ΒΚΠ ΕΚΠΑ :: Σύστημα Ηλεκτρονικής Εκδοτικής (e-Pub)
Not a member yet
1979 research outputs found
Sort by
Ο Θάνος Μικρούτσικος και η αισθητική της αντίστασης
Full text linkThe purpose of this paper is to examine the legacy of Thanos Mikroutsikos, one of the leading composers of Greek contemporary music. He created appropriate musical forms to express the voices of Vladimir Mayakovsky, Bertold Brecht, Nâzım Hikmet, Giannis Ritos, Manos Eleutheriou, amongst others. Mikroutsikos’s legacy is examined in the light of the aesthetics of resistance. This form of aesthetics refers to the art that resists oppression and encourages the development of active subjects, oriented towards social transformation
Vol. 6 (2021). I. Voskos, Η Αρχαιολογίας της Αποθήκευσης. Οικονομία και κοινωνική αλλαγή στην Κύπρο κατά την Κεραμική Νεολιθική και Χαλκολιθική Περίοδο
Full text linkΗ Αρχαιολογίας της Αποθήκευσης. Οικονομία και κοινωνική αλλαγή στην Κύπρο κατά την Κεραμική Νεολιθική και Χαλκολιθική Περίοδο [=The Archaeology of Storage: Economy and Social Change in Cyprus during the Ceramic Neolithic and Chalcolithic Periods]Η παρούσα μελέτη αποσκοπεί στη διερεύνηση της κοινωνικής και πολιτισμικής αλλαγής κατά την Κεραμική Νεολιθική και Χαλκολιθική περίοδο στην Κύπρο. Για την επίτευξη του σκοπού αυτού επιλέχθηκε η μελέτη των αποθηκευτικών πρακτικών αλλά και η καταγραφή δεδομένων της ευρύτερης οικονομικής δραστηριότητας συγκεκριμένων κοινωνικών ομάδων της Κύπρου. Η αποθήκευση αντιμετωπίζεται ως οικονομική πράξη η οποία αντικατοπτρίζει εν μέρει και την κοινωνική πραγματικότητα των επιλεγμένων προϊστορικών κοινοτήτων. Μέσω των καταγεγραμμένων στοιχείων, επιχειρείται μια ολιστική προσέγγιση της οικονομικής βάσης και συζητούνται οι κοινωνικές προεκτάσεις των δεδομένων που προκύπτουν. Επιπλέον γίνεται απόπειρα εξισορρόπησης μιας κατά βάση υλιστικού υποβάθρου μελέτης με τις άυλες πτυχές του πολιτισμικού φαινομένου. Παράλληλα, αξιοποιούνται τα διαθέσιμα δεδομένα από τις σχετικές βιοαρχαιολογικές μελέτες και από τα στοιχεία της οργάνωσης και χρήσης του χώρου των επιλεγμένων οικισμών. Βασικό συμπέρασμα της μελέτης είναι η διαπίστωση της ύπαρξης ενός ευέλικτου τροφοπρομηθευτικού μοντέλου το οποίο χαρακτηρίζεται από τη σταθερή εναλλαγή της τροφοσυλλογής και της τροφοπαραγωγής ως βασικού πυλώνα της οικονομίας. Η μακροχρόνια επιβίωση ενός «αναχρονιστικού» τρόπου ζωής στην Κύπρο ερμηνεύτηκε ως στοιχείο μιας ιδιαίτερης τοπικής πολιτισμικής ταυτότητας. Όσον αφορά στην πολιτισμική αλλαγή, η μελέτη αυτή έδειξε ότι η κατάρρευση των λεγόμενων πολιτισμών της Σωτήρας (Κεραμική Νεολιθική) και Ερήμης (Μέση Χαλκολιθική) σχετίζεται με την απροθυμία των κοινωνικών ομάδων της Κύπρου να εγκαταλείψουν τις ισότιμες κοινωνίες και να υιοθετήσουν στοιχεία κάθετης κοινωνικής διαστρωμάτωσης. Κομβικό σημείο ως προς αυτό είναι η Ύστερη Χαλκολιθική περίοδος όταν τελικά ορισμένες κοινωνικές ομάδες κατάφεραν να θεσμοποιήσουν την ανώτερη κοινωνική τους θέση και να ελέγξουν τις σχέσεις παραγωγής. Η παράλληλη εμφάνιση στοιχείων εντατικοποίησης της οικονομίας, παγίωσης του τροφοπαραγωγικού τρόπου ζωής, τεχνικής εξειδίκευσης σε διάφορους τομείς και άλλων, σηματοδοτεί την εκκίνηση μιας διαδικασίας σταδιακής μετάλλαξης της οικονομίας και κοινωνίας, η οποία θα ολοκληρωθεί σε προχωρημένο στάδιο της Εποχής του Χαλκού.The Archaeology of Storage: Economy and Social Change in Cyprus during the Ceramic Neolithic and Chalcolithic PeriodsThis book aims to approach socio-cultural change in Cyprus during the Ceramic Neolithic and Chalcolithic periods. The study of storage practices and other aspects of economic activity in prehistoric Cyprus are employed for