Kasetsart University
Thai Agricultural Research Repository (เครือข่ายสารสนเทศงานวิจัยเกษตรไทย)Not a member yet
3752 research outputs found
Sort by
Royal paddy farming project :Thawee Wattana Palace.
No full textThe Royal farming projects has been established at Thawee Wattana Royal Palace to
be learning center for the royal guards and courtiers under intention of the Crown Prince. The project began in 2012 by transplanting photo-sensitive varieties for first rice crop and photo-insensitive varieties for second rice crop. In each crop season, fertilizers and cultural management were applied as recommended. Results showed that Khao Dawk Mali 105 variety grown in 2012 crop season gave the yield of 438 kg/rai; RD47 and KDML105 gave the yield of 533 and 472 kg/rai in 2013 first and second rice crop, respectively; RD49 and Pathumthani1 gave the yield of 615 and 554 kg/rai in 2014 first and second rice crop, respectively. In each crop season, fertilizers and cultural management were applied as recommended. Results showed that Khao Dawk Mali 105 variety grown in 2012 crop season gave the yield of 438 kg/rai;
RD47 and KDML105 gave the yield of 533 and 472 kg/rai in 2013 first and second rice crop, respectively; RD49 and Pathumthani1 gave the yield of 615 and 554 kg/rai in 2014 first and second rice crop, respectively.โครงการนาพระราชทาน วังทวีวัฒนามีวัตถุประสงค์เพื่อเป็นแหล่งเรียนรู้ด้านข้าวให้กับทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์และข้าราชบริพารในสมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามกุฎราชกุมาร โดยจัดทำแปลงสาธิตเรียนรู้การปลูกข้าวและวิธีการปฏิบัติที่ถูกต้องเริ่มตั้งแต่ฤดูนาปี ปี 2555 โดยปักดำ ปีละ 2 ครั้ง ฤดูนาปีใช้พันธุ์ข้าวขาว ดอกมะลิ 105 ฤดูนาปรังใช้พันธุ์ข้าวที่ไม่ไวต่อช่วงแสงตามความเหมาะสม แต่ละฤดูปลูกใส่ปุ๋ยตามคำแนะนำของกรมการข้าว และปฏิบัติดูแลรักษาตามหลักวิชาการ ผลการดำเนินงานในฤดูนาปี 2555 ข้าวพันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 ให้ผลผลิต 438 กิโลกรัมต่อไร่ ฤดูนาปรัง ปี 2556 ใช้ข้าวพันธุ์ กข47 ได้ผลผลิต 533 กิโลกรัมต่อไร่ ฤดูนาปี 2556 ข้าวพันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 ให้ผลผลิต 472 กิโลกรัมต่อไร่ ฤดูนาปรัง 2557 ใช้ข้าวพันธุ์ กข49 ได้ผลผลิต 615 กิโลกรัมต่อไร่ ในฤดูนาปี 2557 ใช้ข้าวที่ไม่ไวต่อช่วงแสง พันธุ์ปทุมธานี 1 ได้ผลผลิต 554 กิโลกรัมต่อไร
Reaction of lines / rice varieties from gene bank and INGER rice germplasm to blast and bacterial leaf blight diseases in Chainat Province
No full textBlast and bacterial leaf blight diseases are major diseases, which cause damage to yield and quality of rice in Thailand. Testing the reaction of lines/rice varieties from gene bank germplasm (Rice Department) and germplasm from International rice research institute (IRRI) under the International network for genetic evaluation of rice (INGER). Test reaction to blast and bacterial leaf blight diseases, with the objective for selection of lines/rice varieties resistant to blast and bacterial leaf blight disease at Chainat rice research center. In 2008 – 2014 used 1,200 gene bank germplasms for test reaction to blast disease. Evaluated blast disease at seedling stage was conducted under the upland short row conditions (natural infections). The results showed that 351 lines/rice varieties were resistant - moderately resistant (R-MR). Test reaction to bacterial leaf