Necmettin Erbakan University Institutional Repository
Not a member yet
18430 research outputs found
Sort by
The effectiveness of developed parent training program to enhance the educational competencies of the parents of gifted and talented students
Get PDFDoktora TeziÖzel yetenekli (ÖY) çocukların küçük yaşlarda tanılanması çok önemlidir. Bu tanı gerçekleşmez ise ÖY çocukların bir kısmı zamanla körelerek yeteneklerini yitirebilirler. ÖY çocukların yeteneklerinin keşfi ve geliştirilmesi konusunda ailelerin görevi ve sorumlulukları çok önemlidir. Türkiye’de ÖY çocukların ebeveynlerinin eğitsel yeterliklerini artırmaya yönelik çalışmalar sınırlıdır, bu konuda daha sistematik bir çalışmaya ihtiyaç olduğundan bu araştırma yapılmıştır. Bu araştırmanın amacı ÖY olan öğrencilerin ebeveynlerinin eğitsel yeterlik düzeylerinin artırılmasına yönelik geliştirilen ebeveyn eğitim programının etkililiğini belirlemektir. Araştırmada nitel ve nicel araştırma yöntemleri birlikte kullanılarak araştırma karma yöntemle desenlenmiştir. Bu kapsamda, araştırmada ilk olarak ÖY çocukların ebeveynlerinin, çocuklarının eğitimine ilişkin eğitsel ihtiyaçlarının belirlenmesi için nitel araştırma yöntemlerinden biri olan yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. Araştırmanın ikinci kısmında; ÖY öğrencilerin ebeveynlerinin eğitsel yeterlik düzeylerinin arttırılmasına yönelik geliştirilen ebeveyn eğitim programının etkililiğinin anlaşılması için nicel araştırma yöntemlerinden biri olan ‘Ön Test-Son Test Kontrol Gruplu Deneysel Model’ kullanılmıştır. Araştırmada bu model kullanılarak kontrol ve deney gruplarına yönelik uygulanacak ÖY öğrencilerin ebeveynlerine yönelik hazırlanan başarı testiyle ön test ve son test puan ortalamaları arasındaki fark durumunun belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın üçüncü kısmında ise ÖY çocuğu olan ebeveynlere yönelik hazırlanan ebeveyn eğitim programına katılan deney grubundaki ebeveynlere yönelik araştırmacı tarafından hazırlanmış olan sorular ile yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılarak sosyal geçerlik verilerine ulaşılmıştır. Hem nitel hem de nicel verilerle desteklenen bulgular, ebeveynlerin eğitim öncesi ve sonrasında bilgi düzeyleri arasında anlamlı farklılıklar olduğunu göstermiştir. Deney grubundaki ebeveynlerin tüm eğitim ünitelerinde anlamlı gelişim göstermeleri, programın genel anlamda etkili olduğunu ortaya koymaktadır. Kontrol grubunda gözlemlenen gelişim eksikliği, ebeveynlerin kendi başlarına çocuklarının eğitiminde yeterince etkili olamayacaklarını ve eğitim programlarına ihtiyaç duyduklarını göstermektedir. Bu araştırma, ebeveynlerin eğitim yoluyla çocuklarına daha bilinçli rehberlik yapabileceklerini ve çocuklarının eğitim süreçlerinde daha etkin rol alabileceklerini göstermektedir. Ebeveynlerin eğitsel yeterlik düzeylerinin artırılması, ÖY çocukların gelişim süreçlerini daha verimli hale getirmekte kritik bir unsur olarak öne çıkmaktadır. Eğitim programı, sadece teorik bilgi sağlamamış, aynı zamanda ebeveynlerin bu bilgileri pratikte nasıl uygulayacaklarını da öğretmiştir.It is very important that gifted children are identified at an early age. If this diagnosis is not made, some gifted children may atrophy over time and lose their talents. The role and responsibilities of families in the discovery and development of the talents of gifted children are very important. In Türkiye, studies on increasing the educational competencies of parents of gifted children are limited, and this research was conducted because a more systematic study was needed on this subject. The aim of this study is to determine the effectiveness of the parent training program developed to increase the educational competence levels of parents of gifted students. In the study, qualitative and quantitative research methods were used together and the research was designed with mixed method. In this context, firstly, semi-structured interview technique, one of the qualitative research methods, was used to determine the educational needs of parents of gifted children regarding their children's education. In the second part of the study, one of the quantitative research methods, 'Pre-Test-Post-Test Experimental Model with Control Group' was used to understand the effectiveness of the family education program developed to increase the educational competence levels of parents of gifted students. By using this model in the research, it was aimed to determine the difference between the