8882 research outputs found
Sort by
İbn Bəzzaz Ərdəbilinin “Səfvətüs-Səfa” (Saflığın saflığı) əsərində Şeyx Səfiəddinin məzhəbi və etnik kimlik məsələsi
No full textXIV əsrin sonu - XV əsrin əvvəllərində Azərbaycan və ümumilikdə Şərq İslam dünyasında mühüm dini və siyasi dəyişikliklər baş vermişdir. Bu dövrün ən önəmli şəxsiyyətlərindən biri olan Şeyx Səfiəddin İshaq Ərdəbili (1252-1334), həm dini-mənəvi lider, həm də Səfəvi sülaləsinin qurucusu kimi tarixi yaddaşda xüsusi yer tutur. Onun məzhəbi və etnik kimliyi məsələsi isə həm elmi tədqiqatlarda, həm də tarixi mənbələrdə müxtəlif cür təqdim olunmuşdur. Bu fərqliliklər onun şəxsiyyətinə və Səfəvi dövlətinin quruluşuna dair müxtəlif interpretasiyalara yol açmışdır. Tədqiqata cəlb etdiyimiz İbn Bəzzaz Ərdəbilinin “SəfvətüsSəfa” əsəri həmin dövrün dini-mədəni mühitini və Şeyx Səfiəddinin həyatını əks etdirən ən önəmli ilkin qaynaqlardan biridir. Bu əsər vasitəsilə Şeyx Səfidəddinin məzhəbi və etnik mənsubiyyəti ilə bağlı məlumatlar əldə etmək mümkündür. Lakin əsərin agioqrafik xarakteri və dövrün ideoloji şəraiti bu məlumatların təhlilini və anlaşılmasını müəyyən qədər çətinləşdirir. Bu məqalənin məqsədi “Səfvətüs-Səfa” əsərində Şeyx Səfiəddinin məzhəbi və etnik kimliyinə dair mövcud məlumatları araşdırmaq, həmin dövrün dini və etnik kontekstində bu məlumatların nə dərəcədə obyektiv və ya ideoloji rəng daşıdığını qiymətləndirməkdir. Bundan əlavə, Şeyx Səfiəddinin şəxsiyyətinin erkən Səfəvi tarixi və dini ideologiyasının formalaşmasındakı rolu da təhlil ediləcəkdir. Bu baxımdan, əsərin mətnindəki dini ifadələr, məzhəbə işarələr və etnik kimliklə bağlı fikirlər xüsusi diqqət mərkəzində olacaqdır
Post-Conflict Transformation In Azerbaijan: Rethinking The Politics Of Nationalism And Rewriting History
No full textThis paper explores the dynamics of the politics of nationalism and historiography in Azerbaijan after the Second Karabakh War, focusing on the evolution of the history of nationalism in Azerbaijan by tracing its transformation over the past two centuries. The research specifically examines the impact of the colonial policy of Tsarist Russia and the Soviet Union on the writing of history and the formation of identity in Azerbaijan. The study suggests that the Victory in the Second Karabakh War required consideration of rewriting the history of the politics of nationalism. In this sense, the decolonizing of the historiography is important. To protect its sovereignty and independence from the neocolonial tendencies, Azerbaijan should escape from the colonial way of historiography and the colonial definition of national identity. In this context, rethinking nationalism implies redefining Azerbaijan’s identity into a new form, which is embracing Turkishness as a constituent part while reflecting its multicultural pattern
ƏDƏBİYYATŞÜNASLIQ VƏ DİL MƏSƏLƏLƏRİ
No full textƏ D Ə B İ Y Y A T Ş Ü N A S L I Q -- 1. Filologiyanın aktual problemləri, Elza AŞUROVA -- 2. Ana vətənə, doğma torpağa, insana sədaqət və sevgi ilə yoğrulmuş poeziya, Gülümsər ABBASOVA -- 3. The İnfluence of utopİan genre on the structure of socİety, Xumar ABDULLAYEVA -- 4. Rus ədəbi mühitində Mirzə Fətəli Axundzadə irsinə münasibət, Lalə ƏFƏNDİYEVA -- 5. Almas İldırımın mühacirət dövrü yaradıcılığında azadlıq ideyaları, Məhin QULİYEVA -- 6. Pir Sultan Abdal poezyasının fəlsəfi ideyası, Nəzakət HÜSEYNOVA -- D İ L Ç İ L İ K -- 1. Söz yaradıcılığının tədrisi, Əhəd CAVADOV -- 2. Pragmatic aspect of translation, Elnarə TAĞIYEVA -- 3. İşgüzar kommunikasiyanın xarakterik cəhətləri, İradə MƏHƏRRƏMOVA -- 4. “Fonetika”nın əcnəbi tələbələrə tədrisinin bəzi xüsusiyyətləri, Məhbubə QURBANOVA, İradə ŞƏMSİZADƏ -- 5. Kommunikasiyanin cəmiyyətdə rolu, Ofelya PİRİYEVA, Şəlalə ABASOVA -- 6. Azərbaycan dilində tamamlıq və onun tədrisi məsələləri, Pərixanım ƏLİYEVA -- 7. Azərbaycan dilində təyin və onun tədrisi məsələləri, Pərixanım ƏLİYEVA -- Dil hadisələrinin mənimsədilməsində inteqrasiyanın rolu, Saidə Mustafayeva -- 8. Terminologiyada morfoloji üsullar, Şəhla SƏFƏROVA -- 9. Qrammatik qaydaların orta məktəblərdə tədrisi məsələləri, Şəlalə ABDULLAYEVA -- 10. Azərbaycan və ingilis dilində cümlənin nominativ strukturunun formalaşmasında leksik-morfoloji vasitələrin rolu -- 11. Проблемы онлайн обучения в высших учебных заведениях, Гюльшан КЕРИМОВА -- 12. Принцип коммуникативности при обучении русскому языку иностранным студентам, Нигяр АХМЕДОВА.“Filoloji tədqiqlər: ədəbiyyatşünaslıq və dil məsələləri” adlı elmi-nəzəri məqalələr toplusunun bu sayında ənənəvi olaraq ədəbiyyatşünaslığın və dilin müxtəlif sahələrini əhatə edən elmi-tədqiqatlar yer alıb. Ədəbiyyatşünaslıq bölməsində filologiyanın aktual problemləri, Azəbaycan və dünya ədəbiyyatının nümunələri, habelə türk sufi-ozan şeirinin ustadlarından Pir Sultan Abdalın yaradıcılığı elmi-nəzəri yöndə tədqiqata cəlb olunmuş, dil məsələləri bölməsində isə Azərbaycan dili qrammatik, leksik, sintaktik, morfoloji və metodik istiqamətdə araşdırılmış, təsildə onlayn tədrisin problemləri incələnmişdir
Autizmli uşaqların erkən inkişaf dövründə nitq və motor bacarıqlarının inkişafının əlaqəsi
No full textSchool: Graduate School of Science, Arts and Technology
Department: Psychology