blight disease during 2010 – 2014, used 200 gene bank germplasm and 286 INGER germplasm, total 486 germplasm. Test reaction at tillering stage, artificial inoculation by clipping method. The results showed that 122 lines/rice varieties were highly resistant - moderately resistant (HR-MR). The experiment data can be taken use to support for work on rice breeding in Thailand for develop rice varieties resistant to blast and bacterial leaf blight disease, high yield, good cooking quality, popular of consumer and market. For propagate to the farmers.โรคไหม้และโรคขอบใบแห้ง เป็นโรคสำคัญที่สร้างความเสียหายให้กับผลผลิตและคุณภาพข้าวในประเทศไทย การทดสอบปฏิกิริยาของสายพันธุ์/พันธุ์ข้าวจากแหล่งเชื้อพันธุ์ธนาคารเชื้อพันธุ์ข้าว (Gene bank) กรมการข้าว และแหล่งเชื้อพันธุ์ภายใต้โครงการ International network for genetic evaluation of rice (INGER) สถาบันวิจัยข้าวนานาชาติ (IRRI) ต่อโรคไหม้และโรคขอบใบแห้ง วัตถุประสงค์เพื่อคัดเลือกสายพันธุ์/พันธุ์ข้าวที่มีความต้านทานต่อการเข้าทำลายของโรคไหม้ และโรคขอบใบแห้ง ดำเนินการที่ศูนย์วิจัยข้าวชัยนาท การทดสอบปฏิกิริยาต่อโรคไหม้ ดำเนินการระหว่างปี 2551 – 2557 โดยใช้สายพันธุ์/พันธุ์ข้าวจากแหล่งเชื้อพันธุ์Gene Bank จำนวน 1,200 สายพันธุ์/พันธุ์ ทดสอบปฏิกิริยาต่อโรคไหม้ในระยะกล้าแบบ upland short row โดยปล่อยให้เกิดการเข้าทำลายของโรคตามธรรมชาติ ผลการทดสอบพบว่า สายพันธุ์/พันธุ์ข้าวแสดงปฏิกิริยาต้านทานมาก - ค่อนข้างต้านทาน (HR - MR) ต่อโรคไหม้ จำนวน 351 สายพันธุ์/พันธุ์ข้าว การทดสอบปฏิกิริยาโรคขอบใบแห้ง ดำเนินการระหว่างปี 2553 – 2557 โดยใช้สายพันธุ์/พันธุ์ข้าวจากแหล่งเชื้อพันธุ์Gene Bank จำนวน 200 สายพันธุ์/พันธุ์ และINGER จำนวน 286 สายพันธุ์/พันธุ์ รวม 486 สายพันธุ์/พันธุ์ ทดสอบปฏิกิริยาต่อโรคขอบใบแห้งในระยะแตกกอ ปลูกเชื้อโรค (artificial inoculation) โดยวิธีการตัดใบ (clipping method) ผลการทดสอบพบว่า สายพันธุ์/พันธุ์ข้าวแสดงปฏิกิริยาต้านทาน - ค่อนข้างต้านทาน (R - MR) ต่อโรคขอบใบแห้ง จำนวน 122 สายพันธุ์/พันธุ์ข้าว จากการทดสอบสามารถนำมาเป็นข้อมูลสนับสนุนงานด้านปรับปรุงพันธุ์ข้าวในประเทศไทย ให้มีการพัฒนาข้าวพันธุ์ดีมีความต้านทานต่อโรคไหม้และโรคขอบใบแห้ง ให้ผลผลิตต่อไร่สูง มีคุณภาพการหุงต้มดี พร้อมทั้งเป็นที่นิยมของผู้บริโภคและตลาด เพื่อเผยแพร่สู่เกษตรกรต่อไ
IR57514-PMI-5-B-1-2: Elite line for climate change.
No full textElite line, IR57514-PMI-5-B-1-2 was bred at International Rice Research Institute (IRRI) in 1987. Then it has been selected at Phimai Rice Research Station. After that, yield trials were conducted under rainfed lowland condition in North and Northest Thailand. When grown in famer field under drought prone during 1996 - 1999, this line gaved the highest yield by average 542 kg/rai and inter-station yield trials during 2002 - 2014 it yielded by average 598 kg/rai which were 22 and 17% higher than KDML105 in the tested field conditions. The adventages of this line are drought resistance, submergence tolelance, resistant to rice blast disease and high adaptation to grow under rainfed condition. Therefore, it is suitable for reducing the risk from climate change condition which is often affected by severe drought and unpredictable flood.ข้าวสายพันธุ์ดี IR57514-PMI-5-B-1-2 ได้รับการปรับปรุงพันธุ์จากสถาบันวิจัยข้าวนานาชาติ (IRRI) เมื่อ พ.ศ. 2530 แล้วนำมาปลูกคัดเลือกต่อที่สถานีทดลองข้าวพิมาย ผ่านการทดสอบและประเมินผลผลิตหลายปี ในเขตพื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือและภาคเหนือตอนบน ให้ผลผลิตสูงสม่ำเสมอ ผลผลิตเฉลี่ยในนาเกษตรกรที่ปลูกในสภาพแล้ง เมื่อปลูกโดยวิธีการปักดำ พ.