Argo (Greece)
rFASPER - Repository of the Faculty of Special Education and RehabilitationNot a member yet
5766 research outputs found
Sort by
Mandatory psychiatric outpatient treatment in cases of alcoholism and domestic violence
Get PDFUvod: Uprkos prepoznatoj vezi između nasilja u porodici i alkoholizma, druš- tvena i pravna podrška i zaštita porodice usledile su kasnije. Tek od druge po- lovine 20. veka pa sve do danas, beleži se veliki napredak u podizanju odgo- vornosti države da se nasilno ponašanje u porodici uzrokovano alkoholizmom prepozna i sankcioniše. Podaci ukazuju da je kod 50 do 60% presuda razlog za izricanje ove mere bezbednost i nasilje u porodici.
Cilj: Cilj rada je prikaz tretmana osoba kojima je izrečena mera obaveznog lečenja alkolizma na slobodi, a koji su odlukom suda upućeni u Institut za men- talno zdravlje.
Metod: Prikaz procesa tretmana u Institutu za mentalno zdravlje u Beogradu u kom se izvršava mera obaveznog lečenja alkoholičara na slobodi kroz Psihoedukativni program. Opisani su otpori u terapiji koji se javljaju usled od- sustva motivacije za lečenje, a koji neretko traju tokom celog tretmana. Iako tretman podrazumeva učešće saradnika u lečenju – članove porodice, važno je naglasiti da Psihoedukativni program nije terapija usmerena na dubinsku promenu ličnosti, niti je to porodična terapija alkoholizma.
Rezultati: Početni deo tremana se sastoji od psihoedukativnog programa (6-8 nedelja) i obuhvata sticanje znanja o alkoholizmu kao bolesti (uzrocima, po- sledicama, pravilima ponašanja u apstinenciji), prepoznavanje ličnih i poro- dičnih posledica i zaustavljanje i korekcija zavisničkog i nasilničkog ponašanja.
Rehabilitacioni deo tretmana odvija se u socio-terapijskom klubu lečenih alko- holičara gde se nastavlja sa učenjem i usvajanjem zdravih obrazaca ponaša- nja, odnosa, sistema vrednosti i stila života. Prikazana je saradnja sa drugim ustanovama i službama koje prate izvršenje ove sudske mere.
Zaključak: Tretman osoba kojima je izrečena mera obaveznog lečenja na slo- bodi je složen proces u kom je neophodna bolja multisektorska saradnja i po- dizanje kapaciteta specijalizovanih službi kao i efikasniji sistem mera zaštite i podrške žrtvama nasilja.Introduction: In spite of the recognized relation between family violence and alcoholism, social and legal support, as well as family protection, have been available since recently. It is only from the second half of the 20th century until today that great progress has been made in raising the responsibility of the state to recognize and sanction violent behavior in the family.
Data show that in 50 to 60% of convictions, domestic violence was the ground for the protection measure.
Aim: To present mandatory outpatient treatment of persons who are referred to The Institute of Mental Health by Court decision.
Method: Presentation of the treatment process at the Institute of Mental Health in Belgrade where mandatory outpatient treatment of an alcoholic is administered by means of Psycho-educational Program. Defiance of therapy is described, occurring with lack of motivation for treatment, which frequently lasts during the whole treatment program.
Although the treatment implies participation of contributors – family members, it is important to emphasize that Psycho-educational program is not the therapy aimed either at deep personal changes or is it equivalent to family therapy of alcoholism.
Results: Initial treatment consists of a psycho-educational program (6-8 weeks) which includes acquiring knowledge of alcoholism as a disease (causes, consequences, behavior rules in abstinence period), recognizing personal and familial consequences and suspending and correcting addiction and violence behavior. The rehabilitation part of the program is carried out in a socio-therapeutic club of treated alcoholics, where patients continue to learn and adopt healthy patterns of behavior, relationships, values and lifestyle. Cooperation with other relevant institutions and services which follow up carrying out of the sentence is presented.
