Kasetsart University
Thai Agricultural Research Repository (เครือข่ายสารสนเทศงานวิจัยเกษตรไทย)Not a member yet
3752 research outputs found
Sort by
Genetic parameters estimation of milk yield in crossbred dairy goat by random regression testday model
No full textObjective of this study was to estimate genetic parameters in crossbred goat between Thai native with Anglo-Nubian (AN), Toggenburg (TG), Saanen (SA) and Alpine (AP), for milk yield base on random regression test day model (RRTDM). The data analysis was based on 1,438 test day milk records between 2004 and 2006. RRTDM based on second-order Legendre polynomial function for additive genetic and permanent environment effects. Residual variance was adjusted for heterogeneity using exponential function. Heritability estimates were 0.088-0.535 and decreased from the beginning to the end of lactation with average of 0.238. The genetic lactation curve obtained from this study is useful for increasing accuracy of breeding values and selection strategies for improving milk goat of Thailand.การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประมาณค่าพารามิเตอร์ทางพันธุกรรมโดยใช้โมเดลวันทดสอบรีเกรซชั่นสุ่มของลักษณะการให้น้ำนมในแพะลูกผสมระหว่างพันธุ์พื้นเมืองไทย กับ พันธุ์แองโกลนูเบียน, ทอกเกนเบิร์ก, ซาเนน และอัลไพน์ จากข้อมูลน้ำนมวันทดสอบจำนวน 1,438 บันทึก ระหว่างปี 2547-2549 ใช้ Legendre polynomial function อันดับสอง เป็นฟังก์ชันการให้นมที่ซ้อนอยู่ในตัวสัตว์ และสภาพแวดล้อมถาวร มีการปรับอิทธิพลความคลาดเคลื่อนสุ่มของการให้น้ำนมด้วยสมการเอ็กซ์โปเนลเชียล จากการศึกษาพบว่าค่าอัตราพันธุกรรม มีค่าสูงในช่วงแรกขอการให้น้ำนม และมีค่าที่ลดลงเมื่อระยะเวลาในการให้น้ำนมเพิ่มขึ้น โดยมีค่าอยู่ในช่วง 0.088-0.535 และมีค่าเฉลี่ยตลอดระยะการให้นมเท่ากับ 0.238 กราฟพันธุกรรมที่ประเมินได้ในครั้งนี้ช่วยเพิ่มความแม่นยำของค่าการผสมพันธุ์ และแนวทางในการคัดเลือกแพะนมให้กับประเทศไทยต่อไ
Diversity of edible and medicinal mushrooms in plant protected area at Ratchaprabha dam, Suratthani province
No full textAbundance and distribution of thrips (Thysanoptera: Thripidae) in mangosteen (Garcinia mangostana L.) grown in single- and mixed-cropping systems
No full textRD45: The first recommended aromatic deepwater rice in Thailand
No full textRD45 (Hawm Prachin Buri) rice variety had been bred between PCRBR83012-267-5 line (Hawm Nai Pon X IR46) and Khoa Dawk Mali 105 at Prachin Buri Rice Research Center in 1989. F1 had been planted in 1990 and F2 to F5 had been selected during 1991 to 1994. After that, yield trials and testing of disease and insect resistance were conducted. In addition, farmer adoption had been assessed in hundred farmer fields under the project of improvement on rice production efficiency and rice seed distribution. RD45 had been certified and released as a recommended rice variety on September 28th, 2010. RD45 is non-glutinous and photoperiod sensitive deepwater rice variety. Its flowering date is in the range of October 25th to November 2nd. It is recommended for deepwater rice field where water depth is less than 100 cm. RD45 has 170 cm plant height with compact tillers, moderate culm strength and 27.7 cm panicle length. Its leaf blades and flag leaves are erect and green color. Rough rice of RD45 has straw color with the dimension of 10.2, 2.73, and 2.09 mm for length, width, and thickness, respectively. Its brown rice is shape