University of Łódź
Repozytorium Uniwersytetu Łódzkiego (University of Lodz Repository)Not a member yet
51202 research outputs found
Sort by
W cieniu wojny o Karabach. Wyzwania spójności społecznej i etniczne podziały w Gruzji (raport z projektu)
No full textThis report from the project Azerbaijanis and Armenians in Georgia: Uneasy Peace and Conflict Mobility in the Context of the 2020 Nagorno-Karabakh War presents the findings of field research conducted particularly in the rural areas of Kvemo Kartli, Samtskhe-Javakheti, and cities of Tbilisi, Marneuli, and Akhalkalaki, and media research carried out between 2020 and 2022. The Nagorno-Karabakh conflict has affected not only Armenia and Azerbaijan but also Georgia, home to sizable Armenian and Azerbaijani minorities. Although relations between these groups were largely stable before the war, the hostilities reignited tensions, manifested through grassroots (pro-war) activism, propaganda, and ethnic divisions fueled by social media. The impact of war varied by region – mixed villages maintained fragile coexistence, while homogeneous communities saw intensified animosity. External influences from Armenia and Azerbaijan shaped conflicting narratives, deepening polarization. Despite a slight post-war improvement, the continuing difficult political situation deepened distrust, fueled by propaganda and limited interethnic interactions. Georgia’s lack of a comprehensive minority policy has led to the marginalization of both communities, posing challenges to social cohesion and national integration.Niniejszy raport z projektu „Azerbejdżanie i Ormianie w Gruzji: Trudny pokój i mobilność konfliktu w kontekście wojny o Górski Karabach w 2020 roku” przedstawia analizę mediów oraz wyniki badań terenowych, przeprowadzonych w latach 2020–2022 w Gruzji, wśród Ormian i Azerbejdżan na obszarach wiejskich w Kvemo Kartli i Samskhe-Javakheti oraz Tbilisi, Marneuli i Akhalkalaki. Konflikt w Górskim Karabachu ma wpływ nie tylko na Armenię i Azerbejdżan, ale także na Gruzję, gdzie Ormianie i Azerbejdżanie stanowią dwie największe mniejszości. Choć stosunki między obiema grupami były w dużej mierze stabilne przed wojną w 2020 r., działania wojenne spowodowały wzrost napięć, które manifestowały się poprzez oddolny (prowojenny) aktywizm, propagandę oraz podziały napędzane przez media społecznościowe. Wpływ wojny różnił się w zależności od regionu – w wioskach mieszanych utrzymywano kruchy balans, podczas gdy w społecznościach homogenicznych wrogość była bardziej widoczna. Wpływy zewnętrzne z Armenii i Azerbejdżanu kształtowały sprzeczne narracje, pogłębiając polaryzację. Pomimo pewnej poprawy stosunków po wojnie, dalsza trudna sytuacja polityczna przyczyniła się do pogłębienia braku zaufania, napędzanego przez propagandę oraz ograniczoną interakcję między obiema grupami. Dodatkowo, brak spójnej polityki rządu gruzińskiego dotyczącej mniejszości prowadzi do marginalizacji obu grup, stanowiąc wyzwanie dla spójności społecznej i integracji narodowej Gruzji
Magister, cura te ipsum
No full textThis article chisels out the thesis that professionalism is something that is constantly being shaped, something that “is always ahead of us, so any complacency must be considered premature” (Witkowski 2018: 135). The question, therefore, of continuous professional and personal self-development and of ‘becoming’ a teacher is dictated today not only by the numerous and increasingly traumatic transformations of the world. The contemporary teacher has to be open and sensitive to them, and manifest the ability to deal with uncertainty, duality, ambivalence of the phenomena and problems of life. He or she has to teach how to live, how to be, who to be, and what to aim for. The quality and effectiveness of these activities can be ensured by a proficiency in self-education.W niniejszym artykule wyłuskana została teza, iż profesjonalizm jest czymś, co nieustannie się kształtuje, co „jest zawsze przed nami, a więc każde samozadowolenie trzeba uznać za przedwczesne” (Witkowski 2018: 135). Wymaga on zatem ustawicznego samorozwoju zawodowego i osobistego oraz „stawania się” nauczycielem, co wzmagają dziś nie tylko liczne, ale i coraz częściej traumatyczne przemiany świata. Nauczyciel musi być otwarty i czuły na nie, przejawiać umiejętności radzenia sobie z niepewnością, dwoistością, ambiwalencją zjawisk i problemów życia. Ma uczyć, jak żyć, jak być, kim być, ku czemu zmierzać. Jakość i skuteczność działań w tym zakresie zapewnić mu może biegłość samokształcenia