pre-test and post-test mean scores with the achievement test prepared for the parents of gifted students to be applied to the control and experimental groups. In the third part of the study, social validity data were obtained by conducting semi-structured interviews with the questions prepared by the researcher for the parents in the experimental group who participated in the family education program prepared for parents with gifted children. The findings supported by both qualitative and quantitative data showed that there were significant differences between the knowledge levels of the parents before and after the training. The fact that the parents in the experimental group showed significant improvement in all training units reveals that the program was effective in general. The lack of improvement observed in the control group suggests that parents cannot be effective enough in their children's education on their own and that they need training programs. This study shows that parents can guide their children more consciously through training and take a more active role in their children's educational processes. Increasing the educational competence of parents is a critical element in making the development process of gifted children more efficient. The training program not only provided theoretical knowledge, but also taught parents how to apply this knowledge in practice
Development of Co₃O₄-supported catalysts for the reduction of 4-nitrophenol
No full textYüksek Lisans TeziNitrofenoller, özellikle 4-nitrofenol (4-NP), etkin arıtım stratejileri gerektiren toksik çevresel kirleticilerdir. Bu çalışma, kobalt (II, III) oksit (Co₃O₄) üzerinde desteklenmiş platin (Pt), rodyum (Rh), rutenyum (Ru) ve paladyum (Pd) metal nanoparçacıklarının (M/Co3O4 M: Pt, Rh, Ru, Pd) basit bir oda sıcaklığında hazırlama yöntemi ile sentezlerini, karakterizasyonlarını ve katalitik aktivitelerini rapor etmektedir. Pt/Co3O4 katalizörü, en düşük metal miktarıyla en yüksek katalitik aktiviteyi göstererek 4- NP’yi 60 saniye içinde tamamen indirgemiş ve 0.106 s-1 hız sabitiyle en iyi performansı sergilemiştir. Diğer katalizörler ise sırasıyla Pd/ Co3O4 (0.076 s -1 , 50 saniye), Rh/ Co3O4 (0.047 s -1 , 50 saniye) ve Ru/ Co3O4 (0.060 s -1 , 60 saniye) ile daha düşük reaktivite göstermiştir. Katalizörler, ICP, HR-TEM, FE-SEM-EDX, XPS ve XRD teknikleriyle detaylı şekilde karakterize edilmiştir. TEM ve FE-SEM-EDX gibi karakterizasyon teknikleri, Pt NP'lerin ortalama 3,8 ± 0,8 nm boyutunda olduğunu ve düzenli dağıldığını doğrulamıştır. Ayrıca, XPS analizleri Pt ve Co3O4 arasındaki metal-destek etkileşimini kanıtlamıştır. Pt/ Co3O4 katalizörü, sekiz döngü boyunca yüksek katalitik aktivitesini koruyarak mükemmel yeniden kullanılabilirlik sergilemiştir. Düşük Pt yüklemesi, çevre dostu sentez yöntemi, hızlı reaksiyon kinetiği ve olağanüstü katalitik verimliliği ile Pt/ Co3O4, kirlenmiş atık sulardaki nitrofenollerin ve potansiyel olarak diğer çevresel kirleticilerin indirgenmesi için umut vadeden bir katalizör olarak öne çıkmaktadır.Nitrophenols, especially 4-nitrophenol (4-NP), are toxic environmental pollutants that require effective remediation strategies. This study reports the synthesis, characterization, and catalytic activities of platinum (Pt), rhodium (Rh), ruthenium (Ru), and palladium (Pd) metal nanoparticles (M/Co3O4, where M: Pt, Rh, Ru, Pd) supported on cobalt (II, III) oxide (Co3O4) using a simple room-temperature preparation method. The Pt/Co3O4 catalyst exhibited the highest catalytic activity with the lowest metal loading, achieving complete reduction of 4-NP within 60 seconds and demonstrating the best performance with a rate constant of 0.106 s-1. Other catalysts showed comparatively lower reactivity, with Pd/ Co3O4 (0.076 s-1, 50 seconds), Rh/ Co3O4 (0.047 s-1, 50 seconds), and Ru/ Co3O4 (0.060 s-1, 60 seconds). The catalysts were extensively characterized using ICP, HR-TEM, FE-SEM-EDX, XPS, and XRD techniques. TEM and FESEM-EDX analyses confirmed that the Pt NPs had an average particle size of 3.8 ± 0.8 nm and were uniformly dispersed. Additionally, XPS results verified the strong metal-support interaction between Pt and Co3O4. The Pt/ Co3O4catalyst exhibited excellent reusability, maintaining high catalytic activity over eight consecutive cycles. With a low Pt loading (0.25 wt. %), an environmentally friendly synthesis approach, rapid reaction kinetics, and outstanding catalytic efficiency, Pt/ Co3O4 emerges as a promising catalyst for the reduction of nitrophenols in contaminated wastewater and potentially other environmental pollutants.Bu tez çalışması Necmettin Erbakan Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri (BAP) Koordinatörlüğü tarafından 23AB15001 numaralı proje ile desteklenmiştir