Conclusion: Treatment of a person sentenced to mandatory outpatient treatment is a complex process where better multi-sectorial cooperation is necessary as well as strengthening the capacities of specialized services and more efficient system of protection measures and support to victims of violence
The importance of social skills for successful functioning of students with mild intellectual disability in school – teacher perspective
Get PDFUvod: Učenicima sa intelektualnom ometenošću je često potrebna podrška u razvoju socijalnih veština. Stoga je važno sagledati nastavničku perspekti- vu u pogledu značaja pojedinih socijalnih veština za uspešno funkcionisanje učenika.
Cilj: Cilj rada je da se utvrdi koliki značaj nastavnici pridaju asertivnosti, ko- operativnosti i samokontroli u uspešnom funkcionisanju učenika sa lakom in- telektualnom ometenošću u školskom kontekstu.
Metod: Petnaest nastavnika iz srednjih škola za učenike sa smetnjama u ra- zvoju procenjivalo je koliko su pojedine socijalne veštine značajne za uspešno funkcionisanje određenog učenika u njihovom odeljenju. Prikupljeni su podaci za 67 učenika sa lakom intelektualnom ometenošću. Za procenu važnosti so- cijalnih veština korišćena je Skala za procenu socijalnih veština, nastavničke verzije Sistema za procenu socijalnih veština (Social Skills Rating System).
Rezultati: Najviša prosečna vrednost skorova zabeležena je na domenu Samokontrola (AS=14,48, SD=3,54), nešto niža na domenu Kooperacija (AS=13,91, SD=4,19), a najniža na Asertivnosti (AS=12,80, SD=3,63). Primenom t-testa uparenih uzoraka utvrđene su statistički značajne razlike između sko- rova na domenu Asertivnost i skorova na domenima Kooperacija (t=3,793, p=0,000) i Samokontrola (t=-5,986, p=0,000). Nadalje, primenom t-testa nezavisnih uzoraka registrovane su statistički značajne razlike u nastavničkoj percepciji važnosti socijalnih veština kod dečaka i devojčica sa IO na domenu Kooperacije (t=-3,903, p=0,000) i Samokontrole (t=-2,569, p=0,013).
Zaključak: Dobijeni rezultati pokazuju da nastavnici srednjih škola za uče- nike sa smetnjama u razvoju, kada su u pitanju učenici sa intelektualnom ometenošću (naročito devojčice), veći značaj pridaju veštinama potrebnim za kontrolisanje sopstvenog ponašanja i saradnju, nego asertivnosti učenika.
Ovakvi rezultati pokazuju da nastavnici cene veštine učenika koje omogućava- ju neometano izvođenje nastave, ali istovremeno upućuju na to da značajno manje vrednuju veštine učenika koje su, na primer, potrebne za iniciranje ko- munikacije ili prikladno izražavanje neslaganja.Introduction: Students with intellectual disability often need support in developing social skills. Therefore, it is important to look at teachers’ perspective in terms of the importance of certain social skills for the successful functioning of students.
Aim: The aim of this paper is to determine how much importance teachers attach to assertiveness, cooperation and self-control in the successful functioning of students with mild intellectual disability in the school context.
Method: Fifteen high school teachers for students with disabilities assessed how important certain social skills were for successful functioning of a particular student in their class. Data were collected for 67 students with mild intellectual disability. The Social Skills Assessment Scale, a teacher version of the Social Skills Rating System, was used to assess the importance of social skills.
Results: The highest average value of scores was recorded in the Self-control domain (M=14.48, SD=3.54), slightly lower in the Cooperation domain (M=13.91, SD=4.19), and the lowest in Assertiveness (M=12.80, SD=3.63). Using paired samples t-test, statistically significant differences were found between the scores on the Assertiveness domain, on the one hand, and the domains Cooperation (t=3.793, p=.000) and Self-control (t=-5.986, p=.000) domains on the other. Furthermore, using independent samples t-test, statistically significant differences were registered in teachers’ perception of the importance of social skills in boys and girls with intellectual disability in the Cooperation (t=-3.903, p=.000) and Self-Control (t=-2.569, p=.013) domains.
