8882 research outputs found
Sort by
İkidilli ingilis-fransız yumorunda dillərin çarpazlaşması: komediya filmləri, “Stəndap” şouları və zarafat proqramları əsasında
No full textSchool: Graduate School of Science, Art and Technology
Department: English Language and Literature
Specialty: 60201 – Linguistics (English Language Supervisor: PhD in Philology Milana Yunis AbbasovaThe practice of code-switching stands as a fundamental element in bilingual humour because it produces comedic effects through alternating between languages. The existing research on bilingual humour has treated it as a single, unified category without conducting detailed examinations of code-switching functions between different genres. Furthermore, Anglo-French bilingual humour has received less scholarly attention than other bilingual language combinations that have achieved global recognition. This research examines whether there are genre-specific tendencies in the distribution of code-switching functions across three genres of Anglo-French bilingual humour, namely a comedy film, a stand-up performance, and a collection of bilingual jokes. The thesis used mixed methods research approach to examine how genre conventions affect intentions behind the use of code-switching in the three genres under study. First, one primary communicative function was identified for each instance of code-switching. Then, it was measured which communicative functions appeared most frequently in each genre. The results showed that the comedy film contained the most instances of code-switching, which primarily served expressive, referential, and directive functions. The stand-up performance displayed a more balanced distribution of functions, with metalinguistic and phatic uses appearing at a higher rate than in the film. The jokes, on the other hand, primarily utilised the poetic function of code-switching. The paper indicates that genre-specific goals and constraints determine the communicative functions of code-switching. This research provides new insights into bilingual humour by demonstrating that genre-based analysis is essential for its proper understanding
Xətai Təbrizinin “Yusif və Züleyxa” əsərində əvəzliklər
No full textFakültə: Təbiət elmləri, Sənət və Texnologiya Yüksək Təhsil
Departament: Dillər və Ədəbiyyatlar
İxtisas: Azərbaycan dili
Elmi rəhbər: Filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Reyhan Qaraş qızı MədətovaDissertasiyanın əsas məqsədi Xətai Təbrizinin “Yusif və Züleyxa ” əsərində işlənən bütün əvəzlikləri aşkarlamaq, onların bu gün müasir dilimizdə işlənib-işlənmədiyini araşdırmaq, eyni zamanda XV əsr ədəbi dilindəki vəziyyətini öyrənməkdir
Tələbələrdə xroniki yorğunluğun somatik simptomlarının tədqiqi və təhsil keyfiyyətinə təsiri
No full textFakültə:Təbiət elmləri , Sənət və Texnologiya yüksək təhsil
Departament: Psixologiya
İxtisas: Klinik Psixologiya
Elmi rəhbər: t.e.d., prof. Araz Ramiz oğlu ƏliquluyevDissertasiya işi tələbələrdə müşahidə olunan xroniki yorğunluğun somatik simptomlarının tədqiqinə və bu simptomların onların təhsil keyfiyyətinə təsirinin öyrənilməsinə həsr olunmuşdur. Elmi işin əsas məqsədi xroniki yorğunluq yaşayan tələbələrin fiziki (somatik) əlamətlərinin müəyyən olunması və bu əlamətlərin onların akademik fəaliyyətinə necə təsir etdiyini elmi cəhətdən təhlil etməkdən ibarətdir.
İlk fəsildə xroniki yorğunluğun somatik simptomları, onların psixoloji və fizioloji təsirləri haqqında mövcud ədəbiyyat icmalı təqdim olunmuşdur. Tədqiqatçılar, xroniki yorğunluğun yalnız fiziki deyil, həm də psixoloji və kognitiv funksiyalara təsir etdiyini vurğulayırlar. Xroniki yorğunluğun ümumilikdə sinir sistemi üzərindəki təsirləri, yuxusuzluq, diqqət pozuntuları, və motivasiya azalması kimi simptomlarla əlaqələndirilmişdir. Bu fəsildə həmçinin, xroniki yorğunluğun təhsil prosesinə təsiri, xüsusilə tələbələrin akademik göstəricilərinə, diqqət və yaddaşına təsir edən amillər müzakirə olunmuşdur.