Professor Leszek Kajzer (1944–2016)
No full textProfessor Leszek Kajzer was one of the founders of historical archaeology in Poland, adapting this field to local conditions. Today, historical archaeology is pursued – albeit with varying intensity – by university departments, research institutes, and institutions of the Polish Academy of Sciences. Although its tentative beginnings in Poland date back to the 1920s, it was only through Kajzer’s work that both the subject matter and methodology of the discipline were clearly defined. Its scope includes the cultural landscape (sacred complexes and cemeteries, defensive structures, urban and rural settlements, architecture, and movable artefacts), as well as societies of the early and late Middle Ages and of modern times up to the present day.This article presents a profile of Professor Leszek Kajzer and summarises his academic achievements.Profesor Leszek Kajzer jest jednym z twórców archeologii historycznej, adaptowanej na grunt polski i uprawianej obecnie z różną intensywnością przez katedry i instytuty uniwersyteckie oraz placówki PAN. Nieśmiałe jej początki można wskazać już w latach dwudziestych XX w., ale dopiero w Jego pracach zakreślono przedmiot i metodykę badań. Przedmiotem jej jest krajobraz kulturowy (zespoły sakralne i cmentarzyska, zespoły obronne, miejskie i wiejskie osadnictwo, architektura i zabytki ruchome), społeczeństw wczesnego i późnego średniowiecza, czasów nowożytnych aż po lata nowoczesności.Artykuł jest przedstawieniem sylwetki Profesora Leszka Kajzera i podsumowaniem Jego działalności na niwie naukowej
Cut-elimination and Normalization Theorems for Connexive Logics over Wansing’s C
No full textGentzen-style sequent calculi and Gentzen-style natural deduction systems are introduced for a family (C-family) of connexive logics over Wansing’s basic constructive connexive logic C. The C-family is derived from C by incorporating Peirce’s law, the law of excluded middle, and the generalized law of excluded middle. Natural deduction systems with general elimination rules are also introduced for the C-family. Theorems establishing the equivalence between the proposed sequent calculi and natural deduction systems are demonstrated. Cut-elimination and normalization theorems are established for the proposed sequent calculi and natural deduction systems, respectively. Additionally, similar results are obtained for a family (N-family) of paraconsistent logics over Nelson’s constructive four-valued logic N4
Subdisciplines of Speech-Language Pathology: Past – Present – Future
No full textChanging social conditions have a significant impact on the development of speech-language pathology. This article presents the history of the emergence of its subdisciplines, as well as contemporary specializations within the field. The development of speech-language pathology as a scientific discipline, the growing health and social needs resulting from increased awareness of communication and language disorders, and the ongoing specialisation of therapeutic services highlight the need to update and adapt the catalogue of speech-language specialisations to current realities. Therefore, the article also includes proposals from the academic community to expand the scope of speech-language specialisations by incorporating selected subdisciplines.Zmieniające się warunki życia społeczeństwa nie pozostają bez wpływu na rozwój logopedii. W artykule zaprezentowano historię rozwoju subdyscyplin logopedii, a także współczesne jej specjalizacje i subdyscypliny. Rozwój logopedii jako nauki, rosnące potrzeby zdrowotne i społeczne wynikające ze wzrostu świadomości w zakresie zaburzeń komunikacyjno-językowych oraz postępująca specjalizacja usług terapeutycznych sprawiają, że katalog specjalizacji logopedycznych musi zostać zaktualizowany i dostosowany do aktualnych realiów. Dlatego zaprezentowano również postulaty środowiska akademickiego, dotyczące rozszerzenia specjalizacji logopedycznych o wybrane subdyscypliny
