Panteion University
Πάνδημος Ψηφιακή Βιβλιοθήκη, Πάντειον Πανεπιστήμιο Κοινωνικών και Πολιτικών ΕπιστημώνNot a member yet
23027 research outputs found
Sort by
The Greek care system for the elderly confronting demographic aging: The challenges of inclusivity and gender equality
No full textΗ πολιτική φροντίδας των ηλικιωμένων που έχουν ανάγκη υποστήριξης για τις καθημερινές λειτουργίες τους ήταν και παραμένει μέχρι σήμερα ένα από τα πιο υπανάπτυκτα πεδία κοινωνικής πολιτικής στη χώρα μας, στο οποίο ο ρόλος της οικογένειας παραμένει κομβικός, οι κοινωνικές υπηρεσίες φροντίδας που παρέχει το κράτος καλύπτουν ένα μικρό ποσοστό όσων έχουν ανάγκη, ενώ οι ιδιωτικές υπηρεσίες είναι οικονομικά προσιτές μόνο σε ευκατάστατα νοικοκυριά.
Το οικογενειοκεντρικό ελληνικό σύστημα φροντίδας ηλικιωμένων, που στηρίζεται κυρίως στην άτυπη-οικογενειακή φροντίδα, δεν είναι πλέον βιώσιμο και θεωρείται αναγκαία η ριζική του μεταρρύθμιση. Τις επόμενες δεκαετίες, οι ανάγκες φροντίδας του ηλικιωμένου πληθυσμού θα αυξάνονται λόγω της δημογραφικής γήρανσης, ενώ θα περιορίζεται η δυνατότητα της οικογένειας να τις καλύψει, λόγω της τάσης ταχείας ανόδου του ποσοστού απασχόλησης των γυναικών 50 ετών και άνω. Ενδεχόμενη αδυναμία του κράτους να παρέμβει δραστικά, ώστε να προλάβει τη διόγκωση των σημερινών ελλειμμάτων φροντίδας, απειλεί να οδηγήσει σε μια «κρίση φροντίδας» απροσδιόριστων διαστάσεων και να επιβαρύνει υπέρμετρα τις οικογένειες των ηλικιωμένων που παρέχουν άτυπη φροντίδα, και δυσανάλογα τα γυναίκεια μέλη τους, που επωμίζονται μεγαλύτερο βάρος λόγω των κοινωνικών στερεοτύπων για το ποιο φύλο πρέπει (κυρίως) να φροντίζει.
Ο παρών συλλογικός τόμος συγκεντρώνει τα αποτελέσματα του ερευνητικού προγράμματος GELDERIN που χρηματοδοτήθηκε από το ΕΛΙΔΕΚ, με αντικείμενο τη διερεύνηση του μεγέθους και του είδους των προκλήσεων που αντιμετωπίζει το ελληνικό σύστημα φροντίδας ηλικιωμένων λόγω της δημογραφικής γήρανσης, καθώς και τη διατύπωση προτάσεων πολιτικής. Εκτός από τη στατιστική ανάλυση των μικροδεδομένων της έρευνας SHARE, το πρόγραμμα περιλάμβανε μεγάλη έρευνα πεδίου με ερωτηματολόγια σε ηλικιωμένα άτομα και άτυπες φροντίστριες/ ές και δύο ποιοτικές έρευνες με συνεντεύξεις και ομάδες εστιασμένης συζήτησης με εκπροσώπους και στελέχη τοπικών υπηρεσιών φροντίδας, οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, εργοδοτικών και επαγγελματικών ενώσεων, συνδικάτων και κρατικών υπηρεσιών, και εργαζόμενες στην κατ’ οίκον φροντίδα.
Το τελευταίο κεφάλαιο του βιβλίου περιλαμβάνει προτάσεις για μια μεταρρύθμιση του συστήματος φροντίδας ηλικιωμένων, στο πλαίσιο μιας ολοκληρωμένης πολιτικής μακροχρόνιας φροντίδας, και αναλύει τα κύρια διλήμματα πολιτικής ως προς τις βασικές κατευθύνσεις της μεταρρύθμισης, η οποία έχει να αντιμετωπίσει δύο κυρίως προκλήσεις: τη συμπεριληπτικότητα (καθολική κάλυψη αναγκών) και την έμφυλη ισότητα (ίση κατανομή της φροντίδας μεταξύ ανδρών και γυναικών).Here's the translation to English:
The policy of care for elderly people who need support for their daily functions was and remains to this day one of the most underdeveloped fields of social policy in our country, in which the role of the family remains pivotal, the social care services provided by the state cover only a small percentage of those in need, while private services are financially accessible only to affluent households.