İkinci fəsildə, tədqiqatın metodologiyası və nəticələri təqdim olunmuşdur. Tədqiqatın məqsədi, tələbələrdə xroniki yorğunluğun somatik simptomlarının təhsil keyfiyyətinə təsirini öyrənməkdir. Tədqiqat metodlarından istifadə edərək, tələbələrin yorğunluq səviyyəsi və təhsil fəaliyyətlərinə təsiri qiymətləndirilmişdir. Xroniki yorğunluq simptomları, baş ağrıları, əzələ ağrıları, yuxu pozuntuları və diqqət dağınıqlığı kimi fiziki və psixoloji əlamətlərlə ölçülmüşdür. Eyni zamanda, tələbələrin akademik performansı, dərsə davamiyyətləri və ümumi qiymətləri ilə əlaqədar məlumatlar toplanmışdır.
Üçüncü fəsildə, xroniki yorğunluğun müalicəsi və qarşısının alınması üzrə tədbirlər araşdırılmışdır. Fəsildə tələbələrdə yorğunluğun aradan qaldırılması üçün müxtəlif psixoloji və fizioloji yanaşmalar təhlil edilmişdir. Yorğunluğun müalicəsi üçün ən təsirli yanaşmalardan biri balanslı qidalanma, fiziki fəaliyyət, və stresin idarə olunmasıdır. Eyni zamanda, tələbələrin akademik stressi azaltmaq və onların təhsil keyfiyyətini yaxşılaşdırmaq üçün effektiv zaman idarəetmə və iş-həyat balansı strateqiyaları da təklif edilmişdir. Tədqiqatda xroniki yorğunluğun azaldılmasına yönəlmiş xüsusi psixoloji terapiya üsulları və relaksasiya metodlarının, həmçinin dərsliklərə fokuslanma və dərsə qatılma nisbətinin artırılması ilə bağlı tövsiyələr verilmişdir.
Tədqiqatın obyekti ali təhsil müəssisələrinin müxtəlif ixtisaslarında təhsil alan 18-25 yaş aralığında olan tələbələrdir.
Tədqiqatın predmeti xroniki yorğunluğun somatik əlamətlərinin müəyyənləşdirilməsi və bu əlamətlərin tələbələrin təhsil fəaliyyətinə təsir dərəcəsinin təhlilidir.
Dissertasiya işində bir əsas və iki köməkçi fərziyyə irəli sürülmüşdür. Əsas fərziyyə odur ki, xroniki yorğunluğun somatik simptomları ilə tələbələrin akademik göstəriciləri arasında statistik cəhətdən mənalı əlaqə mövcuddur.
Köməkçi fərziyyələr:
• Yorğunluq simptomları qadın tələbələrdə kişilərə nisbətən daha yüksək intensivliklə müşahidə olunur.
• Yuxu pozuntuları ilə xroniki yorğunluq arasında əhəmiyyətli əlaqə mövcuddur və bu hal təhsil nəticələrinə birbaşa təsir edir.
Tədqiqatda əldə olunan nəticələrin statistik emalı üçün “Pirson” korrelyasiya analizi və “T-test” kimi parametrik metodlardan istifadə olunmuşdur. Nəticələr fərziyyələrin təsdiq olunduğunu göstərmiş və statistik baxımdan etibarlı hesab edilmişdir
Project-Based Learning in Azerbaijan: Practices and Challenges
No full textLayihə əsaslı öyrənmə şagirdlərin fəallığını, müstəqilliyini və tənqidi
düşünmə bacarıqlarını inkişaf etdirmək məqsədilə geniş şəkildə
istifadə olunan innovativ yanaşmadır. Lakin onun Azərbaycanın ibtidai
təhsilində tətbiqi hələ də kifayət qədər araşdırılmayıb. Bu araşdırmanın
məqsədi layihə əsaslı öyrənmə metodunun qabaqcıl məktəblərdə
tətbiqini, qarşılaşılan çətinlikləri və mümkün həll yollarını öyrənməkdir.
