated crop livestock forestry farming system in Bhutan. The group approach aims to ensure effective delivery of dairy services for strengthening collective self-help capacity, promoting self-reliance, group cooperation and solidarity of poor rural farmers through collective action. Data for the study were generated through focus group interviews and workshop organized for those stakeholders involved in formation and development of dairy farmers’ groups. The study found that the group mobilization processes demanded additional competences in managing the different stages of group formation and development processes with professional support backed by new knowledge and skills. While the government encourages and supports the mobilization of dairy groups, the process of forming a group is still difficult due to a wide range of technical, socio-cultural, organizational, and physical challenges. However, despite the challenges and difficulties, SDFGs are slowly contributing to the enhancement of smallholder dairy farmers’ skills, achievement of economies-of-scale and improving their bargaining power. The SDFGs are helping to build trust among members, instill positive changes in attitude and commitment to achieve group’s success motivated by accrued financial benefits and easy access to other services. The formation and development of dairy groups needs to be supported by well trained competent groupmobilizers who are able to manage and facilitate group processes effectively
Properties and aluminium saturation percentage in highland soils of Khun Wang and Inthanon areas, Chiang Mai province
No full textStudy on Al toxicity level and properties of highland soils in Khun Wang and Inthanon areas wasconducted in 31 pedons, aiming at assessing the relationship between level of Al toxicity and soil properties in order to provide equations suitable for predicting Al saturation of studied soils. Soil pits were used for this research, which included the investigation of general environments of the areas selected. Soil samples were collected with respect to soil genetic horizon and analysed using standard procedures. Soils in both areas were formed from gneiss, granite and diorite and well developed. They had well drained feature. They had low to moderate fertility level, mostly having organic matter accumulation to great depths. The soils under native forest were composed of extractable Al and Al saturation percentage higher than did the soils used for agricultural production, particularly those under greenhousecover where formers commonly used lime to to raise soil pH, in turn, diminished the release of Al to soil system, and bases further accumulated in the soils. Humults were found in the highest number, accouting for 24 pedons of which they can be classified into Typic Palehumults and Typic Haplohumults. They contained 52.7 and 51.6% Al saturation, respectively and these values were also higher than those obtained from other soils. The values were indicative of toxicity to growing plant, especially the ones that were not native tropical which were generally rater tolerant to Al toxicity. The equation suitable for predicting Al saturation percentage in these soils was “%Al saturation = 173.8-0.57(Extr.Ca)-0.34(Extr.Na)-0.30(Silt)+0.15(CEC by NH4OAc)-0.17(pHKCl)-0.14(Extr.Mg)- 0.15(pHw), R2 = 0.75”.