The family-centered Greek elderly care system, which relies mainly on informal-family care, is no longer sustainable and its radical reform is considered necessary. In the coming decades, the care needs of the elderly population will increase due to demographic aging, while the family's ability to meet them will be limited, due to the trend of rapid rise in the employment rate of women aged 50 and over. A potential inability of the state to intervene drastically, in order to prevent the expansion of today's care deficits, threatens to lead to a "care crisis" of indeterminate dimensions and to excessively burden the families of the elderly who provide informal care, and disproportionately their female members, who bear a greater burden due to social stereotypes about which gender should (primarily) provide care.
This collective volume brings together the results of the GELDERIN research program funded by HFRI (Hellenic Foundation for Research and Innovation), which examined the magnitude and nature of the challenges facing the Greek elderly care system due to demographic aging, as well as the formulation of policy proposals. In addition to the statistical analysis of SHARE survey microdata, the program included a large field survey with questionnaires for elderly individuals and informal caregivers, and two qualitative studies with interviews and focus groups with representatives and executives of local care services, civil society organizations, employer and professional associations, trade unions and state services, and workers in home care.
The final chapter of the book includes proposals for a reform of the elderly care system, within the framework of a comprehensive long-term care policy, and analyzes the main policy dilemmas regarding the basic directions of the reform, which must address two main challenges: inclusivity (universal coverage of needs) and gender equality (equal distribution of care between men and women)
Influence of generational differentiation on the structure of the welfare state: the case of Türkiye and Greece
No full textΤο κοινωνικό κράτος, το οποίο αναδύθηκε ως αντανάκλαση των κοινωνικών και οικονομικών εξελίξεων ως αποτέλεσμα της Βιομηχανικής Επανάστασης, αλλά διαμορφώθηκε ιδιαίτερα μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, παραμένει ένα κρίσιμο και επίκαιρο θέμα στη σύγχρονη βιβλιογραφία. Σήμερα, γίνεται κατανοητό ως ένα σύστημα που αποσκοπεί στη μείωση των κοινωνικών ανισοτήτων μέσω της προστασίας των ατομικών και οικονομικών ελευθεριών στο πλαίσιο του κράτους δικαίου. Η αρχή του κοινωνικού κράτους έχει πλέον καθιερωθεί ως μία από τις συνταγματικές αρχές πολλών χωρών και αναλαμβάνει τον ρόλο της προστασίας των ευάλωτων ομάδων. Αυτή η αρχή, η οποία είναι ενσωματωμένη στα συντάγματα πολλών κρατών, επικεντρώνεται στην προστασία των ευάλωτων ομάδων μέσω κρατικής παρέμβασης σε τομείς όπως η εκπαίδευση, η υγεία, η στέγαση και η απασχόληση. Ωστόσο, ο μηχανισμός λειτουργίας του κοινωνικού κράτους διαφέρει μεταξύ χωρών και γεωγραφικών περιοχών. Τόσο ο ορισμός του κοινωνικού κράτους, η γέννησή του, η ανάπτυξή του και η μεταμόρφωσή του, όσο και η εμφάνιση διαφορετικών τυπολογιών, μπορεί να οφείλονται στις διαγενεακές αλλαγές. Η αντίληψη κάθε γενιάς για το κοινωνικό κράτος αντανακλά το κοινωνικοπολιτικό και ιδεολογικό πλαίσιο της εποχής της, καθιστώντας τη διαγενεακή διαφοροποίηση ένα κρίσιμο αναλυτικό εργαλείο.
Η παρούσα μελέτη εξετάζει την ιστορική πορεία και τις σύγχρονες προκλήσεις του κοινωνικού κράτους στην Ελλάδα και την Τουρκία. Η Ελλάδα αναγνωρίζεται ευρέως ως μέρος του νοτιοευρωπαϊκού μοντέλου κοινωνικού κράτους, ενώ η Τουρκία δεν κατατάσσεται επίσημα σε αυτήν την κατηγορία, αλλά παρουσιάζει ορισμένα βασικά κοινά χαρακτηριστικά. Υιοθετώντας ένα μεθοδολογικό εργαλείο που στηρίζεται σε παράλληλη ιστορική ανάλυση μέσα σε γενεαλογικό πλαίσιο, η μελέτη διερευνά πώς η γενεακή διαφοροποίηση έχει διαμορφώσει την εξέλιξη των θεσμών πρόνοιας και στις δύο περιπτώσεις, ανιχνεύοντας τις εξελίξεις από τη Σπουδαιότερη Γενιά έως τη Γενιά Ζ. Μέσα από την παράλληλη ανάλυση αυτών των διαδρομών, η έρευνα φωτίζει πώς οι εμπειρίες και οι αντιλήψεις των διαφορετικών γενεών έχουν επηρεάσει την κατανόηση και τις προσδοκίες απέναντι στο κοινωνικό κράτος στις δύο χώρες.