ศ.2539 - 2541 เฉลี่ย 542 กิโลกรัมต่อไร่ สูงกว่าพันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 คิดเป็นร้อยละ 22 และผลผลิตเฉลี่ยในสภาพแปลงทดลองของศูนยวิจัยข้าว พ.ศ. 2545 - 2557 เฉลี่ย 598 กิโลกรัมต่อไร่ สูงกว่าพันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 คิดเป็นร้อยละ 17 สามารถทนแล้งดี ทนน้ำท่วมฉับพลัน ต้านทานโรคไหม้ และปรับตัวได้ดีในเขตพื้นที่ปลูกข้าวอาศัยน้ำฝน เหมาะสำหรับเป็นพันธุ์ใช้ปลูกในปัจจุบัน เพื่อลดความเสี่ยงจากสภาพภูมิอากาศที่เปลี่ยนแปลง ซึ่งมักประสบปัญหาการเกิดภัยแล้งหรือน้ำท่วมฉับพลันเป็นประจำ โดยไม่สามารถคาดการณ์ได
Modeling development project on managing strategies to reduce weedy rice infestation
No full textWeedy rice problem is a serious threat to rice cultivation in Thailand particularly in
irrigated rice growing area. Hence, “Modeling development project on managing strategies to reduce weedy rice infestation” had been carried out to reduce server weedy rice problem. This project was conducted at Moo 8 Suan Prig Thai, Muang district and Moo 5 Bueng Kho Hai, Lam Lul Ka district, Pathumthani province with 500 rai in 2013 and 2014 of demonstrated rice field. This technological package consisted of 12 varied cultural practices that were being used to manage weedy rice, these included 1) reduce rice planting time into 2 crops/year 2) leave field for 2 - 4 weeks after harvesting 3) well leveled soil preparation 4) stimulate weedy rice seed to
germinate and destroy by tilling 5) use of weedy rice free seed 6) change planting method into transplanting and parachute technique 7) maintain 5 cm. standing water for 30 - 45 days within 5 days after planting 8) rouging of off-type plant 9) cleaning machinery before harvesting 10) duck feeding in paddy field 11) use of herbicide before and after rice planting 12) use of microorganisms decomposer for composing of rice stubble and straw. It was found that weedy rice panicle in farmers’ field who practiced recommended technological package having 2.3 and 1.6 panicles/m2 compared with those who partially follow the package having 48.2 and 24.0 panicles/m2 whereas farmers’ field who did not follow recommended practices
indicating severity of weedy rice infestation as high as 200.5 panicles/m2 or 42.52 %.
Additionally, red rice seed comparison between the farmer’s field who practiced
technological package and those who partially practiced the technology were 4.9 and 5.0 seeds/500 gm. and 71.4 and 38.5 seeds/500 gm. respectively. Furthermore, yield gained from the former was 766 and 941 kg./rai while the latter got only 550 and 697 kg./rai. The evaluation of farmers’ attitude to Rice Department’s technological package after having attended the training course revealed that 98 and 92 % adopted new technology while 95 and 84 % would follow the instruction and their confidence in this integrated approach for managing weedy rice was 73 %.โครงการพัฒนาต้นแบบการบริหารการจัดการเพื่อลดความเสียหายจากการระบาดของข้าววัชพืช
