Andrzej Frycz Modrzewski Krakow University
Repozytorium Instytucjonalne Krakowskiej AkademiiNot a member yet
5367 research outputs found
Sort by
Readiness to provide support to the Armed Forces of the Republic of Poland by trained civilian firearms owners during an armed conflict on the territory of Poland
Artykuł porusza kwestię wzmocnienia obronności państwa poprzez wykorzystanie potencjału,
jakim są cywilni posiadacze broni palnej. Materiał badawczy pozyskano z badań
własnych przeprowadzonych przez autora. Uzyskane wyniki badań jednoznacznie wskazują
na chęć obrony kraju przez cywilnych posiadaczy broni palnej w przypadku konfliktu
zbrojnego na terenie Polski. W artykule omówiono także zagadnienie związane z zaniedbaniami
legislacyjnymi w zakresie współpracy wyszkolonych cywilnych posiadaczy
broni palnej z SZ RP na rzecz obronności państwa.This article addresses the issue of strengthening the defence of the country by using the
potential of civilian firearms owners. The research material was obtained from the author’s
own research. The results of the research unequivocally indicate the willingness of
civilian firearms owners to defend the country in the event of an armed conflict on Polish
territory. The article also talks about the issue of legislative negligence in the field of cooperation
of trained civilian firearms owners with the Polish Armed Forces for the defence
of the country
The role of genetics in the etiology of pelvic organ prolapse
Zaburzenie statyki narządów miednicy mniejszej stanowi poważny problemem ginekologiczny występujący
u wielu kobiet w różnym wieku. Ze względu na swoją złożoną, wieloczynnikową etiologię
oraz nakładanie się czynników genetycznych i środowiskowych, badania nad zmianami molekularnymi
i biochemicznymi są znacznie utrudnione. Najważniejszą kwestią jest identyfikacja kobiet predysponowanych
do obniżenia narządów, dzięki czemu można by wcześniej podjąć działania profilaktyczne
zapobiegające rozwojowi tego zaburzenia. Artykuł przedstawia omówienie wyników badań dotyczących
komponenty genetycznej zaburzenia statyki w obrębie miednicy.Pelvic organ prolapse is a serious gynaecological problem that affects many women at any age. Due to
its complex, multifactorial etiology and the overlap of genetic and environmental factors, research on
molecular and biochemical changes is challenging. The most important issue is the identification of
women predisposed to organ prolapse so that preventive measures can be taken earlier to reduce the
risk of prolapse. This article presents the results of research on the genetic component of pelvic organ
prolapse
Analiza kultury bezpieczeństwa pacjenta w szpitalu
Bezpieczeństwo pacjenta jest jednym z najważniejszych aspektów opieki zdrowotnej, ma ono kluczowe znaczenie dla jakości świadczonych usług medycznych oraz zaufania pacjentów do systemu opieki zdrowotnej. Kultura bezpieczeństwa pacjenta obejmuje wszystkie działania, postawy i procedury mające na celu minimalizowanie ryzyka wystąpienia błędów medycznych oraz zapewnienie pacjentom najwyższego standardu opieki.
Celem badania była analiza kultury bezpieczeństwa pacjenta z punktu widzenia personelu medycznego w jednym z krakowskich szpitali. Grupę badawczą stanowił personel medyczny pracujący w bezpośrednim kontakcie z pacjentem (n = 78), w tym 63 (80%) pielęgniarki i położne, a 15 (20%) lekarze. Posłużono się metodą sondażu diagnostycznego z użyciem polskiej adaptacji kwestionariusza Hospital Survey on Patient Safety Culture (HSOPSC); w wersji polskiej użyto nazwy Ankieta Szpitalnego Bezpieczeństwa Pacjenta (ASBP). Kwestionariusz składa się z 42 itemów (stwierdzeń), które tworzą 12 wymiarów.
Analizę statystyczną podzielono na 7 etapów. W pierwszym etapie została wykonana statystyka opisowa, w kolejnych stosując narzędzia statystyczne przeprowadzono analizę poszczególnych wymiarów i ich wpływa na bezpieczeństwo pacjenta oraz zależności pomiędzy poszczególnymi wymiarami, a cechami ankietowanych. Badanie zostało przeanalizowane za pomocą programu Statistica 13.3, a uzyskane wyniki zostały porównane do innych badań z wykorzystaniem kwestionariusza HSOPSC i jego adaptacji.