Anatomical landmarks that provide a safe surgical zone for the posterior superior alveolar artery: A CBCT based study
No full textDoktora TeziArteria alveolaris superior posterior (AASP), sinus maxillaris (SM) lateral duvarında girişim yapılması planlanan sinüs lifting ve dental implant cerrahisi sırasında önem taşımaktadır. Damarın iatrojenik hasarı ciddi komplikasyonlara yol açabilir. Bu nedenle, cerrahi planlama sırasında AASP’nin anatomik lokalizasyonunun değerlendirilmesi kritik öneme sahiptir. Bu çalışmada, farklı sinus maxillaris pnömatizasyonlarına (SMP) sahip bireylerde AASP’nin belirli anatomik oluşumlara ve diş seviyelerine göre lokalizasyonunun tanımlanması amaçlandı. Necmettin Erbakan Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi Anabilim Dalı arşivinde kayıtlı olan 300 hastadan, dahil edilme kriterlerine uyan 125 (72 kadın–53 erkek) hastanın CBCT görüntüleri incelendi. SM hacimleri aksiyal, koronal ve sagital kesitlerde oluşturulan 3 boyutlu model üzerinden hesaplandı ve hipoplazik, normal ve hiperplazik olmak üzere 3 farklı sınıflandırma yapıldı. Belirlenen tüm morfometrik parametreler 1. premolar (PM), 2. premolar, 1. molar (M) ve 2. molar olmak üzere toplam 4 farklı diş seviyesinde ölçüldü. Kadınlarda hipopnömatizasyon, erkeklerde ise hiperpnömatizasyon daha sık görülmüştür. Dişli ve dişsizlik durumlarının, alveolar krest ve oklüzal düzlem mesafeleri üzerinde belirgin etkileri olduğu, dişsiz olgularda damar ile bu yapılar arası ölçümlerin anlamlı derecede düşük olduğu gözlenmiştir. AASP çaplarının erkeklerde daha yüksek olduğu ancak istatistiksel anlam taşımadığı saptanmıştır. AASP konumu genellikle intraosseoz olup sağ ve sol taraflar arasında farklılıklar göstermiştir. Hiperpnömatizasyonun özellikle bukkalcusp ve AASP çapı gibi anatomik ölçümlerde artışa yol açtığı tespit edildi. Cinsiyet, yaş, dentisyon durumu ile pnömatizasyon arasındaki karmaşık ilişkiler ve anatomik yapıların bireysel farklılıkları; cerrahi sırasında meydana gelebilecek komplikasyonların önlenmesinde kritik öneme sahip olup, cerrahi öncesi komplikasyon oluşturabilecek tüm anatomik yapıların lokalizasyonları ve morfometrik morfolojik özellikleri gerekli tetkikler ile doğrulanmalıdır.The superior posterior alveolaris artery (PSAA) is important during sinus lifting and dental implant surgery where intervention is planned on the lateral wall of the maxillary sinus (MS). Iatrogenic damage to the vessel can lead to serious complications. Therefore, evaluation of the anatomic localization of the PSAA is critical during surgical planning. This study aimed to define the localization of PSAA according to certain anatomical formations and tooth levels in individuals with different maxillary sinus pneumatizations (MSP). CBCT images of 125 patients (72 females - 53 males) who met the inclusion criteria out of 300 patients registered in the archive of Necmettin Erbakan University, Faculty of Dentistry, Department of Oral, Dental and Maxillofacial Radiology were analyzed. Sinus maxillaris volumes were calculated from a 3-dimensional model created in axial, coronal, and sagittal sections and three different classifications were made: hypoplasic, normal, and hyperplasic. All morphometric parameters determined in the study were measured at 4 different tooth levels: 1st premolar (PM), 2nd premolar, 1st molar (M), and 2nd molar. Hypopneumatization was more common in women and hyperpneumatization was more common in men. It was observed that dentition and edentulousness had significant effects on alveolar crest and occlusal plane distances, and measurements between the vessels and these structures were significantly low in edentulous cases. AASP diameters were found to be higher in men but did not carry statistical significance. AASP location was generally intraosseous and showed differences between the right and left sides. It was found that hyperpneumatization caused an increase in anatomical measurements, especially buccalcusp and AASP diameter. It is concluded that the complex relationships between age, gender, dentition status and pneumatization, and the individual variations of anatomical structures are critical in surgical planning and prevention of complications that may occur during surgery