ดำเนินการโดยการจัดทำแปลงสาธิตจำนวน 500 ไร่ ในปี 2556 และ 2557 ณ หมู่ที่ 8 ตำบลสวนพริกไทย อำเภอเมือง และ หมู่ที่ 5 ตำบลบึงคอไห อำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี ใช้ชุดเทคโนโลยีตามคำาแนะนำของกรมการข้าว ประกอบด้วย 1) ลดรอบการทำนา เป็นปีละ 2 ครั้ง 2) พักนา 2 - 4 สัปดาห์ หลังการเก็บเกี่ยว 3) การเตรียมดินที่ดี ปรับที่นาให้เรียบสม่ำเสมอ 4) การล่อข้าววัชพืชให้งอก แล้วไถทำลายทิ้ง 5) ใช้เมล็ดพันธุ์ ข้าวที่ไม่มีข้าววัชพืชปะปน 6) เปลี่ยนวิถีการปลูกเป็นนาดำและนาโยนกล้า 7) ขังน้ำในนาระดับ 5 เซนติเมตร ภายใน 5 วันหลังปลูกข้าวเป็นเวลา 30 - 45 วัน 8) การตรวจตัดข้าวปน 9) การทำความสะอาดรถเกี่ยวนวด ก่อนการเก็บเกี่ยวข้าว 10) การนำเป็ดไล่ทุ่งมาเลี้ยงในแปลงนา 11) การใช้สารกำจัดวัชพืชก่อน/หลังการปลูก
ข้าว และ 12) การใช้สารจุลินทรีย์ย่อยสลายตอซังและฟางข้าว ผลจากการทำแปลงเรียนรู้สามารถผลิตข้าวที่มี ผลผลิตและคุณภาพที่ดี พบว่า เกษตรกรที่ปฏิบัติตามชุดเทคโนโลยีฯ มีจำนวนรวงข้าววัชพืชเฉลี่ย 2.3 และ 1.6 รวงต่อตารางเมตร ต่ำกว่าแปลงของเกษตรกรที่ปฏิบัติตามไม่ครบชุดเทคโนโลยี ซึ่งพบรวงข้าววัชพืชเฉลี่ย 48.2 และ 24.0 รวงต่อตารางเมตร และต่ำกว่าแปลงเกษตรกรที่ไม่เข้าร่วมโครงการ ซึ่งพบข้าววัชพืชสูงที่สุด เฉลี่ย 200.5 รวงต่อตารางเมตร หรือเฉลี่ยร้อยละ 42.52 เมื่อนำผลผลิตไปขัดสีหาจำนวนเมล็ดแดง พบว่า แปลงเกษตรกรที่ปฏิบัติตามชุดเทคโนโลยี มีจำนวนเมล็ดแดง เฉลี่ย 4.9 และ 5.0 เมล็ดต่อ 500 กรัม ต่ำกว่าแปลงของเกษตรกรที่ปฏิบัติตามไม่ครบชุดเทคโนโลยี ซึ่งพบเมล็ดแดง เฉลี่ย 71.4 และ 38.5 เมล็ดต่อ 500 กรัม สำหรับผลผลิต พบว่า เกษตรกรที่ปฏิบัติตามชุดเทคโนโลยีฯ ได้ผลผลิตเฉลี่ย 766 และ 941 กิโลกรัมต่อไร่ ส่วนเกษตรกรที่ปฏิบัติตามไม่ครบชุดเทคโนโลยีฯ ได้ผลผลิต เฉลี่ย 550 และ 697 กิโลกรัมต่อไร่ การประเมินทัศนคติของเกษตรกรต่อชุดเทคโนโลยีการป้องกันกำจัดวัชพืชของกรมการข้าว หลังการอบรมพบว่าเกษตรกรยอมรับเทคโนโลยีร้อยละ 98 และ 92 จะนำไปปฏิบัติร้อยละ 95 และ 84 และมีความเชื่อมั่นต่อชุดเทคโนโลยี ร้อยละ 7
Increasing blast resistance in HPSL 1 using marker assisted selection
No full textRice blast is a one of the most important rice disease. It could cause severe yield damage. Therefore, it is vital for rice improvement aiming for blast resistance especially for those containing as good cooking quality as Khao Dawk Mali 105 (KDML105); Khao’ Jao Hawm Phitsanulok 1 (HPSL1) belongs to this group except a slightly longer maturity than that of KDML105. Nowadays, molecular technology has been used for a greater efficiency in selection through a marker assisted selection. DNA primers specific to gene(s) or QTLs related to rice blast defense mechanism were developed. In this study, a cross between HPSL1 and two donors; P280-2 and P280-5 was carried out. These donors contain blast resistance genes on chromosome 1, 2, 11 and 12 identified by 6 specific primers i.e. RM212, RM319, RM208, RM144 RM224 and RM179, functioning as the simple sequence repeated (SSR) type marker. Population selected was back-crossed to HPSL1 3-4 time using Rapid Generation Advance (RGA) method to enhance faster flowering, afterwhich marker assisted selection was used to look for pure line(s) harboring targeted gene. This resulted in 11 pure lines being evaluate in the intra-station yield trials. All test lines showed the increase in blast resistance while retaining the same chemical quality and aroma as HPSL1. Only some line had similar physical properties as HPSL1.