Badanie wykazało, że poziom kultury bezpieczeństwa w jednym z krakowskich szpitali, w 11 na 12 wymiarach wymaga poprawy (w danych wymiarach liczba pozytywnych odpowiedzi była niższa niż 50%), a w jednym wymiarze („Praca zespołowa na oddziale” – W1) poziom kultury bezpieczeństwa jest neutralny (odsetek pozytywnych odpowiedzi wynosił między 50% a 75%). Najniżej oceniany był wymiar 4 „Wsparcie dyrekcji na rzecz bezpieczeństwa pacjenta” (13,42% pozytywnych odpowiedzi), a w jednym ze stwierdzeń tworzących ten wymiar stwierdzono, że jedynie 9,1% respondentów uważa, że dyrekcja szpitala tworzy atmosferę pracy sprzyjającą bezpieczeństwu pacjenta. Nisko oceniany był też wymiar 12 „Pozbawiona sankcji reakcja na błędy” (20,51% pozytywnych odpowiedzi), w którym większość (62,8%) respondentów jest przekonana, że ich błędy mogą być lub będą wykorzystywane przeciwko nim. W wymiarze 8 „Częstość raportowania zdarzeń” (30,30% pozytywnych odpowiedzi) ponad 45% respondentów zaznaczyło, że popełnione błędy, ale w porę skorygowane tak aby nie wyrządziły szkody pacjentowi są zgłaszane rzadko albo nigdy.
Wnioski uzyskane z tego badania mogą posłużyć do zidentyfikowania obszarów wymagających poprawy w zakresie kultury bezpieczeństw pacjenta, co w konsekwencji pozwala na wdrożenie celowanych rozwiązań zmniejszających ilości i częstości występowania zdarzeń niepożądanych, ale również może poprawić formę i proces zgłaszania błędów medycznych
Health-oriented enviromental crisis intervention in the postmodern world
Opracowanie ukazuje niekorzystny wpływ współczesnych przemian społeczno-
kulturowych ponowoczesności – ich konsekwencje i zagrożenia zarówno
dla zdrowia jednostek, jak i społeczności. Zjawiska globalizacji i uniwersalizacji
otaczającej nas rzeczywistości oraz rozpowszechniana przez nie ideologia
neoliberalizmu utrudniają oraz zniekształcają procesy adaptacji społecznej,
zwłaszcza młodych, dopiero wchodzących w dorosłość pokoleń. Opracowanie
przedstawia możliwości i propozycje środowiskowej interwencji kryzysowej
jako działalności prewencyjnej, przede wszystkim aktywności na rzecz zmian
systemowych oraz zdrowia społeczności. Warunkiem pozytywnych, korzystnych
przemian staje się praca nad kształtowaniem wspólnotowych postaw
i odpowiedzialności obywatelskiej. Inna droga naprawy to wychowanie oraz
indywidualna interwencja w kryzysach dorastania pomagająca w kształtowaniu
dojrzałej i autonomicznej tożsamości oraz krytycznej samoświadomości.The paper is a presentation of the negative impact of present-day socio-cultural
transformations of postmodernity: their outcomes and threats which affect
the health of both individuals and society. The widespread phenomena of globalisation
and universalisation and the related popularisation of the neoliberal
ideology impede and distort the process of social adaptation, in particular in
relation to the generations of young people who enter adulthood. The article
presents the possibilities and examples of environmental crisis interventions
as preventive and precautionary measures, especially as regards activities oriented
towards systemic changes aimed at the improvement of the population
health. Positive and beneficial changes are preconditioned by the work on shaping
community-minded attitudes and civic responsibility. Another method is
based on education and individual interventions in connection with the adolescence
crisis which help form young adults’ mature and autonomous identity
and critical self-awareness
The Nature of Parliamentary Representation and the Safeguards for Mandate Fulfillment
Punktem wyjścia dla prowadzonych w niniejszym opracowaniu rozważań
jest fundamentalna z punktu widzenia społeczeństwa demokratycznego
zasada przedstawicielstwa. W polskim porządku prawnym
ma ona rangę naczelnej zasady Konstytucji. W powiązaniu z tą zasadą
i w celu jej urzeczywistnienia kluczowa staje się konstrukcja mandatu
parlamentarnego oraz mechanizmy jego ochrony. Ochrona immunitetowa
gwarantuje posłowi (senatorowi) możność swobodnego wykonywania
mandatu. Wąski katalog przesłanek usprawiedliwiających
wygaśnięcie mandatu służy zabezpieczeniu pełnomocnictwa do reprezentowania
wyborców, nabytego przez posła wskutek aktu wyborczego.
