OPEN Repository (ICM)
Not a member yet
24462 research outputs found
Sort by
Internet content creators as authorities for the young generations
Cel. Celem artykułu jest opisanie zjawiska wypierania tradycyjnych autorytetów przez twórców internetowych, którzy są szczególnie popularni wśród najmłodszych pokoleń. W artykule przedstawiono również pojęcie autorytetu medialnego odnoszącego się do czerpania przez jednostki wzorów postępowania z telewizyjnych czy internetowych postaci. Metody i materiały. W pracy wykorzystano metodę analizy oraz syntezy źródeł literaturowych. Wyniki i wnioski. Współcześnie autorytet tradycyjny zostaje zastąpiony przez autorytety medialne. Młodzi ludzie coraz częściej poszukują wzorów do naśladowania wśród twórców internetowych. Poprzez treści publikowane w social mediach mają oni wpływ na kształtowanie systemu wartości, zachowania i wybory dokonywane przez dorastające jednostki. Nie zawsze przekazy influencerów są autentyczne czy niosą ze sobą pozytywną wartość, czego część ich odbiorców nie jest świadoma. W sytuacji powszechności mediów społecznościowych i zjawiska wywierania znacznego wpływu twórców internetowych na kształtowanie się tożsamości i stylu życia młodych jednostek niezwykle istotne są odpowiednie działania wychowawcze oraz edukacyjne. Powinny one rozwijać w dzieciach oraz młodzieży umiejętność krytycznego myślenia – refleksji oraz weryfikowania treści zamieszczanych przez influencerów. Ważne jest również uświadamianie młodych jednostek wzorujących się na swoich autorytetach medialnych, że często ich główną motywacją i celem działalności w mediach społecznościowych jest zapewnienie sobie źródła dochodów, w tym przez promowanie produktów i usług. Te właśnie zadania powinny być realizowane w ramach edukacji medialnej.Aim. The aim of the article is to describe the phenomenon of traditional authorities being supplanted by internet content creators, who are particularly popular among the youngest generations. The article also presents the concept of media authority, referring to individuals acqiring behavioral patterns from television or internet figures. Methods and materials. The paper uses the method of analysis and synthesis of subject literature sources. Results and conclusion. In contemporary times, traditional authorities are being superseded by media authorities. Young people increasingly seek role models among internet content creators. Through the content published on their social media, they influence the shaping of values, behaviors, and choices of growing individuals. The messages of influencers are not always authentic and do not always carry positive value, which some of their audience may not be aware of. In the context of the ubiquity of social media and the phenomenon of the significant influence of internet content creators on the formation of identity and lifestyle of young individuals, appropriate educational and upbringing actions are extremely important. They should develop in children and adolescents the ability to think critically – to reflect and verify the content posted by influencers. It is also important to make young individuals aware that their media role models often have the primary motivation and goal of ensuring a source of income, including through the promotion of products and services. These tasks should be carried out within the framework of media education
Parental ethnotheories in the perspective of Florian Znaniecki’s concept of the humanistic coefficient
Cel. Treścią artykułu jest etnoteoria wychowania oraz pokazanie, jak uwzględnienie współczynnika humanistycznego może wpłynąć na jej badanie. Koncepcja etnoteorii wychowania wyrosła na bazie badań niszy rozwojowej Sary Harkness i Charlesa Supera. Twierdzili oni, że obok czynników fizycznych, społecznych i kulturowych ważnym elementem środowiska wychowawczego dziecka są poglądy jego opiekunów na temat wychowania. Badania tych naukowców zainicjowały cały szereg badań nad etnoteoriami wychowania w różnych częściach świata. Pokazano podstawowe cechy charakteryzujące etnoteorię wychowania. Po pierwsze, dotyczy ona szeroko rozumianej sfery wychowania. Po drugie, jest traktowana jako coś