โรคไหม้เป็นโรคที่สำคัญที่สุดโรคหนึ่งของข้าวที่สามารถทำความเสียหายต่อผลผลิตได้อย่างรุนแรง จึงจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องพัฒนาพันธุ์ข้าวให้ต้านทานต่อโรคไหม้ โดยเฉพาะในกลุ่มข้าวมีคุณภาพการหุงต้มเหมือนข้าวขาวดอกมะลิ 105 ข้าวเจ้าหอมพิษณุโลก 1 เป็นหนึ่งในกลุ่มนี้ที่คุณภาพใกล้เคียงกับข้าวขาวดอกมะลิ 105 เว้นแต่อายุการเก็บเกี่ยวหนักกว่าเล็กน้อย ในปัจจุบันได้มีการนำโมเลกุลเครื่องหมายเข้ามาใช้คัดเลือกข้าวพันธุ์ผสม โดยการพัฒนา primer ที่ link กับ gene หรือ QTLs ที่ต้านทานต่อโรคไหม้มาช่วยคัดเลือก ทำให้ประสิทธิภาพที่จะได้ข้าวพันธุ์ผสมสูงขึ้น การทดลองนี้ได้เริ่มผสมพันธุ์ข้าวเจ้าหอมพิษณุโลก 1 กับ donor คือ P280-2 และ P280-5 ที่มียีนความต้านทานโรคไหม้ตั้งอยู่บนโครโมโซมคู่ที่ 1 2 11 และ 12 link กับ primer RM212 RM319 RM208 RM144 RM224 RM179 ซึ่งเป็น simple sequence repeat (SSR) เมื่อคัดเลือกลูกผสมแล้วนำไปผสมกลับ (back cross) ไปหาข้าวเจ้าหอมพิษณุโลก 1 แล้วใช้การเร่งอายุข้าว (Rapid Generation Advance, RGA) มาช่วยเร่งให้ข้าวออกดอกเร็วขึ้น จนถึงการผสมกลับชั่วที่ 3-4 และคัดเลือกต่อโดยใช้โมเลกุลเครื่องหมายจนได้ลักษณะการเป็นพันธุ์แท้ในตำแหน่งที่คัดเลือกได้จำนวน 11 สายพันธุ์ นำสายพันธุ์ที่คัดเลือกได้เข้าเปรียบเทียบผลผลิตข้าวภายในสถานี พบว่าทุกสายพันธุ์ที่พัฒนาได้มีความต้านทานต่อโรคไหม้เพิ่มมากขึ้น ส่วนคุณภาพทางเคมี ความหอม เหมือนกับพันธุ์ข้าวเจ้าหอมพิษณุโลก 1 และคุณภาพทางกายภาพของบางสายพันธุ์เหมือนกับข้าวเจ้าหอมพิษณุโลก
Effect of water management to emission methane gas in Lopburi Rice Research Center
No full textEffect of water management to emission methane gas in Lopburi Rice Research Center dry season in 2014. Under Development of Alternative Technologies for Greenhouse Gas Emission Reduction and Information System for Decision Support of Policy Maker Project was experimental by Randomized Complete Block (RCB) 3 Replications to compare greenhouse gas emission from 3 Alternative Wet and Dry (AWD) with -10, -15, -20 cm water level and continuous irrigation method. Results showed that Lopburi Rice Research Center was sandy loam soil and AWD irrigation with -10 to -20 cm water level was 27 – 31 % water saving with comparative continuous irrigation method. AWD irrigation with -15 cm water level drainage tended to be best practice with minimum emission and water usage was 3,241 m3 per rai. AWD irrigation with -10 to -20 cm water level with 45 – 71 % methane emission reduction with comparative continuous irrigation method. AWD irrigation with -15 cm water level tended to be best practice with minimum emission was 53.98 mg m-2 day-1. Nevertheless, AWD irrigation with -15 cm water level was needed to be repeated to confirm farmers field before being transfer to large scale farmers.ผลของการจัดการน้ำต่อการปล่อยก๊าซมีเทนในนาข้าวดำเนินการที่ศูนย์วิจัยข้าวลพบุรี ในฤดูนาปรัง2557 ภายใต้โครงการการพัฒนาเทคโนโลยีทางเลือกและระบบสารสนเทศการผลิตข้าวเพื่อสนับสนุนการตัดสินใจเชิงนโยบายในการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกวางแผนการทดลอง แบบ RCB จำนวน 3 ซ้ำโดยการจัดการน้ำเป็นกรรมวิธีมี4 รูปแบบ ได้แก่การจัดการน้ำแบบเปียกสลับแห้งในระดับลึก 10, 15 และ 20 เซนติเมตร ใต้ผิวดิน เปรียบเทียบกับการจัดการแบบน้ำขังตลอดฤดูปลูก ผลการทดลองพบว่า การจัดการน้ำแบบ ต่างๆในนาข้าวมีผลต่อปริมาณน้ำที่ใช้และการปล่อยก๊าซมีเทน โดยในสภาพดินของศูนย์วิจัยข้าวลพบุรีที่มีเนื้อดินร่วนปนทราย พบว่า การให้น้ำแบบเปียกสลับแห้งที่ระดับ 10-20 เซนติเมตรใต้ผิวดิน ช่วยประหยัดน้ำได้ประมาณ ร้อยละ 27-31 เมื่อเทียบกับการปลูกข้าวแบบขังน้ำตลอด โดยการให้น้ำแบบเปียกสลับแห้งที่ระดับ 15 เซนติเมตร ใต้ผิวดินใช้น้ำน้อยที่สุด 3,241 ลูกบาศก์เมตรต่อไร่ สำหรับการปล่อยก๊าซมีเทนเป็นไปในทิศทางเดียวกับปริมาณการใช้น้ำ โดยการให้น้ำแบบเปียกสลับแห้งที่ระดับ 10-20 เซนติเมตรใต้ผิวดิน ช่วยลดการปล่อยก๊าซมีเทนได้ประมาณ ร้อยละ 45-71 เมื่อเทียบกับการปลูกข้าวแบบขังน้ำตลอด โดยการให้น้ำแบบเปียกสลับแห้งที่ระดับ 15 เซนติเมตร ใต้ผิวดินปล่อยก๊าซมีเทนน้อยที่สุด 53.98มิลลิกรัมต่อตารางเมตรต่อวัน ซึ่งการจัดการน้ำรูปแบบนี้น่าจะเป็นการจัดการน้ำที่เหมาะสมที่สุดในการปลูกข้าวที่ประหยัดน้ำและปล่อยก๊าซมีเทนน้อยที่สุด อย่างไรก็ดี ต้องทำการทดลองซ้ำเพื่อยืนยันผลก่อนนำไปทดสอบในนาเกษตรกรต่อไ