Uniemożliwia równocześnie dyskrecjonalne pozbawienie przedstawiciela
Narodu formalnej legitymacji do wypowiadania się w jego
imieniu. Tezą niniejszego opracowania jest stwierdzenie, iż każdorazowe,
bezprawne doprowadzenie do utraty mandatu przez parlamentarzystę,
w procedurze rażąco wadliwej, godzi w fundament demokracji,
którym jest wolny, dokonany przez Naród wybór przedstawicieli do organów
władzy ustawodawczej.The starting point for the discussion in this article is the principle of
parliamentary representation, a cornerstone for any democratic society.
This principle holds a key constitutional status within Polish law. To
uphold and actualize this principle, the structure of the parliamentary
mandate and the mechanisms designed to protect it are of utmost importance.
Immunity protection offers members of parliament the freedom
to execute their duties without interference. A limited set of criteria
for the revocation of a parliamentary mandate ensures the integrity
of the mandate to represent voters, acquired through the electoral
process. This approach also safeguards against the arbitrary removal of
a representative’s formal legitimacy to act on behalf of the nation. The
central thesis of this article is that any unlawful termination of a parliamentary
mandate through a flawed process constitutes a direct assault
on the very foundation of democracy: the nation’s right to freely elect
its representatives
Compliance and its impact on enterprise’s security
W toku prowadzenia działalności gospodarczej przedsiębiorstwa narażone są na występowanie
nieprawidłowości, które mogą nieść za sobą daleko idące negatywne konsekwencje
natury prawnej oraz finansowej. Rosnący poziom regulacji zmusza właścicieli
oraz kadrę zarządzającą do poszukiwania i wprowadzania rozwiązań organizacyjnych
gwarantujących przedsiębiorstwom bezpieczeństwo dalszego funkcjonowania. Celem
niniejszego artykułu jest przedstawienie compliance jako obszaru aktywności przedsiębiorstw
obejmującego zapewnienie zgodności z regulacjami wewnętrznymi oraz zewnętrznymi,
w tym dotyczących aspektów środowiska, społecznej odpowiedzialności
oraz ładu korporacyjnego. Do prezentacji omawianych zagadnień wykorzystano metodę
analizy literatury, aktów prawnych, raportów agencji badawczych, a także doświadczenia
własne Autora artykułu w przedmiotowym obszarze.In the course of conducting business activities, enterprises are exposed to irregularities
that may have far-reaching negative legal and financial consequences. The increasing
level of business regulation forces owners and managers to search and implement organisational
solutions that guarantee the security of enterprises’ continued operation.
The aim of this article is to present compliance as an area of enterprise activity, which is
responsible for ensuring compliance with internal and external regulations, including environmental,
social responsibility and corporate aspects. The method of an analysis of literature,
legal acts, reports of research agencies, as well the author’s own experience was
used to present the discussed issues
Small Modular Reactors in Poland: Financial risks and constraints in a radically innovative megaproject
This article introduces a method of assessing the capital needs of megaprojects in the
domain of energy, in the presence of significant uncertainty, and the method is applied
for studying two projects of Small Modular Reactors (SMR) in Poland. The working hypothesis
is that uncertainties relative to those projects make them prone to adopting an
opportunistic strategy, where business structures accumulate and hold significant
amounts of cash without clear immediate purpose. The hypothesis is being verified by
simulating the business structure of hypothetical entities, supposed to own and manage
the productive nuclear assets. Simulation is done by emulating the business structures
of incumbent entities, both those founding the two projects studied, and those serving
as benchmarks in the same industry. Emulation is done both case by case, and by Monte
Carlo sampling. Empirical results of the simulation suggest that significant cash holdings
can appear in those projects, if and to the extent that the real business structures created
therein emulate firms such as NuScale Power (partner and technology provider in one of
the projects studied), i.e. firms with a mission to prepare the deployment of SMR rather
than actually conduct it. Monte Carlo sampling, which sets a central financial scenario,
seems to contradict the working hypothesis
Hamas attack on Israel: a surprise or a predictable result of the previous policy
Konflikt żydowsko-palestyński trawa nieprzerwanie od 1948 r., co jakiś czas przybierając
na sile i prowadząc do kolejnych ofiar. Do najbardziej tragicznego w historii zaostrzenia
konfliktu doszło po 7 października 2023 r., kiedy to palestyńscy terroryści z ugrupowania
Hamas zaatakowali z lądu, powietrza i morza zamieszkałe tereny Izraela w pobliżu Strefy
Gazy. Ten atak terrorystyczny zakończył się śmiercią ponad 1,2 tys. obywateli żydowskich
oraz porwaniem ok. 250 osób. Izrael w kilka dni później przystąpił do lądowej operacji
w Strefie Gazy, aby ostatecznie rozprawić się z Hamasem. Jednak w wyniku izraelskiej
odpowiedzi militarnej dotychczas zginęło lub zostało rannych kilkadziesiąt tysięcy palestyńskich
cywilów i doszło do poważnego kryzysu humanitarnego, co budzi wiele wątpliwości
w kontekście przestrzegania przez Izrael prawa konfliktów zbrojnych. Celem artykułu
jest próba diagnozy przyczyn tego konfliktu, którego społeczność międzynarodowa
nie jest wstanie skutecznie rozwiązać od dziesięcioleci.The Jewish-Palestinian conflict has been ongoing since 1948, increasing in intensity from
time to time and leading to new victims. The most tragic intensification of the conflict
in its history occurred after October 7, 2023, when Palestinian terrorists from the Hamas
group attacked the inhabited areas of Israel near the Gaza Strip from land, air and sea.