slender with dimension of 7.44, 2.33, and 1.83 mm for length, width, and thickness. Milling quality of RD45 is very good with transparent grains and less chalkiness, so it could be milled as 100% white rice. Amylose content of RD45 is low (16.5%) with low gelatinization temperature. Its gel consistency is 80 mm with 1.67 elongation ratio of cooked rice. The distinct property of RD45 is aromatic, soft and sticky cooked rice as good as KDML105. This variety has 520 kg rai-1 and 9 weeks seed dormacy. This variety also had been adopted by 92% of the farmers who cooporated with the “Improvement on riceข้าวพันธุ์ กข45 (หอมปราจีนบุรี) ได้จากการผสมพันธุ์ระหว่างข้าวสายพันธุ์ PCRBR83012–267-5 (ได้จากการผสมพันธุ์ระหว่างข้าวพันธุ์หอมนายพล กับ IR46) กับพันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 ที่ศูนย์วิจัยข้าวปราจีนบุรีในปี 2532 ปลูกข้าวลูกผสมชั่วที่ 1 ในปี 2533 ปลูกและคัดเลือกข้าวชั่วอายุที่ 2-5 ระหว่างปี 2534-2537 หลังจากนั้นปลูกเปรียบเทียบผลผลิตและทดสอบปฏิกิริยาต่อโรคและแมลงศัตรูข้าว รวมทั้งประเมินการยอมรับของเกษตรกรภายใต้โครงการเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตและการกระจายเมล็ดพันธุ์ข้าวพันธุ์ดีจำนวน 100 แปลง ที่อำเภอต่างๆ ของจังหวัดปราจีนบุรี ได้รับการรับรองพันธุ์ในวันที่ 28 เดือนกันยายน พ.ศ.2553 ข้าวพันธุ์ กข45 เป็นข้าวเจ้าน้ำลึก ไวต่อช่วงแสงออกดอกประมาณวันที่ 25 ตุลาคม ถึง 2 พฤศจิกายน ปลูกในพื้นที่ที่มีระดับน้ำไม่เกิน 100 เซนติเมตร ลำต้นสูงประมาณ 170 เซนติเมตร ทรงกอตั้ง ต้นแข็งปานกลาง ใบสีเขียว ใบธงตั้งตรง รวงยาว 27.7 เซ็นติเมตร เมล็ดข้าวเปลือกสีฟาง ยาว 10.2 มิลลิเมตร กว้าง 2.73 มิลลิเมตร และหนา 2.09 มิลลิเมตร เมล็ดข้าวกล้องรูปร่างเรียว ยาว 7.44 มิลลิเมตร กว้าง 2.33 มิลลิเมตร และหนา 1.83 มิลลิเมตร คุณภาพการสีดีมาก เมล็ดข้าวขาวใส มีท้องไข่น้อย สีเป็นข้าว 100% ได้ ปริมาณอมิโลสต่ำ (16.35%) อุณหภูมิแป้งสุกต่ำ ความคงตัวของแป้งสุกอ่อน (80 มม.) อัตราการยืดตัวของข้าวสุก 1.67 เท่า ข้าวสุกนุ่มเหนียว และมีกลิ่นหอม ผลผลิตเฉลี่ย 520 กิโลกรัมต่อไร่ ระยะพักตัวของเมล็ดประมาณ 9 สัปดาห์ ข้าวพันธุ์นี้ได้รับการยอมรับจากเกษตรกรที่เข้าร่วมโครงการเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตและกระจายเมล็ดพันธุ์ข้าวพันธุ์ดี จำนวน 92 ราย จาก 100 ราย โดยเกษตรกรชอบคุณภาพการหุงต้มและรับประทาน ลักษณะของทรงต้นและผลผลิตสูง ในฤดูการผลิต ปี 2553 มีการขยายพื้นที่ปลูกข้าว กข45 ประมาณ 2,600 ไร่ ผลผลิตที่ได้มีการกระจายสู่เกษตรกรในจังหวัดปราจีนบุรีและจังหวัดใกล้เคียง และมีการแปรสภาพข้าว กข45 เพื่อจำหน่ายในท้องถิ่
KKN97057-7-1-1-6-4-NKI-1-1: A new aromatic early glutinous rice blast resistance line for rainfed lowland rice in northeast, Thailand
No full textNortheast Thailand rainfed lowland rice research and development project was carried out to improve early glutinous aromatic rice variety for blast resistance The promising line, KKN97057-7-1-1-6-4-NKI-1-1, was obtained in the year 2011 from RD6 x HY71 population which RD6 was female parent and HY71 was male parent was obtained. The F1 progenies of this cross were back crossed to RD6 to develop BC1F1 and BC2F1 population. The crossing was conducted at Khon Khaen Rice Research Center in 1997. This line is glutinous and photoperiod sensitive with approximately October 2nd flowering date, November 2nd harvesting date. Its plant height is 148 cm plant. It also has 10 panicles/hill. An average yield of this line is 557 kg/rai in Rice Research Center and 532 kg/rai in farmers field. Rice hull color is brown, brown