COVID-19 as a Family Stressor: A Life Course Exploration of Family Stress Among Rural Grandparents and Their Adult Children in Upstate New York
No full textCOVID-19 has brought about many changes for rural families, affecting their family roles, childcare responsibilities, financial status, and experiences of family stress. In this study, I examine (1) how rural grandparents and their adult children perceive family stress related to their family roles and responsibilities during COVID-19 and (2) how rural grandparents and their adult children have coped with the stress of family roles and responsibilities during COVID-19. Data comes from 44 in-depth interviews. The findings of this study suggest that COVID-19, a family stressor, has been the source of stress among rural grandparents and their adult children. The findings suggest that families adapted through a range of improvised strategies such as relocating, abstaining from employment, taking on additional childcare, and adjusting personal identities to maintain stability during uncertainty. These adaptations were not merely practical but often guided by moral and faith-based reasoning, allowing participants to maintain agency despite constraints.Before the COVID-19 pandemic, grandparents played a significant role in childcare, sometimes to the point of being the primary childcare providers (Harrington Meyer 2014). COVID-19 has further complicated the roles and responsibilities of rural grandparents and their adult children. COVID-19 brought changes to rural families, particularly in the areas of their employment, family roles and relationships, childcare responsibilities, and sense of hope
The concept of “Montessori for Seniors” (Sensory Activation) in the Diagnosis and Speech Therapy of Seniors with Neurocognitive Disorders: Practical Implications
No full textThe article discusses the theoretical foundations of the concept of “Montessori for seniors” (also known as sensory activation), which is an example of a holistic support program for the elderly and people suffering from dementia, which was described by Austrian researchers Lore Wehner and Ylva Schwinghammer. In addition, the paper indicates practical ways of applying elements of this concept in the diagnosis and speech therapy of seniors with neurocognitive disorders.W artykule omówiono teoretyczne podstawy koncepcji „Montessori dla seniorów” (inaczej aktywacji sensorycznej), będącej przykładem holistycznego programu wsparcia dla osób w podeszłym wieku i cierpiących na demencję, który został opisany przez austriackie badaczki Lorę Wehner i Ylvę Schwinghammer. Ponadto w opracowaniu wskazano praktyczne sposoby zastosowania elementów tej koncepcji w diagnozie i terapii logopedycznej osób w wieku senioralnym z zaburzeniami neuropoznawczymi
"The Parmenides" of Plato on the Origin of the Neoplatonic “One”
No full textNiniejszy tekst jest przekładem na język polski artykułu: E.R. Dodds, The Parmenides of Plato and the Origin of the Neoplatonic ‘One’. „The Classical Quarterly”. 1928. Vol. 22. No.3/4. 129–142. Eric Robertson Dodds (1893–1979) – irlandzki filolog klasyczny i zasłużony badacz myśli Plotyna oraz neoplatonizmu. Autorem tego przekładu jest Marcin Komorowski - badacz niezależny, https://orcid.org/0000-0003-1209-8810 , e-mail: [email protected]
Discourse of the Stations of the Cross Service on War
