Czasopisma Uniwersytetu Opolskiego (E-Journals)
Not a member yet
4551 research outputs found
Sort by
Zmiany językowe i „przymiotniki XXI wieku“ w świetle aktualnych tematów społecznych
No full textSprachliche Innovationen und Sprachwandel reagieren auf kommunikative Bedürfnisse im Zusammenhang mit neuen Gegebenheiten und Sachverhalten. Mit neuen, anfangs nicht selten ungewöhnlichen oder auch normabweichenden Wortformen werden Bezeichnungslücken geschlossen oder stilistische Effekte erzielt. Der Beitrag setzt sich zum Ziel zu zeigen, wie soziale, ökonomische, politische, kulturelle und technische Faktoren die Entstehung von interessanten Adjektivformen wie auch attributiven Wortverbindungen beeinflussen und sie in neue Kontexte setzen. Da diese zum innovativen Sprachgebrauch der modernen Gesellschaft gehören, verdienen sie die Bezeichnung „Adjektive des 21. Jahrhunderts“.Language innovations and language changes respond to communication needs in relation to new circumstances and realities. With new, often unusual and “wrong” (= contrary to the norm) forms, gaps in concepts are closed or stylistic effects are achieved. The aim of the paper is to show how the temporal, social, economic, political and cultural factors influence the emergence of interesting adjective forms and attributive phrases, as well as put them into new contexts. Thanks to the innovative linguistic use by the modern society, selected adjectives rightly deserve the designation of the “21st century adjectives”.Innowacje i zmiany językowe stanowią reakcje na potrzeby komunikacyjne związane z nowymi uwarunkowaniami i okolicznościami. Zastosowanie nowych form wyrazów, nierzadko początkowo nietypowych i odbiegających od norm, wypełnia lukę związaną z brakiem określeń bądź też pozwala osiągnąć określone efekty stylistyczne. Celem niniejszego artykułu jest ukazanie, w jaki sposób czynniki czasowe, społeczne, ekonomiczne, polityczne i kulturowe wpływają na powstawanie ciekawych form przymiotników i związkówwyrazowych występujących w roli przydawki. Tworząc nowe konteksty występowania, formy te, będące częścią innowacyjnego języka w nowoczesnym społeczeństwie, zasługują na określenie „przymiotniki XXI wieku”
Tabuizacja i jej potencjał w badaniach germanistycznych
No full textObwohl Tabu und Tabuisierung in den Geisteswissenschaften – darunter auch in der Literaturwissenschaft – keine neuen Begriffe und Phänomene sind, wurde ihr Wirkungs- und Interpretationspotenzial bisher nicht ausreichend genutzt. Der vorliegende Beitrag geht von der Definition der im Titel genannten Begriffe aus und zeigt anschließend an ausgewählten Beispielen ihre Präsenz in den Texten, die im Rahmen der germanistischen Forschung analysiert werden. Beschrieben werden sowohl „kanonisierte“, nicht selten auf Lektürelisten gesetzte Texte, als auch mehr oder weniger stigmatisierte Publikationen, die sich auf eine relativ kleine Lesergruppe richten.Although taboo and tabooing are not new concepts in the humanities, including literary studies, their interpretative potential has not yet been fully exploited. This article begins with an attempt to define the title phenomena, then showing (on selected examples) their presence in texts that are the subject of German studies. The description covers “canonical” texts – often present on school reading lists – as well as more or less clearly stigmatized publications, explored and analyzed by a relatively small group of recipients.Choć tabu, względnie tabuizacja nie są w humanistyce – w tym również w literaturoznawstwie – pojęciami nowymi, ich potencjał interpretacyjny nie został do tej pory w zadowalającym stopniu zbadany i wykorzystany. Niniejszy artykuł wychodzi od próby zdefiniowania tytułowych zjawisk i fenomenów, pokazując następnie na wybranych przykładach ich obecność w tekstach będących przedmiotem badań germanistycznych. Opisowi poddane zostają zarówno „kanoniczne” teksty – nierzadko obecne na listach lektur szkolnych – jak również mniej lub bardziej wyraziście objęte stygmatyzacją publikacje, eksplorowane i analizowane przezstosunkowo wąską grupę odbiorców
53. Międzynarodowy Kongres Eucharystyczny Quito 2024: (Posiedzenie plenarne)
No full textW ramach przygotowań do 53. Międzynarodowego Kongresu Eucharystycznego Quito 2024 odbyło się w stolicy Ekwadoru posiedzenie Papieskiego Komitetu Międzynarodowych Kongresów Eucharystycznych. Niniejsze sprawozdanie ukazuje przygotowania i zaangażowanie wokół teologii, duchowości i pobożności eucharystycznej
Historiozbawcza rola kobiet Starego Testamentu z genealogii Jezusa według św. Mateusza
Get PDFThe context of the study was the question: what function in salvation history did the women included in the genealogy of Jesus, written by St. Matthew? (Matthew 1:1-17).