Keyfiyyətə əsaslanan tədqiqat yanaşması çərçivəsində müəllimlər,
koordinatorlar və məktəb rəhbərləri ilə yarı-strukturlaşdırılmış müsahibələr
aparılıb. Nəticələr şagirdlərin maraqlarına uyğun qısamüddətli
layihələr və müəllimlər üçün təlimlər kimi strategiyaların effektiv olduğunu
göstərir. Bu araşdırma layihə əsaslı öyrənmə təcrübələrinin
təkmilləşdirilməsi üçün əhəmiyyətli təkliflər təqdim edir
Prof. akad. Hamlet İsaxanlı BDU-da Beynəlxalq Türk Akademiyasının prezidenti akad. Şahin Mustafayevin tərtib etdiyi "Təbriz livasının müfəssəl dəftəri" kitabının təqdimatında
No full textNeft hasilatını artırmaq üçün məhsuldar laya təsir zamanı vurucu quyuların seçilməsi meyarlarının işlənməsi
No full textSchool: Graduate School of Science, Art and Technology
Department: Petroleum Engineering
Specialty: Development of Oil and Gas Fields Supervisor: Assoc. Prof. Dr. Nahide Ismat HuseynovaThe main purpose of this study is to develop scientifically based criteria for selecting injection wells aimed at enhancing oil recovery through optimization of fluid injection strategies within productive formations. This study seeks to address existing gaps in well selection methodologies to improve efficiency and sustainability in reservoir management
Yeniyetmələrdə bağlanma tərzlərindən asılı olaraq təşviş və aqressiyanın öyrənilməsi
No full textFakültə: Təbiət Elmləri, Sənət və Texnologiya Yüksək Təhsil
Departament: Psixologiya
İxtisas: Klinik Psixologiya Elmi rəhbər: P.ü.f.d. Lalə Məhəmməd qızı CabbarovaTəqdim edilmiş bu dissertasiya işi yeniyetmələrdə bağlanma tərzlərindən asılı olaraq təşviş və aqressiyanı öyrənir. Tədqiqat işi ümumilikdə giriş, üç fəsil, nəticə, istifadə edilmiş ədəbiyyat siyahısı və əlavələrdən ibarətdir.
Giriş hissədə mövzunun aktuallığı, mövzunun işlənmə dərəcəsi, tədqiqat obyekti, tədqiqatın predmeti, tədqiqatın məqsəd və vəzifələri, tədqiqat hipotezləri, tədqiqat metodikaları, tədqiqatın elmi əhəmiyyəti, tədqiqatın elmi yeniliyi, tədqiqatın nəticəsi və tədqiqatın strukturu öz əksini tapmışdır.
Dissertasiya işinin “Ədəbiyyat xülasəsi” adlı birinci fəsli 2 yarımfəsildən və 7 alt yarımfəsildən ibarətdir. Burada bağlılıq probleminin konseptual məsələləri, bağlılıq nəzəriyyələri və problemlə bağlı araşdırmalar, bağlılıq tərzləri və onun şəxsiyyətin təşəkkülündə rolu ilə bağlı tədqiqatların təhlili, təşviş fenomeni və onun yeniyetmələrdə təzahür formaları, aqressiya və onun əsas formaları, yeniyetmələrdə aqressiv davranışın xüsusiyyətləri və bağlanma tərzlərinə əsasən təşviş və aqressiyanın öyrənilməsi ilə bağlı tədqiqatların təhlilindən bəhs edilir.
Təqdim edilən dissertasiya işinin ikinci fəsli “Tədqiqatın metod və metodologiyası” adlanır. İkinci fəsil 2 yarımfəsildən ibarətdir. Burada tədqiqatın təşkili, keçirilməsi və istifadə edilmiş metodikalardan bəhs edilir.
Dissertasiya işinin üçüncü fəsli “Tədqiqatdan alınan nəticələrin təhlili və onların müzakirəsi” adlanır. Üçüncü fəsil 5 yarımfəsildən ibarətdir. Burada demoqrafik məlumatların göstəricilərinin təhlili, hamiltonun təşviş reytinqi cədvəli (HARS) nəticələrinin təhlili, böyüklər üçün bağlanma tərzi şkalasının nəticələrinin təhlili, A.Bass və A.Darki aqressiyanın göstəriciləri və formalarının diaqnostikasının nəticələrinin təhlili, normallıq (“Kolmogorov-Smirnov”; “Shapiro-Wilk”) və qeyri-parametrik test analizlərinin nəticələrindən bəhs edilir.
Tədqiqatda yeniyetmələrə “Demoqrafik məlumatlar anketi”, Cindy Hazan və Phillip Shaver tərəfindən 1987-ci ildə tərtib edilən “Böyüklər üçün bağlanma tərzi şkalası”, 1957-ci ildə A.Bass və A.Darki tərəfindən tərtib edilən “A. Bass və A. Darki aqressiya testi” və 1959-cu ildə M.Hamilton tərəfindən tərtib edilən “Hamiltonun təşviş reytinqi cədvəli” metodikaları tətbiq edilmiş və nəticələr təhlil olunmuşdur. Əldə edilmiş nəticələrin təhlili zamanı SPSS proqramının IBM 30.0 versiyasından istifadə edilmişdir.
