7026 research outputs found
Sort by
Konstrukcja Eighteen-Item VR Gaming Disorder Test (VRGDT-18) jako nowego narzędzia do wstępnej oceny uzależnienia od gier VR dzieci w wieku 8–11 lat
No full textPublikacja poświęcona jest problematyce behawioralnego uzależnienia od rzeczywistości wirtualnej. Przedstawia proces konstrukcji, weryfikacji poznawczej, walidacji psychometrycznej oraz standaryzacji nowego narzędzia diagnostycznego – Eighteen-Item VR Gaming Disorder Test (VRGDT-18), opracowanego do wstępnej oceny uzależnienia od gier VR wśród dzieci w wieku 8–11 lat. W obliczu rosnącej popularności rzeczywistości wirtualnej oraz braku wystandaryzowanych narzędzi diagnostycznych uwzględniających jej specyfikę, zaprojektowany test wypełnia istotną lukę poznawczą. VRGDT-18 składa się z 18 twierdzeń, na które badani udzielają odpowiedzi: nigdy, czasem lub często. Skala obejmuje trzy wymiary:
(1) zaangażowanie w gry VR, (2) emocje towarzyszące graniu oraz (3) relacje społeczne. Narzędzie wykazało wysoką trafność diagnostyczną, umożliwiając identyfikację dzieci z grupy ryzyka uzależnienia behawioralnego od gier VR. Dane wskazują ponadto, że test skutecznie rozpoznaje również osoby spoza grupy ryzyka, minimalizując liczbę fałszywych alarmów. Opracowany test stanowi pierwsze w Polsce narzędzie przesiewowe pozwalające na wczesne rozpoznanie problemowego użytkowania rzeczywistości wirtualnej wśród najmłodszych
Antarctic Security and Adequacy of Legal Regulations
No full textPreprint artykułu.This paper critically examines the adequacy of the current legal framework governing Antarctica – the Antarctic Treaty System (ATS) – in addressing emerging security-related risks in the region. With Antarctica facing mounting environmental threats from climate change, increasing tourism, potential bioprospecting, and strategic interest from global powers, the paper explores whether existing legal instruments are sufficient to mitigate these challenges. The study identifies significant regulatory gaps and ambiguities using legal and content analysis of relevant literature. These include unclear provisions on bioprospecting and resource use, limited enforcement and inspection mechanisms, insufficient responses to maritime and human security risks, and the growing dualuse nature of scientific activities with possible military applications. The analysis suggests that while the ATS has thus far maintained peace and environmental protection, its effectiveness is undermined by geopolitical competition and evolving global demands. The paper concludes that without legal and institutional reforms, such as more precise definitions, stronger enforcement mechanisms, and enhanced transparency, the long-term stability and credibility of the Antarctic governance regime may be at risk.Narodowe Centrum Nauki, OPUS, nr grantu 2024/53/B/HS5/00272
Real patterns, the predictive mind, and the cognitive construction of the manifest image
No full textDennett famously argued that constituents of the manifest (commonsense) image of the world are real patterns, where patternhood is grounded in data compressibility. This paper builds upon Dennett’s original formulation by connecting it with recent work in computational cognitive (neuro)science. The aim is to use the notion of real patterns to shed light on the genealogy of the ontological commitments of the common sense, arguing that the processes by which humans learn and update internal models of the environment can be understood as extracting real patterns from sensory data. In particular, I trace a conceptual and mathematical progression linking Kolmogorov-Chaitin complexity and minimum description length to predictive coding, Bayesian inference, and predictive processing accounts of cognition. Then, I argue that this cognitive interpretation of Dennett’s core idea suggests a structuralist (and Kantian) perspective on the relationship between mind and world, whereby the manifest image represents a structure present in sensory data. The paper concludes by sketching how this cognitive form of real-pattern view connects with (and possibly illuminates) metaphysical debates regarding the reality of two types of commonsense entities: selves and ordinary physical objects
Afekty w archiwum społecznym - raport z badań terenowych w Centrum Badań Mniejszości Niemieckiej
No full textPlik zawiera prezentacją towarzyszącą wystąpieniu kierowniczki projektu w trakcie konferencji naukowej V Siedleckie Spotkania Archiwoznawcze pt. "Emocje w archiwach, archiwistach i użytkownikach. Archiwalne źródła afektów", która odbyła się w Siedlcach w dniach 11-13 czerwca 2025 r.Wystąpienie stanowi prezentację częściowych wyników uzyskanych w ramach realizacji projektu badawczego „Oddziaływanie niezależnych archiwów społecznych”, którego celem jest zrozumienie społecznego i afektywnego wpływu archiwów społecznych na osoby z nimi związane oraz na otoczenie tych archiwów.