Τα ευρήματα της μελέτης δείχνουν ότι η γενεακή διαφοροποίηση διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη του κοινωνικού κράτους στην Ελλάδα και την Τουρκία. Παρά τις διαφορές στο ιστορικό και πολιτικό τους πλαίσιο, παρατηρούνται αξιοσημείωτες ομοιότητες στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει κάθε γενιά, όπως οι οικονομικές κρίσεις, οι κοινωνικές ανισότητες και οι μεταβολές στις κρατικές πολιτικές. Ιδιαίτερα η Γενιά Ζ έρχεται αντιμέτωπη με ζητήματα όπως η εισοδηματική ανισότητα, οι περιβαλλοντικές κρίσεις, η μετανάστευση και ο ψηφιακός μετασχηματισμός, τα οποία επαναπροσδιορίζουν το εύρος και τις ευθύνες του κοινωνικού κράτους. Αυτές οι προκλήσεις αναδεικνύουν τη σημασία της αναθεώρησης του ρόλου του κράτους ώστε να ανταποκριθεί στις αναδυόμενες κοινωνικοοικονομικές ανάγκες.
Η παρούσα μελέτη συμβάλλει στη βιβλιογραφία προσφέροντας μια εις βάθος κατανόηση του ρόλου της γενεακή διαφοροποίηση στη διαμόρφωση των πολιτικών του κοινωνικού κράτους. Υπογραμμίζει την ανάγκη για δυναμικές και προσαρμοστικές κοινωνικές πολιτικές που θα ανταποκρίνονται στις εξελισσόμενες ανάγκες των μελλοντικών γενεών. Επιπλέον, θέτει σημαντικά ερωτήματα για μελλοντική έρευνα, όπως η επίδραση της ψηφιοποίησης και της κλιματικής αλλαγής στο κοινωνικό κράτος, καθώς και ο τρόπος με τον οποίο οι αντιλήψεις της Γενιάς Ζ θα καθορίσουν την πορεία του.The welfare state, emerged as a reflection of social, economic and social developments as a result of the Industrial Revolution, but especially shaped after the World War II (WWII), remains a critical subject in contemporary literature. Today, it is understood as a system aimed at reducing social inequalities by protecting personal and economic freedoms under the rule of law. The principle of the welfare state is now accepted as one of the constitutional principles of many countries and undertakes the task of protecting those who are considered vulnerable. This principle, now entrenched in the constitutions of many countries, is centred on safeguarding vulnerable groups through state intervention in areas such as education, health, housing, and employment. However, this functioning mechanism of the welfare state varies between countries and geographies. Both the definition of the welfare state, its birth, development and transformation, and the reason for the emergence of different typologies may stem from generational change. Each generation’s perception of the welfare state reflects the socio-political and ideological context of its time, making generational differentiation a pivotal analytical tool.
This study examines the historical trajectory and current challenges of the welfare state in Greece and Türkiye. Greece is widely recognized as part of the Southern European welfare state model, whereas Türkiye is not formally classified within this category but shares key features. Adopting a parallel historical analysis within a generational framework, the study explores how generational differentiation has shaped the evolution of welfare institutions in both cases, tracing developments from the Greatest Generation to Generation Z. By analysing these trajectories side by side, the research sheds light on how generational experiences and perceptions have influenced the understanding and expectations of the welfare state in the two countries.
The findings of the study indicate that generational differentiation plays an important role in the evolution of the welfare state in Greece and Türkiye. Despite differences in historical and political contexts, there are notable similarities in the challenges faced by each generation, such as economic crises, social inequalities, and shifts in state policies. Generation Z, in particular, contends with issues such as income inequality, environmental crises, migration, and digital transformation, which are redefining the scope and responsibilities of the welfare state. These struggles highlight the importance of rethinking state intervention to address emerging socio-economic challenges.