Conclusion: The obtained results show that, when it comes to students with intellectual disability (especially girls), teachers from high schools for students with disabilities attach more importance to the skills needed for controlling their own behavior and cooperation, than the assertiveness of students. These results show that teachers value the skills of students that enable unhindered teaching, but at the same time indicate that they value the skills of students that are, for example, needed to initiate communication or appropriate expression of disagreement significantly less
Daily living skills of preschool children with visual impairment
Get PDFUvod: Lakši oblici oštećenja vida nekada predstavljaju značajnu prepreku za optimilan razvoj i svakodnevno funkcionisanje dece, što se dovodi u vezu sa neblagovremenim oftalmološkim i ortoptičko-pleoptičkim intrevencijama i prezaštićivanjem od strane roditelja.
Cilj: Utvrditi nivo usvojenosti svakodnevnih životnih veština kod dece sa vizu- elnim smetnjama predškolskog uzrasta.
Metod: Uzorak je činilo 100 dece predškolskog uzrasta, od čega 50 dece sa dijagnostikovanim vizuelnim smetnjama i isto toliko dece tipičnog razvoja.
Kriterijumi za formiranje uzorka bili su: vizuelne smetnje na nivou slabovido- sti povezane sa strabološkim uzrocima, prosečne intelektualne sposobnosti i uzrast od jedne do šest godina (AS=36; SD=12,99 meseci). Za prikupljanje podataka je korišćena subskala Svakodnevne životne veštine, integralni deo Skale za procenu adaptivnog ponašanja (Adaptive Behavior Scale) inkorpo- rirane u Bejli skalu za procenu razvoja novorođenčadi i dece (Bayley Scales of Infant and Toddler Development, Third Edition, Bayley- III, 2005). U sta- tističkoj obradi podataka primenjene su mere deskriptivne statistike, t-test i Univarijatna analiza varijanse (ANOVA).
Rezultati: Deca sa vizuelnim smetnjama su najbolje ocenjena na zadacima kojima se procenjuje samostalnost prilikom hranjenja (AS=2,14; SD=0,86).
Usvojenost higijenskih navika (AS=0,95; SD=0,58) i pomoć u kući (AS=1,49; SD=0,67) roditelji ove dece su vrednovali najnižim prosečnim ocenama.
Između dece sa vizuelnim smetnjama predškolskog uzrasta i vršnjaka tipič- nog razvoja utvrđena je statistički značajna razlika u pogledu opšteg skora na subskali Svakodnevne životne veštine (p=0,000), kao i u svim segmentima svakodnevnog funkcionisanje.
Zaključak: Dobijeni rezultati ukazuju da vizuelne smetnje utiču na razvoj sa- mostalnosti i svakodnevno funkcionisanje dece već od naranijeg uzrasta.
Neophodno je dizajnirati programe za usvajanje životnih veština za decu sa lakšim i težim oštećenjem vida, kao osnove za buduću samostalnost i socijalno funkcionianje.Introduction: Milder forms of visual impairment are sometimes a significant obstacle to optimal development and daily functioning of children, which is associated with untimely ophthalmological and orthoptic and pleoptic interventions and overprotection by parents.
Aim: To determine the acquisition level of daily living skills in preschool children with visual impairment.
Method: The sample included 100 preschool children, out of whom 50 were diagnosed with visual impairment, and 50 were of typical development. Sample inclusion criteria were: visual impairment at the level of low vision caused by strabismus, average intellectual abilities, and 1-6 years of age (M=36; SD=12.99 months). Data was collected bymeans of The Daily Living Skills subscale, which is an integral part of the Adaptive Behavior Scale incorporated into the Bayley Scales of Infant and Toddler Development, Third Edition, (Bayley-III, 2005). Descriptive statistics, t-test, and univariate analysis of variance (ANOVA) were used in statistical data processing.