oczywistego i bezdyskusyjnego. Po trzecie zaś, jest podzielana nie tylko przez poszczególne jednostki, lecz także przez całą społeczność, w której ramach funkcjonują opiekunowie. Wskazano na kontekst teoretyczny, w którym pojawiło się to zagadnienie. Były nimi z jednej strony badania typu etnograficznego, z drugiej zaś – różnego typu badania myślenia potocznego. Metody i materiały. W pracy wykorzystano koncepcje niszy rozwojowej i etnokultury wychowania S. Harkness i C. Supera, a także koncepcję współczynnika humanistycznego Floriana Znanieckiego. Wyniki i wnioski. Starano się pokazać fundamentalną rolę koncepcji współczynnika humanistycznego F. Znanieckiego w badaniach społecznych i kulturowych. Wskazano możliwości pogłębienia badań nad etnoteoriami wychowania poprzez odwołanie się do tej koncepcji. Chodziłoby tu o rekonstrukcję wewnętrznej struktury środowiska wyznającego pewnego typu etnoteorię, a także o ukazanie postaw tego typu środowiska wobec innych elementów wychowawczych.Aim. The aim of the article is to show how taking into account the humanistic coefficient can influence the study of the ethnotheory of upbringing. It shows what the ethnotheory of upbringing is. The concept of ethnotheory of upbringing arose from the research of the development niche by Sara Harkness and Charles Super. They claimed that, apart from physical, social, and cultural factors, an important element of a child’s educational environment are the views of its guardians on upbringing. The basic features characterizing the ethnotheory of upbringing are descibed. Firstly, it concerns the broadly understood sphere of upbringing. Secondly, it is treated as obvious and indisputable. Thirdly, it is shared not only by individuals, but by the entire community within which caregivers function. The theoretical context in which this issue appeared was indicated. These included, on the one hand, ethnographic research, and on the other, various types of research on everyday thinking. Methods and materials. The work uses the concepts of developmental niche and ethnocultural upbringing expounded by S. Harkness and C. Super, as well as the concept of the humanistic coefficient expounded by Florian Znaniecki. Results and conclusion. The article recalls the concept of the humanistic coefficient presented by Florian Znaniecki. Its fundamental role in social and cultural research was shown. Possibilities of deepening research on ethnotheories of upbringing by referring to this concept were indicated. Firstly, it would be about reconstructing the internal layout of an environment that believes in a certain type of ethnotheory. Secondly, to show the attitudes of this type of environment towards other elements of the upbringing environment
Charakterystyka ustawowych znamion przestępstwa zakłócenia miru domowego — kwestie cywilnoprawne dotyczące prawa własności oraz ochrony posiadania
Artykuł dotyczy przestępstwa naruszenia miru domowego określonego w artykule 193 kodeksu karnego. Autorzy dokonali szczegółowej charakterystyki ustawowych znamion omawianego przestępstwa, czyli podmiotu, przedmiotu, strony podmiotowej i strony przedmiotowej. Ponadto opracowanie dotyczy kwestii cywilnoprawnych, związanych z ochroną posiadania, ochroną prawa własności
Zbigniew Czarnuch – educator, social activist, regionalist and master of Poznan’s “Łejery” children’s collective theatre
Cel. Celem niniejszego opracowania jest ukazanie sylwetki Zbigniewa Czarnucha z perspektywy jego życiowych wyborów, twórczości oraz w kontekście poznańskich „Łejerów”. Temat ten podjęto, aby upamiętnić harcmistrza Z. Czarnucha, który urodził się 18 marca 1930 roku w Lututowie, zmarł natomiast 22 września 2024 roku w Witnicy. Metody i materiały. Ukazanie i upamiętnienie sylwetki Z. Czarnucha jest wynikiem analizy źródeł zastanych i wywołanych: źródeł elektronicznych, publikacji prasowych, artykułów z wydawnictw ciągłych, opracowań oraz wywiadów przeprowadzanych przez Katarzynę Sadowską z Jerzym Hamerskim w roku szkolnym 2023/2024 na terenie Szkoły Podstawowej nr 83 w Poznaniu. Stan badań nad sylwetką Z. Czarnucha jest dotąd niewystarczający. Opracowania mają z reguły charakter popularyzatorski