rice grain length is 7.36 mm with slender shape. This promising line has low gelatinization temperature with aromatic, sticky and soft cooked rice. It has very good milling quality with 61 % head rice. The distinctness of this line is 1 week shorter maturity duration than those of RD6 varieties. This line is more suitable to grow on slightly upland area than RD6. KKN97057-7-1-1-6-4-NKI-1-1 is moderately resistant to blast disease in most area tested. It has good cooking and eating qualities with aromatic scent which accepted by the farmer and consumer. However, the disadvantage of this line is susceptible to bacterial leaf blight and brown plant hopper.โครงการวิจัยและพัฒนาพันธุ์ข้าวนาน้ำฝนในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ พัฒนาสายพันธุ์ข้าวเหนียวอายุเบาให้ต้านทานต่อโรคไหม้ ได้ข้าวเหนียวสายพันธุ์ดีเด่น KKN97057-7-1-1-6-4-NKI-1-1 ซึ่งคัดเลือกได้จากการผสมกลับระหว่างข้าวเหนียวกข6 เป็นพันธุ์แม่ กับข้าวเหนียวพันธุ์หางยี 71 เป็นพันธุ์พ่อ โดยผสมกลับไปหาพันธุ์กข6 จำนวน 2 ครั้ง ที่ศูนย์วิจัยข้าวขอนแก่น ใน พ.ศ. 2540 ข้าวสายพันธุ์นี้เป็นข้าวเหนียวไวต่อช่วงแสง ออกดอกประมาณวันที่ 2 ตุลาคม เก็บเกี่ยวประมาณวันที่ 2 พฤศจิกายน ความสูง ลำต้นเฉลี่ย 148 เซนติเมตร จำนวนรวง 10 รวงต่อกอ ให้ผลผลิตเฉลี่ยในสภาพแปลงทดลองของศูนย์วิจัยข้าว 557 กิโลกรัมต่อไร่ และให้ผลผลิตเฉลี่ยในสภาพแปลงนาเกษตรกร 532 กิโลกรัมต่อไร่ ข้าวเปลือกสีน้ำตาล เมล็ดยาว รูปร่างเรียว ข้าวกล้องยาว 7.36 มิลลิเมตร อุณหภูมิแป้งสุกต่ำ ข้าวนึ่งสุกเหนียวนุ่ม มีกลิ่นหอม คุณภาพการสีดีมาก ได้ข้าวเต็มเมล็ดและต้นข้าวร้อยละ 61 ลักษณะเด่นคือมีอายุเบากว่าพันธุ์กข12 ประมาณ 1 สัปดาห์ เหมาะสำหรับพื้นที่นาค่อนข้างดอนซึ่งไม่เหมาะสมกับพันธุ์กข12 ค่อนข้างต้านทานต่อโรคไหม้ในหลายพื้นที่ คุณภาพการหุงต้มและรับประทานดี มีกลิ่นหอม เป็นที่ยอมรับของเกษตรกร แต่มีข้อควรระวังคืออ่อนแอต่อโรคขอบใบแห้งและเพลี้ยกระโดดสีน้ำตา
Purity test of Thai Hom Mali rice samples from retail and wholesale markets in People Republic of China using DNA markers
No full textSixty percent of the population or about 700 million people of the People republic of China consume rice as staple food. This is accountable for 135 million tons or 1/3 of world rice consumption annually. The products for domestic consumption are mainly produced within the country. China imports only small amount of rice each year, but 95% of the imported products are Thai Hom Mali rice. However, the production of Thai Hom Mali rice is limited and the price is almost double of that of Chinese rice. This leads to a problem with mixing Thai Hom Mali with other cultivars and sold under Thai Hom Mali brand by traders. The Royal Thai Consulate-General Office at Guangzhou, PRC, has concerned about this problem and has set up the project to study the causes and effects of impurity in Thai Hom Mali rice in both retail and wholesale markets in PRC. The objectives of this study are to analyze the severity of impurity problem in Thai Hom Mali in Chinese markets, to determine the impacts on stakeholders and to propose solutions and action plans to policy makers. The Rice Department by Ubon Ratchathani Rice Research Center has collected rice samples and analyzed for the purity of those samples. Results from the study showed that among 107 samples collected from retailed markets, 43 samples indicated on the package that they were Thai Hom Mali rice. When analyzed with 4 DNA markers, only 24 samples (55.8%) met the export standard for Thai Hom Mali. Forty-five samples indicated on their packages that they were Thai fragrant rice, but only 3 samples (6.7%)ประชากรร้อยละ 60 ของจีนหรือประมาณ 700 ล้านคนบริโภคข้าวเป็นอาหารหลัก คิดเป็นปริมาณข้าวมากถึง 135 ล้านตันต่อปี หรือประมาณ 1 ใน 3 ของปริมาณการบริโภคข้าวของทั้งโลก และข้าวที่ใช้บริโภคส่วนใหญ่เป็นข้าวที่ผลิตในประเทศจีนเอง แม้ว่าจีนจะนำเข้าข้าวไม่มากนัก แต่กว่าร้อยละ 95 ของข้าวที่นำเข้ามาจากประเทศไทยซึ่งส่วนใหญ่เป็นข้าวหอมมะลิ แต่เนื่องจากผลผลิตข้าวหอมมะลิของไทยมีจำนวนจำกัด และมีราคาสูงกว่าข้าวของจีนเองเป็นเท่าตัว จึงมีแรงจูงใจให้มีการปลอมปนข้าวหอมมะลิไทยด้วยข้าวอื่นๆ ซึ่งมีราคาถูกกว่าแต่จำหน่ายโดยอ้างชื่อข้าวหอมมะลิไทยเพื่อให้ได้ในราคาที่สูงกว่า ในบางกรณีมีการขายข้าวสายพันธุ์อื่นภายใต้ชื่อข้าวหอมมะลิไทย เหตุการณ์เช่นนี้ย่อมจะนำความเสียหายมาสู่ชื่อเสียง และอุตสาหกรรมการผลิตข้าวหอมมะลิของไทยอย่างเลี่ยงไม่ได้ สำนักงานฝ่ายการเกษตรประจำสถานกงสุลใหญ่ ณ นครกวางโจว สาธารณรัฐประชาชนจีน ตระหนักถึงความสำคัญของปัญหานี้ จึงได้จัดทำโครงการ” การศึกษาวิเคราะห์ปัญหาการปลอมปนข้าวหอมมะลิไทยในตลาดจีน : ความรุนแรง ผลกระทบ และแนวทางแก้ไข” ซึ่งโครงการนี้มีจุดประสงค์เพื่อศึกษาวิจัยความรุนแรงของประเด็นปัญหาการปลอมปนข้าวหอมมะลิไทยในตลาดจีน และวิเคราะห์ผลกระทบที่มีต่อผู้มีส่วนได้ส่วนเสียทุกฝ่ายทั้งในระยะสั้นและระยะยาว เพื่อนำเสนอแนวทางแก้ไขปัญหาและแผนดำเนินการต่อผู้บริหารทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้อง คณะผู้ดำเนินการประกอบด้วย 2 หน่วยงาน คือ สถาบันศึกษานโยบายสาธารณะ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ และสำนักวิจัยและพัฒนาข้าว กรมการข้าว ศูนย์วิจัยข้าวอุบลราชธานีรับผิดชอบ ดำเนินการตรวจสอบความบริสุทธิ์ของตัวอย่างข้าวหอมมะลิด้วยเครื่องหมายดีเอ็นเอ จากการศึกษามาตรฐานคุณภาพของข้าวหอมมะลิในตลาดค้าปลีกที่เก็บตัวอย่างจากเมืองกวางโจว และเซินเจิ้น จำนวน 107 ตัวอย่าง รวมกับตัวอย่างพันธุ์ข้าวจีนอีก 2 ตัวอย่างคือ พันธุ์ #923 และ พันธุ์ #9113 พบว่า มีตัวอย่างที่ระบุในภาชนะบรรจุชัดเจนว่าเป็น ข้าวหอมมะลิของไทย จำนวน 43 ตัวอย่าง เมื่อตรวจสอบด้วยเครื่องหมายดีเอ็นเอจำนวน 4 ตำแหน่งพบว่า มี 24 ตัวอย่างที่ผ่านมาตรฐานส่งออกข้าวหอมมะลิของกระทรวงพาณิชย์ คิดเป็นร้อยละ 55.8 ส่วนตัวอย่างที่ระบุบนภาชนะบรรจุว่าเป็นข้าวหอมไทย มีจำนวน 45 ตัวอย่าง แต่เมื่อวิเคราะห์ด้วยเครื่องหมายดีเอ็นเอพบว่ามีเพียง 3 ตัวอย่างที่ผ่านมาตรฐานการส่งออกข้าวหอมมะลิของกระทรวงพาณิชย์ คิดเป็นร้อยละ 6.7 สำหรับตัวอย่างข้าวสารในตลาดค้าส่งทั้งหมด 20 ตัวอย่าง มีระบุว่าเป็นข้าวหอมมะลิ จำนวน 17 ตัวอย่าง ส่วนอีก 3 ตัวอย่างระบุเพียงว่าเป็นข้าวหอมไทยคือ P6, P9 และ P16 ในจำนวน 17 ตัวอย่างที่ระบุว่าเป็นข้าวหอมมะลิ มีเพียงตัวอย่าง P1 เท่านั้นที่ผ่านมาตรฐานการส่งออก คิดเป็นร้อยละ 5.8 อีก 11 ตัวอย่างไม่ผ่านมาตรฐาน คิดเป็นร้อยละ 64.7 ส่วนอีก 5 ตัวอย่างมีรูปแบบของแถบดีเอ็นเอแตกต่างจากข้าวหอมมะลิ คิดเป็นร้อยละ 29.4 การระบุชนิดของข้าวบนภาชนะบรรจุเพียงว่าเป็นข้าวหอมไทย อาจทำให้เกิดการเข้าใจผิดหรือเกิดความสับสนแก่ผู้บริโภคว่าเป็นข้าวชนิดเดียวกับข้าวหอมมะลิไทยได้ ข้อมูลจากงานวิจัยนี้น่าจะเป็นแนวทางสำหรับการวางแผนเชิงกลยุทธ์การตลาดค้าข้าวหอมมะลิของไทยในสาธารณรัฐประชาชนจีนต่อไปในอนาค
Urea foliar application for damaging weedy rice seed