Qualification: Clinical Psychology Supervisor: Ph.D. Nigar Ruslan NasirovaThis dissertation explores the interrelation between speech development and motor skills—both fine and gross—in young children diagnosed with Autism Spectrum Disorder (ASD). Rooted in developmental psychology and neurodevelopmental frameworks, the study recognizes that the early years of a child’s life represent a critical window for both communicative and motoric maturation. Autism, as defined by the DSM-5 and ICD-11, is characterized by persistent difficulties in social communication and restricted, repetitive patterns of behavior, often accompanied by delays or atypicalities in motor and language development. The interplay between these domains remains a growing area of interest in both research and clinical practice, particularly with respect to early developmental interventions.
The theoretical framework is informed by Lev Vygotsky’s sociocultural theory, emphasizing the role of language as a mediator of cognitive development and the significance of the Zone of Proximal Development (ZPD) in scaffolding learning. This perspective underlines the importance of assessing and supporting both motor and linguistic capacities in children with ASD, who may struggle to integrate sensory, motor, and communicative input during early development.
The empirical study was conducted at the NEFES Psychoneurological Center in Azerbaijan and included a purposive sample of 60 children with clinically confirmed ASD diagnoses, ranging in age from 22 to 80 months. A mixed-method assessment strategy was employed, combining standardized developmental tools such as the Psychoeducational Profile – Revised (PEP-R) and the Portage Guide to Early Education to evaluate the levels of speech development, fine motor coordination (e.g., object manipulation, hand-eye coordination), and gross motor function (e.g., balance, locomotion).
Data were analyzed using SPSS 16.0. Due to non-normal distribution patterns (confirmed by Q-Q plots and histograms), non-parametric statistical methods—primarily Spearman’s rank-order correlation coefficient (rho)—were applied to examine associations among variables. The results revealed statistically significant positive correlations between speech development and both fine motor skills (ρ = .497, p < .001) and gross motor skills (ρ = .319, p < .05). These findings suggest that motor proficiency, particularly in fine motor domains, may play a facilitative role in the progression of communicative abilities among children with ASD.
The dissertation contributes to the growing body of research emphasizing the need for integrated, multidisciplinary approaches in the early support of children on the autism spectrum. The results advocate for early developmental screening programs that consider both language and motor domains and highlight the potential benefits of interventions that concurrently target motor planning and speech-language processing. Furthermore, the findings offer practical guidance for educators, clinicians, and caregivers in tailoring support strategies to the holistic developmental profile of each child
Path to lasting peace: Azerbaijan and Armenia embrace dialogue
No full textOn July 10, a meeting took place in Abu Dhabi, the capital of the United Arab Emirates (UAE), between the negotiating teams of Azerbaijan and Armenia, led by Azerbaijani President Ilham Aliyev and Armenian Prime Minister Nikol Pashinyan. According to a statement made prior to the meeting, the representatives of both countries met to discuss issues related to the normalization process between Azerbaijan and Armenia
Investigation of Some Chemical Indicators in Okhchuchay River
No full textAssessing the environment in the liberated territories is crucial and relevant.
In this context, rivers originating from neighboring areas in these regions are
of particular importance. To organize the eco-chemical assessment of the
Okhchuchay River, the dynamics of concentration changes along the water
flow were studied in March. It was determined that during March, the levels
of hardness, ammonium, and manganese ions in the Okhchuchay River were
significantly above the permissible limits
Promises of Azerbaijan-China comprehensive strategic partnership
No full textThe state visit of Azerbaijani President Ilham Aliyev to the People's Republic of China on April 22-24, accompanied by a large delegation, drew significant attention both regionally and globally. The visit was particularly noteworthy against the backdrop of the ongoing U.S.-China trade rivalry, which has dominated international discourse in recent years, as well as due to the important agreements signed between Azerbaijan and China. The two leaders, who signed a strategic cooperation declaration between the two countries in July 2024, transformed this cooperation into a comprehensive strategic partnership during their last visit
Trump’s tariffs and the prospects of a new ‘AI winter’
No full textSince 2011, the world has been experiencing one of the most vibrant periods in the history of artificial intelligence, often referred to as the third AI spring. The rapid evolution of generative models, particularly the emergence of ChatGPT, has not only accelerated AI development but also dramatically expanded its adoption across a wide range of sectors. Meanwhile, from an international relations perspective, as governments struggle to establish regulatory frameworks, the technological rivalry between the United States and China has intensified