i są przedmiotem studiów redaktorów lokalnych czasopism. Podkreślić należy ponadto, że nie poruszano dotąd problemu powiązań Z. Czarnucha z poznańskim zespołem „Łejery”, który został założony przez wychowanka harcmistrza – Jerzego Hamerskiego – w 1975 roku i zaowocował powstaniem Szkoły Podstawowej nr 83 im. Emilii Waśniowskiej w Poznaniu. Wyniki i wnioski. Należy stwierdzić, że Z. Czarnuch był wybitnym pedagogiem działającym na rzecz porozumienia między ludźmi i między narodami, był także historykiem i regionalistą, który pozostanie w pamięci wielu pokoleń. W opracowaniu poruszono zalewie wybrane kwestie związane z sylwetką i dziełem harcmistrza, autorka jednak wyraża nadzieję, że jej starania zaowocują dalszymi badaniami i upowszechnieniem wiedzy o niezwykłym życiu i dorobku Druha Zbigniewa.Aim. This study aims to present the profile of Zbigniew Czarnuch from the perspective of his life choices and in the context of the Poznań “Łejers” children’s collective theatre. This topic was undertaken to commemorate Scoutmaster Czarnuch, born on March 18, 1930, in Lututów and died on September 22, 2024, in Witnica. Methods and materials. The presentation and commemoration of the figure of the late Zbigniew Czarnuch is the result of the author’s analysis of existing and elicited sources: electronic sources, press publications, articles from periodicals, studies and interviews conducted by Katarzyna Sadowska with Jerzy Hamerski in the 2023/2024 school year at Primary School No. 83 in Poznań. The state of research on the figure of Zbigniew Czarnuch is still insufficient. Studies are usually of a popularizing nature and are the subject of studies by editors of local magazines. It should also be emphasized that the problem of Zbigniew Czarnuch’s connections with the Poznań “Łejery” group, which was founded by a student of the Scoutmaster – Jerzy Hamerski – in 1975 and resulted in the establishment of Primary School No. 83, named after Emilia Waśniowska, in Poznań, has not been addressed so far. Results and conclusion. Zbigniew Czarnuch was an outstanding teacher working for understanding between nations, and between people, he was also a historian and a regionalist who will remain in the memory for many generations. The study touches only on selected issues related to the person and work of the Scoutmaster, but the author hopes that her efforts will result in further research and dissemination of knowledge about the extraordinary life and achievements of Zbigniew
Fine arts in dialogue with mathematics. Mutual educational inspirations
Cel. Celem niniejszego artykułu jest ukazanie – z perspektywy artysty plastyka i zarazem pedagoga – możliwości integrowania wiedzy matematycznej ze sztukami plastycznymi, a przede wszystkim z architekturą, rzeźbą i malarstwem w odniesieniu do wybranych dzieł. Przedmiotem analizy są wzajemne relacje nauki i sztuki, czyli rzecz o wpływie matematyki na sztuki wizualne. Metody i materiały. Zastosowano metodę analizy dokumentów, wskazano na przykłady analizy dzieł plastycznych i obiektów architektonicznych w ujęciu historycznym pod kątem matematyzacji ich struktury, kompozycji itd. Mogą one stanowić inspirację do poszukiwania przez nauczycieli własnych rozwiązań w zakresie łączenia sztuki z matematyką na różnych etapach edukacyjnych. Integracja matematyki z analizą sztuki rozwija także zdolności poznawcze i twórcze uczniów. Wyniki i wnioski. Zrozumienie, jak pojęcia matematyczne wpływają na tworzenie i odbiór dzieł sztuki, rozwija umiejętności analityczne i problemowe, a także stymuluje kreatywność. Uczniowie uczą się nie tylko stosować zasady matematyczne, ale także rozumieć ich praktyczne znaczenie i wpływ na otaczający ich świat. Połączenie matematyki i sztuki doprowadziło do powstania wielu dzieł o wyjątkowej głębi i pięknie, które nie tylko zachwycają estetyką, ale również pobudzają intelektualną ciekawość. Matematyka i sztuka to dwa obszary działalności ludzkiej, które pozostają ze sobą w harmonii, tworząc nowe możliwości wyrażania artystycznego, ale także podnoszenia kompetencji matematycznych, rozwijania umiejętności obserwacji, analizy, syntezy i krytycznego myślenia. Integracja