No full textStudy of urea foliar application for controlling seed setting of weedy rice seed was conducted at Phitsanulok and Lopburi Rice Research Center during 2009 - 2010. Three experiments were designed as RCB with 4 replications. Treatments of the first experiment consist of rates of urea between 0 - 5.0 kg/20 liters of water. Treatments of the second experiment consist of times of application which were 1) at panicle initiation stage 2) at the stage of immediate emergence of panicles from flag leaves 3) at the stage of half-emergence of panicles from flag leaves 4) at the stage of full-emergence of panicles from flag leaves, and 5) at milky stage. The third experiment was conducted in a farmer field with 6 treatments, consisting of rates of urea foliar application and herbicides wiping only on weedy rice panicles. The first three treatments were urea rates at 2.0, 2.5, 3.0 kg/20 liters of water. Another three treatments were herbicide wiping on weed panicles by using a glufosinate - ammonium mixture and glyphosate at the rate of 100 cc/liter of water and untreated as check. Results of this study showed that urea foliar application at 2.0 - 5.0 kg/20 liters of water could control weedy rice seed setting for 80 - 98 %. However, at the rate of 3.5 kg/20 liters and higher, urea could cause rice leaf damage. The most suitable time for urea foliar application was at the stage of full-emergence of panicles from flag leaves. The most suitable rate of urea was 3.0 kg/20 liters of water, which could equally control damage weedy rice seed setting comparing to the two herbicides. The urea foliar application technique can be effectively applied only when the weedy rice flowers before the cultivated rice. This technique can be an alternative method for controlling weedy rice seed setting instead of wiping weed panicles with herbicide technique.การพ่นปุ๋ยยูเรียสำหรับควบคุมการติดเมล็ดของข้าววัชพืช ดำเนินการที่ศูนย์วิจัยข้าวพิษณุโลกศูนย์วิจัยข้าวลพบุรี นาเกษตรกรจังหวัดพิษณุโลก และจังหวัดลพบุรี ที่มีการระบาดของข้าววัชพืชรุนแรง ระหว่างปี 2552 - 2553 ประกอบด้วย 3 การทดลอง โดยวางแผนการทดลองแบบ RCB จำนวน 4 ซ้ำ ดังนี้ การทดลองที่ 1 ศึกษาอัตราความเข้มข้นของปุ๋ยยูเรียต่อการติดเมล็ดของข้าววัชพืช รวม 10 กรรมวิธี คือ ใช้ปุ๋ย ยูเรียอัตรา 1.0, 1.5, 2.0, 2.5, 3.0, 3.5, 4.0, 4.5 และ 5.0 กิโลกรัมต่อน้ำ 20 ลิตร และไม่พ่นปุ๋ยยูเรีย การทดลองที่ 2 ศึกษาระยะเวลาการพ่นปุ๋ยยูเรียต่อการติดเมล็ดของข้าววัชพืช รวม 5 กรรมวิธี คือ ระยะข้าววัชพืชตั้งท้อง รวงเริ่มโผล่ รวงโผล่ครึ่งรวง รวงโผล่เต็มรวง และเมล็ดเริ่มเป็นน้ำนม การทดลองที่ 3 ศึกษาผลของการพ่นปุ๋ยยูเรียต่อการติดเมล็ดของข้าววัชพืชในนาหว่านน้ำตม รวม 6 กรรมวิธี คือ ใช้ปุ๋ยยูเรียพ่นรวงข้าววัชพืช อัตรา 2.0, 2.5, 3.0 กิโลกรัมต่อน้ำ 20 ลิตร ใช้สารกำจัดวัชพืช glufosinate – ammonium ลูบรวงข้าววัชพืช อัตรา 100 มิลลิลิตรต่อน้ำ 1 ลิตร, ใช้สารกำจัดวัชพืช glyphosate ลูบรวงข้าววัชพืช อัตรา 100 มิลลิลิตรต่อน้ำ 1 ลิตร และไม่ใช้ปุ๋ยยูเรียพ่น และสารกำจัดวัชพืชลูบรวงข้าววัชพืช ใช้ข้าวพันธุ์สุพรรณบุรี 1 ผลการทดลอง พบว่า อัตราความเข้มข้นของปุ๋ยยูเรียที่พ่นตั้งแต่ 2.0 – 5.0 กิโลกรัมต่อน้ำ 20 ลิตร ทำให้ข้าววัชพืชมีเมล็ดลีบมาก 80 - 98 เปอร์เซ็นต์ แต่ความเข้มข้นของปุ๋ยยูเรียที่พ่นในอัตราสูงตั้งแต่ 3.5 กิโลกรัมต่อน้ำ 20 ลิตร ขึ้นไป ทำให้ต้นข้าวแสดงอาการใบไหม้ด้วย ซึ่งระยะเวลาที่เหมาะสมในการพ่นปุ๋ยยูเรีย คือ ระยะรวงข้าววัชพืชโผล่เต็มรวง ทำให้ข้าววัชพืชมีเมล็ดลีบมากที่สุด และเมื่อนำปุ๋ยยูเรียไปพ่นในสภาพแปลงนาหว่านน้ำตม พบว่า อัตราความเข้มข้นที่เหมาะสม คือ 3.0 กิโลกรัมต่อน้ำ 20 ลิตร ทำให้รวงข้าววัชพืชลีบมากเทียบเท่ากับ การใช้สารกำจัดวัชพืช glufosinate – ammonium และ glyphosate ลูบรวงข้าววัชพืช ในอัตราความเข้มข้น 100 มิลลิลิตร ต่อน้ำ 1 ลิตร ในการจัดการข้าววัชพืชโดยการใช้ปุ๋ยยูเรียพ่นเพื่อให้เมล็ดลีบนี้ จะใช้ได้กับข้าววัชพืชที่ออกดอกก่อนข้าวปลูกเท่านั้น เพราะถ้าออกดอกพร้อมกันจะทำให้เมล็ดข้าวปลูกลีบไปด้วย วิธีการนี้เป็นการทดแทนการใช้สารเคมีลูบรวงข้าววัชพืช เพื่อช่วยลดจำนวนเมล็ดข้าววัชพืชที่จะสะสมในฤดูต่อไ