Therefore, the goal became to study the literary genre of the biblical genealogy. Another goal was to study how women were perceived in biblical times and the women in the genealogy of Jesus. The study mainly used the canonical method, which was supplemented by the method of referring to Jewish interpretive traditions.
The results of the research showed that genealogies were written to determine a person’s ancestral affiliation, and therefore the rights to which he was entitled. The content of the genealogy was based on history, but could be modified as needed, as exemplified by biblical genealogies. Sometimes in biblical genealogies, such as the genealogy of Jesus according to Matthew, women were included, which was an unusual procedure in a patriarchal society. A woman depended on a man: her father or husband. A safeguard for women was the law of levirate, which obliged them to marry the widow of the brother of the deceased. Such a law was applied in the history of Tamar and Ruth. In the case of Tamar the Canaanite woman, this law was first ignored, so she had to enforce it by trickery, disguising herself as a harlot. By this act she risked her life, indicating how important it was to raise a descendant from her deceased husband. Ruth the Moabite was able to exercise this right because after her husband's death, she left her native country to accompany her mother-in-law Noemi and settle with her in Bethlehem. There she was married to Booz – a relative of her late husband. Rachab, a resident of Jericho, while helping Israeli scouts, betrayed her city, which was later razed to the ground. She lost her possessions, her friends were killed, and only her family survived. Only Bathsheba is not mentioned by name by St. Matthew, but referred to as “she of Uriah”. It is possible that St. Matthew did not have Bathsheba in mind, but her husband – a foreigner who fought for the country of Israel, and who for reasons of religious ethics opposed the king.
After taking into account the backgrounds of Tamar, Rachab, Ruth and Uriah and their deeds, one can conclude that they risked a lot to fulfill God's will and become part of the chosen people. As a result, they were also included in the chosen people.Kontekstem badań było pytanie: Jaką funkcję w historii zbawienia pełniły kobiety, których imiona wprowadzono do genealogii Jezusa, napisanej przez św. Mateusza? (Mt 1,1-17).
Dlatego celem stało się zbadanie gatunku literackiego genealogii biblijnej. Kolejnym celem było zbadanie, jak postrzegano kobiety w czasach biblijnych oraz kobiety z genealogii Jezusa. W badaniu w głównej mierze wykorzystano metodę kanoniczną, która została uzupełniona metodą odwoływania się do żydowskich tradycji interpretacyjnych.
Wyniki badań wykazały, że genealogia była pisana dla określenia przynależności rodowej danego człowieka, zatem też praw, które mu przysługiwały. Treść genealogii bazowała na historii, lecz mogła być modyfikowana w zależności od potrzeb, czego przykładem są genealogie biblijne. Czasami w genealogiach biblijnych, m.in. w genealogii Jezusa wg Mateusza, ujmowano kobiety, co w społeczeństwie patriarchalnym było zabiegiem nietypowym. Kobieta zależała od mężczyzny: ojca lub męża. Zabezpieczenie dla kobiet stanowiło prawo lewiratu, które obligowało do poślubienia wdowy brata zmarłego. Takie prawo znalazło zastosowanie w dziejach Tamar i Rut. W przypadku Tamar Kananejki prawo to zostało wpierw zignorowane, więc musiała je wyegzekwować podstępem, przebierając się za nierządnicę. Czynem tym ryzykowała życie, co wskazuje, jak ważne było wzbudzenie potomka po zmarłym mężu. Rut Moabitka mogła skorzystać z tego prawa, ponieważ po śmierci swojego męża zostawiła swój rodzinny kraj, by towarzyszyć swojej teściowej Noemi i razem z nią osiąść w Betlejem. Tam poślubił ją Booz – krewny jej zmarłego męża. Rachab, mieszkanka Jerycha, pomagając izraelskim zwiadowcom, zdradziła swoje miasto, które później zostało zrównane z ziemią. Utraciła dobytek, zginęli jej znajomi, a ocalała jedynie rodzina. Tylko Batszeby św. Mateusz nie wymienia z imienia, ale określa jako „ta od Uriasza”. Możliwe, że św. Mateusz nie miał na myśli Batszeby, lecz jej męża – obcokrajowca, który walczył za kraj Izraela, a który ze względu na etykę religijną sprzeciwił się królowi.