Rapidly Available Glucose and Slowly Available Glucose in Rice and Correlation with Chemical property of Starch
No full textRapidly available glucose (RAG) and slowly available glucose (SAG) have been used for classify quality of dietary carbohydrates which affect glucose absorption in gastrointestinal tract. RAG and SAG has also normally used for primary study of the glycemic index (GI) which is studied by measuring human blood glucose level. RAG indicates the glucose released from the food after 20 min from digestion process which is likely absorbed in the Duodenum and influence blood glucose and insulin levels. Meanwhile, SAG indicates the glucose released after a further 100 min which is likely absorbed in the Jejunum and Ileum. In this study, the suitable methodologies of RAG and SAG were studied and identification of RAG, SAG in 43 varieties of milled rice, brown rice and pre-germinated brown rice were carried out. The effect of cultivated areas was also investigated. Rice varieties were classified to high-, intermediated-, low-amylose content rice and glutinous rice. It was found that RAG of low-amylose content rice varieties and glutinous rice varieties were higher than high- and intermediated-amylose content rice varieties. On the other hand, the result of SAG showed that low-amylose content rice was similar to intermediated-amylose content rice. Comparison of average RAG and SAG in milled rice, brown rice and pre-germinated brown rice indicated that milled rice showed the highest RAG which was higher than brown rice and pre-germinated brown rice (12.01 and 12.55%, respectively). In addition, this study also found inverse variation between RAG and amylose content but there was no correlation between SAG and amylose content.ค่ากลูโคสที่ถูกย่อยเร็ว (RAG) และค่ากลูโคสที่ถูกย่อยช้า (SAG) เป็นค่าบ่งชี้คุณภาพของคาร์โบไฮเดรตที่มีผลต่อการดูดซึมน้ำตาลที่ได้จากกระบวนการย่อยในร่างกาย ที่สามารถวิเคราะห์ในห้องปฏิบัติการ ค่าดังกล่าวนิยมใช้ศึกษาคุณภาพคาร์โบไฮเดรตเบื้องต้นก่อนการศึกษาค่าดัชนีน้ำตาล (GI) ที่ต้องศึกษาในมนุษย์ โดยค่า RAG แสดงปริมาณน้ำตาลกลูโคสที่แตกตัวจากการย่อยโดยเอนไซม์ ในช่วงเวลา 20 นาทีแรก ซึ่งน้ำตาลกลูโคสส่วนนี้จะถูกดูดซึมในลำไส้เล็กส่วนต้น (Duodenum) มีผลต่อระดับน้ำตาลในเลือดและปริมาณอินซูลินมากที่สุด ส่วนค่า SAG แสดงปริมาณน้ำตาลกลูโคสที่แตกตัวจากการย่อยโดยเอนไซม์ ในช่วงเวลาต่อเนื่องอีก 100 นาที ซึ่งน้ำตาลกลูโคสส่วนนี้จะถูกดูดซึมในลำไส้เล็กส่วนกลาง (Jejunum) และส่วนปลาย (Ileum) การศึกษาครั้งนี้ ได้ศึกษาวิธีที่เหมาะสมในการหาค่า RAG และ SAG ในข้าว และใช้ตัวอย่างข้าวในรูปข้าวสาร ข้าวกล้อง และข้าวกล้องงอก จำนวน 43 พันธุ์ แบ่งตามกลุ่มอมิโลสสูง อมิโลส ปาน กลาง และอมิโลสต่ำ พร้อมทั้งศึกษาผลของแหล่งปลูกต่อค่า RAG และ SAG ด้วย จากการศึกษาพบว่า เมื่อเปรียบเทียบในกลุ่มอมิโลส ข้าวที่มีปริมาณอมิโลสต่ำ ข้าวเหนียว จะมีค่า RAG สูงกว่า ข้าวอมิโลสปานกลางและสูง ส่วนค่า SAG พบว่า ข้าวอมิโลสปานกลางและอมิโลสต่ำ มีค่าใกล้เคียงกัน การเปรียบเทียบระหว่างข้าวสาร ข้าวกล้อง และข้าวกล้องงอก พบว่าค่า RAG ในข้าวสารมีค่ามากที่สุด ข้าวกล้องและข้าวกล้องงอกมีค่า RAG น้อยกว่าข้าวสาร 12.01, 12.55 เปอร์เซ็นต์ ตามลำดับ และจากการศึกษาความสัมพันธ์พบว่า ปริมาณอมิโลสแปรผกผันกับค่า RAG แต่ไม่มีแนวโน้มความสัมพันธ์กับค่า SA
