Argo (Greece)
rFASPER - Repository of the Faculty of Special Education and RehabilitationNot a member yet
5766 research outputs found
Sort by
High individual crime rate as a predictor of penal recidivism
No full textIndividualna stopa zločina odražava učestalost činjenja krivičnih dela aktivnih
prestupnika. Istraživanjima kriminalne karijere izdvojena je kao jedna od ključnih
dimenzija koja omogućava bolje razumevanje individualnog kriminalnog ponaša
nja. Cilj ovog rada je da ukaže na značaj ispitivanja individualne stope zločina pri
likom utvrđivanja rizika za penalni recidivizam. Dostupna istraživanja pokazuju da
je stopa individualnog zločina varijabilna, te da zavisi od niza faktora među kojima
se izdvajaju pol, uzrast prestupnika, tip kriminaliteta i uzrast na kome započinje
kriminalna karijera. Studijama kriminalne karijere uočena je mala grupe prestup
nika koja tokom kriminalne karijere izvršava krivična dela u visokim frekvencijama
(hronični ili perzistentni prestupnici), što je podstaklo razmatranje mogućnosti za
prospektivnu identifikaciju takvih delinkvenata. Ipak, nalazi pokazuju da dosada
šnje metode identifikacije hroničnih prestupnika nisu u dovoljnoj meri pouzdane, te
da se ne mogu uzeti u obzir pilikom procene rizika (penalnog) recidivizma. Ukoliko
se uvaži činjenica da je najbolji pokazatelj budućeg kriminalnog ponašanja prethod
no kriminalno ponašanje, jasno je kako je značajno adekvatno proceniti i predvideti
individualnu stopu zločina kako sa aspekta primene odgovarajućeg tretmana unutar
zatvora, tako i za prevenciju penalnog recidivizma.T
he individual crime rate reflects the frequency with which crimes are committed
by active offenders. Research on criminal careers has identified it as one of the most
important dimension that enables a better understanding of individual criminal
behavior. The aim of this paper is to point out the importance of examining the
individual frequency of offending when it comes to determining the risk of penal
recidivism. The available research shows that individual crime rates are variable and
depend on a number of factors, including gender, the age of the offender, the type
of offense, and the age at which a criminal career begins. Studies of criminal careers
have observed a small group of offenders who commit frequent offenses over the
course of their criminal career (chronic or persistent offenders), leading to consi
deration of the possibility of prospective identification of such offenders. However,
the results show that the current methods for identifying chronic offenders are not
reliable enough and that they cannot be considered as a tool for assessing (penal)
recidivism risk. If we take into account the fact that the best indicator of future
criminal behavior is past criminal behavior, it becomes clear how important it is to
adequately assess and predict the individual crime rate, both from the point of view
of applying appropriate treatment within prison and for the prevention of penal
recidivis
Burnout Among Professionals in the Prison System: Risk factors and Consequences
No full textSindrom sagorevanja, do čijeg razvoja dolazi usled kontinuiranog suočavanja sa
stresom na poslu, predstavlja globalni fenomen koji je već nekoliko decenija u fo
kusu različitih autora. Najpoznatiji teorijski oslonac koji se koristi pri empirijskom
proučavanju sagorevanja je trodimenzionalni pristup Maslahove i Džeksonove, na
osnovu koga je konstruisan Maslach Burnout Inventory instrument za procenu
sindroma sagorevanja, a putem koga se ispituju emocionalna iscrpljenost, deperso
nalizacija i smanjeno lično postignuće. Sindrom sagorevanja je visoko prevalentan
među zaposlenima u zatvorima širom sveta. Najrizičniju grupu zaposlenih čine oni
u direktnom kontaktu sa osuđenima, a ključni izvori stresa su nedostatak kadra, loši
uslovi rada, profesionalna neizvesnost i konflikti između poslovnog i porodičnog
života. Visok neuroticizam, a nizak nivo savesnosti i ekstraverzije povećavaju rizik
za razvoj sindroma sagorevanja. Sindrom sagorevanja dovodi do ozbiljnih telesnih,
emocionalnih i bihevioralnih posledica, što može narušiti radnu efikasnost u okvi
ru tretmanskog postupanja. Značajna prisutnost sagorevanja među stručnjacima u
zatvorima ukazuje na neophodnost strateškog pristupa prevenciji i razvoju progra
ma unapređenja mentalnog zdravlja. Cilj ovog rada je obuhvatni prikaz teorijskih i
empirijskih uporišta pri proučavanju sindroma sagorevanja i posledica sa kojima se „sagoreli“ stručnjaci u zatvorima suočavanju, ali i analiza i prikaz rezultata istraži
vanja o prevalenci i riziko faktorima za nastanak i razvoj ovog sindroma. Rad se te
melji na narativnom pregledu literature, pri čemu su korišćene metode deskriptivne