Po uwzględnieniu pochodzenia Tamar, Rachab, Rut i Uriasza oraz ich czynów, można wysunąć wniosek, że wiele ryzykowali, by spełnić wolę Boga i stać się częścią narodu wybranego. Dzięki temu zostali włączeni również do narodu wybranego
A Just Energy Transition Through the lens of Third World Approaches in International Law
Get PDFThe transition to green energy requires an all-hands-on-deck approach because of the effects of climate change on all. However, the nature and type of commitment or responsibilities required towards the transition are to be differentiated due to ‘countries’ different socioeconomic challenges and starting positions. This is the underpinning understanding of the United Nations Framework Convention on Climate Change (UNFCCC)’s energy transition strategy under the framework of the Paris Agreement (PA). Whether PA’s ‘differentiation’ representation and strategies, contributes to a ‘just’ energy transition is the goal of this paper. Arguably, embedded in the current UNFCCC energy transition strategy is the concept of a ‘just’ transition which recognises the importance of ‘a fair and equitable energy transition process’ (D Mccauley et al 2018:2). However, this paper, using the Third World Approaches to International Law (TWAIL), demonstrates how PA’s differentiation representations and soft approaches do not completely eliminate the problem of unjust energy transition (ET), or capture the multifaceted challenges of developing African contexts’ capacity towards the transition. The paper argues that the current international law ET initiative and strategy, in a bid to exact more diversity, blurs the understanding of responsibility and accountability, when it comes to finances and investments towards the current transition as well as countries' economic capacities. Based on this background, the paper uses the Nigerian social context to exemplify what a just transition would mean for a developing context, particularly in sub-Saharan Africa (SSA). The paper is divided into three sections. The first section is the introduction, and the second, unpacks the ET. The third section addresses the legal and policy framework of the ET - PA 2015, and finally problematises ET’s strategy using the TWAIL lens. It concludes by offering recommendations for a ‘just’ transition that balances the socioeconomic development of developing contexts.Przechodzenie do zielonej energii wymaga podejścia absolutnego zaangażowania wszystkich podmiotów ze względu na fakt, że skutki zmian klimatycznych są odczuwane przez wszystkich. Jednakże charakter i typ zaangażowania czy odpowiedzialności, które sąniezbędne do zaistnienia w tym procesie, muszą być zróżnicowane z powodu różnych społeczno-ekonomicznych wyzwań oraz pozycji na starcie, jakie zajmują poszczególne kraje.Powyższa myśl tworzy fundament rozumienia problemu, jakie znalazło się w strategii przejścia do nowej energii zapisanej w Ramowej Konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu (UNFCCC) w ramach porozumienia paryskiego. Celem niniejszego artykułu jest odpowiedź na pytanie, czy przedstawienie i strategie „rozróżnienia”, jakie zawiera porozumienie paryskie, przyczyniają się do „sprawiedliwej” transformacji energetycznej. Zapewnew strategii UNFCCC jest osadzone pojęcie „sprawiedliwego” przechodzenia do nowej energii,które rozpoznaje wagę, jaką ma „sprawiedliwy i godziwy proces transformacji energetycznej” (Mccauley et al., 2018: 2). Jednakże autor niniejszej pracy, wykorzystując Podejścia Trzeciego Świata do Prawa Międzynarodowego (TWAIL), ukazuje, jak przedstawienie rozróżnienia i miękkie podejścia porozumień paryskich nie usuwają problemu niesprawiedliwej transformacji energetycznej i nie ujmują wieloaspektowych wyzwań rozwijających się potencjałówpaństw afrykańskich w odniesieniu do tej transformacji. Autor stwierdza w pracy, że bieżąca inicjatywa i strategia transformacji energetycznej w ujęciu prawa międzynarodowego, w pogoni za uzyskaniem większej różnorodności, rozmywa rozumienie kwestii odpowiedzialności, gdy idzie o finanse oraz inwestycje w kierunku bieżącej transformacji oraz ekonomicznychwydolności krajów. Bazując na powyższym założeniu, autor wykorzystuje społeczny kontekst Nigerii, aby zilustrować, co oznacza sprawiedliwa transformacja energetyczna dla kraju rozwijającego się, szczególnie w Afryce Subsaharyjskiej. Artykuł podzielony jest na trzy części. Pierwsza stanowi wstęp, druga przedstawia ideę transformacji energetycznej, ostatnia zaś zajmuje się ramą prawną i polityką transformacji energetycznej zawartej w porozumieniuparyskim z 2015 r. i, ostatecznie, omawia problem strategii transformacji energetycznej z użyciem specyficznego prymatu TWAIL. W zakończeniu autor przedstawia zalecenia dla „sprawiedliwej” transformacji, która bilansuje społeczno-ekonomiczny rozwój krajów rozwijających się
Pielgrzymka papieża Benedykta XVI na Jasną Górę w 2006 r.