KKN01041-23-2-1-1: A photoperiod insensitivity non-glutinous promising line for northeastern region
No full textKKN01041-23-2-1-1 is a non-glutinous and non-photoperiod sensitive promising line derived from a three-way cross. The cross was made in 2004 at Khon Kaen Rice Research Centre, using PTT1 as a female parent and the line derived from the cross between Hawm Supanburi and Jao Hawm Nin as a male parent. The selected line; KKN01041-23-2-1-1, was evaluated in the inter-station yield trials for irrigated rice lines in north eastern Thailand during 2006-2011, and it gave an average yield of 620 kg./rai. This line was also evaluated in farmers' field trials in north eastern Thailand during 2008-2012 in both wet and dry season. It gave an average yield of 550 kg./rai for wet season and 560 kg./rai for dry season. This line can adapt well in a wide range of environments and is resistant to leaf blast. The agronomic characteristics of this line include maturity of 125-130 days, plant height of 115-120 cm., number of panicles per hill of 10, number of filled grains per panicle of 140, and 1,000-grain weight of 29.21 grams. The grain colour is straw with long and slender in shape. The length of brown rice is 7.66 mm.. This line has a good milling quality with the percentage of head rice of 47. It has a seed dormancy period of 4 weeks. The amylose content is 15-18 percent. The cooked rice was soft and tender in texture with aroma similar to that of KDML105. The result from the preference analysis (PA) indicates that farmers accepted this line for its agronomic characteristics, physical qualities of paddy and milled grain, and cooking quality. The disadvantages of this line are that it is susceptible to brown planthopper and white-backed planthopper.KKN01041-23-2-1-1 เป็นข้าวเจ้าไม่ไวต่อช่วงแสงสายพันธุ์ดีเด่น ที่เกิดจากการผสมสามทางระหว่างพันธุ์ปทุมธานี 1 เป็นพันธุ์แม่ กับลูกผสมของข้าวเจ้าหอมสุพรรณบุรีกับข้าวเจ้าหอมนิล เป็นพันธุ์พ่อ ดำเนินการผสมที่ศูนย์วิจัยข้าวขอนแก่น ในปี พ.ศ.2544 คัดเลือกจนได้สายพันธุ์ KKN01041-23-2-1-1 นำไปปลูกเปรียบเทียบผลผลิตข้าวนาสวนนาชลประทานระหว่างสถานี ที่ศูนย์วิจัยข้าวต่างๆ ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ระหว่างฤดูนาปี 2549-2554 ให้ผลผลิตเฉลี่ย 620 กิโลกรัมต่อไร่ และเปรียบเทียบผลผลิตข้าวนาสวนนาชลประทานในนาราษฎร์ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ระหว่างปี 2551-2555 ในฤดูนาปีและนาปรัง ให้ผลผลิตเฉลี่ย 550 และ 560 กิโลกรัมต่อไร่ ตามลำดับ ลักษณะเด่นคือ สามารถปรับตัวได้หลายสภาพแวดล้อม ต้านทานต่อโรคไหม้ดี อายุการเก็บเกี่ยว 125 -130 วัน ความสูง 115-120 เซนติเมตร มีจำนวนรวงต่อกอ 10 รวง เมล็ดดีต่อรวงเฉลี่ย 140 เมล็ด น้ำหนักเมล็ดข้าวเปลือก 1,000 เมล็ด 29.21 กรัม ข้าวเปลือกสีฟาง รูปร่างเมล็ดยาว เรียว ข้าวกล้องยาว 7.66 มิลลิเมตร คุณภาพการขัดสีดี ข้าวเต็มเมล็ดและต้นข้าว 47 เปอร์เซ็นต์ เมล็ดมีระยะพักตัว 4 สัปดาห์ ปริมาณอมิโลส ระหว่าง 15-18 เปอร์เซ็นต์ ข้าวสวยอ่อน นุ่ม และมีกลิ่นหอมคล้ายพันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 เกษตรกรยอมรับในลักษณะทางการเกษตร และคุณภาพทางกายภาพของเมล็ดข้าวเปลือก ข้าวสาร และคุณภาพข้าวสวย ข้าวสายพันธุ์นี้มีข้อจำกัด คือ อ่อนแอต่อเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาล และเพลี้ยกระโดดหลังขา