interdyscyplinarnego podejścia w nauczaniu matematyki może prowadzić do głębokiej transformacji w sposobie, w jaki uczniowie postrzegają ten przedmiot i angażują się w jego naukę.Aim. The aim of this article is to show, from the perspective of an artist and a teacher, the possibility of integrating mathematical knowledge with visual arts, and above all with architecture, sculpture, and painting in relation to selected works. Methods and materials. The method of document analysis was used, examples of the analysis of works of art and architectural objects from a historical perspective were indicated in terms of the mathematization of their structure, composition, etc. They can be an inspiration for teachers to search for their own solutions in combining art with mathematics at various educational stages. Results and conclusion. Understanding how mathematical concepts influence the creation and reception of works of art develops analytical and problem-solving skills and stimulates creativity. Students learn not only to apply mathematical principles, but also to understand their practical significance and their impact on the world around them.The combination of mathematics and art has led to the creation of many works of exceptional depth and beauty, which not only delight with their aesthetics, but also stimulate intellectual curiosity. Thus, mathematics and art are two areas of human activity that are in harmony with each other, creating new opportunities for artistic expression, but also for improving mathematical competences, developing the skills of observation, analysis, synthesis, and critical thinking. Integrating an interdisciplinary approach to mathematic education can lead to a profound transformation in the way students perceive and engage with the subject
Education and counselling towards hope in the anthropocene era
Cel. Celem artykułu jest analiza kategorii nadziei, nieobecnej we współczesnym dyskursie pedagogicznym, a kluczowej i istotnej we współczesnym świecie, szczególnie jeśli weźmie się pod uwagę kontekst antropocenu – epoki, w której działalność człowieka wywiera dominujący wpływ na środowisko, klimat i inne systemy ziemi. Globalna katastrofa klimatyczna, wzrost nierówności społecznych, turbulencje świata i nieprzewidywalność przyszłości mają bezpośredni wpływ na zdrowie psychiczne i emocjonalne ludzi, co przyczynia się do poszukiwania przez nich wsparcia u doradców, terapeutów i edukatorów. Ważnym zadaniem specjalistów od pomagania staje się coraz częściej nie tylko rozwiązywanie potencjalnych problemów, lecz także budowanie świadomości ekologicznej i społecznej poprzez kultywowanie nadziei, która jest motorem napędowym jednostek i społeczności, ponieważ wspiera radzenie sobie z trudnościami i odbudowywanie sił do działania. Metody i materiały. Artykuł ma charakter metaanalizy i jest przeglądem wybranych podejść teoretycznych na podstawie literatury polskiej i światowej. Wyniki i wnioski. Nadzieja w poradnictwie i edukacji może odgrywać kluczową rolę zarówno w procesie wsparcia, jak i w samej dynamice relacji między doradcą a osobą szukającą pomocy, pomiędzy edukatorem a uczącym się, między dzieckiem a rodzicem, między wychowawcą a wychowankiem. Jest to jeden z najważniejszych zasobów, który pomaga przejść przez trudne momenty, dostrzec nowe możliwości i zmotywować się do pozytywnych zmian w życiu. Nadzieja nie jest zatem tylko abstrakcyjną ideą, ale praktycznym narzędziem, które pozwala na budowanie konstruktywnych celów i strategii poprzez motywowanie do działania, budowanie poczucia sensu, rozszerzanie perspektywy zmiany i wzmacnianie rezyliencji.Aim. The aim of this article is to analyse the category of hope as absent from contemporary pedagogical discourse, yet crucial and relevant in the contemporary world. Particularly in the context of the Anthropocene, the era in which human activity has a dominant impact on the environment, climate, and other Earth systems. Global climate change, increasing social inequalities, global turbulence, and the unpredictability of the future have a direct impact on people’s mental and emotional health, contributing to their need for support from