การศึกษาระดับอะลูมิเนียมและสมบัติดินที่สูงในพื้นที่ขุนวาง และอินทนนท์ในดินทั้งหมด 31 พีดอนเพื่อประเมินระดับของอะลูมิเนียมที่มีความสัมพันธ์กับสมบัติดิน เพื่อหาสมการที่เหมาะสมสำหรับการทำนายปริมาณการอิ่มตัวของอะลูมิเนียมในดินที่ทำการศึกษา ดำเนินการขุดหลุมศึกษาหน้าตัดดิน สภาพแวดล้อมทั่วไปของพื้นที่ เก็บตัวอย่างดินตามชั้นกำเนิดดิน และวิเคราะห์สมบัติต่างๆ ในห้องปฏิบัติการโดยใช้วิธีมาตรฐานดินทั้ง 2 บริเวณเกิดจากวัตถุต้นกำเนิดดินที่มาจากหินไนส์ แกรนิต และไดโอไรต์ มีพัฒนาการสูง เป็นดินที่สูงที่มีการระบายน้ำดี มีความอุดมสมบูรณ์ต่ำถึงปานกลาง ส่วนใหญ่มีการสะสมอินทรียวัตถุลงไปในระดับลึกภายในหน้าตัดดิน ดินในพื้นที่ป่าธรรมชาติมีปริมาณอะลูมิเนียมที่สกัดได้ และร้อยละความอิ่มตัวของอะลูมิเนียมสูงกว่าในพื้นที่เกษตรกรรม โดยเฉพาะพื้นที่ที่อยู่ภายใต้สภาพโรงเรือน ทั้งนี้เนื่องจากเกษตรกรมีการใส่ปูนเพื่อยกระดับพีเอชดินซึ่งมีผลทำให้อะลูมิเนียมละลายออกมาในระบบดินได้น้อยลงขณะที่ดินมีการสะสมเบสเพิ่มขึ้นดินในอันดับย่อย Humults เป็นดินที่พบมากที่สุดจำนวน 24 พีดอน จำแนกในระดับกลุ่มดินย่อยได้เป็น Typic Palehumults และ Typic Haplohumults ดินทั้งสองมีร้อยละความอิ่มตัวของอะลูมิเนียมสูง (เฉลี่ย 52.7 และ 51.6 ตามลำดับ) กว่าดินอื่นและแนวโน้มที่จะเป็นพิษต่อพืชโดยเฉพาะพืชปลูกที่ไม่ใช่พืชเขตร้อน สมการที่เหมาะสมสำหรับการทำนายร้อยละความอิ่มตัวของอะลูมิเนียม ได้แก่ “%Al saturation = 173.8-0.57(Extr.Ca)-0.34(Extr.Na)-0.30(Silt)+0.15(CEC, NH4OAc) - 0.17(pHKCl)-0.14(Extr.Mg)-0.15(pHw), R2 = 0.75
Surveying of beneficial microorganisms for agricultural practice in plant genetic protection area of RSPG, Rajjaprabha dam egat, Suratthani province
No full textEffect of solid semen storage at 5 °C on motility and fertility of Thai native chicken
No full textObjective of this research was to study effect of solid semen storage at 5°C on motility and fertility of Thai native chicken. Experiment 1, aim to evaluate the possible benefits of supplementation of gelatin and agar to IGGKP extender on motility of spermatozoa. The experiment was performed to compare between seven semen treatments on sperm motility in vitro, 1) extender (control), 2) extender + 0.7% gelatin, 3) extender + 1.4% gelatin, 4) extender + 2.5% gelatin, 5) extender + 0.3% agar, 6) extender + 0.5% agar and 7) extender + 0.7% agarSemen samples were stored at 5°C for 72 h and four replication were carried on. After semen sample were prewarmed to 37°C the sperm motility characteristics were assessed using Computer-Assisted Sperm Analysis (CASA). The results showed that percentage of total motile sperm were 56.0, 70.8, 70.0, 70.8, 56.6, 38.3 and 26.4, respectively. The gelatin extender was superior to control and agar extender (P<0.05). Percentage of progressive motile sperm were 51.9, 58.6, 62.0, 62.9, 44.3, 24.0 and 11.8, respectively. The 1.4 and 2.1% gelatin extender was superior to control and agar extender (P<0.05). And percentage of static sperm were. 20.0, 4.8, 4.9, 5.9, 16.2, 39.3 and 52.0, respectively. The gelatin extender was lower than control and agar extender (P<0.05). In vitro storage of spermatozoa in gelatin extender improved motility. In experiment 2, the fertility test was carried on to compare seven groups of semen as in experiment 1. Semen were stored for 72 h. and then inseminated to layer hens. Fertility of eggs were 37.4, 47. 