This study contributes to the literature by offering a thorough understanding of the role of generational differentiation in shaping welfare state policies. It underscores the need for dynamic and adaptive social policies to meet the evolving needs of future generations. Additionally, it raises pertinent questions for future research, such as how digitalization and climate change will influence the welfare state and how Generation Z’s perceptions will shape its trajectory
Όψεις της Απειλούσας Ετερότητας: Η θέση του Ξένου στη Μετανεωτερικότητα
No full textΔιπλωματική εργασία - Πάντειο Πανεπιστήμιο. Τμήμα Επικοινωνίας, Μέσων και Πολιτισμού, ΠΜΣ "Πολιτιστική Διαχείριση"Στην παρούσα Εργασία γίνεται προσπάθεια εξέτασης ορισμένων όψεων της απειλούσας ετερότητας συγκεκριμένα όπως αυτή εκφράζεται μέσα από την μορφή του ξένου, με άξονα το «ταξίδι», την διαδρομή του ξένου. Συγκεκριμένα, γίνεται προσπάθεια κατανόησης του ξένου αλλά και των μηχανισμών αυτών που τον καθιστούν «απειλητικό» για την ομάδα στην οποία εισέρχεται, ιδιαίτερα μέσα στο πλαίσιο της Μετανεωτερικότητας. Αναλύονται θέματα τα οποία σχετίζονται με την έννοια της ξενότητας όπως η «κίνηση», η «γνώση», η «ελευθερία», η «απώλεια». Θέματα τα οποία γίνονται συστατικά συγκρότησης της ουσίας του ξένου. Επίσης αναπτύσσονται θέματα τα οποία σχετίζονται με την σχέση του ξένου και του ιθαγενή, όπως η έννοια της «απειλής», του «αποδιοπομπαίου τράγου», της «ταυτότητας», της «ανοχής» και τα οποία εξηγούν και αποδομούν την αντίληψη της απειλητικής φύσης του ξένου
Geoeconomic implications of new industrial policies in the digital era: impacts on Global Value Chains (GVCs)
No full textΗ παρούσα διατριβή εξετάζει τις γεωοικονομικές αλλαγές που προκύπτουν από την αλληλεπίδραση των βιομηχανικών πολιτικών, της ψηφιακής τεχνολογίας και του παγκόσμιου εμπορίου. Μελετά πώς η Κίνα, οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ευρωπαϊκή Ένωση προσαρμόζουν τις στρατηγικές τους στις απαιτήσεις της ψηφιακής εποχής και πώς οι πολυμερείς συμφωνίες επηρεάζουν τη διεθνή συνεργασία. Το πρώτο κεφάλαιο αναλύει την ιστορική εξέλιξη και την παρακμή του φιλελεύθερου διεθνισμού. Εξετάζει την άνοδο του Washington Consensus, την υποστήριξή του στις μεταρρυθμίσεις της ελεύθερης αγοράς και την τελική του αποτυχία. Εξηγεί πώς οι χρηματοπιστωτικές κρίσεις, οι γεωπολιτικές εντάσεις και η ψηφιακή παγκοσμιοποίηση αποδυνάμωσαν τη λειτουργία της πολυμερούς διακυβέρνησης. Το δεύτερο κεφάλαιο εξετάζει την ανάδυση της γεωοικονομικής ψηφιακής τάξης και τις επιπτώσεις της στην παγκόσμια παραγωγή και το εμπόριο. Μελετά τα μοντέλα διακυβέρνησης της Κίνας, των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και αναλύει την αναβίωση των βιομηχανικών πολιτικών στο πλαίσιο του Cornwall Consensus. Εξετάζει επίσης πώς οι Συμφωνίες Ψηφιακής Οικονομίας (DEAs) και οι πολυμερείς πρωτοβουλίες, όπως το Ινδο-Ειρηνικό Οικονομικό Πλαίσιο (IPEF), επηρεάζουν το παγκόσμιο εμπόριο και την παραγωγή. Το τρίτο κεφάλαιο αναλύει πώς οι πολυμερείς ψηφιακές συμφωνίες τρίτης γενιάς ενισχύουν την ανθεκτικότητα των παγκόσμιων αλυσίδων αξίας σε ένα κατακερματισμένο οικονομικό σύστημα. Αξιολογεί τη Συμφωνία του IPEF για την Ανθεκτικότητα των Εφοδιαστικών Αλυσίδων και εξηγεί πώς η πολυμερής συνεργασία ισορροπεί τα εθνικά συμφέροντα με τη διεθνή συνεργασία.This dissertation examines the geoeconomic changes that result from the interaction of industrial policymaking, digital technology, and global trade. It studies how China, the United States, and the European Union adjust their strategies to the demands of the digital era and how plurilateral agreements influence international cooperation. Chapter 1 traces the historical evolution and decline of liberal internationalism. It analyses the rise of the Washington Consensus, its support for market-driven reforms, and its eventual failure. It explains how financial crises, geopolitical tensions, and digital globalization weakened multilateral governance. Chapter 2 analyses the emergence of the geoeconomic digital order and its impact on global production and trade. It examines the governance models of China, the United States, and the European Union, and explains the revival of industrial policies within the approach known as the Cornwall Consensus. It also studies how Digital Economy Agreements (DEAs) and plurilateral initiatives, such as the Indo-Pacific Economic Framework (IPEF), influence global trade and production. Chapter 3 examines how third-generation digital plurilateral agreements support the resilience of global value chains in a fragmented economic system. It evaluates the IPEF Agreement on Supply Chain Resilience and analyses how plurilateralism balances national interests and international cooperation.Διατμηματικό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών "Ψηφιακός Μετασχηματισμός: Διπλωματία, Επικοινωνία, Δίκαιο-MA in Digital Transformation: e-Diplomacy, e-Campaigning, and Digital Law