This terrorist attack resulted in the death of over 1.2 thousand Jewish citizens and the kidnapping
of approximately 250 people. A few days later, Israel launched a land operation
in the Gaza Strip to finally deal with Hamas. However, as a result of the Israeli military response,
several tens of thousands of Palestinian civilians have been killed or injured so far
and a serious humanitarian crisis has occurred, which raises many doubts in the context
of Israel’s compliance with the law of armed conflict. The aim of the article is to attempt
to diagnose the causes of this conflict, which the international community has not been
able to effectively resolve for decades
The problem of multiculturality in patient care in the opinion of professionally active nurses
Wprowadzenie: Globalizacja i migracja rozumiane wieloaspektowo stawiają nowe wyzwania związane
z opieką transkulturową wobec systemu opieki zdrowotnej. Celem badania było poznanie opinii pielęgniarek
czynnych zawodowo na temat świadczenia opieki nad pacjentem pochodzącym z innego kręgu
kulturowego.
Materiał i metody: Badaniem objęto 113 pielęgniarek i pielęgniarzy czynnych zawodowo. Posłużono
się metodą sondażu diagnostycznego z wykorzystaniem autorskiego kwestionariusza ankiety. W analizie
wyników zastosowano test χ2 oraz analizę procentową otrzymanych odpowiedzi, przyjęto poziom
istotności p > 0,05.
Wyniki: Blisko 2/3 badanych (66,4%) potwierdza, że w praktyce zawodowej zetknęło się z pacjentem
odmiennym kulturowo. Nie potwierdzono istotności statystycznej w postrzeganiu stopnia trudności
opieki w związku ze znajomością języków obcych. Osoby do 35. r.ż. częściej w kontakcie z pacjentem
różnym kulturowo/językowo wskazywały odczucie niepewności (p = 0,018), a osoby powyżej 35. r.ż.
częściej wskazywały motywację (p = 0,024). Potrzebę dodatkowych szkoleń/kursów z zakresu wielokulturowości
w pielęgniarstwie podaje 69,9% ankietowanych.
Wnioski: Emocje związane z opieką (świadczoną bądź hipotetyczną) nad pacjentem wywodzącym się
z innego kręgu kulturowego, a także postrzeganie takiej opieki można określić jako pozytywne. Zainteresowanie
rozwojem własnych kompetencji dotyczących opieki wobec chorego odmiennego kulturowo
wykazuje zdecydowana większość badanych, wskazując na potrzebę organizacji kursów/szkoleń dla
pielęgniarek o takiej tematyce.Introduction: Globalization and migration, understood in many aspects, pose new challenges related
to transcultural care in the health care system. The aim of this study was to find out the opinions of
active nurses on the provision of care to patients from a cultural background other than their own.
Material and methods: The study included 113 professionally active nurses. The diagnostic survey
method was used using an original survey questionnaire. The results were analyzed using the χ2 test
and a percentage analysis of the responses, with a significance level of p > 0.05.
Results: Nearly two thirds of the respondents (66.4%) confirmed that they had encountered a culturally
different patient in their professional practice. Statistical significance was not confirmed in the perception
of the degree of difficulty of care in relation to language skills. Those under 35 years of age were
more likely to indicate a feeling of uncertainty (p = 0.018) when dealing with a culturally/linguistically
different patient, and those over 35 years of age were more likely to indicate motivation (p = 0.024).
The need for additional training/courses on multiculturalism in nursing was cited by 69.9% of respondents.
Conclusions: The emotions of those in the nursing profession related to the care (experienced or hypothetical)
of a patient from a cultural background different from their own, as well as the perception
of such care, can be described as positive. The overwhelming majority of the respondents showed an
interest in developing their own competences in caring for a culturally different patient, indicating the
need to organize training sessions/courses for nurses on such topics