this purpose. Storage is viewed as an economic activity that mirrors, by and large, aspects of social reality of the selected prehistoric communities. A holistic approach of their economic base is attempted via the recorded data and the social connotations are discussed. The counterbalance between materialism and the invisible parts of the cultural phenomenon is ensured by the employment of a neomarxist perspective. What is more, several bioarchaeological data and the study of the organisation and use of space in the selected prehistoric sites are exploited. One of the most important results of this study is the confirmation of the existence of a flexible food-supply programme based on both food-gathering and food-producing activities. The long-lasting survival of an anachronistic lifeway in Cyprus is interpreted as a basic element of a local cultural identity. Concerning socio-cultural change, this study has shown that the collapse of the Sotiran (Late Neolithic) and Erimi cultures (Middle Chalcolithic) is connected with the fact that local social groups in Cyprus were unwilling to abandon the egalitarian way of life and adopt more complex social structures. According to this study, the critical turning point concerning the appearance of social stratification is the Late Chalcolithic period, when some social groups managed to institutionalise their extended power and controlled the production relations. The parallel appearance of economic intensification, the consolidation of food-production as the basic economic activity, the first signs of craft specialization and other emerging novelties, signal the outset of a process of gradual restructuring of Cypriot economy and society. This process was completed in an advanced stage of the Bronze Age
Female busts from the cemeteries of Trapeza in Polichni, Thessaloniki
No full textΟι προτομές αποτελούν μία κατηγορία της αρχαίας ελληνικής παραστατικής τέχνης, με παρουσία από την Αρχαϊκή μέχρι την όψιμη Ελληνιστική περίοδο. Αποτελούν κοινό εύρημα ιερών, κατοικιών και νεκροταφείων. Στα τελευταία, τις συναντούμε ως κτέρισμα σε τάφους όλων των τύπων, ενώ στα ιερά χρησιμοποιούνται ως αναθήματα. Ακόμη, έχουν βρεθεί σε οικίες, σε χώρους όπου υπήρχε γυναικεία δραστηριότητα, αλλά και σε μέρη όπου τελούνταν η οικιακή λατρεία.Οι πήλινες γυναικείες προτομές της Τράπεζας της Πολίχνης, ενός σημαντικού πολίσματος στο μυχό του Θερμαϊκού κόλπου, προέρχονται από τις δύο νεκροπόλεις του οικισμού και χρονολογούνται στον 4ο αι. π.Χ. Η εικονογραφική τους απόδοση ακολουθεί τους διαδεδομένους τύπους προτομών στη Μακεδονία την εποχή αυτή. Εντοπίζονται αποκλειστικά σε γυναικείες και παιδικές ταφές, ενώ ο αριθμός και η θέση εύρεσής τους μέσα στους τάφους ποικίλει κατά περίπτωση.Η πλειονότητα των μελετητών θεωρεί ότι οι προτομές αποτελούν την απεικόνιση θεοτήτων που σχετίζονται με την γονιμότητα και την αναγέννηση, μία άποψη που ενισχύουν και τα εικονογραφικά χαρακτηριστικά τους. Ωστόσο, η αναγνώριση συγκεκριμένων θεοτήτων είναι αρκετά δύσκολη, καθώς οι προτομές, τις περισσότερες φορές, δε διαφοροποιούνται όσον αφορά τα εικονογραφικά τους στοιχεία. Στις προτομές των νεκροταφείων της Πολίχνης η αναγνώριση μίας χθόνιας θεότητας, προστάτιδας των νεκρών, φαίνεται ως η πιθανότερη εκδοχή.The female busts are a specific category of the ancient Greek art. Their first appearance is dated to the Archaic period and last till the late Hellenistic period. There were found at sanctuaries, houses and cemeteries. The female busts of Polichni are found in both cemeteries of the settlement and are dated to the 4th century B.C. Their iconography is similar to the most popular types of female busts found in Macedonia at this period. They are mainly found in female and children graves, though their number and position vary. Although most of the researchers believe that these figures represent fertility and resurrection deities, the acknowledgment of their identity is difficult because of their iconographical similarities. It is more likely that the female busts from Polichni represent a deity with chthonic character, related to the dead