Effect of hermetic seed storage in super bag on rice seed quality
No full textHermetic seed storage in super bag provided by IRRI prevents oxygen and moisture movement between the outside atmosphere and the seed. Two experiments were conducted to investigate the effect of hermetic storage in IRRI super bag on rice seed quality. In a preliminary experiment, rice seed variety Khao Dawk Mali 105 (KDML105) was stored either in plastic seed bags at 12% moisture content (MC) or in super bags at 10% MC, at Prachinburi Rice Research Center warehouse (PCR). The result showed that germination of seed stored in plastic seed bags was less than 80% after 6 months whereas germination of seed stored in super bags was 93%. There was still 92 % germination of seed stored in super bags after 24 months storage. In another experiment, a split plot in RCB design was used whereby 12% seed moisture content of Pathum Thani 1 (PTT1) was stored, with or without chemical treatment (mancozeb+carbendazim +cholopyriphos) in plastic bags, plastic bags+ super bags, or in jute bags, at Chonburi Rice Seed Center warehouse (CBR) for 12 months. The result revealed that germination of 12% seed moisture content was less than 80% after 9 months storage except for those stored after chemical treatment in plastic bags+super bags (89%). Germination of 10% seed moisture content stored in plastic bags+super bags with or without chemical treatment was 91 or 94%, respectively, after 12 months storage. Moreover, no insects were detected in these three super bag treatments. Hence, hermetic storage can be used to maintain the viability of rice seed reserves against future disasters and to extend the longevity of rice germplasm without storage at low temperature.การเก็บรักษาเมล็ดพันธุ์แบบปิดสนิทโดยใช้ super bag จาก IRRI ซึ่งเป็นการเก็บรักษาเมล็ดพันธุ์ในถุงที่มีคุณสมบัติป้องกันการแลกเปลี่ยนออกซิเจนและความชื้นของเมล็ดพันธุ์กับบรรยากาศภายนอกภาชนะบรรจุเมล็ดพันธุ์ วัตถุประสงค์ของการทดลองนี้ เพื่อศึกษาผลของเก็บรักษาเมล็ดพันธุ์ข้าวแบบปิดสนิทใน super bag ต่อคุณภาพของเมล็ดพันธุ์ ดำเนินการ 2 การทดลอง การทดลองที่ 1 เป็นการทดลองเบื้องต้นในการเก็บรักษาเมล็ดพันธุ์ข้าวขาวดอกมะลิ 105 ที่มีความชื้น 12 เปอร์เซ็นต์ ในถุงพลาสติกสาน เปรียบเทียบกับเมล็ดพันธุ์ที่มีความชื้น 10 เปอร์เซ็นต์ ใน super bag เมื่อเก็บรักษาในโรงเก็บเมล็ดพันธุ์ของศูนย์วิจัยข้าวปราจีนบุรี พบว่าเมื่อเก็บรักษาเมล็ดพันธุ์เป็นเวลา 6 เดือน เมล็ดพันธุ์ในถุงพลาสติกสาน มีความงอกลดลงต่ำกว่า 80 เปอร์เซ็นต์ ส่วนเมล็ดพันธุ์ที่เก็บรักษาใน super bag มีความงอกเฉลี่ย 93 เปอร์เซ็นต์ และยังคงมีความงอกเฉลี่ย 92 เปอร์เซ็นต์ เมื่อเก็บรักษาเป็นเวลา 24 เดือน ส่วนการทดลองที่ 2 วางแผนการทดลองโดยใช้ split plot in RCB ในการเก็บรักษาเมล็ดพันธุ์ข้าวปทุมธานี 1 main plot คือ กรรมวิธีการเก็บรักษาเมล็ดพันธุ์ จำนวน 8 กรรมวิธี ได้แก่ การเก็บเมล็ดพันธุ์ที่ความชื้นเมล็ดพันธุ์ 12 เปอร์เซ็นต์ แบบไม่คลุกสารเคมีและคลุกสารเคมี (mancozeb+carbendazim+cholopyriphos) ในถุงพลาสติกสานอย่างเดียว ถุงพลาสติกสานสวมทับ super bag และกระสอบปออย่างเดียว เปรียบเทียบกับการเก็บเมล็ดพันธุ์ที่ความชื้น 10 เปอร์เซ็นต์ แบบคลุกสารเคมีและไม่คลุกสารเคมี ในถุงพลาสติกสานสวมทับ super bag ส่วน sub plot คือ ระยะเวลาเก็บรักษา เป็นเวลา 12 