Examination of the 16th and 17th century manuscript works in Izmir Ahmet Piristina City Archive and Museum in terms of edition
Get PDFYüksek Lisans TeziGeleneksel sanatlar, eski çağlardan günümüze medeniyetlerin bilgi ve birikimiyle şekillenmiş; hat, minyatür ve tezhip gibi alanlarda tarih boyunca özgün ve zarif örnekler ortaya konmuştur. Kadim sanat anlayışı, geçmişin izlerini günümüze taşıyarak kültürel sürekliliği sağlamış ve her dönemde sanat ile bilime yeni açılımlar sunmuştur. Bu bağlamda, döneme ait süslemeler ve nadide yazma eserler, kültürel mirasın gelecek kuşaklara aktarılmasında büyük önem taşımaktadır. İslam coğrafyasındaki el yazması kitapların korunarak günümüze ulaşması, geleneksel sanatların gelişimi için yeni keşif yollarını beraberinde getirecektir. Türkiye’de bir ilk olma özelliği taşıyan İzmir Ahmet Piriştina Kent Arşivi ve Müzesi hem resmi bir arşiv kurumu hem de kamusal hizmet sunan bir kültür yapısı olarak işlev görmektedir. Koleksiyonunda yer alan kıymetli yazma eserler, bu çalışmanın temel inceleme alanını oluşturmaktadır. Tezhip sanatı odağında şekillenen bu çalışmanın birinci bölümünde, konuya dair tanımlama, amacı, kapsamı ve yöntemsel çerçeve sunulmuştur. İkinci bölümde Ahmet Piriştina Kent Arşivi ve Müze tarihi hakkında bilgiler aktarılmış; üçüncü bölümde ise müzede bulunan yazmaların kataloglar halinde tezyinat özellikleri analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda, örneklerin ait olduğu dönemsel ve teknik özellikler belirlenmiş; değerlendirme ve sonuç bölümünde genel bir senteze ulaşılmıştır.Traditional arts have been shaped by the knowledge and heritage of civilizations from ancient times to the present, producing unique and refined examples throughout history in areas such as calligraphy, miniature, and illumination. This ancient artistic understanding has preserved historical traces and ensured cultural continuity, contributing to both art and science in every era. In this context, decorative elements and rare manuscript works from the respective periods play a significant role in transmitting cultural heritage to future generations. The preservation of handwritten books across the Islamic world and their survival to the present day paves the way for new explorations and enhances the development of traditional arts. The Izmir Ahmet Piriştina City Archive and Museum, the first of its kind in Türkiye, functions both as an official archive and as a public cultural institution. The valuable manuscript works in its collection form the main focus of this study. This research, centered on the art of illumination, presents in the first chapter the conceptual framework, objectives, scope, and methodology of the study. The second chapter outlines the history of the Ahmet Piriştina City Archive and Museum, while the third chapter offers an analysis of the decorative features of the manuscripts preserved in the museum, organized by catalog. Based on the findings, the stylistic and technical characteristics of the samples have been identified, and a general synthesis is presented in the evaluation and conclusion section
Concept design and use of illustration in 2d games
Get PDFYüksek Lisans TeziModern dünyada iki boyutlu (2D) dijital oyunlar sadece bir eğlence aracı değil, aynı zamanda estetik ifade, anlatı aktarımı ve kullanıcı deneyimi bağlamında önemli bir kültürel üretim biçimidir. Bu bağlamda, oyunlarda konsept tasarımı ve illüstrasyon sadece dekoratif bir işlevi yerine getirmekle kalmaz, aynı zamanda oyun deneyiminin atmosferini, duygusal etkisini ve yönünü yaratmada kilit bir rol oynar. Bu tez, bağımsız 2D dijital oyunlardan oluşan örnekleri analiz ederek konsept sanatının ve illüstrasyonun anlatı yapısı ve estetik tasarım üzerindeki etkisini araştırmaktadır. Araştırma nitel bir yönteme dayanmaktadır. Seçilen oyunlar görsel dil, sanat yönetimi ve illüstrasyon teknikleri açısından analiz edilmiştir. Analiz süreci, illüstrasyon ile oyuncu arasında kurulan duygusal ve kavramsal bağlantıları ayrıntılı olarak araştırmıştır. Bulgular, görsel tasarımın 2D formatındaki bir oyunun kimliğini tanımlayan ana bileşenlerden biri olduğunu ortaya koymaktadır. Konsept sanatı ve illüstrasyon sadece estetik bir bütünlük sağlamakla kalmaz, aynı zamanda anlatıyı yapılandıran, oyun deneyimini yönlendiren ve oyunun sanatsal değerini artıran yaratıcı araçlar olarak da hizmet eder.In the modern world, two-dimensional (2D) digital games are not only a means of