analize i teorijske sinteze, sa ciljem identifikovanja i interpretacije ključnih nalaza
značajnih naučnih studija i stručnih izvora.Burnout syndrome, resulting from continuous exposure to work-related stress, is a global
phenomenon that has drawn significant attention from various researchers over several de
cades. The most well-known theoretical framework used in empirical studies of burnout is
three-dimensional approach developed by Maslach and Jackson, which served as the basis
for the construction of the Maslach Burnout Inventory, an instrument designet to assess
burnout syndrome by examining emotional exhaustion, depersonalisation, and reduced
personal accomplishment. Burnout syndrome is highly prevalent among prison employe
es worldwide. The highest-risk group includes staff directly interacting with inmates, with
primary stressors being staff shortages, poor working conditions, job insecurity, and con
f
licts between professional and family life. High neuroticism combined with low conscien
tiousness and extraversion significantly increases the risk of developing burnout syndro
me. Burnout syndrome leads to severe physical, emotional, and behavioral consequences,
potentially impairing work efficiency within correctional treatment processes. The notable
prevalence of burnout among prison professionals underscores the need for a strategic ap
proach to prevention and the development of programs aimed at improving mental health.
T
he aim of this paper is to comprehensively present theoretical and empirical foundations
relevant to studying burnout syndrome, specifically highlighting the consequences faced by
“burned out” professionals working in prisons, as well as analyzing and presenting research
f
indings regarding the prevalence and risk factors for the onset and development of this
syndrome. This paper employs a narrative literature review methodology, using descriptive
analysis and theoretical synthesis to identify and interpret key findings from significant
scientific studies and expert sources
Potencijali procesne drame u prevenciji govora mržnje i diskriminacije među mladima
No full textPostoje brojni napori u promovisanju različitosti i inkluzije širom Evrope i ove
teme predstavljaju prioritetna pitanja u sektorima koji su usmereni na brigu o mladima. I
pored toga, problemi govora mržnje i diskriminacije su prisutni, predstavljaju izazove sa
kojima se mladi ljudi susreću u svakodnevnom životu i velika su prepreka izgradnji
zajednica koje se zasnivaju na različitosti, jednakosti i socijalnom uključivanju.
Kontinuirano se testiraju različiti pristupi prevencije govora mržnje i diskriminacije koji
omogućavaju mladima da grade svoja znanja i veštine, negujući vrednosti različitosti i
inkluzije. Jedan od njih, koji pokazuje visoke potencijale u radu sa mladima iz različitih
društvenih grupa, jeste procesna drama. Procesna drama, razvijena u okviru posebnog
pristupa „drama u obrazovanju“ (engl. drama in education), usmerena je na
unapređivanje znanja učenika kroz specifičnu dramsku situaciju koja nudi mogućnost
iskustvenog učenja. U procesnoj drami, mladi imaju priliku da, uz podršku i podsticaje
voditelja, testiraju, otkrivaju, prožive i grade određena znanja. Procesna drama pruža
siguran istraživački prostor u kome učesnici mogu da analiziraju problem, oblikuju svoje
stavove i izvode zaključke. Sa ciljem primene procesne drame u prevenciji govora mržnje
i diskriminacije među mladima, pokrenut je, od strane CEPORA – Centra za pozitivan
razvoj dece i omladine projekat „Let's process some drama: Preventing hate speech and
discrimination among youth“ („Hajde da procesuiramo dramu: Prevencija govora mržnje
i diskriminacije među mladima“), finansiran kroz Erazmus+ program Evropske unije.
Kroz projekat se kreira kurikulum od pet radionica procesne drame koje učesnicima
omogućavaju istraživanje tema stereotipa i predrasuda, govora mržnje, diskriminacije,
tolerancije i uvažavanja različitosti i osnažuju se praktičari iz oblasti omladinskog rada,
obrazovanja i socijalne zaštite za njegovu primenu. U radu će biti prikazan proces
kreiranja i testiranja kurikuluma, uz predstavljanje rezultata njegove primene sa mladima
u tri zemlje, Srbiji, Italiji i Hrvatskoj, te će biti izvedeni zaključci o preduslovima i
potencijalima primene procesne drame u prevenciji govora mržnje i diskriminacije – u
školskom i vanškolskom kontekstu
Primena intervencije video modelovanja u podučavanju socijalnih veština кod deteta sa poremećajem iz speкtra autizma: studija slučaja
No full textDeca sa poremećajem iz spektra autizma (PSA) suočavaju se sa izazovima u
socijalnoj komunikaciji i interakciji, što predstavlja otežavajući faktor u procesu usvajanja
osnovnih socijalnih veština poput pozdravljanja i čekanja na red.