Pierwszym przestudiowanym przypadkiem jest Centrum Badań Mniejszości Niemieckiej, zajmujące się dokumentowaniem historii i wzmacnianiem tożsamości Niemców w Polsce. Wizyty w archiwum odbyły się w sierpniu 2024 r. W ich trakcie zrealizowano 8 wywiadów jakościowych (ponad 7 godz. nagrań) z osobami tworzącymi archiwum oraz współpracującymi z nim.
Analiza danych umożliwiła zrozumienie społecznego, osobistego i afektywnego oddziaływania tego archiwum. Prezentacja skupia się na oddziaływaniu afektywnym, poruszając takie zagadnienia jak: przywiązanie do archiwum; satysfakcja; "archiwalny trud"; poczucie misji/potrzeba; radość; trauma/emocjonalny trud.Narodowe Centrum Nauki, projekt nr 2022/47/D/HS3/0091
Areas beyond national jurisdiction in the strategic documents of NATO and the EU – a comparative analysis
No full textPreprint artykułuAreas beyond national jurisdiction (ABNJs) include Antarctica, outer space, the high seas, and the Area – the seabed beyond national limits. This article explores whether and how NATO and the EU address ABNJs in their strategic documents and identifies key similarities and differences in their approaches. Both organizations recognize the strategic importance of ABNJs, particularly outer space and the high seas, though they engage with these areas in different ways. NATO adopts a defense-oriented stance, emphasizing security and strategic mobility, while the EU promotes rules-based governance, environmental protection, and sustainable use. The EU also engages more broadly with ABNJs like Antarctica and the deep seabed, primarily through environmental and scientific initiatives. These differing approaches reflect their institutional roles, yet converging interests in critical domains suggest growing potential for coordination and complementary action in response to evolving global security challenges.Narodowe Centrum Nauki, OPUS, nr projektu 2024/53/B/HS5/0027
Wyniki analizy makroskopowych szczątków roślinnych ze stanowiska nr 18 w miejscowości Chrystkowo, gm. Świecie, woj. kujawsko-pomorskie
No full textMateriał do badań makroskopowych szczątków roślinnych został pobrany, w formie prób ziemi, w sierpniu 2024 ze stanowiska numer 18 zlokalizowanego w miejscowości Chrystkowo, gm. Świecie, woj. kujawsko-pomorskie. Próby ziemi zostały pobrane z sześciu obiektów związanych z osadnictwem kultury późnej ceramiki wstęgowej (KPCW) oraz kultury pucharów lejkowatych (KPL).Sprawozdanie prezentuje wyniki analiz archeobotanicznych prób glebowych pozyskanych podczas prac wykopaliskowych na pradziejowym stanowisku nr 18 w miejscowości Chrystkowo, gm. Świecie, woj. kujawsko-pomorskieNCN 2023/48/C/HS3/0017
Automatyzacja katalogowania w bibliotece naukowej: AI zastąpi katalogera? doświadczenia, perspektywy. Prezentacja na XV Jubileuszowej Konferencji Automatyzacja bibliotek - Między wiedzą a algorytmem, Kraków, 11–12 grudnia 2025 r.