entertainment, but also an important form of cultural production in terms of aesthetic expression, narrative transmission and user experience. In this context, concept design and illustration in games not only fulfill a decorative function, but also play a key role in creating the atmosphere, emotional impact and direction of the gaming experience. This thesis explores the impact of concept art and illustration on narrative structure and aesthetic design by analyzing a sample of independent 2D digital games. The research is based on a qualitative method; the selected games are analyzed in terms of visual language, art direction and illustration techniques. The analysis process explored in detail the emotional and conceptual connections made between the illustration and the player. The findings reveal that visual design is one of the main components that define the identity of a game in 2D format. Concept art and illustration not only provide an aesthetic unity, but also serve as creative tools that structure the narrative, guide the gameplay experience and enhance the artistic value of the game
William James's critiques of Hegel
Get PDFYüksek Lisans TeziBu çalışmayı tercih etmemizin amacı, William James’in Hegel felsefesine yönelik eleştirilerini ele alarak, Hegel ve James arasındaki felsefi diyaloğun daha iyi anlaşılmasını sağlamak, felsefi düşüncede yeni perspektiflerin geliştirilmesine katkıda bulunmak ve Hegel’in idealist yaklaşımı ile James’in pragmatist düşüncesi arasındaki temel farklılıkları ortaya koymaktır. Çalışmanın temel kaynağını, William James’in İnanma İradesi adlı eserinde yer alan “Bazı Hegelcilikler” başlıklı bölüm oluşturmaktadır; söz konusu bölümde, James’in Hegel’in diyalektik yöntemine ve idealizm anlayışına yönelttiği eleştiriler analiz edilmiştir. James’in Hegel’e yönelik eleştirileri, Hegel’in temel kavramları ışığında incelenmiş ve James’in kendi felsefi bakış açısıyla karşılaştırılmıştır. Hegel’in soyut ve bütüncül sistemi, James tarafından eleştirilmiş ve bireyin özgürlüğünün bu tür bir sistematik yapıda sınırlanmış olduğu öne sürülmüştür. James, hakikatin mutlak bir sistem içinde değil, bireysel deneyimler ve değişen koşullar içerisinde anlaşılması gerektiğini savunmaktadır. James’in pragmatist felsefesi, Hegel’in mutlak idealizmine bir alternatif sunmakta ve felsefenin soyut kavramlardan ziyade insan deneyimleri ve pratik sonuçlar üzerine inşa edilmesi gerektiğini öne sürmektedir.The purpose of this study is to examine William James’ criticisms of Hegelian philosophy, thereby fostering a better understanding of the philosophical dialogue between Hegel and James, contributing to the development of new perspectives in philosophical thought, and highlighting the fundamental differences between Hegel’s idealist approach and James’ pragmatist perspective. The primary source of this study is the section titled “Some Hegelisms” in William James’ The Will to Believe, in which James analyzes and critiques Hegel’s dialectical method and idealist understanding. James’ criticisms of Hegel are examined in light of Hegel’s key concepts and compared with James’ own philosophical perspective. Hegel’s abstract and holistic system is criticized by James, who argues that such a systematic structure restricts individual freedom. James asserts that truth should not be understood within an absolute system but rather through individual experiences and changing circumstances. His pragmatist philosophy presents an alternative to Hegel’s absolute idealism, suggesting that philosophy should be built not on abstract concepts but on human experiences and practical outcomes
Evaluation of the effects of Isoliquiritigenin on neuronal regeneration in experimental post-traumatic spinal cord injury in rats
No full textAMAÇ: Bu çalışmanın amacı, İnsan immün yetmezlik virüsü (HIV) ile yaşayan bireylerde kemik homeostazisinin değerlendirilmesinde RANKL (Nükleer Faktör Kappa-B Ligandının Reseptör Aktivatörü), OPG (Osteoprotegerin) ve RANKL/OPG oranı gibi serum biyobelirteçlerinin rolünü incelemek ve bu belirteçlerin kemik mineral yoğunluğu (KMY) ile olan ilişkisini ortaya koymaktır.
YÖNTEM: Çalışmaya 80 HIV pozitif birey dahil edildi. Katılımcıların sosyodemografik özellikleri, yaşam tarzı alışkanlıkları, antiretroviral tedavi (ART) rejimleri ve laboratuvar parametreleri kayıt altına alındı. Serum RANKL, OPG, vitamin D, paratiroid hormonu, inflamatuar belirteçler ve immün sistem parametreleri ile KMY ölçümleri değerlendirildi.