Beləliklə tədqiqatın nəticələri göstərdi ki, yeniyetmələrin bağlanma tərzləri ilə onların təşviş və aqressiya səviyyələri arasında statistik baxımdan əhəmiyyətli bir əlaqə mövcud deyil (p > 0.05). Aqressiya ilə təşviş səviyyəsi arasında mənfi və statistik olaraq əhəmiyyətli bir korelyasiya müəyyən edilmişdir (p < 0.05). Bu nəticə, aqressiv davranışların yeniyetmələrdə təşvişi azaltmaq üçün mümkün müdafiə mexanizmi funksiyası daşıdığını göstərir.
Dissertasiya işi nəticə və istifadə edilmiş ədəbiyyat siyahısı ilə tamamlanmışdır
İngilis dilindəki kommersiya reklamlarının multimodal diskurs analizi: vizual və linqvistik strategiyaların üzə çıxarılması
No full textSchool: Graduate School of Science, Art and Technology
Department: English Language and Literature
Specialty: 60201 – Linguistics (English Language) Supervisor: Dr. Davud Zekrallah KuhiThe current media environment depends heavily on commercial advertisements because they
guide consumer actions while building brand recognition. The delivery of persuasive messages
depends on strategic visual and linguistic modes that advertisements use in their content. The
analysis of how different communication modes work together helps researchers identify
complex strategies and deeper meanings within advertising messages.
This thesis titled “Multimodal Discourse Analysis of Commercial Advertisements in English:
Unveiling Visual and Linguistic Strategies” investigates the intricate relationship between
language and visuals in English-language advertisements. The research uses qualitative
methods to analyze a chosen set of advertisements which were gathered from YouTube and
company websites through multimodal discourse analysis (MDA). The research combines
linguistic analysis of slogans and stylistic devices with visual analysis of color and composition
and imagery to study meaning construction and delivery.
The research shows advertisers use multiple multimodal approaches which boost their
persuasive abilities. The combination of linguistic devices including metaphor and repetition
along with puns and imperative structures appears alongside visual elements such as symbolic
imagery and framing techniques and culturally significant imagery. Different modes work
together to create a combined effect on consumer perception and emotional response. The study
demonstrates that branding techniques along with recurring themes appear consistently
throughout food and drink, technology and fashion industries.
The research adds value to discourse analysis through its focus on analyzing advertisements
using a combined visual and linguistic approach. The research delivers functional knowledge
about how language and visual elements together create meaning in commercial messages to
marketers and linguists and media analysts
Gənclərdə sosial medianın təsiri ilə bədən təsəvvürü arasındakı əlaqənin klinik-psixoloji tədqiqi
No full textFakültə: Təbiət Elmləri, Sənət və Texnologiya Yüksək Təhsil
Departament: Psixologiya Departamenti
İxtisas: Klinik Psixologiya
Elmi rəhbər: P.ü.f.d. Ceyhun Qurbanalı oğlu AlıyevTexnologiyanın sürətli inkişafı ilə sosial media istifadəçilərinin sayı artmaqda davam edir. Bu tendensiya ilə daimi sosial platformalardan istifadə edən şəxslər digər insanların reallığı əks etdirməyən ideal şəkillərinə məruz qalırlar. Beləliklə, sosial müqayisə nəticəsində insanlarda düzgün olmayan bədən təsəvvürü formalaşır. Hazırda ölkəmizdə ümumi əhalinin 88%-nin istifadə etdiyi sosial media platformaları insanların bəyənmək və bəyənilmək kimi istəklərini ortaya çıxarıb. Arıqlığın ideallaşdırılması fərdin öz bədəninə münasibəti, o cümlədən fərdlərin öz fiziki görünüşü ilə bağlı qavrayışları, inancları, düşüncələri, duyğuları və davranışları kimi müəyyən edilir. İnsanlar öz bədənlərindən razı olduqda müsbət, əksinə bədəni ilə bağlı mənfi təhrif olunmuş düşüncələrə sahib olan insanlarda isə mənfi bədən təsəvvürü