counsellors, therapists, and educators. The important role of helping professionals is increasingly not only to solve potential problems, but also to build environmental and social awareness by cultivating hope, which remains a driving force for individuals and communities, supporting them in coping with difficulties and restoring their capacity to act. Methods and materials. The article has the character of a meta-analysis as it is a review of selected theoretical approaches based on Polish and international literature. Results and conclusion. Hope in counselling and education can play a key role both in the support process and in the dynamics of the relationship between counsellor and help-seeker, educator and learner, child and parent. It is one of the most important resources for getting through difficult moments, seeing new possibilities, and motivating oneself to make positive changes in one’s life. Hope is therefore not just an abstract idea, but a practical tool to build constructive goals and strategies by motivating action, creating a sense of purpose, broadening the perspective of change, and building resilience
The family in the context of socio-cultural changes in light of own research
Cel. W XXI wieku cyfryzacja powoduje, że młodzi ludzie zmieniają swoje postawy wobec najważniejszych wartości, które były uznawane w poprzednich stuleciach. Współczesne społeczeństwo przeżywa rewolucję technologiczną, która wpływa na niemal każdy aspekt życia codziennego. Rozwój technologii informacyjno-komunikacyjnych nie tylko zmienia sposób, w jaki komunikujemy się i przetwarzamy informacje, lecz także ma daleko idące konsekwencje dla struktur społecznych i procesów kulturowych. Rodzina jako podstawowa jednostka społeczna również podlega tym zmianom. Tradycyjne modele rodziny, oparte na silnych więziach międzypokoleniowych i jasno określonych rolach społecznych, coraz częściej ustępują miejsca bardziej elastycznym i zróżnicowanym formom życia rodzinnego. Procesy te są dodatkowo intensyfikowane przez rosnącą mobilność społeczną i zawodową, co prowadzi do częstszego rozluźnienia więzi rodzinnych i zmian w funkcjonowaniu rodzin. W obliczu gwałtownych zmian technologicznych i kulturowych, jakie zachodzą w XXI wieku, badanie wartości i kierunków życiowych młodych ludzi staje się nie tylko ważne, lecz wręcz niezbędne. Niniejsza praca ma za zadanie przybliżyć te zmiany oraz pozwolić zrozumieć, w jaki sposób wpływają one na młodych. Celem artykułu jest zbadanie czynników warunkujących kształtowanie się pojęcia rodziny w kontekście współczesnych zmian społeczno-kulturowych. Skupiono się na analizie, jak rodzina była rozumiana w ubiegłym stuleciu oraz jakie czynniki wpływały na jej cechy i budowane relacje. Na podstawie prac innych badaczy ukazano, jak zmieniały się aspiracje, dążenia, a także plany życiowe młodzieży. W nawiązaniu do historycznych uwarunkowań przedstawiono, jak mogą one kształtować dzisiejszy model rodziny. Oparto się na literaturze przedmiotu, aby przeanalizować czynniki ważne dla kształtowania się współczesnej rodziny, jej definicji oraz struktury. Dla pogłębienia analizy zaprezentowano autorskie badania mające na celu poznanie wartości oraz celów życiowych, którymi kierują się ludzie wstępujący w dorosłość. Metody i materiały. W artykule dokonano analizy literatury, a także zaprezentowano autorskie badania ilościowe. Posłużono się metodą sondażu diagnostycznego, techniką ankiety. Narzędzie, które wykorzystano, to kwestionariusz ankiety internetowej. Respondenci wypełniali ankietę za pomocą nowych technologii – formularza Google. Wyniki i wnioski. Z dotychczasowych analiz wynika, że rodzina jest ważną wartością w życiu młodego człowieka. Jej rola i znaczenie nieznacznie różnią się w zależności od pokolenia. Rodzina jest ważnym celem życiowym dla młodych dorosłych reprezentujących pokolenie Z. Na przestrzeni czasu znacząco zmieniły się determinanty warunkujące strukturę rodziny i zadania w niej panujące. Niegdyś praca, jasno określone role społeczne oraz kultura stanowiły filary funkcjonowania. Dzisiaj tradycyjne modele rodziny coraz częściej ustępują miejsca bardziej elastycznym i zróżnicowanym formom życia