BULGULAR: Hastaların yaşlarının ortanca değeri 37 yıl olup, yaş ile RANKL (r=-0,381, p0,05). CD4/CD8 oranı ile RANKL (r=0,311; p=0,005) ve OPG (r=0,333; p=0,003) düzeyleri arasında anlamlı pozitif korelasyon saptandı. Başvuru anı HIV RNA düzeyi ile RANKL (r=–0,232; p=0,038) ve OPG (r=–0,263; p=0,018) düzeyleri arasında anlamlı negatif korelasyon bulundu. Hemoglobin (r=–0,250; p=0,025) ve albümin (r=–0,268; p=0,016) düzeyleri RANKL/OPG oranı ile negatif korelasyon gösterdi. İnflamatuar belirteçler (C-reaktif protein, interlökin-6, eritrosit sedimantasyon hızı) ve vitamin D düzeyleri ile RANKL, OPG ve RANKL/OPG oranı arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmadı (p>0,05). SONUÇ: HIV ile yaşayan bireylerde kemik döngüsü; immünolojik durum, viremi düzeyi, ART ve yaş gibi çok sayıda faktörün etkileşimiyle şekillenen karmaşık bir süreçtir ve RANKL/OPG sistemi bu sürecin yalnızca bir parçasını oluşturmaktadır. Bu nedenle biyobelirteçlerin hem sistemik hem de lokal düzeyde birlikte değerlendirilmesi gerektiği düşünülmektedir.OBJECTIVE: This study aimed to investigate the role of serum biomarkers such as RANKL (Receptor Activator of Nuclear Factor Kappa-B Ligand), OPG (Osteoprotegerin), and the RANKL/OPG ratio in the assessment of bone homeostasis among individuals living with human immunodeficiency virus (HIV), and to explore their relationship with bone mineral density (BMD).
METHOD: A total of 80 HIV-positive individuals were included in the study. Sociodemographic characteristics, lifestyle habits, antiretroviral therapy (ART) regimens, and laboratory parameters of the participants were recorded. Serum levels of RANKL, OPG, vitamin D, parathyroid hormone, inflammatory markers, and immune system parameters were assessed along with BMD measurements.
RESULTS: The median age of the patients was 37 years. A significant negative correlation was found between age and RANKL (r=–0.381, p0.05). The CD4/CD8 ratio showed a significant positive correlation with both RANKL (r=0.311, p=0.005) and OPG (r=0.333, p=0.003). Initial HIV RNA levels were significantly negatively correlated with RANKL (r=–0.232, p=0.038) and OPG (r=–0.263, p=0.018) levels. Hemoglobin (r=–0.250, p=0.025) and albumin (r=–0.268, p=0.016) levels were negatively correlated with the RANKL/OPG ratio. No statistically significant association was found between inflammatory markers (c-reactive protein, interleukin-6, erythrocyte sedimentation rate), vitamin D levels, and RANKL, OPG, or the RANKL/OPG ratio (p>0.05).
CONCLUSION: Bone remodelling in individuals living with HIV is a complex process shaped by multiple factors, including immunological status, viral load, ART, and age. The RANKL/OPG system constitutes only a part of this process. Therefore, it is suggested that biomarkers be evaluated comprehensively at both systemic and local levels
Optimum design of the water intake (catchment) structure in Konya/Ulumuhsine Neighborhood
No full textYüksek Lisans Tezi“Su” şüphesiz ki canlı hayatında vazgeçilmez unsurların başında yer almaktadır. Günümüz dünyasında özellikle sanayileşme, nüfus artışı, çevrenin ve su kaynaklarının giderek kirletilmesi, sera etkisi, artan fosil yakıt tüketimi, ormansızlaşma ve artan tüketim ihtiyacına bağlı olarak tarım faaliyetlerinin çoğalması küresel iklim değişikliğinin giderek daha da artmasına ve korkunç derecede hissedilir hale gelmesine neden olmuştur. Küresel iklim değişikliğinin sonuçlarından biri de su kaynaklarına olan etkisidir. Bu da değerini zamanla daha iyi anladığımız su kaynaklarımızın gelecek nesiller tarafından kullanılabilmesi, bu kaynakları en yüksek hassasiyetle yönetmeyi, en verimli şekilde faydalanmayı ve en tasarruflu şekilde kullanmayı gerektirmektedir. Bu nedenle su temini sistemlerinin planlama, projelendirme, yapım ve işletmesinde her aşama en ufak ayrıntısına kadar irdelenmeli ve en verimli hale getirilmelidir. Bu çalışma kapsamında su temini sistemlerinde su kaynağı olarak kullanılan yüzeysel ve fazla derin olmayan suların derlenmesinde gerekli olan ilk sanat yapısının(kaptaj), yapım sürecine kadar olan her aşamasındaki çalışmalar detaylandırılmış ve bu kapsamda bir yol haritası ortaya konulmuştur. Bu bağlamda; Konya İli Selçuklu İlçesi Ulumuhsine Mahallesindeki bir su kaynağı üzerinde planlanan çalışmalar özelinde, yukarıda bahsedilen yol haritasındaki aşamalar tek tek açıklanmış ve nihai projelendirme sürecinde uygulanmıştır. Yapılan tüm çalışmalar sonucunda elde edilen verilerin gerekliliği ve kullanılabilirliği konusunda ilgili çıkarımlar yapılmıştır.