No full textThe Jasna Góra Monastery has played an important role, both a religous and patriotic one, in the Polish past. The significance of “the Spiritual Capital of Poland” was emphasised by the activity of subsequent Popes as well as by visits of the last Popes to Częstochowa. Paul VI’s unfulfilled desire to be present there during the celebration of the 1000th anniversary of the Baptism of Poland was fulfilled by John Paul II, who visited the Jasna Góra Monastery six times, and later by his Successor, Benedict XVI. The Pope’s stay in Częstochowa became a chance to strengthen consecrated people, seminarians, andrepresentatives of Catholic associations in faith. This proclamation was addressed to the above-mentioned groups of believers from all over the country. The presence of the Pope and the homily delivered by him was welcomed with enthusiasm by numerous pilgrims, to whom Marian piety was an important element of religious life.Klasztor na Jasnej Górze w przeszłości narodu polskiego odegrał bardzo ważną rolę nie tylko religijną, ale również patriotyczną. Znaczenie „duchowej stolicy Polski” zostało podkreślone w działalności kolejnych biskupów Rzymu, w tym także poprzez pielgrzymki ostatnich papieży do Częstochowy. Niespełnione pragnienie Pawła VI dotyczące obecności w tym miejscu podczas obchodów Tysiąclecia chrztu Polski zostało dopełnione sześciokrotnym pobytem na Jasnej Górze św. Jana Pawła II, a w 2006 r. także jego następcy – Benedykta XVI. Pobyt w Częstochowie stał się okazją do umocnienia w wierze osób życia konsekrowanego, seminarzystów i przedstawicieli stowarzyszeń katolickich. Przesłanie to zostało skierowane do wskazanych grup wiernych z całego kraju. Obecność papieża na Jasnej Górze i wygłoszona przez niego homilia spotkały się z entuzjazmem licznie zgromadzonych pielgrzymów, dla których pobożność maryjna była ważnym elementem życia religijnego
ŚRODOWISKOWE ASPEKTY PROJEKTÓW REWITALIZACYJNYCH NA PRZYKŁADZIE ŁODZI
Get PDFThe subject of the article concerns the environmental aspect of revitalization processes currently carried out by Polish cities. The aim of the article is to present and analyze solutions that can adapt the revitalized areas of cities to the current and future climate problems that cities are struggling with, as well as to the principles of sustainable development. The article will also present and evaluate the standards of designing and implementing revitalization projects on the example of Łódź in the context of preparing cities for drastically changing climatic conditions and improving the conditions for the development of existing urban greenery and determining methods for increasing the amount of greenery in cities and most urbanized zones. Selected revitalization projects implemented in Łódź will be subject to a detailed analysis in terms of the applied ecological solutions and implementation of projects in accordance with the principles of sustainable development. Currently, there is also a poor preparation for the management of urban regeneration processes, in particular in the environmental dimension of local authorities and private entities, which is a significant problem and barrier to the development of cities, and for public management sciences - a research challenge.Tematyka artykułu dotyczy środowiskowego aspektu procesów rewitalizacji, obecnie prowadzonych przez polskie miasta. Celem artykułu jest przedstawienie oraz analiza rozwiązań, które potrafią przystosować rewitalizowane obszary miast do aktualnych i przyszłych problemów klimatycznych, z którymi zmagają się miasta a także do zasad zrównoważonego rozwoju. Artykuł również dokona przedstawienia oraz oceny standardów projektowania i realizacji projektów rewitalizacyjnych na przykładzie Łodzi w kontekście przygotowania miast do drastycznie zmieniających się warunków klimatycznych oraz poprawy warunków rozwoju istniejącej zieleni miejskiej oraz określenia metod zwiększenie ilości zieleni w miastach i większości stref zurbanizowanych. Wybrane projekty rewitalizacyjne realizowane w Łodzi poddane zostaną szczegółowej analizie pod kątem zastosowanych rozwiązań ekologicznych oraz realizacji projektów zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju. Obecnie można również odnotować słabe przygotowanie do zarządzania procesami rewitalizacji miast, w szczególności w wymiarze środowiskowym władz samorządowych jak i podmiotów prywatnych, co stanowi znaczący problem i barierę w rozwoju miast, a dla nauk w zakresie zarządzania publicznego – wyzwanie badawcze