rodzinnego, a role kobiety i mężczyzny nie są traktowane szablonowo. Życie ułatwiają technologie, które coraz częściej stają się ścianą pomiędzy rzeczywistymi relacjami.Aim. In the 21st century, the digital world is causing young people to change their attitudes toward the most important values that have been upheld over time. Contemporary society is undergoing a technological revolution that affects nearly every aspect of daily life. The development of information and communication technologies not only changes the way we communicate and process information but also has far-reaching consequences for social structures and cultural processes. The family, as the basic social unit, is not unaffected by these changes. Traditional family models, based on strong intergenerational bonds and clearly defined social roles, are increasingly giving way to more flexible and diverse forms of family life. These processes are further intensified by increasing social and professional mobility, leading to a loosening of family ties and changes in family functioning. In the face of the rapid technological and cultural changes occurring in the 21st century, studying the values and life directions of young people becomes not only important but essential. This paper aims to shed light on these changes and to understand how they affect young people. The aim of this article is to examine the factors shaping the concept of family in the context of contemporary socio-cultural changes. It analyzes how the family was understood in the last century and the factors influencing its characteristics and relationships. Drawing on other researchers’ work, the article shows how young people’s aspirations, ambitions, and life plans have evolved. Based on relevant literature, the article analyzes key factors in shaping the contemporary family, its definition, and structure. To deepen the analysis, original research is presented on the values and life goals guiding young adults. Methods and materials. The article presents an analysis of the literature as well as original quantitative research. The diagnostic survey method was employed, utilizing the questionnaire technique. The tool used was an online survey questionnaire. Respondents completed the survey using new technologies, specifically Google Forms. Results and conclusion. Existing analyses indicate that family is a significant value in the lives of young people. However, its role and significance slightly differ depending on the generation. For young adults representing Generation Z, family as a life goal holds a substantial role. Over time, the determinants shaping family structure and its roles have significantly changed. In the past, work, clearly defined social roles, and culture were the pillars of family functioning. Today, traditional family models are increasingly giving way to more flexible and diverse forms of family life, and the roles of women and men are no longer treated so stereotypically. Technologies, which increasingly facilitate life, often create barriers between real relationships
Review and evaluation of commercially available wound dressings
This research has been completed whilethe second author was the DoctoralCandidate in the InterdisciplinaryDoctoral School at the Lodz Universityof Technology, Poland.The wound dressing market is now filled with various products designed to treat different types of wounds. Choosing the proper dressing alone is crucial to the wound healing process. However, with so many options available, identifying and selecting the most appropriate dressing can be challenging for healthcare professionals - doctors, nurses, pharmacists and medical staff - as well as non-professional users and pharmacy customers. This study aims to provide an overview of the properties and characteristics of the most commonly used dressings available on the market. Specifically, dressings were tested for their vapour transmission rate, free swelling absorption capacity and mechanical properties
“Nodes” in the Intercultural Network of Cultural Borderlands