formalaşır. Beləliklə, insanlar ideal bədən formasına çatmaq üçün təhlükəli üsullara əl atır, yemək vərdişlərini dəyişirlər. Buna görə də, sosial media bilavasitə gənclərdə yemək pozuntularının yaranmasına səbəb olmuşdur. Tədqiqatın əsas məqsədi gənclərdə sosial media istifadəsi ilə bədən təsəvvürü və yemə pozuntusu arasındakı əlaqənin müəyyənləşdirilməsi və təhlilindən ibarətdir. Tədqiqatımız 18-29 yaş kateqoriyasında Bakı Dövlət Universiteti, Azərbaycan Dillər Universiteti və Xəzər Universitetində keçirilmişdir. Statistik nəticələrə əsasən, iştirakçıların əksəriyyəti instagram platformasında daha çox vaxt keçirirlər. Demoqrafik kateqoriyaya görə, respodentlərin əksər faizini qadınlar təşkil edir. Belə ki, iştirakçılar sosial mediada daha çox vaxt keçirdikcə, onların həm yemək davranışlarında problemləri artır, həm də bədənlərinə baxışları (özlərini necə görmələri) daha tənqidi olur. Yəni, estetik əməliyyat etdirən şəxslər nəinki, sosial mediaya daha çox bağlıdır, həm də qidalanma davranışlarında daha problemli meyillər nümayiş etdirirlər. Araşdırmamız göstərdi ki, 18–29 yaş aralığında olan respondentlərin böyük əksəriyyəti gündəlik həyatının mühüm hissəsini Instagram və TikTok platformalarında keçirir, paylaşmazdan əvvəl fotolarını böyük həvəslə redaktə edir və artıq filtrsiz görüntünü adi hal kimi qəbul etmirlər. İlk növbədə, ailənin gəlir səviyyəsi və təhsil göstəriciləri gəncin onlayn davranış formasına ciddi şəkildə təsir göstərir. Belə olduqda, platformlara haqqında maarifləndirmə modulları yalnız məktəblərdə deyil, peşə liseylərində, universitetlərdə və qısamüddətli kurslarda da əlçatan edilməlidir ki, bu sahədə olan boşluq psixoloji risk fərqinə çevrilməsin. Apardığımız eksperimental tədqiqatın nəticəsinə görə də sosial media platformalardan istifadə edən gənclərin bədən təsəvvürünə təsiri ilə yaranan yemə pozuntuları arasında statistik əlaqənin olduğu öz əksini tapmışdır. Bu əlaqəyə görə də bizim əsas fərziyyəmiz öz doğruluğunu əks etdirir. Ümumilikdə tədqiqat işinin istiqaməti, irəli sürülən fərziyyələr, qarşıya qoyulan məqsədlər tədqiqatın eksperimental olaraq mahiyyətini ortaya çıxarmış olur
Re-assessment of the Urban Hist Re-assessment of the Urban History of Azerbaijan fr erbaijan from Ancient om Ancient Times t Times to the Pr o the Present in the Context of Gener esent in the Context of General Turkic Cultur urkic Culture
No full textWhile the Turks have often been depicted as a nomadic people in Western and former Soviet
historiographies, recent archaeological evidence and research reveals that they were instrumental
in the development of settled urban civilizations, particularly during ancient and medieval times.
This is particularly evident in Azerbaijan, a region historically inhabited by Turks, where they
significantly contributed to the establishment of urban centers. These cities, along with their
infrastructure and architectural features, have been well-documented in Greco-Roman, Arabic,
Persian, and other primary sources from the period. Azerbaijan, located at the crossroads of EastWest trade routes, has a long history of urbanization, with the establishment of cities dating
back to the 3rd millennium BCE. Over time, these urban centers evolved, contributing to the
development of modern urban life. Today, the cities of Azerbaijan remain important hubs of
trade and craftsmanship, serving as living legacies of ancient and medieval urban civilizations.
This paper seeks to examine the historical evolution of urban life in Azerbaijan, focusing on
the cities created by the Turks. It will explore the characteristics of these urban centers, their
social, economic, and cultural functions, and the ways in which these features have persisted or
been reflected in contemporary urban life. By investigating these historical cities, the paper will
highlight the enduring impact of ancient and medieval urbanism on the modern urban landscape
of Azerbaijan