เดือนในโรงเก็บเมล็ดพันธุ์ของศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวชลบุรี จากผลการวิจัยพบว่า เมื่อเก็บรักษาเมล็ดพันธุ์เป็นเวลา 9 เดือน กรรมวิธีการเก็บเมล็ดพันธุ์ที่ความชื้น 12 เปอร์เซ็นต์ มีความงอกต่ำกว่า 80 เปอร์เซ็นต์ (13-64 เปอร์เซ็นต์) ทุกกรรมวิธี ยกเว้นกรรมวิธีที่คลุกสารเคมีและเก็บในถุงพลาสติกสานสวมทับ super bag เมื่อเก็บรักษาเมล็ดพันธุ์เป็นเวลา 12 เดือน เมล็ดพันธุ์ที่ความชื้น 12 เปอร์เซ็นต์ แบบคลุกสารเคมี เก็บในถุงพลาสติกสาน+super bag เมล็ดพันธุ์ที่ความชื้น 10 เปอร์เซ็นต์แบบคลุกสารเคมี เก็บในถุงพลาสติกสานสวมทับ super bag และเมล็ดพันธุ์ที่ความชื้น 10 เปอร์เซ็นต์ แบบไม่คลุกสารเคมี เก็บในถุงพลาสติกสานสวมทับ super bag มีความงอกเฉลี่ย 84 89 และ 91 เปอร์เซ็นต์ ตามลำดับ และไม่พบจำนวนแมลงต่อน้ำหนักข้าวเปลือก 200 กรัมในทั้ง 3 กรรมวิธี ดังนั้นวิธีการเก็บรักษาเมล็ดพันธุ์ข้าวแบบปิดสนิทเป็นวิธีการที่สามารถนำไปใช้ในการเก็บรักษาเมล็ดพันธุ์สำรองไว้ใช้ในกรณีเกิดอุทกภัย และการอนุรักษ์เมล็ดเชื้อพันธุ์ข้าว โดยไม่ต้องเก็บรักษาเมล็ดพันธุ์ที่อุณหภูมิต่
Forecasting the whitebacked planthopper, Sogatella furcifera (Horvath) outbreak in Chiang Rai province using light trap
No full textWhitebacked Planthopper (WBPH), Sogatella furcifera (Horvath) has been a major pest in irrigated rice growing areas of Chiang Rai province since 2003. A light trap, an effective tool for monitoring the outbreaks of WBPH, was conducted in hot spot areas. A light trap was set in Chiangrai Rice Research Center while farmers’ fields survey was carried out in Chiang Rai province during January 2009 to December 2010. The number of WBPH caught from a light trap was counted everyday throughout the year. The results showed that a light trap could collect a large number of WBPH. The highest number of WBPH from a light trap was 9,703 hoppers/trap/month which related to the WBPH outbreak in farmers’ fields.เพลี้ยกระโดดหลังขาว (Whitebacked Planthopper, Sogatella furcifera (Horvath)) เป็นแมลงศัตรูข้าวที่ทำความเสียหายแก่ผลผลิตข้าวในจังหวัดเชียงรายตั้งแต่ปี 2546 จนถึงปัจจุบัน การติดตามความหนาแน่นของประชากรแมลง เพื่อคาดการณ์การระบาดของแมลงชนิดนี้ในแต่ละพื้นที่ และแต่ละฤดูปลูกเป็นสิ่งจำเป็น กับดักแสงไฟเป็นเครื่องมือที่มีประสิทธิภาพในการติดตามปริมาณของประชากรเพลี้ยกระโดดหลังขาวในพื้นที่ระบาดรุนแรง การศึกษาความสอดคล้องของจำนวนเพลี้ยกระโดดหลังขาวที่ดักจับได้จากกับดักแสงไฟ กับข้อมูลการสำรวจแมลงในนาแต่ละพื้นที่ที่มีการระบาดของแมลงดังกล่าว เพื่อใช้ในการคาดการณ์การระบาดของเพลี้ยกระโดดหลังขาว ดำเนินการตั้งแต่เดือนมกราคม 2552 ถึงเดือนธันวาคม 2553 ณ ศูนย์วิจัยข้าวเชียงราย โดยเปิดกับดักแสงไฟ เพื่อล่อดักจับแมลงระหว่างเวลา 19.00 - 21.00 น. ทุกคืนตลอดปี และทำการสำรวจแมลงในนาเกษตรกรในพื้นที่จังหวัดเชียงราย พบว่า เพลี้ยกระโดดหลังขาวจากกับดักแสงไฟมีจำนวนสูงสุดในเดือนเมษายน 2553 โดยจำนวนแมลงที่ดักจับได้ 9,703 ตัว/กับดัก/เดือน ซึ่งสัมพันธ์กับการระบาดของแมลงในนาเกษตรก
Sew Gliang specific-region upland rice of Loei province
No full textSew Gliang is upland photosensitive glutinous rice and widely grown on highland area of Loei province with approximately 200-300 kg/rai average yield. Most upland farmers grow this rice with dry seeded method. However, there is very high variation within variety. Grain yield obtained from each field in this province is different as the diverse of variety characteristic and use for local consumption and the rest are sold via community rice center in the village.Therefore 5 research centers in the Upper