Άλκη Ζέη: οι ανισότητες στο σχολείο και η παιδαγωγική της αντίστασης
Full text linkΤο κείμενο εξετάζει όψεις της αναπαραγωγής και της αντίστασης του σχολικού θεσμού στα βιβλία της Άλκης Ζέη Το Καπλάνι της βιτρίνας και Κοντά στις ράγες. Εστιάζεται κυρίως στον κριτικό τρόπο με τον οποίο παρουσιάζονται οι κοινωνικές ανισότητες στα δύο αυτά βιβλία αλλά και σε μια παιδαγωγική αντίληψη που αντιμετωπίζει τα παιδιά ως κοινωνικά και ιστορικά υποκείμενα συνδεδεμένα με τα μεγάλα γεγονότα του καιρού τους. Αναδεικνύει τη παιδαγωγική αξία του τρόπου σκέψης και των αξιών τους σήμερα, στον καιρό του αναγεννημένου κοινωνικού δαρβινισμού και της ταξικής αριστείας
Rock-crystal spool-shaped objects (Greek)
No full textΠηνιόσχημα αντικείμενα από ορεία κρύσταλλο έχουν βρεθεί σε ιερά και τάφους της Αρχαϊκής κυρίως περιόδου στη Μικρά Ασία, τα νησιά του Αιγαίου, την Αιγαιακή Θράκη αλλά και στον δυτικό Εύξεινο Πόντο. Πρόκειται για ημιδιαφανή, μικρού μεγέθους αντικείμενα (ενδεικτικά, Υ. 1-2 εκ., Δ. 2-3 εκ.), αποτελούμενα από ένα κεντρικό κυλινδρικό στέλεχος με δύο δισκόμορφες απολήξεις διαφορετικής διαμέτρου η κάθε μία. Διακρίνονται σε δύο βασικές κατηγορίες: συμπαγή και «ανοιχτά», δηλ. με διαμπερές κεντρικό κυλινδρικό στέλεχος. Η ερμηνεία τους εξακολουθεί να είναι προβληματική, καθώς καμία από τις ταυτίσεις που έως τώρα έχουν προταθεί (μεγεθυντικοί φακοί, υποστατά, μικρογραφικά δοχεία, εξαρτήματα κόμης, πεσσοί, ένθετα επίπλωσης, ενώτια) δεν έχει γίνει πλήρως αποδεκτή από την ακαδημαϊκή κοινότητα. Η επισκόπηση του τόπου εύρεσης των εν λόγω πηνιόσχημων αντικειμένων και η μελέτη των αρχαιολογικών συμφραζομένων επιρρώνει την ερμηνεία τους ως κοσμημάτων, και συγκεκριμένα ως ενωτίων-βυσμάτων που διαπερνούν τον λοβό, ενώ ταυτόχρονα καταδεικνύει τη σχέση τους με το γυναικείο φύλο και τις λατρευτικές πρακτικές προς τιμήν της θεάς Άρτεμης. Η συνεξέταση των κρυστάλλινων πηνίων με αντίστοιχα αντικείμενα κατασκευασμένα από άλλα υλικά, ενισχύει την ιωνική τους προέλευση, αναδεικνύοντας παράλληλα πτυχές ενός ευρύτατου θρησκευτικού δικτύου της αρχαϊκής περιόδου.Rock-crystal spool-shaped objects have been found in several sanctuaries and burials in Asia Minor, the Aegean islands, in Aegean Thrace and in the Western Black Sea, dating primarily to the Archaic period. These small objects are usually semi-transparent with an average height of 1 to 2 cm and a diameter of 2 or 3 cm. They consist of a central cylindrical component, framed by two disks of different diameter, and can be divided into two categories, depending on whether they have a solid or a pierced (“open”) cylindrical section. The interpretation of these crystal spools remains problematic, as none of the hypotheses set forth so far has been accepted by the academic community. In the past, they have been explained as magnifying lenses, miniature vessels, supports, hair-decoration, gaming pieces, furniture-elements, and earrings. A fresh study of the geographical dispersal of these crystal spools and their archaeological context supports their interpretation as ear-studs, while highlighting at the same time their association with the female sphere and cult practices in honor of Artemis. In addition, a joint examination of rock-crystal spools and those made of other materials enhances their Ionian origin and brings forth a wide-reaching religious network of the Archaic period