Results: Children with visual impairment got the highest grades on tasks assessing eating independence (M=2.14; SD=.86). Personal hygiene habits (M=.95; SD=.58) and helping with household chores (M=1.49; SD=.67) were evaluated with the lowest average grades by the parents of these children. A statistically significant difference was determined between preschool children with visual impairment and their typically developing peers in the general score on the Daily Living Skills subscale (p=.000), as well as in all segments of daily functioning.
Conclusion: The obtained results indicate that visual impairments influence the development of independence and daily functioning of children from an early age. It is necessary to design programs for acquiring living skills for children with mild and severe visual impairment, as a basis for future independence and social functioning
Preventivno-korektivni rad za osobe sa smetnjama u motoričkom i kognitivnom funkcionisanju - prikaz rezultata projekta
Get PDFPovećanjem fizičke aktivnosti osoba sa invaliditetom i preventivno-korektivnim radom direktno se utiče na stepen samostalnosti osoba sa invaliditetom, jača se otpornost organizma i povećavaju se opšte funkcionalne sposobnosti ovih osoba. Istovremeno, razvijaju se poželjni oblici ponašanja i veća socijalna kompetencija. Preventivno-korektivni rad daje rezultate na zdravstvenom, socijalnom i edukativnom planu i u krajnjoj instanci smanjuje budžetska izdvajanja porodica osoba sa invaliditetom u oblasti rehabilitacije i socijalne integracije.
Ovaj projekat je bio namenjen osobama sa motoričkim i kognitivnim smetnjama i poremećajima (deca i odrasle osobe sa cerebralnom paralizom, osobe sa multiplom sklerozom, deca i odrasle osobe sa intelektualnom ometenošću) koje nisu integrisane u postojeća sistemska rešenja socijalne i zdravstvene zaštite kao ni u programe nevladinih organizacija. Na osnovu rezultata prve faze programa u kojoj su evidentirane, a zatim pregledane/testirane osobe iz ciljne grupe, kreirani su protokoli rada i individualni protokoli praćenja, kao i individualni tretmani za svakog korisnika. Na osnovu procene funkcionalnog statusa korisnika, koja je ukazala na limitiranost, pre svega, motoričke aktivnosti, uključivanje ovih osoba u programe preventivno korektivnog rada je bilo sasvim opravdano. Povećana fizička aktivnost i preventivno korektivni tretman direktno su uticali na korekcije postojećih i prevenciju pojave novih deformiteta, jačanje i otpornost organizma i povećanje opšte funkcionalne sposobnosti i zdrastvenih kapacitete ovih osoba.
Realizacija planiranih aktivnosti projekta, koje suštinski predstavljaju alternativne oblike zdravstvene i socijalne zaštite, dovela je do smanjenja porodičnih budžetskih izdvajanja u oblasti nege, pomoći i lečenja osoba sa invaliditetom i uticala je na poboljšanje kvaliteta života osoba sa invaliditetom i njihovih porodica
The new role for an old guy: MYC as an immunoplayer
No full textAs an oncogene, myelocytomatosis oncogene (MYC) is implicated in the concept of "oncogene addiction," where switching off the oncogene leads to the cell cycle arrest and cell differentiation. However, recent data suggest that MYC also controls the establishment of the tumour microenvironment and that "oncogene addiction" actually has a strong immune background. Evaluation of the MYC role in the immunoediting process led to the speculation that cancer just uses and distorts the physiological mechanism by which MYC normally prevents rapidly proliferating cells from the elicitation of an autoimmune response. Concordantly, elevated levels of MYC and induction of immunosuppressive molecules are observed during the processes of growth and development, tissue repair, placenta development, and so forth, implying that MYC may be involved in saving regular physiologically proliferating cells from the immune system attack. Even more, a growing body of evidence suggests MYC involvement in the shaping of the adaptive immune response, immunological memory development, and establishment of immunotolerance. This paper offers an overview of MYC actions in the context of modulation of the immune response in pathological and physiological conditions. The determination of such a new role for a well-known oncogene opens new perspectives in biomedicine, and consequently, in the treatment of various pathological conditions