Northeastern part of Thailand conducted an upland rice research and development project during 2008 – 2010. Fifty-six Sew Gliang rice samples collected from the farmers and selected specific character as farmer accept were grown and evaluated. Evaluation have been done for rice adaptation and farmer acception for its agricultural characteristic, grain quality, cooking and eating qualities. As the result, we were able to select the upland Sew Gliang rice variety which suit to farmer demand. Specific characters of this rice variety are erected plant type, yellow color stem, dark green leaf with long and slender shape, flowering approximately on September 22th, moderately strong culm, 7 panicles per hill. This rice variety yielded approximately 270 kg/rai, the hull color is straw, brown rice grain shape is medium with 7-8 mm long, 2.6 mm wide and 2.0 mm thick. Cooked rice is soft and fragrance. Advantage of this rice variety is short growth duration and resistant to blast disease (score 2). This variety will be proposed to be certified in near future to be recommended for farmer group who produce Sew Gliang rice variety in Nam-yen village, Ampher Dansai, Loei province.ซิวเกลี้ยงเป็นข้าวไร่ข้าวเหนียวไวต่อช่วงแสงที่นิยมปลูกกันอย่างแพร่หลายในพื้นที่สูงจังหวัดเลย มีผลผลิตประมาณ 200-300 กิโลกรัมต่อไร่ ส่วนมากปลูกโดยวิธีหยอดหรือโรยเมล็ดข้าวแห้ง แต่พันธุ์ข้าว ยังมีความแปรปรวนสูงมาก ผลผลิตข้าวที่ได้ยังมีความแตกต่างกัน จากการที่มีลักษณะพันธุ์ที่หลากหลาย เนื่องจากเป็นการปลูกของเกษตรกรในพื้นที่ บ้านน้ำเย็น อำเภอด่านซ้าย จังหวัดเลย เพื่อการบริโภค และจำหน่ายผ่านศูนย์ข้าวชุมชนในหมู่บ้าน จากผลการดำเนินงานของโครงการวิจัยและพัฒนาข้าวไร่ ในเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน ในปี 2551-2553 โดยศูนย์วิจัยข้าวชุมแพ ศูนย์วิจัยข้าวขอนแก่น ศูนย์วิจัยข้าวสกลนคร ศูนย์วิจัยข้าวอุดรธานี และศูนย์วิจัยข้าวหนองคาย ได้ปลูกศึกษาลักษณะทางการเกษตรพันธุ์ข้าวไร่ ที่รวบรวมจากแปลงเกษตรกรที่ปลูกพันธุ์ข้าวซิวเกลี้ยง 56 ตัวอย่าง พันธุ์คัดเลือกเฉพาะลักษณะพันธุ์ ที่เกษตรกรต้องการ รวมทั้งประเมินการปรับตัวและการยอมรับของเกษตรกร ในลักษณะทางการเกษตร คุณภาพเมล็ดและ การหุงต้ม และรับประทาน สามารถคัดเลือกข้าวไร่พันธุ์ซิวเกลี้ยงที่ตรงกับความต้องการของเกษตรกร โดยมีลักษณะประจำพันธุ์คือ ทรงกอตั้ง ปล้องสีเหลือง ใบสีเขียวเข้ม ยาวเรียว ออกดอกประมาณวันที่ 22 กันยายน ลำต้นค่อนข้างแข็ง จำนวนรวงต่อกอ 7 รวงต่อกอ ผลผลิต ประมาณ 270 กิโลกรัม/ไร่ เปลือกเมล็ดสีฟาง รูปร่างปานกลาง ยาว 7-8 มิลลิเมตร กว้าง 2.6 มิลลิเมตร หนา 2.0 มิลลิเมตร ข้าวนึ่งสุกนุ่ม มีกลิ่นหอม ลักษณะเด่นคือ อายุเบาและต้านทานต่อโรคไหม้ (ระดับคะแนน 2) และปัจจุบันอยู่ในระหว่างการรวบรวมข้อมูล เพื่อขอเสนอขอรับรองพันธุ์ สำหรับแนะนำให้กับกลุ่มเกษตรกรผู้ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวซิวเกลี้ยงบ้านน้ำเย็น อำเภอด่านซ้าย จังหวัดเลย สามารถคัดเลือกข้าวไร่พันธุ์ซิวเกลี้ยงที่ตรงกับความต้องการของเกษตรกร โดยมีลักษณะประจำพันธุ์คือ ทรงกอตั้ง ปล้องสีเหลือง ใบสีเขียวเข้ม ยาวเรียว ออกดอกประมาณวันที่ 22 กันยายน ลำต้นค่อนข้างแข็ง จำนวนรวงต่อกอ 7 รวงต่อกอ ผลผลิต ประมาณ 270 กิโลกรัม/ไร่ เปลือกเมล็ดสีฟาง รูปร่างปานกลาง ยาว 7-8 มิลลิเมตร กว้าง 2.6 มิลลิเมตร หนา 2.0 มิลลิเมตร ข้าวนึ่งสุกนุ่ม มีกลิ่นหอม ลักษณะเด่นคือ อายุเบาและต้านทานต่อโรคไหม้ (ระดับคะแนน 2) และปัจจุบันอยู่ในระหว่างการรวบรวมข้อมูล เพื่อขอเสนอรับรองพันธุ์ สำหรับแนะนำให้กับกลุ่มเกษตรกรผู้ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวซิวเกลี้ยง บ้านน้ำเย็น อำเภอด่านซ้าย จังหวัดเล