Video modelovanje je savremena intervencija učenja koja koristi vizuelne prikaze
željenih ponašanja kako bi podstakla decu sa PSA na unapređivanje različitih
funkcionalnih veština. Ovaj pristup pruža značajnu vizuelnu podršku, omogućava
ponavljanje i generalizaciju u različitim kontekstima, što doprinosi lakšem usvajanju i
povećanoj motivaciji deteta. Cilj ove studije slučaja je da prikaže primenu intervencije
video modelovanja kod šestogodišnjeg dečaka sa PSA s ciljem savladavanja ključnih
socijalnih veština. Pre početka intervencije, dečak nije imao razvijene veštine
pozdravljanja (“Ćao!” uz mahanje), iniciranja socijalnog kontakta putem pozdrava
dlanom o dlan (“daj pet”) i čekanja na red, što se reflektovalo kroz izostanak verbalnih i
neverbalnih inicijacija i odgovora u socijalnim situacijama. Intervencija je trajala tri
meseca i obuhvatala svakodnevno prikazivanje video snimaka vršnjaka koji demonstriraju
navedene aktivnosti. Video materijali su se prikazivali dva puta dnevno, u unapred
definisanim vremenskim intervalima. Tokom ovog perioda, dečaku je omogućeno da u
kontrolisanom okruženju ponavlja i vežba viđene aktivnosti, uz kontinuiranu podršku
defektologa.
Rezultati intervencije ukazuju na značajan napredak socijalnih veština u
navedenim domenima nakon primene video modelovanja. Dečak je uspešno savladao
veštinu pozdravljanja uz mahanje, spontano inicirao kontakt sa vršnjakom putem “daj
pet” i adekvatno reagovao na verbalne upute koji signaliziraju čekanje na red. Usvajanje
ovih veština dokumentovano je video zapisima pre i posle intervencije, čime je potvrđena
efikasnost primenjenog pristupa.
Zaključci ukazuju na značajan potencijal video modelovanja kao efikasne
intervencije za podučavanje socijalnih veština kod dece sa PSA, naročito kada se tretman
individualizuje i omogućava ponavljanje i generalizaciju u svakodnevnim situacijama
Komparativni pregled alternativnih sankcija i mera za decu i mlade sa problemima u ponašanju
No full textPoslednjih decenija reagovanje na maloletnički kriminalitet, ali i druge probleme u ponašanju dece i mladih, fokusirano je na primenu neinstitucionalnih sankcija i mera putem kojih primarno treba zadovoljiti vaspitne i obrazovne potrebe dece i mladih. Iako je, shodno Konvenciji UN o pravima deteta i drugim međunarodnim dokumentima, prvenstveni značaj dat najboljem interesu deteta i njegovoj budućoj reintegraciji, primetno je da se traže i adekvatna rešenja za manji broj maloletnika koji vrše teža krivična dela i posebno krivična dela iz oblasti nasilničkog kriminaliteta. Zato treba postići balans u primeni institucionalnih i alternativnih sankcija i mera. Imajući u vidu navedeno, autori su nastojali da sagledaju normativne okvire više evropskih zemalja koji se odnose na primenu sankcija neinstitucionalnog karaktera i prevashodno sankcija koje se primenjuju u zajednici, sa ciljem utvrđivanja izvesnih srodnih tendencija ili pak različitosti. Primenjeni su normativno-logički metod i metod analize sadržaja, a rad se završava preporukama koje bi mogle biti od uticaja na sistem reagovanja na maloletnički kriminalitet i delinkvenciju u Srbiji
Asistivna tehnologija i diferencijacija okruženja za učenike sa oštećenjem vida
No full textDiferencirana nastava je utemeljena na dubokom poštovanju učenika, uvažavanju razlika i
težnji da se pomogne svima da napreduju. Podrazumeva dinamičan, proaktivan i pažljivo
osmišljen pristup u kome se diferenciraju nastavni sadržaj, nastavni proces, produkt
učenja i okruženje za učenje. Za učenike sa oštećenjem vida diferencijacija najčešće
podrazumeva prilagođavanje nastavnog sadržaja i okruženja. Posebno je važno da za
slepe i slabovide učenike okruženje bude bezbedno, predvidivo, fleksibilno i podržavajuće
kako bi se omogućila njihova aktivna participacija i kontinuirani napredak.