“Water” is undoubtedly one of the indispensable elements in living life. In today's world, especially industrialization, population growth, increasing pollution of the environment and water resources, greenhouse effect, increasing fossil fuel consumption, deforestation and the proliferation of agricultural activities due to increasing consumption needs have caused global climate change to increase gradually and become terribly felt. One of the consequences of global climate change is its impact on water resources. This means that the use of our water resources, the value of which we understand better over time, by future generations requires managing these resources with the highest sensitivity, utilizing them in the most efficient way and using them in the most economical way. For this reason, we should examine every stage in the planning, project design, construction and operation of water supply systems down to the smallest detail and make them the most efficient. Within the scope of this study, the works at every stage of the first art structure (kaptaj), which is necessary for the collection of superficial and shallow waters used as a water source in water supply systems, until the construction process, have been detailed and a road map has been put forward in this context. In this context; in the specific case of the studies planned on a water source in Ulumuhsine Neighborhood of Selçuklu District of Konya Province, the stages in the road map mentioned above were explained one by one and applied in the final project design process. As a result of all the studies, relevant conclusions were made about the necessity and usability of the data obtained.Bu tez çalışması Necmettin Erbakan Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri (BAP) Koordinatörlüğü tarafından 23ÜKSÖSİP19001 numaralı proje ile desteklenmiştir
A research on sensory, microbiological and chemical analyzes of Konya cave cheeses and their use in tourism
Get PDFYüksek Lisans TeziÇalışma Konya ili sınırları içerisinde yer alan doğal oluşum mağaraların Konya gastronomisine katkı sağlaması ve gastronomi rotaları kapsamında peynir rota turizmini tanıtmak ve gelen ziyaretçilere üretim aşamalarını uygulaması konusunda bilgi vermek amaçlanmaktadır. Ayrıca halk sağlığını olumsuz yönde etkileyebilecek unsurların belirlenebilmesi için peynirlerin mikrobiyolojik özellikleri analiz edilmesi ve sonuçların karşılaştırılması amaçlanmıştır. Üretimi yapılan peynirlerin cam, plastik materyal ve deri tulumlar içine doldurarak her bir mağaranın farklı noktalarına 3'er adet bırakılmıştır. Kalite kriterlerini belirleyebilmek için ise kimyasal analizler uygulanmıştır. Mikrobiyolojik olarak; Koagülaz (+) Stafilokok, maya ve küf sayımı, koliform bakteri sayımı, toplam mezofilik aerobik mikroorganizma Escherichia coli sayımı ve Salmonella spp. aranması, Kimyasal olarak; asitlik tayini, kuru madde tayini, yağ tayini, tuz tayini ve kül tayini miktarlarına mineral madde olarak ise; kalsiyum, magnezyum ve fosfor değerleri incelemesi yapılmıştır. Duyusal analiz değerlendirmelerinde ise deneyimli panelistlerce (n=13) ve tekstürel özellikler konusunda testler uygulanmıştır. Araştırmada Salmonella spp. ve E. coli mikroorganizmalarına rastlanmamıştır. Tuz tayini, asitlik tayini, kül tayini değerlerinde (p<0,05) düzeyinde farklılıklar tespit edilmiştir. Mineral madde içeriği olarak kalsiyum ve magnezyum değerlerinde (p<0,05) düzeyinde farklılıklar tespit edilmiştir. Toplam mezofilik aerobik mikroorganizma açısından fark olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Kimyasal olarak asitlik, kuru madde ve kül tayini sonuçlarında fark gözlenmiştir (p<0,05). Mineral madde içeriği açısından magnezyum ve kalsiyum oranlarında (p<0,05) farklılıklar tespit edilmiştir. Duyusal analiz değerlendirmelerinde ise lezzet ve sertlik değerlerinde farklılıklar bulunmuştur (p<0,05). Sonuç olarak mağaraların turizm destinasyonu olabilmesi için doğal hallerini bozmadan bakım, hijyen ve temizlik, hijyen ve organizasyon unsurlarının sağlanması gerektiği sonucuna varılmıştır.The study aims to contribute to the gastronomy of Konya by introducing cheese route tourism within the scope of gastronomy routes and to inform visitors about the application of production stages. In addition, it is aimed to analyze the microbiological properties of cheeses and compare the results in order to determine the elements that may negatively affect public health. The cheeses produced were filled into glass, plastic material and leather overalls and 3 of them were left at different points of each cave. Chemical analyzes were applied to determine the quality criteria. Microbiologically; Coagulase (+) Staphylococcus, yeast and mold count, coliform bacteria count, total mesophilic aerobic microorganism Escherichia coli count and Salmonella spp. search, Chemically; acidity determination, dry matter determination, fat determination, salt determination and ash determination amounts, and as minerals; calcium, magnesium and phosphorus values were examined. In sensory analysis evaluations, tests on textural properties were applied by experienced panelists (n=13). In the