No full textW prezentacji przedstawiono potrzeby Biblioteki Uniwersyteckiej w Toruniu w zakresie katalogowania, elementy tego procesu oraz wyniki badań nad użytecznością narzędzi wykorzystujących sztuczną inteligencję do wspomagania procesu katalogowania publikacji. Prezentacja zawiera również rekomendacje i implikacje stosowania narzędzi AI dla zawodu bibliotekarza – katalogera
Ćwierć wieku po po Susan Bordo sposoby przedstawiania męskości i męskich praktyk cielesnych w wybranych polskich czasopismach lifestylowych dla mężczyzn w latach 1990–2020
No full textTekst powstał w ramach projektu „Praktyki kulturowe związane z ciałem w życiu codziennym czterech pokoleń polskich mężczyzn. Analiza socjologiczna” Narodowego Centrum Nauki. Numer umowy: UMO-2018/31/D/HS6/02215.Artykuł omawia sposób przedstawiania męskości i męskich praktyk cielesnych w polskich czasopismach lifestylowych dla mężczyzn w posttransformacyjnym trzydziestoleciu (1990–2020). Analizy bazują na materiale empirycznym z projektu „Praktyki kulturowe związane z ciałem w życiu codziennym czterech pokoleń polskich mężczyzn. Analiza socjologiczna” Narodowego Centrum Nauki i są ukierunkowane m.in. na weryfikację obserwacji poczynionej przez Susan Bordo, według której męskiemu wizerunkowi niezmiennie towarzyszy kontekst sprawowania władzy i posiadania pieniędzy, wymóg bycia silnym fizycznie, szeroko rozumiana umiejętność ujarzmiania oraz stosowania przemocy. Proces jakościowej analizy treści obejmował 31 tytułów czasopism dla mężczyzn i skupiał się na trzech kategoriach analitycznych: typach wizerunków męskości promowanych w czasopismach, sposobach przedstawiania męskiego ciała oraz narracjach wokół ciała, odnoszących się do praktyk pielęgnacyjnych, zdrowotnych, estetycznych i tożsamościowych. Analizy wykazały, że czasopisma lifestylowe dla mężczyzn po 1989 roku odegrały istotną rolę w kształtowaniu wzorców męskości, oferując modele tożsamości oparte na estetyce ciała i sukcesie, lecz zakorzenione w tradycyjnych, hegemonicznych normach. Nowoczesne praktyki cielesne zostały w nich przedefiniowane jako „męskie” dzięki retoryce siły, bólu i dominacji, co pozwoliło na ich integrację bez naruszenia konserwatywnego porządku płci. Pomimo pozornej otwartości na nowe formy męskości czasopisma reprodukują opresyjne wzorce, podporządkowując ciało mężczyzny konsumpcyjnej logice, co pozwala wnioskować, że obserwacje Bordo pozostają aktualne.Narodowe Centrum Nauk
1000-year of flood occurrences in Poland
No full textKnowledge about the frequency, intensity, and genesis of floods during historical periods in river basins worldwide is limited, mainly
because the documentary evidence contains gaps in the coverage, quality and range of the necessary information. A comprehensive
and reliable database is also time-consuming to create; therefore, there are few studies based on documentary evidence that analyze
historical floods in various parts of the world for longer periods preceding the advent of instrumental measurements. Using a
developed novel, reliable database of flood occurrences in Poland in the 11th–18th centuries and a list of floods for the 19th and 20th
centuries based on a literature review, the frequency, intensity, genesis, and spatial distribution of floods in Poland in the last
millennium were investigated. Analysis of results demonstrated the occurrence of 1,680 floods in Poland in the last millennium. The
18th century was the most abundant in recorded floods (356, 21%). Floods in the period 1001–1800 were most frequent in the Oder
River basin (671, 55%), and in the Silesia region (553, 43%). Summer (JJA) was the most flood-prone season (46%), and therefore,
rain was the main contributing factor to most of the flood occurrences in Poland (44%). According to the Mann-Kendall multi-temporal trend analyzing, overall, positive trends were more numerous for the periods of 1501–1700 and 1601–1800, whereas, more numerous negative for period of 1801–2000.The work was supported by the National Science Centre, Poland, project No. 2020/37/B/ST10/00710
Gloss to the judgment of the Supreme Administrative Court (Poland) of 10 October 2023 (Case no. III OSK 861/22)
No full textProtection of species is a form of nature conservation of a heterogeneous legal nature. The Cricetus cricetus is a strictly protected species in EU Member States under Article 12 and Annex IV of the Habitats Directive, implemented in Poland by the Act of 2004 on Nature Conservation. Polish nature conservation bodies (GDOŚ and RDOŚ), before granting a derogation permit from the strict protection of this species on the basis of Article 56(4)(6) of the Act of 2004, must take into account Article 16 of Directive (derogations from the prohibitions) and the CJEU caselaw. Moreover, Polish administrative courts should also use this approach while reviewing the legality of a derogation permit concerning this species. Consequently, the aim of the gloss is to comment on the need to carry out by involved environmental protection authorities (GDOŚ and RDOŚ) their duty of consistent interpretation in regard to two issues: identification of the Cricetus cricetus’s ‘natural range’ for the purpose of assessing its ‘favourable conservation status’ and the precautionary principle.Swedish Research Council (Project VR 2020-04973); UMK w Toruni