The impact of adapted soccer program on psychosocial behavior in adolescents with Down syndrome
Get PDFIntroduction. Numerous studies have proven the significant positive impact of regular physical activity on the condition of people with intellectual disability. In practice, various adapted sports activities are increasingly used for children and adolescents with disabilities. Objectives. The current feasibility study determined the effect of soccer program on some psychosocial characteristics in adolescents with Down syndrome. Methods. 20 adolescents were recruited and randomized into two groups (the experimental group vs. the control group). Adolescents placed in the experimental group followed an adapted soccer program twice a week for 16 weeks. Adolescents placed in the control group continued with their usual daily routine during the experimental period. The level of aggression, attention problems, the level of anxiety and depression, and social problems were assessed. Results. The experimental group had significant improvements in all psychosocial variables. At the same time, no significant changes were registered in the control group. Conclusion. The results suggest that the soccer program can decrease the level of aggression, anxiety and depression, increase attention and improve social behavior in adolescents with DS.Uvod: Brojne studije dokazale su značajan pozitivan uticaj redovne fzičke aktivnosti na zdravstveno stanje i psihofzički razvoj osoba sa intelektualnom ometenošću. U praksi se sve više primenjuju različite adaptirane sportske aktivnosti za decu i adolescente sa smetnjama u razvoju. Cilj: Ova pilot studija imala je za cilj da utvrdi uticaj programa adaptiranog fudbala na neke psihosocijalne karakteristike kod adolescenata sa Daunovim sindromom. Metod: Praćeno je 20 adolescenata (prosečna starost 15 godina i 8 meseci) koji su nasumično podeljeni u dve grupe (eksperimentalnu i kontrolnu). Sa adolescentima eksperimentalne grupe sproveden je adaptirani program fudbala dva puta nedeljno tokom 16 nedelja. Adolescenti iz kontrolne grupe nastavili su uobičajeni dnevni režim tokom eksperimentalnog perioda. Pre i posle tretmana procenjeni su agresija, poremećaji pažnje, anksioznost i depresivnost te socijalni problemi. Rezultati: Eksperimentalna grupa ostvarila je statistički značajna poboljšanja u svim psihosocijalnim varijablama u odnosu na početne vrednosti. Istovremeno, u kontrolnoj grupi nisu registrovane značajne promene. Zaključak: Rezultati sugerišu da se primenom adaptiranog fudbala može smanjiti nivo agresije, anksioznosti i depresivnosti, povećati pažnja i poboljšati socijalno ponašanje kod adolescenata sa Daunovim sindromom
Sexuality and sexual health of the population with disabilities, with special reference to people with visual impairments
Get PDFSexuality represents one of the basic dimensions of human existence,
which is channelled through sexual and gender identification and role,
sexual orientation, eroticism, emotional commitment, satisfaction, and
reproduction. Sexuality is also linked to many significant health problems,
especially in the area of reproductive and sexual health. Sexual health is
the condition of physical, emotional, mental, and social wellbeing that is
linked with sexuality. Knowledge about sexual health, contraception and
selection of contraceptives, and the risk of sexually transmittable diseases
is not only relevant for individuals’ sexuality; it’s also important for encouraging the use of health services and other forms of support that are necessary to protect youth from sexually transmittable diseases and the
maintenance of sexual and reproductive health.
When it comes to sexuality and care of reproductive and sexual health,
some groups are especially vulnerable. Bearing in mind the specific conditions women with disabilities grow up in and their dependence on assistance and support from other people, satisfying their needs for partnership, sexuality, and parenthood becomes unattainable for many, or it takes
place under the control of professionals or family members. In this context, people with visual impairments are part of a vulnerable group, acknowledging that visual impairment leads to limitations in everyday life,
autonomy, and quality of life to its full potential.