Strontium isotopes and human mobility in Ceramic Neolithic-Middle Chalcolithic Cyprus (ca. 5200/5000–3000/2800 BC): a pilot study
Full text linkThe present study discusses aspects of human mobility in Ceramic Neolithic (ca. 5200/5000–4000 BC) and Middle Chalcolithic Cyprus (ca. 3500–2800 BC) through the application of strontium isotope analysis. Small-scale intra-island movement in prehistoric Cypriot contexts is usually inferred by the circulation of finished artefacts and raw materials, while several researchers in the past supported large-scale migrations based exclusively on the ostensibly abrupt changes in the material culture. Focusing on the strontium isotopic values of sampled human teeth from sites of the Limassol district, this pilot study attempts to demonstrate the potential of this methodology for the identification of non-local individuals and/or groups. The results provide fresh insights on prehistoric mobility patterns in Cyprus, while also discussing some of the methodological limitations in archaeological contexts
Κοινωνικά Κριτική Διαχείριση Τάξης. Μια μελέτη περίπτωσης προς εμπειρική - ερμηνευτική αποσαφήνιση
Full text linkΜε διατυπωμένη την προοπτική της Κοινωνικά Κριτικής Διαχείρισης Τάξης (ΚΚΔΤ) ως επέκταση της Πολιτισμικά Ανταποκρινόμενης Διαχείρισης Τάξης (Culturally Responsive Classroom Management ‒ CRCM), τέθηκε το ερευνητικό ερώτημα κατά πόσο επιβεβαιώνονται οι βασικές αρχές που έχουν διατυπωθεί. Με βάση αυτό, επιλέχθηκε σκόπιμα ένας εκπαιδευτικός της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης για τη διαχείριση τάξης του οποίου υπήρχαν ενδείξεις ότι παρουσιάζει υψηλή κοινωνική ανταπόκριση. Καταγράφηκαν και αναλύθηκαν οι πεποιθήσεις, πρακτικές και προκλήσεις που αντιμετωπίζει, με σκοπό την εμπειρική-ερμηνευτική αποσαφήνιση του όρου της ΚΚΔΤ. Η συλλογή δεδομένων έγινε μέσω ημι-δομημένης συνέντευξης. Στην εργασία αυτή παρουσιάζεται μια γενίκευση των συμπερασμάτων που εξήχθησαν από τη συνέντευξη αυτή και μια εκ νέου κωδικοποίηση αρχών της ΚΚΔΤ.Οι διαστάσεις της ΚΚΔΤ που επιβεβαιώνονται μέσα από τη συνέντευξη είναι: 1. Η επιρροή που δέχεται ο εκπαιδευτικός από το κοινωνικό συγκείμενο. 2. Η αξιοποίηση της κοινωνικής πείρας και καταγωγής των μαθητών. 3. Οι κοινότητες συλλογικής μάθησης, δράσης και διεκδίκησης. 4. Το ενδιαφέρον του εκπαιδευτικού προς τους μαθητές. 5. Η διαχείριση της αποκλίνουσας συμπεριφοράς. 6. Οι μαθητές που εργάζονται ή/και βιώνουν κοινωνικές ανισότητες. 7. Η ανάπτυξη πολιτικών συζητήσεων στην τάξη. 8. Η ΚΚΔΤ ως πολυ-διαχείριση τάξης. 9. Οι ‒μέσω του προσαρμοσμένου λόγου‒- γέφυρες επικοινωνίας. 10. Ο εκπαιδευτικός ως αναμορφωτής διανοούμενος. 11. Η ακαδημαϊκή επίδοση των μαθητών μέσω της ΚΚΔΤ. 12. Η υποστήριξη των εκπαιδευτικών.Στη διάθεσή μας βρίσκεται μικρός όγκος ερευνών σχετικών με τη CRCM. Εκ των πραγμάτων, η παρούσα εργασία, παρά τον πλούσιο όγκο δεδομένων που είχε στη διάθεσή της, δεν μπορεί παρά να αποτελεί μόνο μια κρούση σε σχέση με το ζήτημα της ΚΚΔΤ
Η νεοφιλελεύθερη-νεοσυντηρητική αναδιάρθρωση της ελληνικής εκπαίδευσης, η ΑΔΙΠΠΔΕ και η «κριτική σχολική παιδαγωγική» του προέδρου της
Full text linkIn this paper I examine certain aspects of the Authority for Quality Assurance in Primary and Secondary Education’s role from 2013 till 2021. To be more exact, I examine the ways in which the Authority supported the neoliberal – neoconservative reconstruction of Greek education mainly via public silence, reports and using critical pedagogy.