No full textA number of religious texts have recently appeared that adress the war in Ukraine. The aim of the study is to check whether such experiences were presented in a similar way in the earlier religious discourse. This study is a part of the research on the evolution of the Stations of the Cross as a genre of religious discourse and, because of that, it uses the methods of linguistic genology. The source database consists of 504 texts in Polish published from 1743 to 2024; 18 of them approach the topic of war.It can be noticed that newer texts published after the World War I more often refer to specific historical events. War is gradually no longer considered a God’s punishment, but is rather treated as a call to action, sometimes to very specific help for the victims, which is particularly visible in texts devoted to the war in Ukraine. Contemporary texts on the World War II also serve to commemorate the victims. It seems that, especially after the Second Vatican Council, there has been a certain shift in attention from the Passion events to the contemporary problems. The modern Way of the Cross responds very vividly to all important events and trends, such as the coronavirus pandemic or the war in Ukraine. The authors of the texts of this service intend to accompany modern people in difficult experiences, interpret them and give encouragement.The impulse for dynamic changes in the service was certainly given by the Council’s concept of aggiornamento, i.e. updating, adapting the Church to new times, but these phenomena can also be associated with the trends present in the so-called new evangelization, as well as with the appreciation of originality and creativity visible in contemporary culture.W ostatnich czasach pojawiła się pewna liczba tekstów religijnych poruszających temat wojny w Ukrainie. Celem studium jest sprawdzenie, czy podobnie podchodzono do tego typu doświadczeń w dawnym dyskursie religijnym. Niniejsze opracowanie jest częścią badań nad ewolucją drogi krzyżowej jako gatunku dyskursu religijnego, dlatego wykorzystuje metody genologii lingwistycznej. Materiał badawczy to 504 teksty w języku polskim opublikowane od 1743 do 2024 r., z czego w 18 tekstach porusza się temat wojny.Można zauważyć, że nowsze teksty od czasu I wojny światowej częściej mówią o konkretnych wydarzeniach historycznych. Wojna stopniowo przestaje być uważana za karę boską, a jest traktowana raczej jako wezwanie do działania, niekiedy do bardzo konkretnej pomocy poszkodowanym, co widać szczególnie w tekstach poświęconych wojnie w Ukrainie. Współczesne teksty o II wojnie światowej służą też upamiętnianiu ofiar. Wydaje się, że szczególnie po soborze watykańskim II w pewnym stopniu następuje przesuwanie uwagi z wydarzeń pasyjnych na problemy współczesności. Współczesna droga krzyżowa bardzo żywo reaguje na wszystkie istotne wydarzenia i tendencje, jak np. pandemia koronawirusa czy wojna w Ukrainie. Twórcy tekstów tego nabożeństwa mają ambicje towarzyszenia współczesnemu człowiekowi w trudnych doświadczeniach, interpretowania ich i dodawania otuchy.Impuls do dynamicznych zmian nabożeństwa z pewnością dało soborowe hasło aggiornamento, czyli aktualizacja, dostosowanie Kościoła do nowych czasów, ale też można te zjawiska wiązać z tendencjami obecnymi w nurcie tzw. nowej ewangelizacji, a także z dowartościowaniem oryginalności i kreatywności widocznym we współczesnej kulturze
Importance-performance analysis of the Historic Centre of Krakow’s revitalisation plan through the lens of the Historic Urban Landscape approach
No full textSince 1978, when the Historic Centre of Krakow, Poland, was inscribed on the UNESCO World Heritage List, it has undergone various developments, largely driven by tourism. In 2008, the Krakow City Hall adopted the “Local Revitalization Program: The Old Town” to address such challenges as heritage management and preservation, gentrification, and tourism development in the area. The purpose of this study is to identify this plan’s proposed strategies based on the historic urban landscape (HUL) approach and to assess the gap between planning and implementation of the strategies. The HUL approach was introduced by UNESCO in 2011 to enable better management of World Heritage by integrating heritage conservation with a broad spectrum of urban development challenges. First, the content of the document was thematically analysed based on the HUL-proposed tools to clarify suggested strategies. Next, an Importance-Performance Analysis (IPA) was conducted, referring to 19 local experts. This study offers a framework to serve as a reference to evaluate urban plans. Using the plan as a case study, the paper revealed a general understanding of the current and desired status of the strategies’ implementation