The purpose of this article is to describe the phenomena of sexuality
and sexual health among people with visual impairments, and to point out
the existing international and national normative frameworks relevant to
the sexual health of people with disabilities. Existing legislative acts acknowledge the right to a normal sexual life, as well as to the care and
maintenance of the sexual health of people with disabilities. However,
there are many obstacles and limitations that hamper the practical application of these rights: health issues, communication problems, lack of
privacy, people’s acceptance of the inhibition of their own sexuality, or
their acceptance of the labelling and normalisation of their situation. Even
considering the existence of the regulation, the system of support for
maintaining and improving the sexual and reproductive health of women
with disabilities is not developed enough. The lack of literature relating to
this topic shows that its importance is not recognised enough among the
relevant actors, including organisations that advocate for people with
disabilities. Realising the existing general legal framework requires the
will of policymakers, who could enact and implement specific bylaw regulations, as well as activating the societal actors relevant to this field.Seksualnost predstavlja osnovnu dimenziju ljudskog postojanja, ali i osetljivo područje ljudske intime.
Može da bude povezana sa mnogim zdravstvenim problemima, posebno sa onim iz područja reproduktivnog i seksualnog zdravlja. Postoje grupe koje su posebno ranjive kada je u pitanju seksualnost i briga o
reproduktivnom i seksualnom zdravlju. S obzirom na specifične uslove odrastanja i na zavisnost od pomoći
i podrške drugih, zadovoljenje potrebe za partnerstvom i seksualnošću za mnoge osobe sa invaliditetom
je nedostižno ili se odvija pod kontrolom profesionalaca ili članova porodice.
Cilj ovog rada je opisati fenomene seksualnosti i seksualnog zdravlja kod osoba sa oštećenjem vida i ukazati na postojeći međunarodni i nacionalni normativni okvir relevantan za seksualno zdravlje osoba sa
invaliditetom. Postojećim zakonima i strateškim aktima, osobama sa invaliditetom neosporno se priznaju
pravo na seksualni život i pravo na brigu i očuvanje seksualnog zdravlja, ali, takođe, činjenica je da postoje razna ograničenja u praksi: zdravstvena, komunikativna, nedostatak privatnosti, prihvatanje inhibiranja
sopstvene seksualnosti ili prihvatanja sredinskih etiketiranja i normiranja. I pored postojećeg strateškog
i zakonskog okvira, sistem podrške za očuvanje i unapređenje seksualnog zdravlja osoba sa invaliditetom
nije u dovoljnoj meri razvijen, a nedostatak literature o ovoj temi ukazuje da nije prepoznat ni njen značaj
među relevantnim akterima, uključujući i organizacije osoba sa invaliditetom. Realizacija postojećeg,
opšteg pravnog okvira zahteva političku volju koja bi se odrazila u donošenju konkretnih podzakonskih
akta i njihovoj implementaciji, te aktiviranju subjekata relevantnih za ovu oblast
Nivoi socijalne kompetencije učenika s lakom intelektualnom ometenošću
Get PDFTermin socijalna kompetencija u literaturi se uglavnom koristi za označavanje
pozitivnih odnosa sa vršnjacima, iako među autorima ne postoji konsenzus oko
jedinstvenog značenja ove sintagme. Njome se najčešće podrazumevaju različite
socijalne, emocionalne i kognitivne veštine i ponašanja koja su neophodna za uspešnu
socijalnu adaptaciju i efikasnost u socijalnim interakcijama.
Cilj istraživanja je utvrđivanje nivoa socijalne kompetencije kod učenika s lakom
intelektualnom ometenošću (LIO). Uzorak istraživanja je činio 30 učenika sa LIO nižih
razreda osnovne škole. Kao instrument procene korišćeno je drugo izdanje Skale
socijalnog ponašanja u školi i to deo koji procenjuje socijalnu kompetenciju, a sastoji se
od tri supskale: Odnosi sa vršnjacima, Upravljanje sopstvenim ponašanjem i Akademsko
ponašanje.