A promising rice line for a rainfed area in Chai Nat province: Khao Jek
No full textChai Nat province still has some non-irrigated areas. Farmers in those areas can grow rice once a year with rainfed water. They usually grow good quality rice varieties for consumption in family and neighborhood. “Khao Jek” is local rice variety widely grow in Den Yai and Pri Nok-yung of Hankha district. The cooked eating qualities have soft texture and aroma. It’s the most favorite variety of local farmers. Chai Nat Rice Research Center collected this variety in 2004 and continuously improved by pureline selection, observation, intra-station, inter-station, farmers’ field yield trial, yield stability trial and promising line test. Results found that this variety is a non-glutinous photoperiod sensitive rice variety, having early maturity being harvested in the middle of November. It has a green culms and leaves, strong culm, lodging resistance and moderately tight panicle. The average grain yield is 528 kg/rai, 21.5% higher than those of KDML105. The average plant height is 168 cm. The paddy grain weight is 11.6 kg/thang, 36.2 g/1,000 grain weight and good milled quality. The brown rice has length x width x thickness as 8.02 x 2.42 x 1.96 mm, respectively. It has low chalkiness, low amylose content as 18.16 %, soft gel consistency, low gelatinization temperature and 1.93 elongation ratio. Cooked rice texture is soft with aroma. This variety is suitable for the rainfed area in the Lower North region which needs the early mature rice to consume. However, it should be reminded that this variety is susceptible to bacterial leaf blight, moderately susceptible to blast and susceptible to brown planthopper.จังหวัดชัยนาท มีพื้นที่บางส่วนที่ระบบชลประทานเข้าไม่ถึง เกษตรกรผู้ปลูกข้าวในพื้นที่ดังกล่าวมักทำนาปีละครั้ง และอาศัยแหล่งน้ำจากปริมาณฝนที่ตกตามฤดูกาล โดยมักปลูกข้าวคุณภาพดีไว้เพื่อการบริโภค และนำบางส่วนจำหน่ายในพื้นที่ใกล้เคียง “ขาวเจ๊ก” คือข้าวพื้นเมืองสายพันธุ์ดีที่ปลูกกันอย่างแพร่หลายในตำบลเด่นใหญ่ และตำบลไพรนกยูง อำเภอหันคา เป็นข้าวที่มีคุณภาพการหุงต้มรับประทานอ่อนนุ่มกำลังดี และมีกลิ่นหอม เกษตรกรในท้องที่ให้ความนิยมเป็นอย่างมาก ศูนย์วิจัยข้าวชัยนาท ได้เก็บรวบรวมพันธุ์ข้าวดังกล่าว เมื่อ พ.ศ. 2547 และได้ดำเนินการอย่างต่อเนื่อง ตั้งแต่คัดเลือกสายพันธุ์บริสุทธิ์ ปลูกศึกษาพันธุ์ เปรียบเทียบผลผลิตภายในสถานี ระหว่างสถานี ในนาราษฎร์ ทดสอบเสถียรภาพของผลผลิต จนถึงทดสอบสายพันธุ์ดีเด่น พบว่า ข้าวพันธุ์นี้มีลักษณะเป็นข้าวเจ้าไวต่อช่วงแสง อายุเบา เก็บเกี่ยวประมาณกลางเดือนพฤศจิกายน ลำต้นและใบมีสีเขียว ต้นแข็ง ไม่ล้มง่าย รวงแน่นปานกลาง ให้ผลผลิต 528 กิโลกรัมต่อไร่ สูงกว่า ข้าวพันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 ที่ให้ผลผลิต 414 กิโลกรัมต่อไร่ 21.5 เปอร์เซ็นต์ ข้าวพันธุ์นี้มีความสูงเฉลี่ย 168 เซนติเมตร น้ำหนักเมล็ดข้าวเปลือก 11.6 กรัมต่อถัง น้ำหนัก 1,000 เมล็ด 36.2 กรัม คุณภาพการสีดี ความยาวของเมล็ดข้าวกล้อง 8.02 มิลลิเมตร กว้าง 2.42 มิลลิเมตร หนา 1.96 มิลลิเมตร ท้องไข่น้อย จัดเป็นข้าวที่มีอมิโลสต่ำ คือ 18.16 เปอร์เซ็นต์ ความคงตัวของแป้งสุกอ่อน อุณหภูมิแป้งสุกต่ำ การยืดตัวของข้าวสุก 1.93 เท่า ข้าวหุงสุกแล้วอ่อนนุ่ม มีกลิ่นหอม เหมาะสำหรับนาอาศัยน้ำฝนในเขตภาคเหนือตอนล่าง ที่ต้องการปลูกข้าวอายุเบาไว้เพื่อการบริโภค ข้อควรระวัง คือ อ่อนแอต่อโรคขอบใบแห้ง ค่อนข้างอ่อนแอต่อโรคไหม้ และไม่ต้านทานต่อเพลี้ยกระโดดสีน้ำตา