Wprowadzenie. Spojrzenie na pogranicze kulturowe przez pryzmat specyficznego dla niego środowiska społecznego ujawnia zróżnicowanie kulturowe nieustannie produkowane i reprodukowane w wyniku zachodzących na nim interakcji społecznych. W efekcie pogranicze staje się międzywęzłowym obszarem przemieszczania i deterytorializacji, wieloskalarnym miejscem bliskości, komunikacji, identyfikacji, transformacji oraz uniwersalizacji. Właściwa mu wielostronna styczność generuje polifonię zjawisk o wielokształtnej postaci, które w różnych konfiguracjach wysycają realność pogranicza kulturowego, czynią z niego swoistą organizację społeczną i nadają mu strukturę sieci mocowanej węzłami symptomatycznymi dla niej. Tego rodzaju sieć ma charakter otwarty i podlega nieustannym modyfikacjom na skutek funkcji, jakie pełnią w niej te węzły, a mianowicie: agregacyjnej, strukturyzującej, ekskluzyjnej oraz augumentacyjnej. Towarzyszą temu procesy odróżnorodniania i uwspólniania, tworzące swoisty układ kulturowy ogniskujący się w międzykulturowości. Cel. Celem opracowania jest zidentyfikowanie węzłów w międzykulturowej sieci pogranicza kulturowego, aby wskazać na integracyjną rolę międzykulturowości w procesie tworzenia wspólnoty w społeczeństwie zróżnicowanym kulturowo. Metody i materiały. Przegląd i krytyczna analiza literatury przedmiotu dokonana w perspektywie konstrukcjonistycznej. Wyniki. W wyniku przeprowadzonych analiz wyszczególniono następujące węzły w międzykulturowej sieci pogranicza kulturowego: komunikacyjno-interakcyjny, lokalno-swojski, wspólnotowy, narodowo-ojczyźniany oraz obywatelsko-patriotyczny. W swej istocie ujawniają one znaczące sfery pośród różnorodności kulturowej, w odniesieniu do których dokonują się procesy (auto)identyfikacji mieszkańców pogranicza, konstruowane są ich tożsamości oraz budowana jest międzykulturowa wspólnota.Introduction. A perspective on cultural borderlands through the prism of their specific social environment reveals a cultural diversity constantly produced and reproduced due to social interactions taking place within them. The borderland becomes an inter-nodal area of movement and deterritorialization, a multi-scalar place of proximity, communication, identification, transformation, and universalization. Its inherent multifaceted contact generates a polyphony of phenomena of diverse forms, which, in various configurations, saturate the reality of the cultural borderland, i.e., a social organization in the structure of a network anchored by symptomatic nodes. This type of network is open and subject to constant modification due to the functions performed by nodes, namely: aggregative, structuring, exclusive, and augmentative. This is accompanied by processes of differentiation and commonality, creating a specific cultural system focused on interculturality. Aim. The aim of this study is to identify nodes in the intercultural network of cultural borderlands and indicate the integrative role of interculturality in the process of creating a community in a culturally diverse society. Methods and materials. A review and critical analysis of the subject literature carried out from a constructivist perspective. Results. As a result of the analyses, nodes in the intercultural network of cultural borderlands were identified: communicative-interactive, local-familiar, national-patriotic, and civic-patriotic. Revealing significant spheres within cultural diversity, processes of (self) identification of borderland residents take place, their identities are constructed, and an intercultural community is built
Uczeń w spektrum autyzmu – refleksje okołostatystyczne
W tekście zostały przedstawione informacje dotyczące uczniów z niepełnosprawnością, w szczególności z autyzmem i zespołem Aspergera. W pierwszej kolejności zostały zaprezentowane dane dotyczące uczniów z orzeczeniami o potrzebie kształcenia specjalnego w roku szkolnym 2023/2024. Następnie przedstawiono zestawienie danych od roku szkolnego 2010/2011 do roku 2023/2024. Wynika z nich, że w tym czasie liczba uczniów z orzeczeniami wzrosła o 95%, zaś grupa uczniów z autyzmem, w tym z zespołem Aspergera – ponad siedemnaście razy! W ostatniej części znalazła się próba odpowiedzi na pytanie, co jest przyczyną tak istotnych zmian w okresie ostatnich kilkunastu lat