Prema rezultatima na supskali Odnosi sa vršnjacima, 13,3% ispitanika s LIO
pripadaju nivou veoma rizičnih, iz čega zaključujemo da oni pokazuju značajan deficit pri
relaciji sa drugima, 20% pripada nivou rizičnih, a na prosečnom nivou se nalazi 56,7%
ispitanika. Na supskali Upravljanje ponašanjem 33,3% ispitanika pripada nivou visoko
funkcionalnih, 53,3% prosečnom nivou, 10% pripadaju nivou rizičnih, dok samo jedan
ispitanik (3,33%) pokazuje značajan deficit. Na supskali Akademsko ponašanje, 13,3%
ispitanika funkcioniše na visoko funkcionalnom nivou, najveći broj ispitanih pripada
nivou prosečnih, 20% ispitanika se nalazi u riziku, dok značajan deficit pokazuje samo
jedan ispitanik (3,3%). Kroz ukupan skor se zaključuje da najveći broj učenika s LIO
funkcioniše na nivou koji je tipičan za prosečne kriterijume, dok su na visoko
funkcionalnom nivou razvrstana samo četiri ispitanika (13,3%). Za ove ispitanike može
da se kaže da su dobro ovladali socijalnom kompetencijom, da su socijalno odgovorni i
da na adekvatan način ostvaruju i održavaju socijalne odnose. Osam ispitanika (26,7%)
pripada nivou rizičnih, tj. onih koji pokazuju različite blaže disfunkcionalnosti u okviru
socijalne kompetencije.
Dobijeni podaci poklapaju se s navodima Američke psihijatrijske asocijacije
vezanim za opis socijalne kompetencije osoba s LIO. Utvrđene disfunkcionalnosti na
koje rad ukazuje treba nužno tretirati ciljanim programima prevencije i programima
povećanja kvaliteta socijalne kompetencije.
Rad je nastao kao rezultat istraživanja na projektu „Kreiranje Protokola za
procenu edukativnih potencijala dece sa smetnjama u razvoju kao kriterijuma za izradu
individualnih obrazovnih programa” (179025), koji finansira Ministarstvo prosvete,
nauke i tehnološkog razvoja RS
Vrednosti parametara fundamentalne frekvencije glasa kod odraslih osoba sa flacidnom dizartrijom
No full textFlacidna dizartrija nastaje usled oštećenja donjeg motornog neurona i pojave
slabosti i hipotonije mišića. Najveće promene se uočavaju u funkcionisanju mehanizama
larinksa, palatofarinksa i artikulatora. Disfunkcija larinksa i glasnica utiče na kvalitet glasa
osoba sa flacidnom dizartrijom i dovodi do dahtavosti i hrapavosti u glasu, prekida visine
glasa i monotonog govora usled jednolične ili redukovane visine glasa.
Cilj istraživanja se odnosio na utvrđivanje vrednosti akustičkih parametara
fundamentalne frekvencije glasa odraslih osoba sa flacidnom dizartrijom, jer visina glasa
koja je značajno izmenjena kod ovih osoba predstavlja perceptivni fenomen koji upravo
zavisi od fundamentalne frekvencije. Promene visine glasa pružaju različite
suprasegmentne informacije i neophodne su za razumevanje same poruke, tako da
monoton govor, tj. jednolična ili redukovana visina glasa negativno utiču na razumljivost
govorne produkcije.
Uzorak je činilo 30 ispitanika sa flacidnom dizartrijom i to 17 (56,7%) osoba
muškog i 13 (43,3%) osoba ženskog pola, uzrasta od 36 do 87 godina (M=66,47).