2, 45.6, 30.5, 35.6, 16.7 and 4.4%, respectively. The fertility of 0.7% gelatin group was higher than 2.1 % gelatin and agar groups (P<0.05) but it was similar to 1.4% gelatin and control groups. The result of the present study suggest that adding gelatin at appropriate level to the extender leads to improve the survival ability of Native chicken sperm in vitro at 5 °C.การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของการเก็บรักษานํ้าเชื้อเจือจางของไก่พื้นเมืองในรูปแบบวุ้นต่อความสามารถในการเคลื่อนที่และอัตราการผสมติดของอสุจิภายหลังการเก็บรักษาที่อุณหภูมิ 5 °ซ การทดลองที่ 1เป็นการศึกษาในห้องปฏิบัติการเพื่อเปรียบเทียบผลของการเสริม gelatin และ agar ในนํ้ายาเจือจางสูตร IGGKPต่อความสามารถในการเคลื่อนที่ของอสุจิ ประกอบด้วย 7 กลุ่มทดลอง คือ 1) นํ้ายาเจือจาง (กลุ่มควบคุม) 2) นํ้ายาเจือจาง+gelatin 0.7% 3) นํ้ายาเจือจาง+ gelatin 1.4% 4) นํ้ายาเจือจาง+ gelatin 2.1% 5) นํ้ายาเจือจาง+ agar 0.3%
6) นํ้ายาเจือจาง+agar 0.5% 7) นํ้ายาเจือจาง+ agar 0.7% เก็บรักษานํ้าเชื้อที่ 5 °ซ เป็นเวลา 72 ชม. นำนํ้ายาเจือจางมาอุ่นที่อุณหภูมิ 37°ซ จากนั้นตรวจวัดความสามารถในการเคลื่อนที่ของอสุจิด้วยเครื่อง CASA ซึ่งพบว่าเปอร์เซ็นต์การเคลื่อนที่รวม มีค่าเท่ากับ 56.0, 70.8, 70.0, 70.8, 56.6, 38.3 และ26.4 ตามลำ ดับกลุ่มที่เสริม gelatin มีค่าสูงกว่ากลุ่มอื่น (P<0.05) เปอร์เซ็นต์การเคลื่อนที่แบบตรงไปข้างหน้ามีค่าเท่ากับ 56.0, 58.6, 62.0, 62.9, 44.3, 24.0 และ 11.8 ตามลำดับ โดยกลุ่มที่เสริม gelatin ระดับ 1.4 และ 2.1 เปอร์เซ็นต์มีค่าสูงกว่ากลุ่มควบคุมและกลุ่มที่เสริม agar (P<0.05) และเปอร์เซ็นต์อสุจิที่ไม่เคลื่อนที่มีค่าเท่ากับ 20.0, 4.8, 4.5,5.9, 16.2, 39.3 และ 52.0 ตามลำดับ ซึ่งกลุ่มที่เสริม gelatin มีค่าตํ่ากว่ากลุ่มอื่น (P<0.05) การเสริม gelatin ทำให้อสุจิที่เก็บรักษามีความสามารถในการเคลื่อนที่สูงกว่ากลุ่มควบคุม และกลุ่มที่เสริม agar สำหรับการทดลองที่ 2 มีทั้งหมด 7 กลุ่มทดลองเช่นเดียวกับการทดลองที่ 1 โดยเก็บรักษานํ้าเชื้อเป็นเวลา 72 ชม. จากนั้นนำนํ้าเชื้อไปผสมเทียมกับแม่ไก่ไข่ทางการค้าพบว่ามีอัตราการผสมติด 37.4, 47.2, 45.6, 30.5, 35.6,. 30.5, 35.6, 16.7 และ 4.40 % ตามลำดับ การเสริม gelatin ที่ระดับ 0.7% ให้อัตราการผสมติดสูงที่สุด โดยแตกต่างจากกลุ่มที่เสริม gelatin ที่ระดับ 2.1% และกลุ่มที่เสริม agar ทั้ง 3 ระดับ (P<0.05) แต่ไม่แตกต่างจากกลุ่มที่เสริม gelatin ในระดับ 1.4% และกลุ่มควบคุม ผลการศึกษาครั้งนี้ชี้ให้เห็นว่าการเสริม gelatin มีผลดีต่อการรอดชีวิตของอสุจิไก่พื้นเมืองที่เก็บรักษ
Productions of legume, green manual and forage crops seed in new rubber plantation: Research report
No full textThe objective of this experiment was to investigate the advantages of seed production of three legume crops, stalkless yard long bean, cowpea and soybean; as intercropping in new rubber plantation. Each legume crop was planted 2 rai. Soil analysis was conducted before and after planting the intercropping legumes. Growths of rubber plants with and without intercropping were monitored monthly until harvesting legume. The result found that the legumes as intercropping in new rubber plantation improved organic matters and nitrogen level in soil, whereas rubber plant decreased soil acidity. Also, the legumes increased growth of rubber plant including height, diameter, circumference, and number of leaf. Moreover, the rubber plant farmer gained more profit from seed production upto 2,000 – 5,000 baht per rai.การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อผลิตเมล็ดพันธุ์ในสวนยางพาราสร้างใหม่ ได้ทำการทดลองพื้นที่ต่างๆ ในเขตอำเภอกระนวน จังหวัดขอนแก่น โดยปลูกพืชตระกูลถั่ว 3 ชนิด คือ ถั่วฝักยาวไร้ค้าง ถั่วพุ่มเอนกประสงค์ และถั่วเหลือง ลงในสวนยางพาราสร้างใหม่ ปลูกพืชชนิดละ 2 ไร่ บันทึกข้อมูล การวิเคราะห์ดินก่อนและหลังการปลูกพืชแซม การเจริญเติบโตของยางพารา โดยการวัดความสูง จำนวนชั้นของใบ เส้นผ่านศูนย์กลาง และเส้นรอบวง ทุกๆ เดือน ระหว่างแปลงที่ปลูกยางพาราอย่างเดียว และยางพาราที่ปลูกพืชตระกูลถั่วแซมลงในแถวยาง จนถึงระยะเก็บเกี่ยวพืชที่ปลูกแซม จากการทดลองพบว่า ดินที่ปลูกพืชตระกูลถั่วแซมลงในแถวยางพารา มีอินทรียวัตถุ และปริมาณธาตุไนโตรเจนเพิ่มขึ้น การปลูกยางทำให้ความเป็นกรดของดินน้อยลง แปลงที่ปลูกพืชแซมยางพารามีการเจริญเติบโตทางด้านความสูง จำนวนชั้นของใบ เส้นผ่านศูนย์กลาง และเส้นรอบวงของต้น เพิ่มมากขึ้นกว่าการปลูกยางพาราเพียงอย่างเดียว นอกจากนี้การปลูกพืชแซมในแถวยางเพื่อผลิตเมล็ดพันธุ์ยังทำให้เกษตรกรมีรายได้เพิ่มขึ้น 2,000-5,000 บาทต่อไร
Genetic diversity study of KDML 105 using molecular markers
No full textKDML 105 has a premium grade for cooking and eating quality and is the most popular cultivar among domestic consumers and overseas. Since it has been released in 1959, the breeder seeds of KDML 105 have been independently selected and maintained by several rice research centers in the northeastern region. There has been an observation that KDML 105 has physiologically changed from an original version. Consequently, there is a question whether KDML 105 has genetically modified or not. However, the agronomic characteristics of KDML 105 breeder seeds from 8 research centers were compared in the field at URRC. Thirty nine traits were identified and compared at 4 stages of growth, i.e. at maximum tillering, at 50% flowering, at 20-25 days after flowering and at maturity stage. Application of biotechnology to study genetic diversity of KDML 105 will be very useful for future plan in order to maintain the purity of KDML 105. The aim of this activity is to study genetic diversity of KDML 105 breeder seeds collected from 8 rice research centers in the northeast. Four replicated of each location were used for genotypic analysis using 140 primer combination of AFLP marker. One thousand and four hundred polymorphic bands were observed, which is about 10 bands per 1 primer combination. Results from cluster analysis using UPGMA indicated that among 4 replicated of 8 centers, breeder seeds from SRN and SKN had higher degree of genetic diversity with the coefficient of similarity of 0.18 and 0.14, respectively. When analyzing all 32 replicates from 8 centers, the breeder seeds from those centers could be classified into 9 groups at the coefficient of similarity at 0.10. For all 4 replicates from CPA, they could be classified into group 9, which was quite genetically different from the other groups with the coefficient of similarity at 0.20. Genetic diversity study of breeder seeds from 8 centers indicates that although they can not be differentiated by visible appearance, they may have some degree of genetic diversity. This finding will be useful for plant breeders and seed technologists to set up an appropriate plan to maintain the purity of KDML 105 in the future.