Asistivna tehnologija ima značajnu ulogu u stvaranju diferenciranog i inkluzivnog
okruženja koje je prilagođeno učenicima sa oštećenjem vida. Pri izboru odgovarajuće
tehnologije važno je uzeti u obzir različite potrebe slepih i slabovidih učenika, koji koriste
širok spektar uređaja: niskotehnoloških (uvećani tekst, materijali na Brajevom pismu,
makete, modeli, filteri, taktilne staze, klasičan beli štap), srednjetehnoloških (diktafon,
reproduktor) i visokotehnoloških (čitači ekrana, elektronske lupe, Brajev red, Brajev
štampač, pametne mašine za pisanje, optički sistemi za uvećanje ekrana, elektronski i
ultrazvučni uređaji za orijentaciju i kretanje) i drugo. Većina učenika sa oštećenjem vida se
služi asistivnom tehnologijom svih nivoa složenosti.
Cilj rada je da se ukaže na značaj asistivne tehologije u diferencijaciji okruženja za učenike
sa oštećenjem vida.
Pravilno odabrana asistivna tehnologija, prilagođena potrebama učenika sa oštećenjem
vida u kombinaciji sa dobro osmišljenim nastavnim planom i pristupačnim okruženjem,
doprinosi ostvarenju njihovih punih potencijala. Zbog toga je važno da stručnjaci iz
područja specijalne edukacije i rehabilitacije osoba sa oštećenjem vida budu uključeni u
timsko donošenje odluka o izboru asistivne tehnologije, kao i tokom obuke učenika za
pravilno i efikasno korišćenje
Употреба наратива за процену постигнућа на универзитетском нивоу
No full textNarratives represent depictions of factual or fictional events that coherently incorporate explicit or implicit messages, meanings, and interpretations. Although they can play a significant role in the teaching and learning process at all levels of education, the evaluation methods for assessing student achievement through narratives are not always clearly defined. Therefore, the aim of this exploratory study is to examine the possibility of defining and applying assessment criteria for student responses presented in narrative form, in relation to the intended learning outcomes in the domains of knowledge acquisition and the development of socio-emotional competencies. The analysis was conducted on students’ assigned narratives, in which they were required to describe personal experiences using concepts and theories covered in the lesson. The study presents assumptions for identifying assessment indicators, explicates their connection to educational goals and learning outcomes at both course and lesson levels, and introduces two main domains for evaluating student achievement: the acquisition of factual and conceptual knowledge and the assessment of socio-emotional sensitivity (including emotional awareness and expression, empathy/perspective-taking, and conflict resolution). The paper further provides a detailed explanation of the quantification process for each indicator and includes examples of student narratives that illustrate the proposed evaluation approach. Finally, the study highlights the advantages, as well as the limitations, of this method of student achievement assessment.Наративи представљају приказ чињеничких или измишљених догађаја који на кохерентан начин садрже експлицитне или имплицитне поруке, значења и интерпретације. Иако могу имати значајну улогу у процесу подучавања и учења, на свим нивоима образовања, начин евалуације постигнућа ученика и студената који је заснован на наративу, није увек јасно одређен. Стога је циљ ове екплоративне студије да испита могућност да се за одговоре студената који су дати у форми наратива дефинишу и користе критеријуми вредновања у односу на предвиђене исходе у доменима знања и развоја социоемоционалних компетенција. Анализа је спроведена на задатим наративима студената у којима је требало да опишу лично искуство користећи концепте и теорије који су били тема лекције. У раду су представљене претпоставке за идентификовање индикатора, екплицирана је њихова веза са образовним циљевима и исходима предмета и лекције и представљена су два главна домена у оквиру којих ће се процењивати постигнућа: усвојеност чињеничних и концептуалних знања и процена социоемоционалне осетљивости (емоционално знање и експресија, емпатија/заузимање перспектива и разрешење конфликта). У наставку рада детаљно је објашњено квантификовање сваког индикатора, као и примери студентских наратива који демонстрирају предложену евалуацију. На крају је указано на предности али и на ограничења оваквог приступа евалуације постигнућа студената
Nacionalna anketa o korišćenju telepsihologije u radu psihologa u Srbiji