Primenom kompjuterskog programa za multidimenzionalnu analizu glasa (MDVP)
analizirane su akustičke karakteristike glasa ispitanika. Analiza je vršena na osnovu
snimljenog uzorka neprekidne fonacije vokala /a/ uobičajenom jačinom i visinom, u
trajanju od 3 do 5 sekundi. Izdvojene su one vrednosti koje ukazuju na varijabilnost
fundamentalne frekvencije i to Fo (prosečna vrednost fundamentalne frekvencije), MFo
(srednja vrednost fundamentalne frekvencije), Jita (varijacije u visini fundamentalne
frekvencije), Jitt (procenat Jitter-a) i vFo (varijacije fundamentalne frekvencije). S
obzirom na to da se vrednosti fundamentalne frekvencije razlikuju kod osoba muškog i
ženskog pola, analiza je sprovedena za oba pola pojedinačno.
Rezultati su pokazali da se vrednosti tri od pet ispitanih akustičkih parametara
glasa osoba muškog pola sa flacidnom dizartrijom statistički značajno razlikuju u odnosu
na norme i to za parametre Jita, Jitt i vFo, dok se svih pet ispitanih akustičkih parametara
glasa kod osoba ženskog pola statistički značajno razlikuju u odnosu na norme. Utvrđene
kvantitativne razlike ukazuju na patologiju glasa, promene na glasnicama i promene
fundamentalne frekvencije glasa kod odraslih osoba sa flacidnom dizartrijom
Stavovi nastavnika i defektologa prema nastavi fizičkog vaspitanja
No full textПовољни ставови наставника пресудни су за успешно укључивање ученика са интелектуалном ометеношћу у наставу физичког васпитања. Циљ нашег истражовања је утврдити ставове наставника и дефектолога према инклузивном физичком васпитању, као и утврђивање разлика у ставовима између ове две групе испитаника. За процену ставова наставника и дефектолога коришћена је Скала ставова према инклузивном физичком васпитању (Atitude Toward Inclusive Physical Education, Hutzler et al., 2005). Узораком је обухваћено 112 испитаника, 56 наставника и 56 дефектолога, оба пола, старосне доби од 25 до 65, са или без ранијег искуства у раду са ученицима са интелектуалном ометеношћу.
Истраживање је спроведено путем дигиталних средстава комуникације, што је због пандемије Ковид-19 и присутних мера био најадекватнији начин реализације истраживања.
Резултати спроведеног истраживања указују на то да су ставови наставника и дефектолога умерено позитивни. Између ставова наставника и дефектолога постоје статистички значајне разлике у 11 од 15 ајтема у корист дефектолога. Након детаљне анализе добијених резултата, дошли смо до закључка да наставници и дефектолози имају умерено позитивне ставове према укључивању ученика са интелектуалном ометеношћу у редовну наставу физичког васпитања. Анализом појединачних ајтема и њихових резултата дошли смо до закључка да дефектолози (47,00±6,41) имају позитивније ставове од наставника (41,04±8,27) на свим примењеним ајтемима скале.Favorable attitudes of teachers are crucial for the successful inclusion of students with intellectual disabilities in physical education. The aim of our research is to determine the attitudes of teachers and special educators towards the inclusion of students with intellectual disabilities in regular physical education classes, as well as to determine the differences in attitudes between these two groups of respondents. The Attitude Toward Inclusive Physical Educatio (Hutzler et al., 2005) was used to assess the attitudes of teachers and special educators. The sample included 112 respondents, 56 teachers and 56 special educators, both sexes, aged 25 to 65, with or without previous experience in working with people with intellectual disabilities. The research was conducted through digital means of communication, which was the most adequate way of conducting the research due to the Kovid-19 pandemic and the measures present. By analyzing the results, we come to the conclusion that the general attitudes of teachers and special educators are moderately positive. There are statistically significant differences between the attitudes of teachers and special educators in 11 of the 15 items in favor of special educators. The paper presents the results of research, limitations and recommendations to future researchers. Based on detailed analyzes of the results of this research, we came to the conclusion that teachers and special educators have moderately positive attitudes towards the inclusion of students with intellectual disability in regular physical education classes. By analyzing individual items and their results, we came to the conclusion that special educators (47,00 ± 6,41) have positive items from teachers (41,04 ± 8,27) on all applied items