study, Salmonella spp. and E. coli microorganisms were not found. Differences were detected in salt determination, acidity determination, ash determination values at the level of (p<0.05). Differences were detected in calcium and magnesium values as mineral substance content at the level of (p<0.05). It was determined that there was a difference in total mesophilic aerobic microorganisms (p<0.05). Differences were observed in acidity, dry matter and ash determination results chemically (p<0.05). Differences were detected in magnesium and calcium ratios in terms of mineral substance content (p<0.05). In sensory analysis evaluations, differences were found in flavor and hardness values (p<0.05). As a result, it was concluded that in order for caves to become tourism destinations, maintenance, hygiene and cleanliness, hygiene and organization elements should be provided without disrupting their natural state
Judicial independence in Turkish Constitutional law
No full textYüksek Lisans TeziBireyin hukuki güvence altında olmasını temin eden hukuk devleti ilkesi, yalnızca yargının bağımsızlığı sağlandığında mümkün olabilir. Gerçekten de, hem kişiler arasındaki uyuşmazlıkları çözüme kavuşturan hem de devletin işlem ve eylemlerinin hukuka uygun olup olmadığını denetimini yapan unsur olarak yargı organının hiçbir kurum ve kişinin etkisinde kalmaksızın bağımsız ve adil kararlar alabilmesi yargı bağımsızlığı ilkesinin varlığı ve etkin bir biçimde kullanılması ile sağlanabilir. Bu bağlamda yargı bağımsızlığı, mahkemelerin, yasama ve yürütme erkleri ve medyanın etkisi, baskısı ve müdahalesi olmaksızın, kendi içerisinde dahi, serbestçe görev yapabilmesi anlamına gelir. Bu çalışmanın temel amacı, hukuk devleti ilkesinin vazgeçilmez unsurlarından biri olan yargı bağımsızlığının kapsamını ve taşıdığı unsurları ayrıntılı biçimde ortaya koymaktır. Bu çerçevede yargı bağımsızlığı, yalnızca hâkimin karar alma sürecinde herhangi bir baskı ya da yönlendirmeye maruz kalmaması anlamında dar bir çerçevede ele alınmamış; aynı zamanda yargının kurumsal yapısının, idari işleyişinin ve yargı mensuplarının mesleki güvencelerinin bu bağımsızlık üzerindeki belirleyici etkileri de incelenmiştir. Çalışmada, yargı bağımsızlığı ile sıkı bir ilişki içinde olan yargı tarafsızlığı kavramına da özel bir vurgu yapılmış, hâkim ve mahkemelerin yasama ve yürütme erkleriyle olan ilişkileri, görev ve yetki ayrılıkları ile yargı kararları üzerindeki olası siyasi veya idari etkiler detaylı bir biçimde ele alınmıştır. Ayrıca kamuoyunun, medya organlarının ve toplumsal baskı unsurlarının yargı kararları üzerindeki etkisi de çalışmanın inceleme alanına dâhil edilmiştir. Sonuç olarak bu çalışmada, yargı bağımsızlığının yalnızca hukuki bir ideal değil; aynı zamanda demokratik hukuk devletinin işleyişini doğrudan etkileyen, çok boyutlu ve dinamik bir kavram olduğu vurgulanmıştır.The principle of the rule of law, which ensures that the individual is under legal protection, can only be realized when judicial independence is guaranteed. Indeed, the judiciary, which both resolves disputes between individuals and supervises the legality of acts and actions of the state, can make independent and fair decisions only through the existence and effective implementation of the principle of judicial independence, free from the influence of any institution or individual. In this context, judicial independence means that courts can perform their duties freely—without interference, pressure, or influence from the legislative and executive powers or the media—even within their own internal structures. The main objective of this study is to thoroughly examine the scope and components of judicial independence, which is one of the indispensable elements of the rule of law. In this framework, judicial independence is not considered merely in the narrow sense of a judge making decisions free from pressure or direction; the study also investigates the decisive effects of the judiciary’s institutional structure, administrative functioning, and the professional guarantees provided to judicial officers on the preservation of this independence. The study also places special emphasis on the concept of judicial impartiality, which is closely linked to judicial independence. It thoroughly addresses the relationships between judges and courts and the legislative and executive branches, the separation of powers and responsibilities, and the potential political or administrative influences on judicial decisions. Furthermore, the influence of public opinion, media organizations, and elements of social pressure on judicial decisions is also examined. As a result, this study emphasizes that judicial independence is not only a legal ideal but also a multidimensional and dynamic concept that directly affects the functioning of a democratic rule-of-law state