พันธุ์ข้าวขาวดอกมะลิ 105 เป็นพันธุ์ข้าวที่มีคุณภาพดีเยี่ยม และเป็นที่นิยมของผู้บริโภคทั้งในและต่างประเทศ นับแต่มีการกระจายพันธุ์สู่เกษตรกร ศูนย์วิจัยข้าวหลายๆ แห่งทั่วประเทศ ที่ทำหน้าที่ผลิตพันธุ์คัดของข้าวขาวดอกมะลิ 105 ต่างก็พยายามรักษาพันธุ์ให้บริสุทธิ์ดังเดิม มีข้อสังเกตว่าพันธุ์คัดจากแหล่งปลูกต่างๆ มีลักษณะทางกายภาพแตกต่างกันบ้าง จึงทำให้มีความสงสัยว่าพันธุ์ข้าวขาวดอกมะลิ 105 ที่ถูกปลูกคัดเลือกและรักษาพันธุ์ให้บริสุทธิ์ในต่างสถานที่กันนั้นจะเกิดการกลายพันธุ์หรือไม่ แต่จากการปลูกประเมินในแปลง และทำการจดบันทึกลักษณะประจำพันธุ์ ตั้งแต่ระยะแตกกอเต็มที่ ระยะออกรวง 50% ระยะหลังออกรวงแล้ว 20-25 วัน และระยะเก็บเกี่ยว รวมทั้งสิ้น 39 ลักษณะ ไม่พบความแตกต่างในลักษณะทางสรีรวิทยาของพันธุ์คัดขาวดอกมะลิ 105 ที่เก็บรวบรวมจากศูนย์วิจัยข้าว 8 แห่งในเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือ การนำเทคโนโลยีดีเอ็นเอมาใช้ศึกษาความแปรปรวนของพันธุ์ข้าวขาวดอกมะลิ 105 จากแหล่งปลูกต่างๆ เป็นประโยชน์อย่างมากในการวางแผนจัดการที่เหมาะสมในอนาคต เพื่อรักษาความบริสุทธิ์ของพันธุ์ข้าวให้คงอยู่ตลอดไป งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความแปรปรวนทางพันธุกรรมของข้าวพันธุ์คัดขาวดอกมะลิ 105 จาก 8 แหล่งปลูกของศูนย์วิจัยข้าวในเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือ เมื่อทำการเพิ่มปริมาณชิ้นส่วนดีเอ็นเอของข้าวพันธุ์คัดขาวดอกมะลิ 105 จากศูนย์วิจัยข้าว 8 แห่งในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ จำนวนแห่งละ 4 ตัวอย่าง รวม 32 ตัวอย่าง ด้วยเครื่องหมายโมเลกุลชนิด AFLPs จำนวน 140 คู่ไพรเมอร์ (selective amplification) สามารถตรวจพบความหลากหลายของรูปแบบแถบดีเอ็นเอได้ถึง 1,400 อัลลีล หรือพบรูปแบบของแถบดีเอ็นเอ โดยเฉลี่ย 10 แถบต่อ 1 คู่ไพรเมอร์ จากการวิเคราะห์และจัดกลุ่มความสัมพันธ์โดยวิธี UPGMA ของตัวอย่างข้าวพันธุ์คัดขาวดอกมะลิ 105 จำนวน 4 ตัวอย่างในแต่ละสถานี คือ ศูนย์วิจัยข้าวชุมแพ ศูนย์วิจัยข้าวขอนแก่น ศูนย์วิจัยข้าวหนองคาย ศูนย์วิจัยข้าวสกลนคร ศูนย์วิจัยข้าวอุดรธานี ศูนย์วิจัยข้าวนครราชสีมา ศูนย์วิจัยข้าวสุรินทร์ และศูนย์วิจัยข้าวอุบลราชธานี สามารถจัดกลุ่มความหลากหลายทางพันธุกรรมของข้าวขาวดอกมะลิ 105 ได้เป็น 2 กลุ่ม ที่ค่าสัมประสิทธิ์ความเหมือนที่ 0.06, 0.08, 0.10, 0.14, 0.10, 0.10, 0.18 และ 0.07 ตามลำดับ หากเปรียบเทียบความหลากหลายทางพันธุกรรมของข้าวพันธุ์คัดขาวดอกมะลิ 105 ของแต่ละสถานี พบว่าที่ศูนย์วิจัยข้าวสุรินทร์ และศูนย์วิจัยข้าวสกลนคร มีความหลากหลายทางพันธุกรรมมากที่สุดคือ มีค่าสัมประสิทธิ์ความเหมือนที่ 0.18 และ 0.14 ตามลำดับ เมื่อนำข้อมูลรูปแบบของแถบดีเอ็นเอของตัวอย่างข้าวพันธุ์คัดขาวดอกมะลิ 105 ทั้งหมดจำนวน 32 ตัวอย่างจาก 8 ศูนย์วิจัยข้าว มาทำการวิเคราะห์รวมกันและจัดกลุ่มด้วยวิธี UPGMA พบว่า ที่ค่าสัมประสิทธิ์ความเหมือนระดับ 0.10 สามารถจัดกลุ่มความหลากหลายทางพันธุกรรมของพันธุ์คัดขาวดอกมะลิ 105 ได้เป็น 9 กลุ่ม สำหรับกลุ่มที่ 9 ประกอบด้วยตัวอย่างจากศูนย์วิจัยข้าวชุมแพทั้ง 4 ตัวอย่าง ซึ่งกลุ่มนี้มีลักษณะทางพันธุกรรมที่ต่างจากกลุ่มอื่นๆ ค่อนข้างมาก โดยมีค่าสัมประสิทธิ์ความเหมือนอยู่ที่ระดับ 0.20 จากการศึกษาความหลากหลายทางพันธุกรรมของตัวอย่างข้าวพันธุ์คัดขาวดอกมะลิ 105 จากศูนย์วิจัยข้าวในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 8 แห่ง ทำให้ทราบว่าแม้ลักษณะประจำพันธุ์ที่ปรากฏให้เห็นได้ด้วยสายตาจะไม่มีความแตกต่างกัน แต่เมื่อทำการวิเคราะห์ด้วยเครื่องหมายโมเลกุล กลับพบว่าตัวอย่างดังกล่าว มีความหลากหลายทางพันธุกรรม ข้อมูลความแปรปรวนทางพันธุกรรมของพันธุ์ข้าวขาวดอกมะลิ 105 ที่ได้รับนี้ สามารถนำไปถ่ายทอดให้แก่นักวิชาการที่ทำงานด้านปรับปรุงพันธุ์ และผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าว เพื่อวางแผนจัดการอย่างเหมาะสมต่อไ