No full textUvod/Cilj. Poslednjih decenija, telepsihologija se postepeno razvijala zahvaljujući sve većoj dostupnosti digitalnih tehnologija. Međutim, njena ekspanzija bila je podstaknuta pandemijom i uvođenjem pravila socijalnog distanciranja. Cilj rada bio je da se utvrdi nivo korišćenja računara i interneta u svakodnevnom radu psihologa u Srbiji. Metode. Primenjen je hibridni istraživački dizajn, istraživanje anketnog tipa sa analizom sadržaja. Anketa je imala 70 pitanja koja su se odnosila na korišćenje digitalne tehnologije u praksi psihologa. Nacionalna anketa obuhvatila je 340 diplomiranih psihologa oba pola i svih
starosnih kategorija. Učesnici su radili u različitim regionima Srbije, pokrivajući skoro sve delatnosti psihološke prakse, uključujući zdravstvo, prosvetu, industriju, vojsku, i privatnu praksu. Rezultati. Pitanja koja se upućuju psiholozima kada se ispitanik šalje na procenu testovima najčešće su se odnosila na eksploraciju ličnosti, dijagnostičke/neuropsihološke procene i procene vezane za psihoterapiju. U ukupnom uzorku, čak 51% psihologa u Srbiji radilo je on-line terapiju, dok je značajno manje anketiranih (17%) radilo procenu testovima putem interneta. U proceni su najčešće korišćeni testovi domaće proizvodnje, koji su već dugo u upotrebi, a manji broj psihologa koristio je nove psihološke instrumente. Anketa je pokazala da su mlađi psiholozi i psiholozi iz Beograda pozitivnije vrednovali telepsihologiju u poređenju sa starijim psiholozima i psiholozima koji su živeli i radili u drugim sredinama. Terapijska orijentacija anketiranih nije bila značajna za procenu uspešnosti telepsihologije. Zaključak. Rad daje pregled aktuelnog stanja u oblasti procene ličnosti i pokazuje da je korišćenje digitalne tehnologije i telepsihologije u Srbiji razvijenije od profesionalne regulative i edukacije psihologa o tom modalitetu. Za široku primenu telepsihologije u
radu psihologa potrebno je da se u nastavni plan i program predmeta na fakultetima i u svetu i kod nas uvedu teme vezane za taj specifični modalitet.Background/Aim. In recent decades, telepsychology has gradually developed due to the increasing availability of digital technologies. However, its expansion was led by the pandemic and the introduction of social distancing rules. The aim of this study was to determine the level of computer and internet use by psychologists in Serbia in their everyday work. Methods. A hybrid research design was employed, combining survey methodology with content analysis. The survey consisted of 70 questions related to the use of digital technology in the practice of psychologists. The national survey included 340 graduate psychologists of both sexes and all age categories. The participants worked in various regions of Serbia and covered nearly all areas of psychological practice, including healthcare, education, industry, the military, and private practice. Results. The questions addressed to psychologists when a respondent is sent for tests assessment most often related to personality exploration, diagnostic/neuropsychological assessments, and psychotherapy-related evaluations. In the total sample, as many as 51% of psychologists in Serbia conducted online therapy, while a significantly smaller number of respondents (17%) performed test assessments via the Internet. In assessments, the most frequently used tests were domestically produced and have been in use for a long time, while a smaller number of psychologists used new psychological instruments. The survey revealed that younger psychologists and those from Belgrade valued telepsychology more positively compared to older psychologists and those living and working in other areas. The therapeutic orientation of the respondents was not a significant factor in assessing the success of telepsychology. Conclusion. The paper provides an overview of the current situation in the area of personality assessment and shows that the use of digital technology and telepsychology in Serbia is more developed than the professional regulations and education of psychologists regarding this modality. For the widespread application of telepsychology in the work of psychologists, it is necessary to introduce topics related to this specific modality into the curricula of university courses, both globally and in Serbia
Education and vocational training in prisons in Serbia
No full textIn terms of the prison system’s
structure, the Republic of Serbia (excluding
institutions located in Kosovo and Metohija)
comprises 29 correctional facilities, with
a combined capacity to house 11,957
detainees (Government of the Republic of
Serbia, 2022).
The Administration for the Execution of
Criminal Sanctions, which operates under
the Ministry of Justice of the Republic of
Serbia, oversees the prison system. Additio
nally, the Center for Training and Vocational
Education, which is part of the Administra
tion for the Execution of Criminal Sanctions,
focuses on educating prison staff, while
also coordinating the training and voca
tional education activities for incarcerated
individuals across penal institutions